P10_TA(2025)0063Άμεσος κίνδυνος περαιτέρω καταστολής από το καθεστώς Lukashenka στη Λευκορωσία: απειλές από την Ανακριτική ΕπιτροπήΨήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 3ης Απριλίου 2025 σχετικά με τον άμεσο κίνδυνο περαιτέρω καταστολής από το καθεστώς Lukashenka στη Λευκορωσία: απειλές από την Ανακριτική Επιτροπή (2025/2629(RSP))Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

–έχοντας υπόψη τα προηγούμενα ψηφίσματά του σχετικά με τη Λευκορωσία,

–έχοντας υπόψη το άρθρο 150 παράγραφος 5 και το άρθρο 136 παράγραφος 4 του Κανονισμού του,

Α.λαμβάνοντας υπόψη ότι το καθεστώς Lukashenka κλιμακώνει την εσωτερική και διακρατική καταστολή με στόχο τη διάλυση των δομών που εκπροσωπούν τις δημοκρατικές δυνάμεις της Λευκορωσίας·

Β.λαμβάνοντας υπόψη ότι εμπειρογνώμονες του ΟΗΕ επιβεβαίωσαν πρόσφατα αυθαίρετες συλλήψεις και κρατήσεις, συνοδευόμενες από βασανιστήρια ή κακομεταχείριση, ενώ παρείχαν και αποδεικτικά στοιχεία για εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας· λαμβάνοντας υπόψη ότι περισσότεροι από 1 200 πολιτικοί κρατούμενοι, συμπεριλαμβανομένων των Viktoryia Kulsha, Volha Mayorava, Alena Hnauk και Andrzej Poczobut, εξακολουθούν να βρίσκονται στη φυλακή·

Γ.λαμβάνοντας υπόψη ότι η Ανακριτική Επιτροπή της Λευκορωσίας έχει κινήσει «ειδικές διαδικασίες» κατά εκατοντάδων Λευκορώσων που συμμετείχαν σε συγκεντρώσεις σε διάφορες ευρωπαϊκές πόλεις ή έθεσαν υποψηφιότητα στις εκλογές του Συντονιστικού Συμβουλίου· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι οικογένειες της λευκορωσικής διασποράς απειλήθηκαν με φυλάκιση και κατάσχεση περιουσιακών στοιχείων εάν ελάμβαναν μέρος σε διαδηλώσεις για την Ημέρα Ελευθερίας·

Δ.λαμβάνοντας υπόψη ότι το καθεστώς Lukashenka εκμεταλλεύεται τη λήξη πολλών λευκορωσικών διαβατηρίων για να αναγκάσει Λευκορώσους της διασποράς να επιστρέψουν στη Λευκορωσία·

Ε.λαμβάνοντας υπόψη ότι η αυξανόμενη συνεργασία του καθεστώτος της Λευκορωσίας με τις ρωσικές υπηρεσίες ασφάλειας αυξάνει τον κίνδυνο συντονισμένης καταστολής, παρακολούθησης και υβριδικών απειλών στο έδαφος της ΕΕ·

ΣΤ.λαμβάνοντας υπόψη ότι τα κρατικά μέσα ενημέρωσης της Λευκορωσίας κυριαρχούν στο τοπίο της ενημέρωσης·

1.ζητεί από το καθεστώς Lukashenka να τερματίσει αμέσως τα μέτρα καταστολής, συμπεριλαμβανομένης της παρακολούθησης εξόριστων και διαδηλωτών, και να απελευθερώσει και να αποκαταστήσει όλους τους πολιτικούς κρατουμένους·

2.καταδικάζει απερίφραστα το γεγονός ότι το καθεστώς Lukashenka επεκτείνει συνεχώς τα μέτρα καταστολής, με στόχο πλέον την ποινική δίωξη των Λευκορώσων του εξωτερικού, τις κατασχέσεις περιουσιακών στοιχείων και άλλα μέτρα που αποβλέπουν στη φίμωση των αντιφρονούντων·

3.ζητεί νομική στήριξη και προστασία σε επίπεδο ΕΕ για τους εξόριστους Λευκορώσους μέσω της απλούστευσης των διαδικασιών για την απόκτηση θεωρήσεων, αδειών διαμονής και προσωρινών ταυτοτήτων για άτομα που έχουν καταστεί ανιθαγενείς λόγω εξωεδαφικών διώξεων·

4.επαναλαμβάνει τη μη αναγνώριση του Lukashenka και θεωρεί ότι η δίωξη Λευκορώσων πολιτών για ειρηνικές δημοκρατικές δραστηριότητες στο εξωτερικό μέσω «ειδικών διαδικασιών» της Ανακριτικής Επιτροπής συνιστά άμεση παραβίαση της εδαφικής κυριαρχίας των κρατών μελών· παροτρύνει, ως εκ τούτου, τις ενδιαφερόμενες χώρες να αγνοήσουν τα εντάλματα σύλληψης της Ιντερπόλ για την έκδοση των πολιτικών αντιπάλων του Lukashenka·

5.εκφράζει την ικανοποίησή του για τις κυρώσεις κατά της διεύθυνσης διαχείρισης περιουσίας του Προέδρου και της Κεντρικής Εκλογικής Επιτροπής, οι οποίες εξέδωσαν πολιτικά υποκινούμενες αποφάσεις· ζητεί την άμεση επιβολή προσωπικών κυρώσεων σε όλα τα μέλη της Ανακριτικής Επιτροπής της Λευκορωσίας και σε αξιωματούχους από άλλους κρατικούς θεσμούς που συνεργούν στη διακρατική δίωξη και στον εκφοβισμό Λευκορώσων πολιτών·

6.τάσσεται σθεναρά υπέρ της ταχείας ανάπτυξης και επιβολής ενός νομικού μηχανισμού για τον εντοπισμό, τη δέσμευση και τη δήμευση όλων των περιουσιακών στοιχείων και αγαθών εκτός Λευκορωσίας που ανήκουν στον Lukashenka και στο στενό του κύκλο, με σκοπό την ανακατανομή τους σε ένα ταμείο στήριξης των θυμάτων καταστολής·

7.παροτρύνει τα κράτη μέλη να επιβάλουν περαιτέρω κυρώσεις, ισοδύναμες με εκείνες που επιβάλλονται στη Ρωσία, ιδίως στους αξιωματούχους που ευθύνονται για τη διακρατική καταστολή·

8.παροτρύνει την ΕΕ και τα κράτη μέλη της να αυξήσουν την πολιτική, οικονομική και τεχνική υποστήριξη προς τα ανεξάρτητα μέσα ενημέρωσης, τους υπερασπιστές των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, τις συνδικαλιστικές οργανώσεις και τις πρωτοβουλίες της κοινωνίας των πολιτών που δραστηριοποιούνται εντός και εκτός της Λευκορωσίας, μεταξύ άλλων με την παρακολούθηση των δικών και την ανάδειξη της τύχης των πολιτικών κρατουμένων·

9.καλεί την ΑΠ/ΥΕ να χρησιμοποιήσει το INTCEN και το EDMO για την αντιμετώπιση των επιχειρήσεων συλλογής πληροφοριών και της παραπληροφόρησης εκ μέρους της Λευκορωσίας·

10.παροτρύνει το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο να επισπεύσει τις διαδικασίες για εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας από το καθεστώς Lukashenka και ζητεί από τα κράτη μέλη να επιδιώξουν τη λογοδοσία μέσω εθνικών διαδικασιών, με βάση την αρχή της διεθνούς δικαιοδοσίας·

11.αναθέτει στην Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στην ΑΠ/ΥΕ, στο Συμβούλιο, στους εκπροσώπους των δημοκρατικών δυνάμεων της Λευκορωσίας και στις de facto αρχές της Λευκορωσίας.