P10_TA(2025)0097Łamanie wolności wyznania w TybecieRezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 8 maja 2025 r. w sprawie naruszania wolności wyznania w Tybecie (2025/2692(RSP))Parlament Europejski,

–uwzględniając swoje poprzednie rezolucje w sprawie Tybetu i Chin,

–uwzględniając art. 150 ust. 5 i art. 136 ust. 4 Regulaminu,

A.mając na uwadze, że pod przywództwem Xi Jinpinga władze chińskie stają się coraz bardziej represyjne; mając na uwadze, że sytuacja w zakresie praw człowieka w Tybecie nadal się pogarsza; mając na uwadze, że poszanowanie praw człowieka, demokracji i praworządności powinno znajdować się w centrum stosunków UE z Chinami;

B.mając na uwadze, że szanowany tybetański buddyjski przywódca religijny i działacz humanitarny Tulku Hungkar Dorje zmarł 28 marca 2025 r. w podejrzanych okolicznościach w areszcie w Wietnamie po tym, jak został zatrzymany przez władze wietnamskie i chińskie; mając na uwadze, że według doniesień jego ciało zostało skremowane bez zgody jego rodziny, co budzi poważne wątpliwości;

C.mając na uwadze, że tybetańscy buddyści, którzy są systematycznie atakowani przez władze chińskie i którzy są ofiarami wymuszonych zaginięć i aktów fizycznego znęcania, stanowią największą grupę religijną wśród więźniów politycznych w Chinach;

D.mając na uwadze, że według wiarygodnych doniesień władze chińskie wywierają ogromną presję – w tym przez przymusowe przesłuchania i próby wymuszania wsparcia dla wyznaczonego przez Chiny Panczenlamy – na Rinpoczów, aby dostosowali się do narracji Komunistycznej Partii Chin;

1.zdecydowanie potępia represyjną politykę asymilacji stosowaną w ChRL oraz łamanie przez Chiny powszechnych praw człowieka, zwłaszcza w Tybecie, w celu wyeliminowania odrębnych tradycji religijnych i kulturowych Tybetu oraz jego dziedzictwa religijnego i kulturowego; wzywa do wyraźnego rozdziału między państwem a religią w Chinach;

2.zdecydowanie sprzeciwia się wszelkim próbom ingerencji rządu chińskiego w wybór tybetańskich buddyjskich przywódców duchowych, w tym Dalajlamy;

3.wyraża głębokie zaniepokojenie i smutek w związku z podejrzaną śmiercią Tulku Hungkara Dorjego i składa szczere kondolencje jego rodzinie, klasztorowi i zwolennikom;

4.zdecydowanie potępia ciągłe prześladowanie tybetańskich przywódców religijnych i kulturowych oraz praktykę transnarodowych represji ze strony władz chińskich, w tym asymilację kulturową i językową dzieci w państwowych szkołach z internatem, co odzwierciedla szerszą politykę przymusowej asymilacji; wzywa do zawieszenia umów o ekstradycji z ChRL;

5.wzywa do natychmiastowego, niezależnego, bezstronnego i przejrzystego śledztwa w sprawie jego śmierci, pod międzynarodowym nadzorem oraz z dostępem do dowodów i świadków, a także do natychmiastowego zwrotu jego szczątków;

6.domaga się, aby osoby, które dopuściły się nadużyć, zostały pociągnięte do odpowiedzialności zgodnie z międzynarodowymi standardami i prawem w zakresie praw człowieka; domaga się, aby UE nałożyła sankcje na urzędników i podmioty odpowiedzialne za łamanie praw człowieka w Tybecie;

7.apeluje do ChRL o wywiązanie się z zobowiązań wynikających z prawa międzynarodowego oraz o zaprzestanie wszelkiej dyskryminacji mniejszości religijnych i etnicznych, o umożliwienie pokojowych praktyk religijnych oraz o uwolnienie wszystkich więźniów religijnych i politycznych, w tym prawowitego Panczenlamy i Ilhama Tohtiego;

8.wzywa UE i państwa członkowskie, aby poruszyły tę kwestię w dwustronnych i wielostronnych rozmowach z ChRL i Wietnamem oraz aby domagały się pociągnięcia do odpowiedzialności osób łamiących prawa człowieka w Tybecie; nalega, aby poruszyć również kwestię represji wobec innych mniejszości religijnych, takich jak Ujgurzy w Sinciangu;

9.zobowiązuje swoją przewodniczącą do przekazania niniejszej rezolucji specjalnemu przedstawicielowi Unii Europejskiej, rządom ChRL i Wietnamu, wysokiemu komisarzowi ONZ ds. praw człowieka oraz Centralnej Administracji Tybetańskiej.