P10_TA(2025)0163Pilna potrzeba ochrony mniejszości religijnych w Syrii po niedawnym ataku terrorystycznym w kościele Mar Elias w DamaszkuRezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 10 lipca 2025 r. w sprawie pilnej potrzeby ochrony mniejszości religijnych w Syrii po niedawnym ataku terrorystycznym w kościele Mar Elias w Damaszku (2025/2798(RSP))Parlament Europejski,

–uwzględniając swoje wcześniejsze rezolucje w sprawie Syrii,

–uwzględniając oświadczenia wiceprzewodniczącej / wysokiej przedstawicielki i rzecznika ESDZ z 11 marca, 7 maja i 23 czerwca 2025 r. w sprawie Syrii,

–uwzględniając konkluzje Rady z 23 czerwca 2025 r. w sprawie Syrii oraz konkluzje Rady Europejskiej z 26 czerwca 2025 r. w sprawie Bliskiego Wschodu,

–uwzględniając art. 150 ust. 5 i art. 136 ust. 4 Regulaminu,

A.mając na uwadze, że społeczeństwo syryjskie – zróżnicowane pod względem religijnym i etnicznym – od ponad dziesięciu lat doznawało cierpień z rąk brutalnego i podsycającego podziały reżimu Asada i ugrupowań terrorystycznych, zwłaszcza ISIS, a poszkodowane były wszystkie społeczności, w tym Arabowie, Kurdowie, sunnici, szyici, alawici, chrześcijanie, druzowie i jezydzi;

B.mając na uwadze, że w marcu 2025 r. na syryjskim wybrzeżu wybuchła fala masowej przemocy, w tym przemocy seksualnej, wymierzona we wspólnotę alawitów; mając na uwadze, że ta fala przemocy nie ustaje i pochłonęła już ponad 1200 ofiar cywilnych; mając na uwadze, że kobiety ze wspólnoty alawitów padają ofiarą masowych uprowadzeń i niewolnictwa seksualnego; mając na uwadze, że jest to alarmujące zjawisko, które się nasila;

C.mając na uwadze, że w powszechnych starciach o podłożu religijnym, do jakich doszło w kwietniu 2025 r., zginęło ponad 10 druzów;

D.mając na uwadze, że 22 czerwca 2025 r. w wyniku samobójczego ataku terrorystycznego na grecki kościół prawosławny Mar Elias w Damaszku zginęło co najmniej 25 osób, a ponad 60 zostało rannych; mając na uwadze, że był to największy od lat atak wymierzony w chrześcijan; mając na uwadze, że do ataku przyznała się nowo powstała islamistyczna grupa terrorystyczna Saraya Ansar al-Sunna;

E.mając na uwadze, że choć tymczasowe władze syryjskie utrzymywały, że zapewnią ochronę i włączenie wspólnot religijnych, ostatnie wydarzenia podsycają klimat strachu i podają w wątpliwość zdolność władz tymczasowych do należytej ochrony wspólnot religijnych;

1.zdecydowanie potępia szokujący atak terrorystyczny na kościół Mar Elias i wszelkie groźby wysuwane wobec – często zabytkowych – miejsc kultu; wzywa władze syryjskie do zaostrzenia środków bezpieczeństwa i odbudowy kościoła Mar Elias;

2.stanowczo potępia wszelkie ataki wymierzone w społeczności religijne i etniczne oraz uznaje, że choć minęło już siedem miesięcy od zmiany władzy, społeczności te nadal są pełne obaw o swoje bezpieczeństwo; wyraża solidarność z wszystkimi ofiarami;

3.zauważa z zaniepokojeniem, że wielu członków Hajat Tahrir al-Szam (HTS), którzy dopuścili się poważnych naruszeń praw człowieka, przyjęło stanowiska w administracji tymczasowej, co może mieć niepokojące skutki dla wolności wyznania, o czym świadczy powtarzanie się incydentów z udziałem syryjskich urzędników;

4.wzywa tymczasowe władze syryjskie, by przeprowadziły szybkie, przejrzyste i niezależne dochodzenia w sprawie tych czynów oraz by podjęły wszelkie niezbędne działania w celu stłumienia przemocy na tle religijnym, zapewnienia rozliczalności, w tym przez ściganie sprawców naruszeń praw człowieka i osób je umożliwiających – tak jak w przypadku kościoła Mar Elias, a także utrzymania wolności religii i ochrony wszystkich społeczności;

5.przypomina o poparciu UE – również przez warunkowe zniesienie sankcji – dla przemian politycznych w Syrii opartych na prawach człowieka, obejmujących przejściową organizację wymiaru sprawiedliwości, walkę z bezkarnością, zakaz arbitralnej przemocy, konstytucyjną gwarancję pluralistycznego sprawowania rządów i odpowiedniej reprezentacji wspólnot religijnych i etnicznych, Zgromadzenie Ludowe oraz poszanowanie prawa międzynarodowego, które są warunkami wstępnymi powodzenia tych przemian; wzywa tymczasowe władze syryjskie do przedstawienia konkretnego harmonogramu przeprowadzenia wiarygodnych, wolnych, uczciwych i pluralistycznych wyborów; wzywa UE, by we współpracy z odpowiednimi instytucjami międzynarodowymi ustanowiła fundusz odbudowy Syrii oraz uzależniła udzielanie wsparcia z tego funduszu od namacalnych postępów w realizacji tych priorytetów, tak aby propagować dialog międzywyznaniowy, rozwiązywanie konfliktów i pojednanie; wzywa Komisję Europejską, by nadała priorytet konferencji z udziałem syryjskiego społeczeństwa obywatelskiego;

6.wzywa Komisję i Europejską Służbę Działań Zewnętrznych, by w rozmowach z tymczasowymi władzami syryjskimi poruszały kwestię ochrony wspólnot religijnych i wolności religii lub przekonań;

7.podkreśla, że społeczności chrześcijańskie w Syrii są podatne na zagrożenia, a pod adresem wiernych, których ochronę powinny gwarantować władze, kierowane są ciągłe groźby; podkreśla ogromną różnorodność syryjskich grup wyznaniowych, czego przykładem są Grecki Kościół Prawosławny, Syryjski Kościół Ortodoksyjny, Apostolski Kościół Ormiański, Kościoły Chalcedońskie i Kościół Maronicki; podkreśla znaczenie zachowania i pielęgnowania wkładu tych Kościołów i innych społeczności w dziedzictwo religijne i kulturowe Syrii oraz apeluje o odzwierciedlenie tej różnorodności w nowej strukturze politycznej Syrii;;

8.zachęca tymczasowe władze Syrii do postępów w nierozstrzygniętych kwestiach, takich jak zwrot mienia religijnego skonfiskowanego przez reżim Asada;

9.wzywa Radę, by utrzymała sankcje na podmioty odpowiedzialne za łamanie wolności wyznania w Syrii oraz by sankcje te były bardziej ukierunkowane;

10.wzywa tymczasowe władze syryjskie, UE i państwa członkowskie, a także międzynarodowych partnerów globalnej koalicji przeciwko ISIS, by zintensyfikowały działania przeciwko terroryzmowi islamskiemu, zapewniły ochronę wszystkim obywatelkom i obywatelom Syrii oraz zajęły się sytuacją w obozach Al-Haul i Roj; ostrzega przed poważnym zagrożeniem dla bezpieczeństwa międzynarodowego, jakie w tej niepewnej sytuacji spowodowałoby nagłe wycofanie się Stanów; apeluje o poszanowanie integralności terytorialnej Syrii;

11.zobowiązuje swoją przewodniczącą do przekazania niniejszej rezolucji wiceprzewodniczącej / wysokiej przedstawicielce, Europejskiej Służbie Działań Zewnętrznych, Radzie oraz władzom syryjskim.