(4)Informacje zwrotne i doświadczenia z dwóch lat wdrażania planów strategicznych WPR na podstawie obecnych unijnych ram prawnych WPR wskazują, że konieczne są dalsze, ograniczone dostosowania tych przepisów w celu wyeliminowania stwierdzonych wąskich gardeł i złożoności. Obejmują one fakt, że szczególne okoliczności, praktyki i potrzeby niektórych grup rolników – takich jak rolnicy ekologiczni, młodzi rolnicy, drobni producenci rolni i rolnicy zajmujący się hodowlą – nie zostały jeszcze w wystarczającym stopniu uwzględnione w unijnych ramach prawnych WPR, co nie pozwala państwom członkowskim na dostosowanie poszczególnych instrumentów do szczególnych okoliczności, potrzeb i praktyk tych rolników. Ponadto niektóre możliwości uproszczenia przewidziane w ramach WPR, takie jak stosowanie płatności ryczałtowych lub uproszczonych metod rozliczania kosztów, są niedostatecznie wykorzystywane ze względu na złożoność ich wdrażania i zarządzania nimi. Może to prowadzić do nakładania się lub niejednoznaczności wymogów dla rolników, komplikować dostęp rolników do wsparcia i hamować możliwości rozwoju działalności gospodarczej dla rolników, takich jak młodzi i nowi rolnicy. Ponadto pewne elementy obowiązujących przepisów cechuje brak elastyczności, który ma wpływ na sposób, w jaki państwa członkowskie zarządzają swoimi planami strategicznymi WPR i zmieniają je oraz wypełniają swoje obowiązki sprawozdawcze. Ponadto należy jeszcze zmniejszyć związane z wizytami i kontrolami w gospodarstwach obciążenie spoczywające zarówno na rolnikach, jak i organach administracji, w szczególności wprowadzając skuteczniejsze metody oceny jakości zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli (ZSZiK) oraz kontroli warunkowości. Eliminacja tych wąskich gardeł i nieelastycznych przepisów powinna pomóc państwom członkowskim w wykorzystaniu planów strategicznych WPR do maksymalizacji możliwości z korzyścią dla rolników i innych beneficjentów WPR, zmniejszenia obciążeń administracyjnych i złożoności oraz lepszego wykorzystania ograniczonych zasobów.

(6)Aby zminimalizować ryzyko negatywnego wpływu na jednolity rynek i handel międzynarodowy wywieranego przez nowe płatności kryzysowe dla rolników w następstwie klęsk żywiołowych, niekorzystnych zjawisk klimatycznych i katastrof zgodnie z art. 41a i 78a rozporządzenia (UE) 2021/2115, interwencje, w ramach których ma zostać przyznane to wsparcie unijne, powinny być zaprojektowane przez państwa członkowskie w taki sposób, aby spełniały kryteria załącznika 2 do Porozumienia w sprawie rolnictwa WTO („kategoria zielona”).

(8)Ze względu na wyjątkowy charakter płatności, którą otrzymałby rolnik w sytuacji kryzysowej w następstwie poniesienia znacznych strat w produkcji spowodowanych wystąpieniem klęsk żywiołowych, niekorzystnych zjawisk klimatycznych lub innych katastrof, oraz w celu zapewnienia spójności z płatnościami, o których mowa w art. 78a rozporządzenia (UE) 2021/2115, system warunkowości, o którym mowa w art. 12 tego rozporządzenia, nie powinien mieć zastosowania do płatności uzupełniających w formie płatności bezpośrednich wypłacanych rolnikom w następstwie klęsk żywiołowych, niekorzystnych zjawisk klimatycznych lub katastrof, o których to płatnościach mowa w art. 41a tego rozporządzenia.

(9)Celem systemu warunkowości obejmującego wymogi podstawowe w zakresie zarządzania (SMR) oraz normy dobrej kultury rolnej zgodnej z ochroną środowiska (GAEC) jest przyczynienie się do rozwoju rolnictwa zrównoważonego poprzez zwiększenie świadomości beneficjentów co do potrzeby przestrzegania tych podstawowych norm i wymogów. Jest on również ukierunkowany na większe dostosowanie WPR do celów w zakresie środowiska, zdrowia publicznego, zdrowia roślin i dobrostanu zwierząt określonych w przepisach Unii. Biorąc jednak pod uwagę fakt, że powierzchnia użytków rolnych zarządzana przez małe gospodarstwa korzystające z płatności w ramach interwencji, o których mowa w art. 28 rozporządzenia (UE) 2021/2115, jest ograniczona, stosowanie systemu warunkowości do takich małych gospodarstw, które stanowią większość gospodarstw w Unii, przynosi niewystarczające korzyści w porównaniu ze znacznymi kosztami i nakłada istotne obciążenia administracyjne na te gospodarstwa i organy administracji krajowej. Aby ograniczyć takie koszty i zmniejszyć związane z tym obciążenia administracyjne, należy zwolnić małe gospodarstwa ze stosowania systemu warunkowości.

(11)Norma GAEC 1 wymieniona w załączniku III do rozporządzenia (UE) 2021/2115 ma pomagać utrzymywać trwałe użytki zielone w celu zachowania zasobów węgla. W pkt 1.7.3 i 1.9.1.1 załącznika II do rozporządzenia (UE) 2018/848 podkreślono znaczenie maksymalizacji wykorzystania wypasu i pastwisk, co uniemożliwia przekształcanie trwałych użytków zielonych do celów innego użytkowania gruntów oraz zgodnie z głównym celem normy GAEC 1 pozwala zachować zasoby węgla na trwałych użytkach zielonych. Normy GAEC 3, 5 i 6 wymienione w załączniku III do rozporządzenia (UE) 2021/2115 mają na celu odpowiednio utrzymanie materii organicznej gleby, ograniczenie erozji i ochronę gleb w okresach wrażliwych. Cele te zostały już osiągnięte dzięki praktykom uprawy stosowanym w ekologicznej produkcji roślinnej, w szczególności praktykom, o których mowa w pkt 1.9 załącznika II do rozporządzenia (UE) 2018/848. Norma GAEC 4 wymieniona w załączniku III do rozporządzenia (UE) 2021/2115 ma na celu ochronę wody przed zanieczyszczeniem. Podobnie pkt 1.5, 1.7, 1.9 i 1.10 załącznika II do rozporządzenia (UE) 2018/848 mają na celu zmniejszenie ryzyka zanieczyszczenia wody przez ograniczenie stosowania weterynaryjnych produktów leczniczych, stosowania nawozów i pestycydów oraz gęstości obsady. Doświadczenie pokazują, że rolnictwo ekologiczne ma pozytywny wpływ na wymywanie i spływ składników odżywczych, co zmniejsza prawdopodobieństwo, że rolnik ekologiczny spowoduje pogorszenie jakości wody, co pozwala osiągnąć główny cel normy GAEC 4. W związku z tym, biorąc pod uwagę zasady i przepisy określone w rozporządzeniu (UE) 2018/848 oraz istniejące praktyki w ramach systemów rolnictwa ekologicznego, rolników ekologicznych, których całe gospodarstwo jest certyfikowane zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2018/848, należy uznać za spełniających normy GAEC 1, 3, 4, 5 i 6, jak ma to już miejsce w przypadku normy GAEC 7.

(13)Ze względu na wyjątkowy charakter płatności, którą rolnik może otrzymać w sytuacji kryzysowej w następstwie poniesienia znacznych strat w produkcji spowodowanych wystąpieniem klęsk żywiołowych, niekorzystnych zjawisk klimatycznych lub innych katastrof, oraz w celu zapewnienia spójności z płatnościami, o których mowa w art. 78a rozporządzenia (UE) 2021/2115, system warunkowości, o którym mowa w art. 14 tego rozporządzenia, nie powinien mieć zastosowania do płatności uzupełniających w formie płatności bezpośrednich wypłacanych rolnikom w następstwie klęsk żywiołowych, niekorzystnych zjawisk klimatycznych lub katastrof, o których to płatnościach mowa w art. 41a tego rozporządzenia.

(14)Rośnie częstotliwość, intensywność i czas trwania klęsk żywiołowych, niekorzystnych zjawisk klimatycznych i katastrof, a ich wpływ na sektor rolny w Unii jest znaczący. Rozporządzenie (UE) 2021/2115 zapewnia już rolnikom zestaw narzędzi do budowania odporności i reagowania na sytuacje kryzysowe. Skala wydarzeń oraz ich nagły i nadzwyczajny charakter wymagają jednak rozszerzenia instrumentów dostępnych państwom członkowskim. W związku z tym należy przewidzieć uzupełniające płatności kryzysowe dla rolników i uwzględnić je jako nowy rodzaj interwencji w formie płatności bezpośrednich w art. 16 tego rozporządzenia.

(15)Art. 19 rozporządzenia (UE) 2021/2115 pozwala państwom członkowskim na zatrzymanie do 3 % płatności bezpośrednich, które mają zostać wypłacone rolnikowi, na wkład tego rolnika w narzędzia zarządzania ryzykiem. Państwo członkowskie decydujące się na skorzystanie z tej opcji musiało zastosować ją do wszystkich beneficjentów płatności bezpośrednich w danym roku. Doświadczenie pokazuje, że tylko nieliczne państwa członkowskie korzystają z tej możliwości. Dyskusje z państwami członkowskimi pokazały, że przeszkodą we wdrażaniu tego przepisu jest brak narzędzi zarządzania ryzykiem – ustanowionych przez państwa członkowskie albo dostępnych w ramach prywatnego ubezpieczenia – które byłyby dostępne dla wszystkich rolników otrzymujących płatności bezpośrednie. Aby zwiększyć wykorzystanie możliwości przewidzianej w art. 19 tego rozporządzenia, konieczne jest uelastycznienie jego wdrażania i dostosowanie go do istniejących narzędzi zarządzania w państwach członkowskich. W wyniku tej zmiany państwa członkowskie powinny mieć możliwość zatrzymania do 3 % płatności bezpośrednich wypłacanych wyłącznie tym rolnikom, dla których w danym roku istnieją systemy zarządzania ryzykiem. Państwa członkowskie, w których istnieją systemy zarządzania ryzykiem mające zastosowanie do wszystkich beneficjentów płatności bezpośrednich, powinny mieć możliwość dalszego zatrzymywania do 3 % płatności bezpośrednich wszystkich takich beneficjentów.

(21)W pierwszych latach wdrażania planów strategicznych WPR klęski żywiołowe, niekorzystne zjawiska klimatyczne lub inne katastrofy miały wpływ na produkcję wielu rolników w całej Unii. Przewiduje się, że tendencja ta utrzyma się w przyszłości. W związku z tym państwa członkowskie powinny mieć możliwość oferowania płatności kryzysowych w formie zwiększonego bezpośredniego wsparcia dochodów, aby umożliwić rolnikom najbardziej dotkniętym kryzysem szybkie uzyskanie rekompensaty. Aby utrzymać zachętę dla rolników do ubezpieczania produkcji, państwa członkowskie powinny ustalić wyższą stawkę rekompensaty dla rolników objętych systemem ubezpieczeń lub innym narzędziem zarządzania ryzykiem. W celu zwiększenia wysokości środków, które mają zostać uruchomione w celu wsparcia rolników, państwa członkowskie powinny mieć możliwość współfinansowania tych płatności kryzysowych za pomocą dodatkowego finansowania krajowego w wysokości do 200 %. Państwa członkowskie powinny jednak zapewnić, aby całkowita rekompensata otrzymana przez rolnika z wykorzystaniem innych form wsparcia finansowanego przez Unię lub ze środków krajowych (w tym dodatkowego finansowania krajowego), ubezpieczeń prywatnych lub innych systemów zarządzania ryzykiem nie prowadziła do nadmiernej rekompensaty ani podwójnego finansowania.

(33)Aby skutecznie wspierać rolników, których produkcja została zniszczona w wyniku klęsk żywiołowych, niekorzystnych zjawisk klimatycznych lub innych katastrof, państwa członkowskie powinny mieć możliwość planowania płatności kryzysowych nie tylko w drodze interwencji bezpośredniego wsparcia dochodów, ale również poprzez interwencje związane z rozwojem obszarów wiejskich. Takie rodzaje wsparcia powinny zapewniać państwom członkowskim wystarczającą elastyczność w planowaniu interwencji. Państwa członkowskie powinny jednak zapewnić spójność między tymi interwencjami. W związku z tym przepisy dotyczące ukierunkowania wsparcia i efektu zachęty powinny być takie same. W celu zagwarantowania należytego zarządzania finansami funduszy unijnych państwa członkowskie powinny zapewnić, aby całkowita rekompensata otrzymana przez rolnika z wykorzystaniem innych form wsparcia finansowanego przez Unię lub ze środków krajowych (w tym dodatkowego finansowania krajowego), ubezpieczeń prywatnych lub innych systemów zarządzania ryzykiem nie prowadziła do nadmiernej rekompensaty ani podwójnego finansowania.

(40)W art. 86 ust. 2 i 3 rozporządzenia (UE) 2021/2115 ustanowiono przepisy dotyczące kwalifikowalności wydatków wynikających ze zmian planów strategicznych WPR w odniesieniu do wkładu odpowiednio z EFRG i EFRROW. Aby uprościć przepisy dotyczące kwalifikowalności wydatków, poprawić synergię między EFRG a EFRROW oraz zapewnić państwom członkowskim większą elastyczność w określaniu dnia wejścia w życie zmian planów strategicznych WPR związanych z EFRG, należy zezwolić na kwalifikowalność wydatków wynikających z zatwierdzonej strategicznej zmiany planu strategicznego WPR do wkładu EFRG od dnia wejścia w życie zmiany określonej przez dane państwo członkowskie zgodnie z art. 119 ust. 8 tego rozporządzenia, ale nie wcześniej niż od dnia przedłożenia Komisji wniosku o zmianę. W przypadku innych zmian planów strategicznych WPR związanych z EFRG wydatki powinny kwalifikować się do wkładu z EFRG od dnia powiadomienia Komisji o zmianie, jak określono w art. 119 ust. 9 rozporządzenia (UE) 2021/2115 zmienionego niniejszym rozporządzeniem. Aby zapewnić spójność między przepisami dotyczącymi kwalifikowalności do wkładu z EFRG i EFRROW w przypadku środków nadzwyczajnych wynikających z klęsk żywiołowych, katastrof lub niekorzystnych zjawisk klimatycznych, powinna istnieć możliwość ustalenia w planach strategicznych WPR, że kwalifikowalność wydatków finansowanych z EFRG w związku ze zmianami planów strategicznych WPR związanymi z uzupełniającymi płatnościami kryzysowymi dla rolników w formie płatności bezpośrednich, o których mowa w art. 41a tego rozporządzenia, może rozpocząć się od dnia, w którym nastąpiło dane zdarzenie.

(41)W celu zapewnienia odpowiedniego finansowania nowych rodzajów interwencji w odniesieniu do płatności kryzysowych dla rolników w następstwie klęsk żywiołowych, niekorzystnych zjawisk klimatycznych lub katastrof, o których mowa w art. 41a i 78a rozporządzenia (UE) 2021/2115, państwa członkowskie powinny mieć możliwość zarezerwowania pewnej części zarówno płatności bezpośrednich, jak i finansowania z EFRROW na te rodzaje interwencji. Aby jednak zapewnić dostępność wystarczających środków finansowych na realizację pozostałych priorytetów WPR, udział ten powinien być ograniczony do maksymalnej rocznej kwoty dostępnej dla każdego państwa członkowskiego odpowiadającej 3 % całkowitej kwoty płatności bezpośrednich i finansowania z EFRROW rocznie. Chcąc zachęcić państwa członkowskie do nadawania pierwszeństwa korzystaniu z instrumentu określonego w art. 41a tego rozporządzenia i finansowanego z płatności bezpośrednich, maksymalna roczna kwota, jaką państwo członkowskie może zarezerwować na ten rodzaj interwencji, powinna odpowiadać 4 % całkowitej rocznej kwoty płatności bezpośrednich i finansowania z EFRROW, jeżeli państwo członkowskie zdecyduje się nie udzielać wsparcia na płatności kryzysowe na podstawie art. 78a tego rozporządzenia.

(42)Ze względu na swój szczególny charakter nowe rodzaje interwencji w odniesieniu do płatności kryzysowych dla rolników w formie płatności bezpośrednich, o których mowa w art. 41a rozporządzenia (UE) 2021/2115, oraz w ramach rozwoju obszarów wiejskich, o których mowa w art. 78a tego rozporządzenia, powinny być zwolnione z obowiązku wnoszenia wkładu do wskaźników rezultatu wymienionych w załączniku I do tego rozporządzenia.

(43)Dodatkowe finansowanie krajowe na rzecz uzupełniających płatności kryzysowych dla rolników zapewniane zgodnie z art. 41a rozporządzenia (UE) 2021/2115 należy włączyć do załącznika V do planu strategicznego WPR danego państwa członkowskiego.

(44)W art. 119 ust. 4 rozporządzenia (UE) 2021/2115 przewidziano zatwierdzanie przez Komisję wniosków o zmianę planów strategicznych WPR przedłożonych przez państwa członkowskie. Art. 119 ust. 9 tego rozporządzenia umożliwia państwom członkowskim wprowadzanie i stosowanie zmian planów strategicznych WPR związanych z interwencjami, o których mowa w tytule III rozdział IV tego rozporządzenia, zatwierdzonych przez Komisję wraz z kolejnym wnioskiem o zmianę. Doświadczenie pokazuje, że zmiany w planach strategicznych WPR często zawierają liczne elementy techniczne, które sprawiają, że są one złożone, uciążliwe dla państw członkowskich i skutkują opóźnieniami w procedurach zatwierdzania, mimo że orientacja strategiczna planów pozostaje niezmieniona. Zakłóca to terminowe i skuteczne dostosowanie planów strategicznych WPR do zmieniających się realiów gospodarczych oraz potrzeb rolników i innych beneficjentów w państwach członkowskich, jak również negatywnie wpływa na realizację tych planów. Aby uprościć procedury wprowadzania zmian i zwiększyć ich efektywność, w szczególności w odniesieniu do elementów planów strategicznych WPR, które nie mają charakteru strategicznego, zatwierdzenie przez Komisję powinno być wymagane wyłącznie w przypadku strategicznych zmian planów strategicznych WPR. W tym celu w rozporządzeniu (UE) 2021/2115 należy zdefiniować strategiczne zmiany jako zmiany ważnych elementów planów strategicznych WPR, które mają znaczący wpływ na strategię i logikę interwencji tych planów, w tym przesunięcia przydziałów finansowych między EFRROW i EFRG, maksymalne i minimalne przydziały finansowe oraz zmiany celów i planów finansowych. Państwa członkowskie powinny móc wprowadzać do swoich planów strategicznych WPR wszystkie inne zmiany i stosować te zmiany po powiadomieniu o nich Komisji, a te inne zmiany nie powinny podlegać zatwierdzeniu przez Komisję.

(53)Dodatkowe finansowanie krajowe na rzecz uzupełniających płatności kryzysowych dla rolników zapewniane zgodnie z art. 41a rozporządzenia (UE) 2021/2115 powinno podlegać tym samym przepisom co dodatkowe finansowanie krajowe w ramach rozwoju obszarów wiejskich.

(55)W załączniku I do rozporządzenia (UE) 2021/2115 określono wskaźniki oddziaływania, rezultatu i produktu zgodnie z art. 7 tego rozporządzenia. Należy zastąpić tabelę „Roczne rozliczenie z realizacji celów – PRODUKT” w załączniku I do tego rozporządzenia w celu wprowadzenia wskaźników produktu powiązanych z nowo wprowadzonymi rodzajami interwencji i zmienionymi rodzajami interwencji oraz w celu uwzględnienia usunięcia na mocy niniejszego rozporządzenia rocznego rozliczenia z realizacji celów przewidzianego w art. 54 rozporządzenia (UE) 2021/2116.

(56)W załączniku II do rozporządzenia (UE) 2021/2115 wymieniono odpowiednie punkty załącznika 2 do Porozumienia w sprawie rolnictwa WTO („kategoria zielona”) w odniesieniu do każdego rodzaju interwencji w ramach tego rozporządzenia. W załączniku tym należy zatem uwzględnić nowo wprowadzone rodzaje interwencji w odniesieniu do płatności kryzysowych dla rolników w formie płatności bezpośrednich, o których mowa w art. 41a rozporządzenia (UE) 2021/2115, oraz w odniesieniu do rozwoju obszarów wiejskich, o których mowa w art. 78a tego rozporządzenia.

(61)Doświadczenia z wdrażania rezerwy rolnej pokazały, że jest ona cenna w przypadku kryzysu, gdyż umożliwia wsparcie poszkodowanych rolników i przyczynia się do powrotu rynków do większej równowagi. W ostatnich latach była ona jednak w coraz większym stopniu wykorzystywana do łagodzenia sytuacji rolników, którzy ponieśli bezpośrednie straty w wyniku klęsk żywiołowych, niekorzystnych zjawisk klimatycznych lub katastrof, chociaż jej pierwotnym celem jako instrumentu rynku finansowania było skupienie się na kompensowaniu i łagodzeniu skutków zakłóceń na rynku. W świetle rosnących wyzwań stojących przed unijnym sektorem rolnym, w tym napięć handlowych, niepewności geopolitycznej i zwiększonego pośredniego wpływu problemów związanych ze zdrowiem zwierząt na równowagę rynkową, uzasadnione wydaje się ponowne skupienie rezerwy na jej pierwotnym cel. Państwa członkowskie odpowiedzialne za opracowanie solidnych strategii zarządzania ryzykiem i zarządzania kryzysowego przy wsparciu finansowym swoich planów strategicznych WPR, w tym nowych instrumentów ustanowionych niniejszym rozporządzeniem, powinny zająć się kwestią rekompensat dla rolników z tytułu bezpośrednich skutków klęsk żywiołowych, niekorzystnych zjawisk klimatycznych lub katastrof, takich jak klęski żywiołowe, niekorzystne zjawiska klimatyczne lub katastrofy, które powodują fizyczne straty w zakresie roślin, zwierząt i produktów z nich uzyskanych. Należy nadal finansować z rezerwy rolnej środki mające na celu zrównoważenie negatywnego wpływu na rolników spowodowanego zakłóceniami na rynku, takimi jak zakłócenia wpływające na ceny, koszty lub sprzedaż, również wtedy, gdy są powstają jako pośrednie skutki klęsk żywiołowych, niekorzystnych zjawisk klimatycznych lub katastrof.

(80)Biorąc pod uwagę, że środki finansowe z rezerwy rolnej na 2025 r. zostały już przydzielone na sektory dotknięte niekorzystnymi zjawiskami klimatycznymi i klęskami żywiołowymi, jak przewidziano w rozporządzeniu wykonawczym Komisji (UE) 2025/44119, art. 2 pkt 5 niniejszego rozporządzenia powinien mieć zastosowanie od rolniczego roku budżetowego 2026, tj. wyłącznie od dnia 16 października 2025 r.

__________________

„»trwałe użytki zielone i pastwiska trwałe« (zwane łącznie »trwałymi użytkami zielonymi«) oznaczają grunty, które są wykorzystywane do uprawy traw lub innych zielnych roślin pastewnych rozsiewających się naturalnie (samosiewnych) lub uprawianych (wysiewanych) i które nie były objęte zmianowaniem upraw danego gospodarstwa przez co najmniej pięć lat lub, w przypadku gdy państwa członkowskie tak postanowią, przez co najmniej siedem lat, oraz, w przypadku gdy państwa członkowskie tak postanowią – nie były zaorane, uprawiane, ani ponownie obsiane innymi rodzajami traw lub innymi zielnymi roślinami pastewnymi przez co najmniej pięć lub co najmniej siedem lat. Mogą one obejmować inne gatunki, takie jak krzewy lub drzewa, które nadają się do wypasu, a także – w przypadku gdy państwa członkowskie tak postanowią – inne gatunki, takie jak krzewy lub drzewa, które służą do wytwarzania paszy dla zwierząt, pod warunkiem że zachowano przewagę traw i innych zielnych roślin pastewnych.

1.Państwa członkowskie włączają do swoich planów strategicznych WPR system warunkowości, zgodnie z którym nakłada się kary administracyjne na rolników i innych beneficjentów, którzy otrzymują płatności bezpośrednie na podstawie rozdziału II, z wyjątkiem płatności, o których mowa w art. 41a, lub płatności roczne na podstawie art. 70, 71 i 72, jeśli nie spełniają oni wymogów podstawowych w zakresie zarządzania określonych w prawie Unii lub norm GAEC określonych w planie strategicznym WPR i wymienionych w załączniku III, w odniesieniu do następujących obszarów szczegółowych:

„Rolników, których całe gospodarstwo jest certyfikowane zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/848*, uznaje się za spełniających normy GAEC 1, 3, 4, 5, 6 i 7 wymienione w załączniku III do niniejszego rozporządzenia.

6)art. 14 ust. 1 otrzymuje brzmienie:

„1. Państwa członkowskie precyzują w swoich planach strategicznych WPR, że najpóźniej od dnia 1 stycznia 2025 r. nakłada się kary administracyjne na rolników i innych beneficjentów otrzymujących płatności bezpośrednie na podstawie rozdziału II, z wyjątkiem płatności, o których mowa w art. 41a, lub roczne płatności na podstawie art. 70, 71 i 72, jeśli nie spełniają oni wymogów dotyczących obowiązujących warunków pracy i zatrudnienia lub obowiązków pracodawcy wynikających z aktów prawnych, o których mowa w załączniku IV.”;

7)w art. 16 wprowadza się następujące zmiany:

a) ust. 1 otrzymuje brzmienie:

Roczna płatność dla każdego gospodarstwa, o którym mowa w akapicie pierwszym, nie przekracza 2 500 EUR.

Na zasadzie odstępstwa od akapitu pierwszego państwa członkowskie mogą podjąć decyzję o wyłączeniu z wymogu określonego w akapicie pierwszym lit. a) normy GAEC 2 ustanowionej zgodnie z niniejszym tytułem rozdział I sekcja 2.

Uzupełniające płatności kryzysowe dla rolników w następstwie klęsk żywiołowych, niekorzystnych zjawisk klimatycznych lub katastrof w formie płatności bezpośrednich

1.Państwa członkowskie mogą zapewniać uzupełniające płatności kryzysowe w celu zrekompensowania płatności bezpośrednich na podstawie sekcji 2 i 3 niniejszego rozdziału beneficjentom dotkniętym klęskami żywiołowymi, niekorzystnymi zjawiskami klimatycznymi lub katastrofami. Płatności te mają na celu zapewnienie ciągłości działalności rolniczej tych beneficjentów i podlegają warunkom określonym w niniejszym artykule i doprecyzowanym przez państwa członkowskie w ich planach strategicznych WPR.

2.Wsparcie na podstawie niniejszego artykułu jest uzależnione od formalnego potwierdzenia przez właściwy organ państwa członkowskiego, że miała miejsce klęska żywiołowa, niekorzystne zjawisko klimatyczne lub katastrofa, zgodnie z definicjami tych pojęć przyjętymi w danym państwie członkowskim, oraz potwierdzenia, że wymienione zdarzenia lub środki przyjęte zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2016/2031 w celu zwalczania choroby roślin lub agrofaga lub ograniczania ich rozprzestrzeniania, środki przyjęte w celu kontroli lub zwalczania chorób zwierząt wymienionych w załączniku do rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2018/1882* lub zapobiegania tym chorobom, lub też środki przyjęte w odniesieniu do nowo występującej choroby zgodnie z art. 6 ust. 3 i art. 259 rozporządzenia (UE) 2016/429 bezpośrednio spowodowały zniszczenie co najmniej 30 % średniej rocznej produkcji danego rolnika wyliczonej na podstawie produkcji z poprzednich trzech lat lub średniej z trzech lat wyliczonej na podstawie pięciu wcześniejszych lat, z wyłączeniem wartości najwyższej i najniższej. Straty oblicza się na poziomie gospodarstwa, na poziomie działalności gospodarstwa w odnośnym sektorze albo w odniesieniu do danego obszaru.

3.Państwa członkowskie zapewniają, aby wsparcie udzielane na podstawie niniejszego artykułu było skierowane do rolników, którzy najbardziej odczuli skutki klęski żywiołowych, niekorzystnych zjawisk klimatycznych lub katastrof, przez określenie warunków kwalifikowalności na podstawie dostępnych dowodów.

4.Państwa członkowskie ustanawiają mające zastosowanie stawki wsparcia, aby zrekompensować straty w produkcji. Stawki te są wyższe w przypadku rolników objętych systemem ubezpieczeń lub innym narzędziem zarządzania ryzykiem. Dopuszcza się stosowanie wskaźników do obliczania strat w produkcji.

5.Państwa członkowskie mogą podjąć decyzję o współfinansowaniu płatności z dodatkowego finansowania krajowego w wysokości do 200 % zgodnie z art. 115 ust. 5 i art. 146.

6.Przyznając wsparcie na podstawie niniejszego artykułu, państwa członkowskie zapewniają, aby interwencje na podstawie niniejszego artykułu były spójne z interwencjami na podstawie art. 78a oraz aby nie dochodziło do nadmiernej rekompensaty wynikającej z połączenia interwencji na podstawie niniejszego artykułu z innymi krajowymi lub unijnymi instrumentami wsparcia lub prywatnymi systemami ubezpieczeń.

7.Na zasadzie odstępstwa od art. 111 akapit pierwszy lit. h) oraz i) tego akapitu nie mają zastosowania do wsparcia w ramach tego rodzaju interwencji.

Na zasadzie odstępstwa od akapitu pierwszego państwa członkowskie mogą podjąć decyzję o wyłączeniu z wymogu określonego w akapicie pierwszym lit. a) normy GAEC 2 ustanowionej zgodnie z niniejszym tytułem rozdział I sekcja 2.

b)maksymalnej kwoty pomocy w wysokości 50 000 EUR na działania, o których mowa w ust. 2 lit. d).

„Państwa członkowskie zapewniają, aby wsparcie było przyznawane wyłącznie na pokrycie strat, których wartość przekracza próg co najmniej 20 % średniej produkcji rocznej lub średniego rocznego dochodu rolnika z poprzednich trzech lat, lub średniej z trzech lat obliczonej na podstawie pięciu wcześniejszych lat, z wyłączeniem wartości najwyższej i najniższej. Sektorowe narzędzia zarządzania ryzykiem dotyczącym produkcji pozwalają obliczać straty na poziomie gospodarstwa, na poziomie działalności gospodarstwa w odnośnym sektorze albo w odniesieniu do konkretnego ubezpieczonego obszaru.

W przypadku upraw trwałych oraz w innych uzasadnionych przypadkach, w których metody obliczania, o których mowa w akapicie pierwszym, nie są odpowiednie, państwa członkowskie mogą ocenić straty na podstawie średniej rocznej produkcji lub dochodu rolnika w okresie nieprzekraczającym ośmiu lat, z wyłączeniem wartości najwyższej i najniższej.

1.Państwa członkowskie mogą przyznawać płatności kryzysowe rolnikom aktywnym zawodowo dotkniętym klęskami żywiołowymi, niekorzystnymi zjawiskami klimatycznymi lub katastrofami. Płatności te mają na celu zapewnienie ciągłości działalności rolniczej tych rolników i podlegają warunkom określonym w niniejszym artykule i doprecyzowanym przez państwa członkowskie w ich planach strategicznych WPR.

2.Wsparcie na podstawie niniejszego artykułu jest uzależnione od formalnego potwierdzenia przez właściwy organ państwa członkowskiego, że miała miejsce klęska żywiołowa, niekorzystne zjawisko klimatyczne lub katastrofa, zgodnie z definicjami tych pojęć przyjętymi w danym państwie członkowskim, oraz potwierdzenia, że wymienione zdarzenia lub środki przyjęte zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2016/2031 w celu zwalczania choroby roślin lub agrofaga lub ograniczania ich rozprzestrzeniania, środki przyjęte w celu zwalczania chorób zwierząt wymienionych w załączniku do rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2018/1882 lub zapobiegania tym chorobom, lub też środki przyjęte w odniesieniu do nowo występującej choroby zgodnie z art. 6 ust. 3 i art. 259 rozporządzenia (UE) 2016/429 bezpośrednio spowodowały zniszczenie co najmniej 30 % średniej rocznej produkcji danego rolnika wyliczonej na podstawie produkcji z poprzednich trzech lat lub średniej z trzech lat wyliczonej na podstawie pięciu wcześniejszych lat, z wyłączeniem wartości najwyższej i najniższej. Straty oblicza się na poziomie gospodarstwa, na poziomie działalności gospodarstwa w odnośnym sektorze albo w odniesieniu do danego obszaru.

3.Państwa członkowskie zapewniają, aby wsparcie udzielane na podstawie niniejszego artykułu było skierowane do rolników, którzy najbardziej odczuli skutki klęski żywiołowych, niekorzystnych zjawisk klimatycznych lub katastrof, przez określenie warunków kwalifikowalności na podstawie dostępnych dowodów.

Na zasadzie odstępstwa od akapitu pierwszego niniejszego ustępu plan strategiczny WPR może stanowić, że w przypadku środków nadzwyczajnych związanych z klęskami żywiołowymi, katastrofami lub niekorzystnymi zjawiskami klimatycznymi kwalifikowalność wydatków finansowanych z EFRG w związku ze zmianami planu strategicznego WPR związanymi z interwencjami, o których mowa w art. 41a, może rozpocząć się od dnia wystąpienia tego zdarzenia.

Maksymalna kwota, którą każde państwo członkowskie może zarezerwować na płatności kryzysowe dla rolników w następstwie klęsk żywiołowych, niekorzystnych zjawisk klimatycznych lub katastrof, o których mowa w art. 41a i 78a, jest ograniczona do rocznych kwot określonych w załączniku XV tabela 1.

W odniesieniu do lat kalendarzowych 2025 i 2026 całkowite roczne wydatki na uzupełniające płatności kryzysowe, o których mowa w art. 41a, nie mogą przekraczać orientacyjnego przydziału finansowego na ten rodzaj interwencji na dany rok kalendarzowy, ustalonego przez państwa członkowskie w ich planach finansowych zgodnie z art. 112 ust. 2 lit. a) i zatwierdzonego przez Komisję zgodnie z art. 119. Ten pułap finansowy stanowi pułap finansowy określony w prawie Unii.

Na zasadzie odstępstwa od ust. 1, w przypadku gdy państwo członkowskie postanowi nie udzielać wsparcia na płatności kryzysowe zgodnie z art. 78a, maksymalna roczna kwota, którą to państwo członkowskie może zarezerwować na uzupełniające płatności kryzysowe, o których mowa w art. 41a, jest ograniczona do rocznych kwot określonych w tabeli 2 w załączniku XV.

W odniesieniu do lat kalendarzowych 2025 i 2026 całkowite roczne wydatki na uzupełniające płatności kryzysowe, o których mowa w art. 41a, nie mogą przekraczać orientacyjnego przydziału finansowego na ten rodzaj interwencji na dany rok kalendarzowy, ustalonego przez państwa członkowskie w ich planach finansowych zgodnie z art. 112 ust. 2 lit. a) i zatwierdzonego przez Komisję zgodnie z art. 119. Ten pułap finansowy stanowi pułap finansowy określony w prawie Unii.

Lit. e) akapit pierwszy nie ma zastosowania do interwencji obejmujących rodzaj interwencji związanych z uzupełniającymi płatnościami kryzysowymi dla rolników w formie płatności bezpośrednich, o których mowa w art. 41a, rodzaj interwencji w sektorze pszczelarstwa, o którym mowa w art. 55 ust. 1 lit. a) i c)–g), interwencji obejmujących rodzaj interwencji w sektorze wina, o którym mowa w art. 58 ust. 1 lit. h)–k), działań informacyjnych i promocyjnych dla systemów jakości obejmujących rodzaj interwencji na rzecz współpracy, o którym mowa w art. 77, oraz interwencji obejmujących rodzaj interwencji związanych z płatnościami kryzysowymi dla rolników w ramach rozwoju obszarów wiejskich, o których mowa w art. 78a.

28)w art. 115 ust. 5 lit. a) otrzymuje brzmienie:

a)krótki opis dodatkowego finansowania krajowego na interwencje w rozwój obszarów wiejskich, o których mowa w tytule III rozdział IV, oraz interwencje związane z uzupełniającymi płatnościami kryzysowymi dla rolników określonymi w art. 41a, które są przyznawane w ramach planu strategicznego WPR, w tym kwot na poszczególne interwencje, oraz wskazanie zgodności z wymogami niniejszego rozporządzenia;”;

5.Komisja przedstawia swoje uwagi w terminie 30 dni roboczych od złożenia wniosku o zmianę, o której mowa w ust. 2. Państwa członkowskie dostarczają Komisji wszelkich niezbędnych dodatkowych informacji.

6.Wniosek o strategiczną zmianę planu strategicznego WPR zatwierdzany jest nie później niż trzy miesiące po jego przedłożeniu przez państwo członkowskie.

W przypadku gdy Komisja nie zgłosi sprzeciwu wobec zgłoszonych zmian w terminie 30 dni roboczych od dnia zgłoszenia, zmiany te mają skutki prawne od dnia powiadomienia. Komisja wyraża sprzeciw wobec zgłoszonej zmiany, jeżeli uzna, że zmiana ta nie jest zgodna z niniejszym rozporządzeniem i rozporządzeniem (UE) 2021/2116, a także z aktami delegowanymi i wykonawczymi przyjętymi na ich podstawie.

1.Każde państwo członkowskie wyznacza jeden organ odpowiedzialny za podejmowanie lub koordynowanie działań mających na celu osiągnięcie i utrzymanie krajowej i transgranicznej interoperacyjności między systemami informacyjnymi wykorzystywanymi do wdrażania, monitorowania i ewaluacji WPR oraz zarządzania nią z korzyścią dla rolników i innych beneficjentów WPR. Do celów niniejszego artykułu interoperacyjność oznacza zdolność systemów informacyjnych do wzajemnej interakcji poprzez udostępnianie danych za pomocą łączności elektronicznej.

W miarę możliwości przy ocenie potrzeb i projektowaniu środków państwa członkowskie kierują się zasadą gromadzenia danych tylko raz i ich ponownego wykorzystywania.

Rezerwy nie można wykorzystywać na środki wsparcia rolników dotkniętych klęskami żywiołowymi, niekorzystnymi zjawiskami klimatycznymi lub katastrofami. Rezerwę można jednak wykorzystać na środki mające na celu rozwiązanie problemu zakłóceń na rynku spowodowanych klęskami żywiołowymi, niekorzystnymi zjawiskami klimatycznymi lub katastrofami, w tym na środki przyjęte zgodnie z art. 219 i 220 rozporządzenia (UE) nr 1308/2013.”;