Το αποτέλεσμα της έρευνας της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Καταπολέμησης της Απάτης (OLAF)4.σημειώνει ότι η OLAF διαβίβασε την τελική έκθεσή της σχετικά με την έρευνα, σε ανωνυμοποιημένη μορφή, στα μέλη της Επιτροπής Ελέγχου του Προϋπολογισμού τον Μάρτιο του 2025, καθώς και στην Επιτροπή Πολιτικών Ελευθεριών, Δικαιοσύνης και Εσωτερικών Υποθέσεων τον Ιούλιο του 2025· εκφράζει τη λύπη του για το γεγονός ότι η πρόσβαση στην έρευνα καθυστέρησε και χορηγήθηκε μόλις τον Μάρτιο του 2025, παρότι ο εισηγητής είχε υποβάλει σχετικό αίτημα τον Δεκέμβριο του 2024, ενώ η απάντηση της OLAF επικαλείτο αντιρρήσεις από το διοικητικό συμβούλιο του Οργανισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το Άσυλο· επιμένει ότι τα μέλη της επιτροπής CONT θα έπρεπε να είχαν νωρίτερα πρόσβαση στην έκθεση, ώστε να διασφαλιστεί επαρκώς η άσκηση της εντολής τους·
5.γνωρίζει ότι οι έρευνες της OLAF διεξάγονται καθ’ όλη τη διάρκεια μιας περιόδου που πρέπει να είναι ανάλογη προς τις περιστάσεις και την πολυπλοκότητα της υπόθεσης· εκφράζει την ανησυχία του για τη διάρκεια των ερευνών της OLAF, καθώς αυτή υπονομεύει την ικανότητα της αρμόδιας για την απαλλαγή αρχής να εξετάζει αποτελεσματικά τα πορίσματά των ερευνών αυτών· επιμένει στον καίριο ρόλο των έγκαιρων ερευνών για τη διατήρηση της αποτελεσματικής εποπτείας του Κοινοβουλίου· καλεί την OLAF να επανεξετάσει και να επιταχύνει τη διαδικασία ολοκλήρωσης των ερευνών και κοινοποίησης των πορισμάτων τους στην αρμόδια αρχή για την απαλλαγή· τονίζει ότι οι καθυστερήσεις αυτές υπονομεύουν την ικανότητα των μελών της επιτροπής CONT να ασκούν αποτελεσματικά την εποπτική εντολή τους, και ζητεί να ληφθούν μέτρα προκειμένου να διασφαλίζεται η ταχεία πρόσβαση σε εκθέσεις ερευνών στο μέλλον·
6.τονίζει ότι η προστασία του προϋπολογισμού της Ένωσης πρέπει να παραμείνει βασική συνιστώσα της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης, την οποία οφείλουν να ακολουθούν όλα τα θεσμικά όργανα της Ένωσης, συμπεριλαμβανομένων των οργανισμών και των αποκεντρωμένων φορέων που πρέπει να αποτελούν παράδειγμα όσον αφορά την υπεύθυνη και με πλήρη διαφάνεια χρήση των ευρωπαϊκών δημόσιων πόρων· επαναλαμβάνει την ανάγκη για ενισχυμένο συντονισμό και συνεργασία εντός του θεσμικού πλαισίου για την καταπολέμηση της απάτης, ιδίως για την αντιμετώπιση της ανάγκης για ταχύτερες και αποτελεσματικότερες έρευνες της OLAF, ευθυγραμμίζοντας έτσι τις προσπάθειες αυτές με τον ευρύτερο στόχο της προστασίας των οικονομικών της Ένωσης·
7.καλεί τον Οργανισμό και την OLAF να δημοσιοποιούν μια ανωνυμοποιημένη περίληψη της έκθεσης της OLAF, στον βαθμό που αυτό είναι νομικά εφικτό, για λόγους διαφάνειας και εμπιστοσύνης του κοινού·
8.σημειώνει ότι η OLAF εξέδωσε πειθαρχικές και διοικητικές συστάσεις μετά την έρευνα·
9.παρατηρεί ότι, όσον αφορά τις πειθαρχικές συστάσεις, το διοικητικό συμβούλιο αποφάσισε, δίνοντας συνέχεια στην έρευνα, να μην κινήσει πειθαρχικές διαδικασίες και αντ’ αυτού, εξέδωσε γραπτές συστάσεις με προειδοποίηση και ζήτησε από την εκτελεστική διευθύντρια συγκεκριμένες προτάσεις υπό μορφή διορθωτικών μέτρων, καθώς και χρονοδιάγραμμα που να προβλέπει την εφαρμογή τους το συντομότερο δυνατόν· αναγνωρίζει ότι, σύμφωνα με το αίτημα αυτό, η εκτελεστική διευθύντρια υπέβαλε στο διοικητικό συμβούλιο τα ακόλουθα έγγραφα, τα οποία περιλαμβάνουν:- –τις συστάσεις του διοικητικού συμβουλίου,
- –την τρέχουσα κατάσταση στον Οργανισμό όσον αφορά κάθε σύσταση, και
- –τα πρόσθετα διορθωτικά μέτρα που πρέπει να εφαρμοστούν με τη συμπερίληψη προσωρινού χρονοδιαγράμματος για την εφαρμογή τους· καλεί το διοικητικό συμβούλιο να δώσει τη δέουσα συνέχεια στις συστάσεις και να ενημερώνει την αρμόδια αρχή για την απαλλαγή σχετικά με την πλήρη και έγκαιρη εφαρμογή τους·
10.αποδοκιμάζει το γεγονός ότι το διοικητικό συμβούλιο αποφάσισε, μετά από εντατικές διαβουλεύσεις, να μην εφαρμόσει τις πειθαρχικές συστάσεις της OLAF, συμπεριλαμβανομένης της κίνησης πειθαρχικών διαδικασιών κατά της εκτελεστικής διευθύντριας του Οργανισμού ή οποιουδήποτε άλλου από το προσωπικό του Οργανισμού, παρά τα σημαντικά ευρήματα της OLAF, τα οποία φαίνεται να είναι συστηματικά και υπονομεύουν την εμπιστοσύνη στην ηγεσία του Οργανισμού· τονίζει ότι η απόφαση αυτή εγείρει ερωτήματα σχετικά με τη δέσμευση του διοικητικού συμβουλίου για λογοδοσία και ευθύνη, σύμφωνα με τις προσδοκίες των θεσμικών οργάνων, και αναγνωρίζει τη σκόπιμη επιλογή του συμβουλίου να μην εφαρμόσει τις συστάσεις μετά την επανεξέταση των ζητημάτων που τέθηκαν· τονίζει ότι το Κοινοβούλιο θα συνεχίσει να δίνει ιδιαίτερη προσοχή στα διορθωτικά μέτρα που θα ληφθούν· αναμένει από τον Οργανισμό να επιδείξει υποδειγματική συμπεριφορά όσον αφορά την παρακολούθηση του ζητήματος, να μεριμνήσει ώστε να τηρούνται υψηλές προδιαγραφές όσον αφορά τη λειτουργία του, καθώς και να επιδείξει σαφή ευθύνη για την εφαρμογή διορθωτικών μέτρων και πλήρη λογοδοσία· καλεί τον Οργανισμό να διασφαλίσει τη διαφάνεια της ενημέρωσης του Κοινοβουλίου, μεταξύ άλλων, μέσω της κοινοποίησης των πρακτικών των διαβουλεύσεων του διοικητικού συμβουλίου στο Κοινοβούλιο, προκειμένου να ενισχυθεί η κοινοβουλευτική εποπτεία·
11.σημειώνει ότι η εκτελεστική διευθύντρια εκπόνησε δήλωση οράματος σχετικά με την ανάληψη πρωτοβουλίας για την εφαρμογή αλλαγών στον EUAA, η οποία περιλαμβάνει τα διορθωτικά μέτρα που έχουν εφαρμοστεί και πρόκειται να εφαρμοστούν· ζητεί από τον Οργανισμό να ενημερώσει την αρμόδια αρχή για την απαλλαγή σχετικά με τα διορθωτικά μέτρα που έχουν εφαρμοστεί και πρόκειται να εφαρμοστούν, καθώς και σχετικά με τις προθεσμίες για την ολοκλήρωσή τους·
12.εκφράζει την ανησυχία του για το γεγονός ότι οι διοικητικές συστάσεις αφορούσαν την πρακτική της διενέργειας αξιολογήσεων προσωπικού από τους προϊσταμένους τομέα και όχι τους προϊσταμένους μονάδας, καθώς και ελλείψεις κατά τη διαχείριση των συγκρούσεων συμφερόντων εντός του Οργανισμού·
13.εκφράζει την ικανοποίησή του για το γεγονός ότι, από το 2025, η αξιολόγηση του προσωπικού θα διενεργείται από τους προϊσταμένους μονάδας, όπως προβλέπεται στους ισχύοντες κανόνες·
14.εκφράζει τη βαθιά λύπη του για τις αδυναμίες στη διαχείριση των συγκρούσεων συμφερόντων εντός του Οργανισμού, ιδίως για τον πλημμελή τρόπο με τον οποίο το διοικητικό συμβούλιο χειρίζεται τις καταγγελίες κατά αποφάσεων της εκτελεστικής διευθύντριας· επιμένει ότι οι πρακτικές αυτές υπονομεύουν την ακεραιότητα και την αξιοπιστία του Οργανισμού· καλεί τον Οργανισμό να ενημερώσει αμέσως την αρμόδια αρχή για την απαλλαγή σχετικά με τα διορθωτικά μέτρα και τις οργανωτικές αλλαγές που έχουν τεθεί σε εφαρμογή· τονίζει ότι το ελάχιστο που μπορεί να θεωρηθεί αποδεκτό είναι η θέσπιση ενός ισχυρού και υποδειγματικού πλαισίου για τη διαχείριση των συγκρούσεων συμφερόντων·
15.σημειώνει το γεγονός ότι τόσο το διοικητικό συμβούλιο όσο και η εκτελεστική διευθύντρια αναγνωρίζουν τη σοβαρότητα των ισχυρισμών και των ζητημάτων που διακυβεύονται· αναγνωρίζει, ωστόσο, ότι η εκτελεστική διευθύντρια εξέφρασε τις επιφυλάξεις της, επικαλούμενη τεράστιο φόρτο εργασίας σε περιόδους κρίσεων, κάτι που βέβαια δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως δικαιολογία για την απόρριψη των πορισμάτων· θεωρεί ότι η αναγνώριση αυτή πρέπει να συνοδεύεται από αποφασιστικά διορθωτικά μέτρα, έγκαιρη εφαρμογή και πλήρη λογοδοσία προς την αρμόδια αρχή για την απαλλαγή·
16.σημειώνει με ανησυχία τις επανειλημμένες ανεπάρκειες στη διακυβέρνηση, συμπεριλαμβανομένης της αδυναμίας του διοικητικού συμβουλίου να ασκεί έγκαιρη και αποτελεσματική εποπτεία· εκφράζει τη λύπη του για το γεγονός ότι αρκετές από τις παρατυπίες θα μπορούσαν να είχαν αποφευχθεί με τη βελτίωση των εσωτερικών ελέγχων και την προορατική δραστηριοποίηση του διοικητικού συμβουλίου· επιμένει ότι αυτή η θεσμική αποτυχία πρέπει να αντιμετωπιστεί διαρθρωτικά και όχι μόνο διαδικαστικά·
17.εκφράζει τη λύπη του για τα προβλήματα κακοδιοίκησης, ιδίως στον τομέα των ανθρώπινων πόρων, με σοβαρές παρατυπίες, ιδίως στις διαδικασίες διορισμού και επιλογής κατά παράβαση του κανονισμού υπηρεσιακής κατάστασης των υπαλλήλων και του καθεστώτος που εφαρμόζεται στο λοιπό προσωπικό· γνωρίζει ότι, κατά την περίοδο από το 2019 έως το 2022, ο Οργανισμός αντιμετώπισε δύσκολες περιστάσεις, όπως η πανδημία της COVID-19, η ενεργοποίηση της οδηγίας για την προσωρινή προστασία, ή η έναρξη ισχύος του κανονισμού Κανονισμός (ΕΕ) 2021/2303 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 15ης Δεκεμβρίου 2021 σχετικά με τον Οργανισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το Άσυλο και την κατάργηση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 439/2010 (ΕΕ L 468 της 30.12.2021, σ. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2021/2303/oj). για τον Οργανισμό με νέα εντολή, αρμοδιότητες και ευθύνες· απορρίπτει, ωστόσο, κάθε απόπειρα να χρησιμοποιηθούν οι περιστάσεις αυτές ως αιτιολόγηση για τη μη συμμόρφωση με δεσμευτική νομοθεσία· καλεί τον Οργανισμό να ευθυγραμμίσει πλήρως τις διαδικασίες προσλήψεών του με τους ισχύοντες κανόνες, και επιμένει ότι πρέπει να εγκριθούν αυστηρές, διαφανείς και αξιοκρατικές διαδικασίες, συνοδευόμενες από εκτελεστές κατευθυντήριες γραμμές και υπό τη στενή εποπτεία της αρμόδιας για την απαλλαγή αρχής·
18.εκφράζει την ικανοποίησή του για το γεγονός ότι η πρακτική του διορισμού προσωρινών διευθυντικών στελεχών έχει σταματήσει από τον Ιανουάριο του 2023·
19.υπενθυμίζει ότι ένα από τα βασικά καθήκοντα του διοικητικού συμβουλίου είναι να παρέχει γενικές κατευθύνσεις για τις δραστηριότητες του Οργανισμού και να διασφαλίζει ότι ο Οργανισμός εκπληρώνει αποτελεσματικά την εντολή του· θεωρεί ότι, για να είναι σε θέση το διοικητικό συμβούλιο να παρέχει γενικές κατευθύνσεις, πρέπει να γνωρίζει τη νομοθεσία που ισχύει για τον Οργανισμό και να ενημερώνεται δεόντως σχετικά με αυτήν, καθώς και σχετικά με τις κρίσιμες εξελίξεις στη διαχείριση του Οργανισμού· εκφράζει τη λύπη του για τις επανειλημμένες ελλείψεις στον τομέα αυτόν και καλεί τον Οργανισμό να θεσπίσει αποτελεσματικές, συστηματικές και διαφανείς διαδικασίες επικοινωνίας με το διοικητικό συμβούλιο·
20.καλεί την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η οποία έχει δύο έδρες στο διοικητικό συμβούλιο, να υποστηρίζει και να επικουρεί ενεργά τα υπόλοιπα μέλη του διοικητικού συμβουλίου στην κατανόηση των κανόνων που ισχύουν για τον Οργανισμό, καθώς και να προσδιορίσει και να διαδώσει τα διδάγματα που αντλήθηκαν από τη συγκεκριμένη περίπτωση στο πλαίσιο ευρύτερων προσπαθειών πρόληψης· καλεί τον Οργανισμό να ενημερώσει την αρμόδια αρχή για την απαλλαγή σχετικά με τα μέτρα που έχει λάβει για τη βελτίωση της επικοινωνίας με το διοικητικό συμβούλιο·
21.επικροτεί την πρόταση που διατύπωσε η Επιτροπή κατά την ανταλλαγή απόψεων σχετικά με τη δυνατότητα να χρησιμοποιούνται κοινές υπηρεσίες για όλους τους αποκεντρωμένους οργανισμούς σε ορισμένους οριζόντιους τομείς, καθώς αυτό θα συμβάλει στην καλύτερη διαχείριση των διαδικασιών και στην αποτελεσματικότερη χρήση των πόρων· ενθαρρύνει την Επιτροπή να διερευνήσει αυτή τη δυνατότητα και να προτείνει συγκεκριμένα μέτρα στο πλαίσιο αυτό·
22.καλεί τον Οργανισμό να θεσπίσει ανεξάρτητη εσωτερική υπηρεσία δεοντολογίας και τονίζει ότι είναι σημαντικό να υπάρχουν ισχυροί κανόνες για την προστασία των πληροφοριοδοτών δημοσίου συμφέροντος σύμφωνα με την οδηγία (ΕΕ) 2019/1937· τονίζει ότι οι εσωτερικοί δίαυλοι καταγγελίας πρέπει να είναι εμπιστευτικοί και αξιόπιστοι, ώστε να τους εμπιστεύεται το προσωπικό σε όλα τα επίπεδα·
23.επισημαίνει ότι, παρόλο που ορισμένα από τα γεγονότα αφορούν το 2022, το 2021 και προηγούμενα έτη, η έρευνα της OLAF ολοκληρώθηκε μόλις το 2024· τονίζει ότι δεν μπορεί ακόμη να συναχθεί το συμπέρασμα ότι τα ζητήματα αυτά έχουν επιλυθεί πλήρως· τονίζει ότι η αρμόδια αρχή για την απαλλαγή διατηρεί πλήρως το δικαίωμά της να ασκεί τις εποπτικές της αρμοδιότητες έως ότου αποκατασταθεί πλήρως και αποσαφηνιστεί η κατάσταση· καλεί την εκτελεστική διευθύντρια και το διοικητικό συμβούλιο να αναγνωρίσουν και να αντιμετωπίσουν τυχόν διαρθρωτικές αδυναμίες τόσο στη διαχείριση των ανθρώπινων πόρων του Οργανισμού όσο και στα εποπτικά καθήκοντα του διοικητικού συμβουλίου, και να λάβουν αποτελεσματικά μέτρα για να αποτρέψουν την επανεμφάνιση παρόμοιων ζητημάτων, και διατηρεί το δικαίωμα να αναστείλει ή να θέσει υπό αίρεση μελλοντικές αποφάσεις απαλλαγής, σε περίπτωση που ο Οργανισμός δεν επιτύχει πλήρη διαρθρωτική μεταρρύθμιση·
24.σημειώνει με ιδιαίτερη ανησυχία ότι το ποσοστό εναλλαγής προσωπικού είναι εξαιρετικά υψηλό, όπως αναφέρεται στην έκθεση της OLAF, χωρίς η διοίκηση να είναι σε θέση να παράσχει ικανοποιητική εξήγηση· καλεί την εκτελεστική διευθύντρια και το διοικητικό συμβούλιο, και ιδίως τα μέλη του που εκπροσωπούν την Επιτροπή, να θέσουν σε εφαρμογή τη συστηματική διενέργεια συνεντεύξεων εξόδου με όλους τους υπαλλήλους που παραιτούνται, να τεκμηριώσουν τα πορίσματα με ολοκληρωμένο τρόπο και να υποβάλουν έκθεση στην αρμόδια αρχή για την απαλλαγή σχετικά με τα αποτελέσματα και την πρόοδο που θα επιτευχθεί στον τομέα αυτό, στο πλαίσιο της διαδικασίας απαλλαγής για το 2024·
25.συγχαίρει το προσωπικό του Οργανισμού για την αφοσίωση και τη δέσμευσή του στην εκτέλεση των καθηκόντων του παρά τις δύσκολες περιστάσεις· θεωρεί απαραίτητο να καλλιεργηθεί ένα θετικό εργασιακό περιβάλλον μέσω της προώθησης ορθών πρακτικών σε επίπεδο ανθρώπινων πόρων και της επιβράβευσης των επιδόσεων με αξιοκρατικό τρόπο· παροτρύνει το διοικητικό συμβούλιο και την εκτελεστική διευθύντρια να διασφαλίσουν ότι ο Οργανισμός είναι ένας ασφαλής και υποστηρικτικός χώρος εργασίας που ενθαρρύνει την ανοικτή επικοινωνία και δίνει τη δυνατότητα στα άτομα να μιλούν χωρίς φόβο αντιποίνων· καλεί τον Οργανισμό να διασφαλίσει ότι όλες οι καταγγελίες σχετικά με επαγγελματικά παραπτώματα λαμβάνονται σοβαρά υπόψη και διερευνώνται διεξοδικά, με τη λήψη κατάλληλων μέτρων επακολούθησης, προκειμένου να διατηρηθούν η ακεραιότητα και η εμπιστοσύνη εντός του Οργανισμού·
°
° °
26.παραπέμπει, όσον αφορά άλλες παρατηρήσεις, στο ψήφισμά του της 7ης Μαΐου 2025 ΕΕ L, 2025/1681, 8.10.2025, ELI: http://data.europa.eu/eli/res/2025/1681/oj. με τις παρατηρήσεις που αποτελούν αναπόσπαστο μέρος των αποφάσεων σχετικά με την απαλλαγή όσον αφορά την εκτέλεση του προϋπολογισμού των οργανισμών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.