P10_TA(2025)0262Ramy dotyczące osiągnięcia neutralności klimatycznejPoprawki przyjęte przez Parlament Europejski w dniu 13 listopada 2025 r. w sprawie wniosku dotyczącego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającego rozporządzenie (UE) 2021/1119 w sprawie ustanowienia ram na potrzeby osiągnięcia neutralności klimatycznej (COM(2025)0524 – C10-0137/2025 – 2025/0524(COD)) Sprawa została odesłana do komisji właściwej w celu przeprowadzenia negocjacji międzyinstytucjonalnych na podstawie art. 60 ust. 4 akapit czwarty Regulaminu (A10-0223/2025).(Zwykła procedura ustawodawcza: pierwsze czytanie)Tekst proponowany przez KomisjęPoprawkaPoprawka 1Wniosek dotyczący rozporządzeniaMotyw 2

(2)Przyjmując rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/11195, Unia prawnie zobowiązała się do osiągnięcia neutralności klimatycznej w całej gospodarce do 2050 r., czyli do redukcji do zera emisji netto do tego czasu, a następnie do osiągnięcia ujemnych emisji, a także ustanowiła wiążący pośredni cel klimatyczny Unii na 2030 r. i zaplanowała wyznaczenie ogólnounijnego pośredniego celu klimatycznego na 2040 r.

(2)Przyjmując rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/11195, Unia prawnie zobowiązała się do osiągnięcia neutralności klimatycznej w całej gospodarce do 2050 r., czyli do redukcji do zera emisji gazów cieplarnianych netto do tego czasu, a następnie do osiągnięcia ujemnych emisji. W rozporządzeniu tym ustanowiono również wiążący pośredni cel klimatyczny Unii na 2030 r. i wprowadzono wymóg wyznaczenia ogólnounijnego pośredniego celu klimatycznego na 2040 r.

__________________

5 Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/1119 z dnia 30 czerwca 2021 r. w sprawie ustanowienia ram na potrzeby osiągnięcia neutralności klimatycznej i zmiany rozporządzeń (WE) nr 401/2009 i (UE) 2018/1999 („Europejskie prawo o klimacie”) (Dz.U. L 243 z 9.7.2021, s. 1, ELI: https://eur-lex.europa.eu/eli/reg/2021/1119/oj).

Poprawka 2Wniosek dotyczący rozporządzeniaMotyw 3

(3)Uwzględniając opinię naukową Europejskiego Naukowego Komitetu Doradczego ds. Zmiany Klimatu i w oparciu o szczegółową ocenę skutków, Komisja w komunikacie z 6 lutego 2024 r. „Zabezpieczenie naszej przyszłości »Cel klimatyczny na 2040 r. i droga ku neutralności klimatycznej do 2050 r. jako fundamenty zrównoważonego, sprawiedliwego i dostatniego społeczeństwa«” przedstawiła zalecenie dotyczące docelowego poziomu redukcji emisji gazów cieplarnianych netto do 2040 r., który ma wynieść 90 % w porównaniu z poziomami z 1990 r.6

(3)Uwzględniając opinię naukową Europejskiego Naukowego Komitetu Doradczego ds. Zmiany Klimatu (komitet doradczy) i w oparciu o szczegółową ocenę skutków, Komisja w komunikacie z 6 lutego 2024 r. „Zabezpieczenie naszej przyszłości »Cel klimatyczny na 2040 r. i droga ku neutralności klimatycznej do 2050 r. jako fundamenty zrównoważonego, sprawiedliwego i dostatniego społeczeństwa«” przedstawiła zalecenie dotyczące docelowego poziomu redukcji emisji gazów cieplarnianych netto do 2040 r., który ma wynieść 90 % w porównaniu z poziomami z 1990 r.6

__________________

6 COM(2024) 63 final.

Poprawka 3Wniosek dotyczący rozporządzeniaMotyw 4

(4)Wyznaczając unijny cel klimatyczny na 2040 r., Komisja wzięła pod uwagę: najlepsze i najnowsze dostępne dowody naukowe, w tym najnowsze sprawozdania Międzyrządowego Zespołu ds. Zmian Klimatu (IPCC) i komitetu doradczego; skutki społeczne, gospodarcze i środowiskowe, w tym koszty zaniechania działań; potrzeby zapewnienia wszystkim sprawiedliwej i uczciwej społecznie transformacji; opłacalność i efektywność gospodarczą; konkurencyjność unijnej gospodarki, w szczególności małych i średnich przedsiębiorstw oraz sektorów najbardziej narażonych na ucieczkę emisji; najlepszych dostępnych, opłacalnych, bezpiecznych i skalowalnych technologii; efektywność energetyczną i zasadę „efektywność energetyczna przede wszystkim”, przystępność cenową energii i bezpieczeństwo dostaw; uczciwości i solidarności pomiędzy państwami członkowskimi i wewnątrz nich; potrzeby zapewnienia skuteczności środowiskowej i rozwoju w czasie; potrzebę utrzymania i wzmocnienia naturalnych pochłaniaczy oraz zarządzania nimi w perspektywie długoterminowej oraz potrzebę ochrony i odbudowy różnorodności biologicznej, w tym w środowisku morskim; potrzeby i możliwości inwestycyjne; zmiany sytuacji międzynarodowej i działania podejmowane na rzecz realizacji celów długoterminowych porozumienia paryskiego i ostatecznego celu Ramowej konwencji Narodów Zjednoczonych w sprawie zmian klimatu (UNFCCC); dostępne informacje na temat przewidywanego orientacyjnego budżetu emisyjnego Unii na lata 2030–2050.

(4)Wyznaczając unijny cel klimatyczny na 2040 r., Komisja wzięła pod uwagę: najlepsze i najnowsze dostępne dowody naukowe, w tym najnowsze sprawozdania Międzyrządowego Zespołu ds. Zmian Klimatu (IPCC) i komitetu doradczego; skutki społeczne, gospodarcze i środowiskowe, w tym koszty zaniechania działań; potrzeby zapewnienia wszystkim sprawiedliwej i uczciwej społecznie transformacji; opłacalność i efektywność gospodarczą; konkurencyjność unijnej gospodarki, w szczególności małych i średnich przedsiębiorstw oraz sektorów najbardziej narażonych na ucieczkę emisji; najlepszych dostępnych, opłacalnych, bezpiecznych i skalowalnych technologii; efektywność energetyczną z uwzględnieniem zasady „efektywność energetyczna przede wszystkim”, przystępność cenową energii i bezpieczeństwo dostaw dla wszystkich państw członkowskich; uczciwości i solidarności pomiędzy państwami członkowskimi i wewnątrz nich; potrzeby zapewnienia skuteczności środowiskowej i rozwoju w czasie; potrzebę utrzymania i wzmocnienia naturalnych pochłaniaczy oraz zarządzania nimi w perspektywie długoterminowej oraz potrzebę ochrony i odbudowy różnorodności biologicznej, w tym w środowisku morskim; potrzeby i możliwości inwestycyjne; zmiany sytuacji międzynarodowej i działania podejmowane na rzecz realizacji celów długoterminowych porozumienia paryskiego i ostatecznego celu Ramowej konwencji Narodów Zjednoczonych w sprawie zmian klimatu (UNFCCC); dostępne informacje na temat przewidywanego orientacyjnego budżetu emisyjnego Unii na lata 2030–2050.

Poprawka 4Wniosek dotyczący rozporządzeniaMotyw 5

(5)Do osiągnięcia celu klimatycznego na 2040 r. kluczowe jest m.in.: pełne wdrożenie uzgodnionych ram na 2030 r.; zadbanie o konkurencyjność i odporność przemysłu europejskiego oraz wspieranie go w tym zakresie; zadbanie o ścieżki transformacji oparte na najlepszych dostępnych, opłacalnych, bezpiecznych i skalowalnych technologiach; większe skupienie na sprawiedliwej transformacji, na skutek której nikt nie zostanie w tyle; wypracowanie równych warunków działania z partnerami międzynarodowymi; przeprowadzenie dekarbonizacji systemu energetycznego za pomocą wszystkich bezemisyjnych i niskoemisyjnych rozwiązań energetycznych (w tym odnawialnych źródeł energii, energii jądrowej, efektywności energetycznej, magazynowania, CCS, CCU, usuwania dwutlenku węgla, energii geotermalnej i hydroenergii oraz wszystkich innych obecnych i przyszłych technologii neutralnych emisyjnie) oraz zorganizowanie dialogu strategicznego z odpowiednimi sektorami na temat ram na okres po 2030 r. Za pośrednictwem Paktu dla czystego przemysłu UE stwarza warunki dla skutecznej transformacji, koncentrując się zarówno na dekarbonizacji, jak i na rehabilitacji przemysłu; w celu wzmocnienia konkurencyjności przemysłu i pobudzenia innowacji w UE tworzy m.in. mechanizmy wsparcia dla europejskiego przemysłu, lepszy dostęp do finansowania publicznego i prywatnego, równe warunki działania na całym świecie oraz jasne warunki sprzyjające upowszechnianiu i zwiększeniu skali czystych technologii.

(5)Do osiągnięcia celu klimatycznego na 2040 r. kluczowe jest m.in.: pełne wdrożenie uzgodnionych ram politycznych na 2030 r.; zapewnienie i udzielanie wsparcia, aby zwiększać i wzmacniać konkurencyjność i odporność przemysłu europejskiego; zapewnianie zrównoważonych systemów żywnościowych, a także odporności społeczności wiejskich oraz bezpieczeństwa żywnościowego za pośrednictwem zrównoważonego i solidnego europejskiego sektora rolnictwa; zadbanie o ścieżki transformacji oparte na najlepszych dostępnych, racjonalnych pod względem kosztów, bezpiecznych i skalowalnych technologiach oraz większe skupienie się na sprawiedliwej transformacji w regionach, sektorach i gospodarstwach domowych znajdujących się w trudnej sytuacji – na przykład dzięki wsparciu ze Społecznego Funduszu Klimatycznego – tak by nikogo nie pozostawiać samemu sobie w transformacji w kierunku neutralności klimatycznej. Ponadto kluczowe znaczenie ma zapewnienie uczciwej konkurencji z partnerami międzynarodowymi oraz skuteczne wykorzystanie wszystkich unijnych instrumentów gospodarczych, aby powstrzymać nieuczciwe praktyki handlowe i przeciwdziałać im; przeprowadzenie dekarbonizacji systemu energetycznego przy zastosowaniu neutralnego pod względem technologicznym podejścia obejmującego wszystkie bezemisyjne i niskoemisyjne rozwiązania energetyczne (w tym odnawialne źródła energii, energię jądrową, efektywność energetyczną, magazynowanie, wychwytywanie i składowanie dwutlenku węgla, wychwytywanie i utylizację dwutlenku węgla, usuwanie dwutlenku węgla, energię geotermalną i hydroenergię, zrównoważoną bioenergię oraz wszystkie inne obecne i przyszłe technologie neutralne emisyjnie); zmniejszenie zależności od przywozu i dywersyfikacja unijnych źródeł surowców krytycznych oraz zorganizowanie dialogu strategicznego z odpowiednimi sektorami, w tym sektorem przemysłu i transportu, na temat ram na okres po 2030 r.

Poprawka 5Wniosek dotyczący rozporządzeniaMotyw 5 a (nowy)

(5a)W swoich konkluzjach z dnia 23 października 2025 r. Rada Europejska stwierdziła, że zwiększanie konkurencyjności Unii, poprawianie jej odporności i dalsze prowadzenie transformacji ekologicznej to cele, które się wzajemnie wzmacniają i które należy realizować jednocześnie, i zaapelowała o pilne wzmożenie starań, by zapewnić dostawy przystępnej cenowo i czystej energii oraz stworzyć – przed 2030 r. – prawdziwą unię energetyczną, także poprzez wykorzystanie nowej Grupy Zadaniowej ds. Unii Energetycznej, a także o przyspieszenie prac mających na celu obniżenie cen energii i wspieranie zrównoważonej produkcji energii w Unii. Aby zapewnić racjonalną pod względem kosztów, sprawiedliwą i uczciwą, pragmatyczną i społecznie wyważoną transformację w kierunku neutralności klimatycznej uwzględniającą różne uwarunkowania krajowe, jednym z kluczowych strategicznych czynników wspomagających czystą transformację będą inwestycje zarówno sektora prywatnego jak i publicznego, w tym za pośrednictwem finansowania unijnego, na przykład poprzez wsparcie i przyspieszenie wprowadzenia i komercjalizacji innowacyjnych technologii we wszystkich państwach członkowskich, wsparcie dostępu do odnowy i dekarbonizacji przemysłu, produkcję czystych technologii oraz modernizację systemów energetycznych, a także zapewnianie przystępnych cenowo rozwiązań w całej gospodarce i dla obywateli w całej Unii. Pakt dla czystego przemysłu stwarza warunki dla skutecznej transformacji, koncentrując się zarówno na dekarbonizacji, jak i na odnowie przemysłu, co przyczyni się do zwiększenia popytu na wyroby wyprodukowane w Europie, oraz mechanizmach wsparcia dla europejskiego przemysłu, takich jak Bank Dekarbonizacji Przemysłu oraz nowe uproszczone ramy pomocy państwa.

Poprawka 6Wniosek dotyczący rozporządzeniaMotyw 5 a a (nowy)

(5aa)Ponadto w swoich konkluzjach z 23 października 2025 r. Rada Europejska przypomniała również o pilnej potrzebie zintensyfikowania wspólnych wysiłków na rzecz zapewnienia odnowy przemysłowej, modernizacji i dekarbonizacji Europy w sposób neutralny pod względem technologicznym. W związku z tym podkreśliła, że przedmiotem szczególnej uwagi powinny być tradycyjne sektory, zwłaszcza przemysł motoryzacyjny, stoczniowy, lotniczy, a także sektory energochłonne, takie jak przemysł stalowy, metalowy, chemiczny, cementowy, szklarski i ceramiczny, a także produkcja pulpy i papieru, tak by nadal były one odporne i konkurencyjne na światowym rynku i w wymagającej sytuacji geopolitycznej. W tym względzie z zadowoleniem przyjęła niedawny wniosek Komisji dotyczący ochrony europejskiego sektora stalowego przed niesprawiedliwymi skutkami światowej nadwyżki mocy produkcyjnych. Z zadowoleniem przyjęła też fakt, że Komisja zamierza poczynić postępy w sprawie przeglądu przewidzianego na podstawie rozporządzenia określającego normy emisji CO2 dla samochodów osobowych i dostawczych, i zaapelowała o szybkie przedstawienie tego wniosku, z uwzględnieniem neutralności technologicznej i materiałów europejskiego pochodzenia. W tym kontekście Rada Europejska z zadowoleniem przyjęła również niedawne pismo przewodniczącej Komisji w sprawie klimatu i konkurencyjności.

Poprawka 7Wniosek dotyczący rozporządzeniaMotyw 5 b (nowy)

(5b)Pakt dla czystego przemysłu koncentruje się również na lepszym dostępie do finansowania publicznego i prywatnego, zintegrowanym i wzajemnie połączonym unijnym rynku energii zapewniającym bezpieczeństwo energetyczne, promowaniu gospodarki o obiegu zamkniętym, globalnych równych warunkach działania, w tym poprzez skuteczne wdrażanie i rozszerzenie mechanizmu dostosowywania cen na granicach z uwzględnieniem emisji CO2 na towary sektora downstream, wprowadzenie środków przeciwdziałających obchodzeniu przepisów oraz działania na rzecz przeciwdziałania ucieczce emisji w drodze wywozu towarów, a także na jasnych warunkach podstawowych, takich jak usprawnione wydawanie pozwoleń oraz upowszechnianie i zwiększanie skali czystych technologii, tak by wzmocnić przewagę konkurencyjną i konkurencyjność przemysłową Unii, a także innowacje w UE, przy uwzględnieniu wymagającej sytuacji geopolitycznej.

Poprawka 8Wniosek dotyczący rozporządzeniaMotyw 7

(7)Priorytetowo należy potraktować działania na rzecz redukcji emisji gazów cieplarnianych w Unii, uzupełniając je działaniami zwiększającymi pochłanianie, opierającymi się zarówno na rozwiązaniach naturalnych, jak i technologicznych. Przy opracowywaniu pakietu strategii politycznych na okres po 2030 r. należy zwrócić szczególną uwagę na wkład redukcji emisji brutto w stosunku do pochłaniania naturalnego i technologicznego. Należy uwzględnić właściwości pochłaniania naturalnego, takie jak struktura wiekowa lasów, proporcjonalny udział gleb organicznych, naturalna zmienność oraz niepewność związana ze skutkami zmiany klimatu, zjawiskami katastrofalnymi oraz zmianami w metodologii. Pochłanianie w oparciu o zasoby przyrody i przemysłowe usuwanie będą odgrywały coraz większą rolę w gospodarce Unii w najbliższych dziesięcioleciach ze względu na konieczność zrównoważenia emisji i pochłaniania gazów cieplarnianych najpóźniej do 2050 r., a następnie osiągnięcia ujemnych emisji. W kontekście przeglądu dyrektywy 2003/87/WE Parlamentu Europejskiego i Rady7 w 2026 r. opracowane zostaną środki zachęty; Komisja zamierza uwzględnić w unijnym systemie handlu uprawnieniami do emisji (EU ETS) trwałe pochłanianie dwutlenku węgla w Unii w celu zrekompensowania pozostałych, trudnych do zredukowania emisji. Sektor użytkowania gruntów, zmiany użytkowania gruntów i leśnictwa ma do odegrania kluczową rolę w zakresie zrównoważonej biogospodarki o obiegu zamkniętym i ma potencjał zapewnienia długoterminowych klimatycznych i środowiskowych korzyści, przyczyniając się do czystej transformacji unijnej gospodarki oraz ograniczenia zależności poprzez zastąpienie surowców opartych na paliwach kopalnych.

__________________

7 Dyrektywa 2003/87/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 13 października 2003 r. ustanawiająca system handlu przydziałami emisji gazów cieplarnianych w Unii oraz zmieniająca dyrektywę Rady 96/61/WE (Dz.U. L 275 z 25.10.2003, s. 32, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2003/87/oj).

Poprawka 9Wniosek dotyczący rozporządzeniaMotyw 7 a (nowy)

(7a)Niektóre wspomagające strategie polityczne już wdrożono i ich wpływ jest widoczny, nie dotyczy to jednak wszystkich przypadków. Komisja powinna kontynuować wzmacnianie inicjatyw dotyczących ram wspomagających oraz dążyć do przyspieszenia ich przyjęcia, aby zapewnić istnienie warunków, które pozwolą wspierać europejski przemysł i obywateli w całym okresie transformacji, przy pełnym poszanowaniu prawa unijnego.

Poprawka 10Wniosek dotyczący rozporządzeniaMotyw 8

(8)Unia dysponuje ramami regulacyjnymi, które umożliwią realizację celu klimatycznego na 2030 r. W skład prawodawstwa wdrażającego ten cel wchodzą m.in.: dyrektywa 2003/87/WE, w której ustanawia się EU ETS; rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/8428, na podstawie którego wprowadzono krajowe cele w zakresie redukcji emisji gazów cieplarnianych do 2030 r.; oraz rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/841 ustanawiające cele w zakresie pochłaniania dwutlenku węgla netto dla sektora użytkowania gruntów. Komisja powinna ocenić, w jaki sposób należałoby zmienić stosowne unijne przepisy, aby osiągnąć cel klimatyczny na 2040 r. Opracowując przyszłą strukturę strategii, Komisja powinna przygotować szczegółowe oceny skutków, m.in. w odniesieniu do konkurencyjności i małych i średnich przedsiębiorstw, i rozważyć wdrożenie niezbędnych środków, w tym, w stosownych przypadkach, przedstawienie wniosków ustawodawczych. Należy odpowiednio przeanalizować szereg elementów, które ułatwią osiągnięcie celu na 2040 r., w tym: potencjalny ograniczony wkład wysokiej jakości międzynarodowych jednostek emisji na mocy art. 6 porozumienia paryskiego w osiągnięcie celu na 2040 r. w drugiej połowie dekady 2030–2040, zgodnie z zasadami rozliczania określonymi w porozumieniu paryskim; rolę, którą trwałe pochłanianie w Unii (wychwytywanie i składowanie biogennych emisji CO2 (BioCCS) i wychwytywanie dwutlenku węgla bezpośrednio z powietrza i jego składowanie (DACCS)) odgrywa w ramach EU ETS; większą elastyczność we wszystkich sektorach. Aby ocenić skutki społeczne, gospodarcze i środowiskowe, przyszła struktura strategii powinna opierać się na szczegółowych ocenach skutków. Przyszła struktura strategii powinna również sprzyjać ujednoliceniu przepisów, przy poszanowaniu zasady sprawiedliwości i specyfiki państw członkowskich, w tym wysp i regionów najbardziej oddalonych.

(8)Unia dysponuje ramami regulacyjnymi, które umożliwią realizację celu klimatycznego na 2030 r. W skład prawodawstwa wdrażającego ten cel wchodzą m.in.: dyrektywa 2003/87/WE, w której ustanawia się EU ETS; rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/8428, na podstawie którego wprowadzono krajowe cele w zakresie redukcji emisji gazów cieplarnianych do 2030 r.; oraz rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/841 ustanawiające cele w zakresie pochłaniania dwutlenku węgla netto dla sektora użytkowania gruntów. Aby zapewnić płynne przejście do EU ETS2, stosowanie art. 30k ust. 2 lit. a)–e) dyrektywy 2003/87/WE powinno zostać odroczone o rok. Komisja powinna ocenić, w jaki sposób należałoby zmienić stosowne unijne przepisy, aby osiągnąć cel klimatyczny na 2040 r., biorąc również pod uwagę malejącą zdolność naturalnych pochłaniaczy. Opracowując ramy na okres po 2030 r., Komisja powinna przygotować szczegółowe oceny skutków, uwzględniając przy tym swoją analizę zintegrowanych krajowych planów działania w dziedzinie energii i klimatu, sytuację geopolityczną, w tym potrzebę zapewnienia zdolności Unii i jej państw członkowskich do szybkiego zwiększenia i wzmocnienia ich zdolności obronnych poprzez zajęcie się ewentualnymi obciążeniami, przy jednoczesnym utrzymaniu zachęt do dekarbonizacji przemysłu, wpływ na konkurencyjność, na małe i średnie przedsiębiorstwa oraz na energochłonne gałęzie przemysłu, a także wpływ na koszty energii i potrzeby inwestycyjne we wszystkich państwach członkowskich; powinna także rozważyć podjęcie niezbędnych środków, w tym, w stosownych przypadkach, przedłożenie wniosków ustawodawczych.

__________________

8 Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/842 z dnia 30 maja 2018 r. w sprawie wiążących rocznych redukcji emisji gazów cieplarnianych przez państwa członkowskie od 2021 r. do 2030 r. przyczyniających się do działań na rzecz klimatu w celu wywiązania się z zobowiązań wynikających z Porozumienia paryskiego oraz zmieniające rozporządzenie (UE) nr 525/2013 (Dz.U. L 156 z 19.6.2018, s. 26, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2018/842/oj).

9 Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/841 z dnia 30 maja 2018 r. w sprawie włączenia emisji i pochłaniania gazów cieplarnianych w wyniku działalności związanej z użytkowaniem gruntów, zmianą użytkowania gruntów i leśnictwem do ram polityki klimatyczno-energetycznej do roku 2030 i zmieniające rozporządzenie (UE) nr 525/2013 oraz decyzję nr 529/2013/UE (Dz.U. L 156 z 19.6.2018, s. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2018/841/oj).

Poprawka 11Wniosek dotyczący rozporządzeniaMotyw 8 a (nowy)

(8a)Należy odpowiednio przeanalizować szereg elementów, które ułatwią osiągnięcie celu klimatycznego na 2040 r., w tym odpowiedni wkład wysokiej jakości międzynarodowych jednostek emisji zgodnie z art. 6 porozumienia paryskiego w realizację celu klimatycznego na 2040 r. w drugiej połowie dekady 2031–2040, w sposób zarówno ambitny, jak i opłacalny oraz zgodny z zasadami rozliczania określonymi w porozumieniu paryskim, włącznie z okresem pilotażowym w celu uruchomienia międzynarodowego rynku jednostek emisji o wysokiej jakości i wysokiej integralności na okres 2031–2035; rolę, jaką w ramach EU ETS odgrywa trwałe pochłanianie dwutlenku węgla w Unii (takie jak wychwytywanie i składowanie biogennych emisji CO2 (BioCCS) i wychwytywanie dwutlenku węgla bezpośrednio z powietrza i jego składowanie (DACCS)), przy jednoczesnym zapewnianiu integralności środowiskowej EU ETS, w tym, w stosownych przypadkach, możliwości składowania CO2 poza Unią, pod warunkiem istnienia umów międzynarodowych i stworzenia warunków równoważnych warunkom ustanowionym w prawie Unii; oraz zwiększoną i dostępną elastyczność między sektorami i instrumentami i w ich obrębie w celu wspierania racjonalnego pod względem kosztów podejścia, dzięki któremu, przykładowo, osiągnięcia państw członkowskich w jednym sektorze mogą w sposób racjonalny pod względem kosztów zrównoważyć luki w innych sektorach, a jednocześnie zapewnić, że każdy sektor będzie uczestniczył w tych wysiłkach oraz że ewentualne braki w jednym sektorze nie obciążą innych sektorów gospodarki, bez uszczerbku dla możliwości korzystania przez każde państwo członkowskie z elastyczności. Wdrażając stosowanie międzynarodowych jednostek emisji, Komisja powinna uwzględnić konieczność zapewnienia równych warunków działania we wszystkich państwach członkowskich oraz możliwość wspierania strategicznych partnerstw UE. Międzynarodowe jednostki emisji nie powinny mieć znaczenia w kontekście przestrzegania zasad EU ETS. W ramach zbliżającego się przeglądu dyrektywy EU ETS należy dokonać zmiany obecnej trajektorii EU ETS, aby uwzględnić cel uzgodniony na 2040 r. w sposób, który umożliwi ograniczenie emisji po 2039 r. Komisja powinna w odpowiednim czasie rozważyć wolniejszą ścieżkę wycofywania bezpłatnego przydziału uprawnień od 2028 r. w celu wsparcia dekarbonizacji, inwestycji i zatrudnienia w Europie, w tym poprzez Bank Dekarbonizacji Przemysłu i przegląd rezerwy stabilności rynkowej, przy jednoczesnym zminimalizowaniu ryzyka ucieczki emisji. Aby ocenić skutki społeczne, gospodarcze i środowiskowe, ramy na okres po 2030 r. powinny opierać się na szczegółowych ocenach skutków. Ramy na okres po 2030 r. powinny również sprzyjać ujednoliceniu przepisów, przy poszanowaniu zasady sprawiedliwości oraz uwarunkowań krajowych i specyfiki państw członkowskich, w tym wysp, wyspiarskich państw członkowskich i regionów najbardziej oddalonych.

Poprawka 12Wniosek dotyczący rozporządzeniaArtykuł 1 – akapit 1 – punkt 2Rozporządzenie (EU) 2021/1119Artykuł 4 – ustęp 4 – akapit 2

Niektóre wspomagające strategie polityczne już wdrożono i ich wpływ jest widoczny, nie dotyczy to jednak wszystkich przypadków. Komisja dąży do przyspieszenia wdrażania i wzmocnienia ram wspomagających, aby stworzyć warunki wspierające europejski przemysł i obywateli w okresie transformacji, przy pełnym poszanowaniu prawa UE.

Komisja kontynuuje wzmacnianie inicjatyw dotyczących ram wspomagających oraz dąży do przyspieszenia ich przyjmowania i wdrażania, aby stworzyć warunki pozwalające w całym procesie transformacji wspierać osoby prawne i fizyczne, których ona dotyczy – takie jak podmioty działające w przemyśle europejskim i obywateli – w realizacji celów określonych w ust. 1 i 3 niniejszego artykułu i celu określonego w art. 2 ust. 1 oraz w dążeniu do gospodarki neutralnej emisyjnie.

Poprawka 13Wniosek dotyczący rozporządzeniaArtykuł 1 – akapit 1 – punkt 2Rozporządzenie (EU) 2021/1119Artykuł 4 – ustęp 5 – wprowadzenie

W ramach przeglądu, o którym mowa w akapicie pierwszym, aby ułatwić osiągnięcie celu określonego w ust. 3 niniejszego artykułu, Komisja zadba o odpowiednie uwzględnienie we wnioskach ustawodawczych następujących elementów:

W ramach przeglądu, o którym mowa w ust. 4 akapit pierwszy, aby ułatwić osiągnięcie celu określonego w ust. 3 niniejszego artykułu, Komisja zadba o odpowiednie uwzględnienie we wnioskach ustawodawczych następujących elementów:

Poprawka 14Wniosek dotyczący rozporządzeniaArtykuł 1 – akapit 1 – punkt 2Rozporządzenie (EU) 2021/1119Artykuł 4 – ustęp 5 – litera a

a)począwszy od 2036 r. – potencjalnego ograniczonego wkładu wysokiej jakości międzynarodowych jednostek emisji na mocy art. 6 porozumienia paryskiego w osiągnięcie celu na 2040 r., który to wkład zakłada redukcję emisji o 3 % w porównaniu z poziomem emisji netto w UE z 1990 r. i ma ułatwić UE i państwom trzecim redukcję emisji gazów cieplarnianych netto zgodnie ze ścieżką redukcji odpowiadającą celowi porozumienia paryskiego, polegającym na utrzymaniu wzrostu średniej temperatury na świecie na poziomie znacznie poniżej 2 °C oraz kontynuowaniu wysiłków na rzecz ograniczenia wzrostu temperatury do poziomu 1,5 °C powyżej poziomów sprzed epoki przemysłowej; przy czym prawo Unii reguluje kryteria pochodzenia, jakości i inne warunki dotyczące nabywania i wykorzystywania takich jednostek emisji;

a)począwszy od 2036 r. – odpowiedniego wkładu wysokiej jakości międzynarodowych jednostek emisji na mocy art. 6 porozumienia paryskiego w osiągnięcie celu klimatycznego na 2040 r., który to wkład zakłada redukcję do 5 % emisji netto UE z 1990 r. odpowiadającą krajowej redukcji emisji gazów cieplarnianych netto o 85 % w porównaniu z poziomem z 1990 r. do 2040 r., w sposób zarówno ambitny, jak i opłacalny, i ma ułatwić UE i państwom trzecim redukcję emisji gazów cieplarnianych netto zgodnie ze ścieżką redukcji odpowiadającą celowi porozumienia paryskiego, polegającym na utrzymaniu wzrostu średniej temperatury na świecie na poziomie znacznie poniżej 2 °C oraz kontynuowaniu wysiłków na rzecz ograniczenia wzrostu temperatury do poziomu 1,5 °C powyżej poziomów sprzed epoki przemysłowej, przy zapewnieniu integralności ekologicznej tych jednostek emisji oraz promowaniu technologicznego przywództwa UE; można rozważyć okres pilotażowy w celu uruchomienia międzynarodowego rynku jednostek emisji o wysokiej jakości i wysokiej integralności na okres 2031–2035; prawo Unii reguluje kryteria pochodzenia, jakości i inne warunki dotyczące nabywania i wykorzystywania takich jednostek emisji w celu zapewnienia, aby opierały się one na wiarygodnych i transformacyjnych działaniach w krajach partnerskich, których cele i polityki klimatyczne są zgodne z celami porozumienia paryskiego, oraz podlegały solidnym zabezpieczeniom zapewniającym integralność, unikanie podwójnego liczenia, dodatkowość, trwałość, przejrzyste zarządzanie, solidne metody monitorowania, sprawozdawczości i weryfikacji, a także zapewniającym współkorzyści gospodarcze, społeczne i środowiskowe oraz zabezpieczenia w zakresie praw człowieka, zabezpieczenia przed finansowaniem projektów sprzecznych ze strategicznymi interesami Unii, a także wysoki poziom ambicji w zakresie udziału środków przeznaczonych na działania adaptacyjne, podziału korzyści z łagodzenia zmiany klimatu z zainteresowanymi krajami oraz ogólnej redukcji globalnych emisji; ustanawiając te kryteria, Komisja rozważa określenie bardziej rygorystycznych kryteriów niż te przewidziane w art. 6 ust. 4 porozumienia paryskiego;

Poprawka 15Wniosek dotyczący rozporządzeniaArtykuł 1 – akapit 1 – punkt 2Rozporządzenie (EU) 2021/1119Artykuł 4 – ustęp 5 – litera b

b)roli, którą odgrywa trwałe pochłanianie w Unii w ramach systemu handlu przydziałami emisji gazów cieplarnianych w Unii (»EU ETS«) w kompensowaniu emisji resztkowych z sektorów, w których trudno jest zredukować emisje;

b)roli, którą odgrywa trwałe pochłanianie w Unii w ramach systemu handlu przydziałami emisji gazów cieplarnianych w Unii (»EU ETS«) w kompensowaniu pozostałych trudnych do zredukowania emisji;

Poprawka 16Wniosek dotyczący rozporządzeniaArtykuł 1 – akapit 1 – punkt 2Rozporządzenie (EU) 2021/1119Artykuł 4 – ustęp 5 – litera c

c)większej elastyczności we wszystkich sektorach, aby wspierać osiąganie celów w sposób racjonalny pod względem kosztów;

c)większej elastyczności w ramach sektorów i instrumentów oraz pomiędzy nimi, aby wspierać osiąganie celów w prosty i racjonalny pod względem kosztów sposób;

Poprawka 17Wniosek dotyczący rozporządzeniaArtykuł 1 – akapit 1 – punkt 2Rozporządzenie (EU) 2021/1119Artykuł 4 – ustęp 5 – litera c a (nowa)

ca)realnego wkładu, jaki pochłanianie dwutlenku węgla wnosi w ogólne starania na rzecz redukcji emisji, przy jednoczesnym uwzględnieniu niepewności towarzyszących pochłanianiu naturalnemu dwutlenku węgla i zapewnieniu, by ewentualne braki nie obciążały innych sektorów gospodarki, bez uszczerbku dla możliwości wykorzystania przez państwa członkowskie nadwyżek pochłaniania naturalnego w celu kompensowania ich emisji w innych sektorach;

Poprawka 18Wniosek dotyczący rozporządzeniaArtykuł 1 – akapit 1 – punkt 2Rozporządzenie (EU) 2021/1119Artykuł 4 – ustęp 5 – litera c b (nowa)

cb)potrzeby utrzymania i, w stosownych przypadkach, wzmacniania naturalnych pochłaniaczy oraz zarządzania nimi w perspektywie długoterminowej oraz potrzeby ochrony i odbudowy różnorodności biologicznej, by wspierać zrównoważoną biogospodarkę o obiegu zamkniętym, a także uwzględnienia skutków różnic w strukturze wiekowej lasu, naturalnej zmienności i niepewności sytuacji, zwłaszcza w obliczu skutków zmiany klimatu i zjawisk katastrofalnych w sektorze użytkowania gruntów, zmiany użytkowania gruntów i leśnictwa;

Poprawka 19Wniosek dotyczący rozporządzeniaArtykuł 1 – akapit 1 – punkt 2Rozporządzenie (EU) 2021/1119Artykuł 4 – ustęp 5 – litera d

d)cele i wysiłki państw członkowskich na okres po 2030 r. powinny uwzględniać efektywność kosztową i solidarność w świetle uwarunkowań krajowych;

d)cele państw członkowskich na okres po 2030 r. i ich wysiłki po 2030 r. powinny brać pod uwagę efektywność kosztową i solidarność z uwzględnieniem różnych uwarunkowań krajowych i specyfiki państw członkowskich, w tym w przypadku wysp i regionów najbardziej oddalonych;

Poprawka 20Wniosek dotyczący rozporządzeniaArtykuł 1 – akapit 1 – punkt 2Rozporządzenie (EU) 2021/1119Artykuł 4 – ustęp 5 – litera f

f)skutków społecznych, gospodarczych i środowiskowych;

f)skutków społecznych, gospodarczych i środowiskowych we wszystkich państwach członkowskich, w tym w odniesieniu do celów dekarbonizacji i konkurencyjności przemysłu europejskiego;

Poprawka 21Wniosek dotyczący rozporządzeniaArtykuł 1 – akapit 1 – punkt 2Rozporządzenie (EU) 2021/1119Artykuł 4 – ustęp 5 – litera h

h)potrzeby zapewnienia wszystkim sprawiedliwej i uczciwej społecznie transformacji;

h)potrzeby zapewnienia wszystkim oraz wspierania sprawiedliwej i uczciwej, pragmatycznej, racjonalnej pod względem kosztów i społecznie wyważonej transformacji, z uwzględnieniem różnych uwarunkowań krajowych i zwróceniem szczególnej uwagi na wpływ na ceny konsumpcyjne, ubóstwo energetyczne i transportowe oraz regiony i sektory, w tym ich zdolność inwestycyjną, małe i średnie przedsiębiorstwa, rolników oraz znajdujące się w trudnej sytuacji gospodarstwa domowe, na które oddziałuje transformacja prowadząca do neutralności klimatycznej;

Poprawka 22Wniosek dotyczący rozporządzeniaArtykuł 1 – akapit 1 – punkt 2Rozporządzenie (EU) 2021/1119Artykuł 4 – ustęp 5 – litera i

i)kwestii uproszczenia przepisów, neutralności technologicznej, opłacalności, efektywności ekonomicznej i bezpieczeństwa gospodarczego;

i)kwestii uproszczenia przepisów i zmniejszenia obciążeń administracyjnych, neutralności technologicznej, opłacalności, efektywności ekonomicznej i bezpieczeństwa gospodarczego;

Poprawka 23Wniosek dotyczący rozporządzeniaArtykuł 1 – akapit 1 – punkt 2Rozporządzenie (EU) 2021/1119Artykuł 4 – ustęp 5 – litera j

j)działania w dziedzinie klimatu jako siły napędowej dla inwestycji i innowacji;

j)działania w dziedzinie klimatu jako siły napędowej dla inwestycji, innowacji i zwiększonej konkurencyjności;

Poprawka 24Wniosek dotyczący rozporządzeniaArtykuł 1 – akapit 1 – punkt 2Rozporządzenie (EU) 2021/1119Artykuł 4 – ustęp 5 – litera k

k)potrzeby wzmocnienia globalnej konkurencyjności unijnej gospodarki, w szczególności małych i średnich przedsiębiorstw oraz sektorów najbardziej narażonych na ucieczkę emisji, aby zapewnić uczciwą konkurencję;

k)potrzeby wzmocnienia odporności i globalnej konkurencyjności unijnej gospodarki oraz ograniczenia ryzyka ucieczki emisji, w szczególności z punktu widzenia małych i średnich przedsiębiorstw oraz sektorów przemysłu, które są najbardziej narażone na ucieczkę emisji, w tym w odniesieniu do wywozu, tak aby zapewnić uczciwą konkurencję;

Poprawka 25Wniosek dotyczący rozporządzeniaArtykuł 1 – akapit 1 – punkt 2Rozporządzenie (EU) 2021/1119Artykuł 4 – ustęp 5 – litera m

m)przystępności cenowej energii, bezpieczeństwa dostaw energii, efektywności energetycznej i zasady »efektywność energetyczna przede wszystkim«;

m)dostępności i przystępności cenowej energii, bezpieczeństwa dostaw energii, bezpieczeństwa energetycznego, efektywności energetycznej, w tym zasady „efektywność energetyczna przede wszystkim”, jak również wzmocnienia sieci elektroenergetycznych i połączeń międzysystemowych, z myślą o stworzeniu prawdziwej unii energetycznej i wspieraniu energii produkowanej na szczeblu krajowym;

Poprawka 26Wniosek dotyczący rozporządzeniaArtykuł 1 – akapit 1 – punkt 2Rozporządzenie (EU) 2021/1119Artykuł 4 – ustęp 5 – litera m a (nowa)

ma)roli paliw bezemisyjnych, niskoemisyjnych i odnawialnych w dekarbonizacji transportu, w tym transportu drogowego po 2030 r., oraz konkretnych środków wspierających producentów pojazdów ciężkich w osiągnięciu ich celów, z uwzględnieniem materiałów europejskiego pochodzenia;

Poprawka 27Wniosek dotyczący rozporządzeniaArtykuł 1 – akapit 1 – punkt 2Rozporządzenie (EU) 2021/1119Artykuł 4 – ustęp 5 – litera o

o)potrzeby zapewnienia skuteczności środowiskowej i rozwoju w czasie;

o)potrzeby zapewnienia skuteczności środowiskowej i rozwoju w czasie, przy jednoczesnym zagwarantowaniu spójności społecznej, a także zapewnieniu bezpieczeństwa żywnościowego i sprawiedliwej transformacji;

Poprawka 28Wniosek dotyczący rozporządzeniaArtykuł 1 – akapit 1 – punkt 2Rozporządzenie (EU) 2021/1119Artykuł 4 – ustęp 5 – litera p

p)potrzeby utrzymania i wzmacniania naturalnych pochłaniaczy oraz zarządzania nimi w perspektywie długoterminowej oraz potrzeby ochrony i odbudowy różnorodności biologicznej, a także uwzględnienia niepewności sytuacji, zwłaszcza w obliczu skutków zmiany klimatu w sektorze użytkowania gruntów;

skreśla się

Poprawka 29Wniosek dotyczący rozporządzeniaArtykuł 1 – akapit 1 – punkt 2Rozporządzenie (EU) 2021/1119Artykuł 4 – ustęp 5 – litera q

q)potrzeb i możliwości inwestycyjnych, w tym dostępu do finansowania publicznego i prywatnego;

q)potrzeb i możliwości inwestycyjnych, w tym dostępu do finansowania publicznego i prywatnego, a także wsparcia dla innowacji i dostępu do innowacyjnych technologii we wszystkich państwach członkowskich, z uwzględnieniem równowagi geograficznej;

Poprawka 30Wniosek dotyczący rozporządzeniaArtykuł 1 – akapit 1 – punkt 2Rozporządzenie (EU) 2021/1119Artykuł 4 – ustęp 5 – litera r

r)zmiany sytuacji międzynarodowej i działań podejmowanych na rzecz realizacji celów długoterminowych porozumienia paryskiego i ostatecznego celu UNFCCC, a także wsparcia Unii dla jej partnerów w przeciwdziałaniu zmianie klimatu i jej skutkom.

r)zmiany sytuacji międzynarodowej i działań podejmowanych na rzecz realizacji celów długoterminowych porozumienia paryskiego i ostatecznego celu Ramowej konwencji Narodów Zjednoczonych w sprawie zmian klimatu (UNFCCC), a także wsparcia Unii dla jej partnerów w przeciwdziałaniu zmianie klimatu i jej skutkom.

Poprawka 31Wniosek dotyczący rozporządzeniaArtykuł 1 – akapit 1 – punkt 2 a (nowy)Rozporządzenie (EU) 2021/1119Artykuł 4 – ustęp 8 (nowy)

2a)w art. 4 dodaje się ustęp w brzmieniu:

„8. Począwszy od jednego roku od daty przyjęcia niniejszego rozporządzenia Komisja co dwa lata ocenia realizację celów pośrednich i ścieżki dekarbonizacji określonych w niniejszym rozporządzeniu i przedkłada sprawozdania na ten temat, uwzględniając najnowsze dowody naukowe, postęp technologiczny oraz zmieniające się wyzwania i szanse dla globalnej konkurencyjności UE. W stosownych przypadkach ocenie mogą towarzyszyć wnioski ustawodawcze.”;

Poprawka 32Wniosek dotyczący rozporządzeniaArtykuł 1 – akapit 1 – punkt 3 (nowy)Rozporządzenie (EU) 2021/1119Artykuł 11 – ustęp 1 – litera c (nowa)

3)w art. 11 akapit pierwszy dodaje się litery w brzmieniu:

„c) zmieniające się wyzwania i szanse dla globalnej konkurencyjności sektorów przemysłu europejskiego w poszczególnych państwach członkowskich, w szczególności sektorów energochłonnych, oraz małych i średnich przedsiębiorstw;”;

Poprawka 33Wniosek dotyczący rozporządzeniaArtykuł 1 – akapit 1 – punkt 3 (nowy)Rozporządzenie (EU) 2021/1119Artykuł 11 – ustęp 1 – litera c a (nowa)

ca)zmiany cen energii i ich wpływ na przemysł i gospodarstwa domowe w Europie;

Poprawka 34Wniosek dotyczący rozporządzeniaArtykuł 1 – akapit 1 – punkt 3 (nowy)Rozporządzenie (EU) 2021/1119Artykuł 11 – ustęp 1 – litera c b (nowa)

cb)skutki społeczno-gospodarcze, w tym wpływ na zatrudnienie;

Poprawka 35Wniosek dotyczący rozporządzeniaArtykuł 1 – akapit 1 – punkt 3 (nowy)Rozporządzenie (EU) 2021/1119Artykuł 11 – ustęp 1 – litera d (nowa)

d)postęp technologiczny i wdrażanie innowacyjnych technologii w państwach członkowskich i w sektorach przemysłu;

Poprawka 36Wniosek dotyczący rozporządzeniaArtykuł 1 – akapit 1 – punkt 3 (nowy)Rozporządzenie (EU) 2021/1119Artykuł 11 – ustęp 1 – litera e (nowa)

e)szacowany poziom pochłaniania netto na poziomie Unii w odniesieniu do celów niniejszego rozporządzenia. Jeżeli Komisja stwierdzi, że szacowany poziom pochłaniania naturalnego netto na 2040 r. znacznie odbiega od poziomu wymaganego do osiągnięcia celu pośredniego na 2040 r., w tym z powodu zjawisk katastrofalnych, proponuje, w stosownych przypadkach, środki na poziomie Unii, w tym, w razie potrzeby, dostosowanie celu pośredniego na 2040 r. odpowiadającego ewentualnym brakom i mieszczącego się w ich granicach i zapewnia, aby ewentualne braki nie obciążały innych sektorów gospodarki;

Poprawka 37Wniosek dotyczący rozporządzeniaArtykuł 1 – akapit 1 – punkt 3 (nowy)Rozporządzenie (EU) 2021/1119Artykuł 11 – ustęp 1 – litera f (nowa)

f)postęp w realizacji celów pośrednich określonych w niniejszym rozporządzeniu.

Poprawka 38Wniosek dotyczący rozporządzeniaArtykuł 1 – akapit 1 – punkt 3 (nowy)Rozporządzenie (EU) 2021/1119Artykuł 11 – ustęp 1 – litera g (nowa)

g)elastyczność dla państw członkowskich w zakresie wykorzystania wysokiej jakości międzynarodowych jednostek emisji w celu osiągnięcia do 5 % ich celów na okres po 2030 r. oraz wysiłków w sektorach, które nie są regulowane w ramach EU ETS.

Poprawka 39Wniosek dotyczący rozporządzeniaArtykuł 1 – akapit 1 – punkt 4 (nowy)Rozporządzenie (EU) 2021/1119Artykuł 11 – ustęp 2

4)art. 11 akapit drugi otrzymuje brzmienie:

W stosownym przypadku Komisja może załączyć do sprawozdania wnioski ustawodawcze dotyczące zmiany niniejszego rozporządzenia.

„W stosownym przypadku do sprawozdania Komisji załącza się wnioski ustawodawcze w sprawie przeglądu niniejszego rozporządzenia, dotyczące również pośredniego celu na 2040 r., oraz dodatkowe środki służące wzmocnieniu inicjatyw dotyczących ram wspomagających, które umożliwiają wspieranie stałego i skutecznego wdrażania niniejszego rozporządzenia zgodnie z art. 4 ust. 5 oraz zapewnienie konkurencyjności, dobrobytu i spójności społecznej UE.”

Poprawka 40Wniosek dotyczący rozporządzeniaArtykuł 1 a (nowy)

Artykuł 1a

Odroczenie funkcjonowania systemu handlu uprawnieniami do emisji w odniesieniu do sektora budowlanego, sektora transportu drogowego i sektorów dodatkowych

Funkcjonowanie systemu handlu uprawnieniami do emisji w odniesieniu do sektora budowlanego, sektora transportu drogowego i sektorów dodatkowych określonych w rozdziale IVa dyrektywy 2003/87 zostaje odroczone do 2028 r. Stosuje się zasady określone w art. 30 lit. k) pkt 2 lit. a)–e) dyrektywy 2003/87. Przepisy art. 10a ust. 8b dyrektywy 2003/87 mają zastosowanie również w 2026 r.