1.spreekt zijn diepe bezorgdheid uit over de huisvestingscrisis in de EU en haar lidstaten, die afbreuk doet aan de waardigheid, gelijkheid en sociale cohesie; onderstreept dat miljoenen Europeanen als gevolg van de huisvestingscrisis te maken hebben met onzekere levensomstandigheden; benadrukt dat betaalbaarheid centraal staat in de huisvestingscrisis, met name voor jongeren, gezinnen met een laag en middeninkomen en kwetsbare groepen, waaronder ouderen en daklozen, die worden geconfronteerd met grotere belemmeringen bij de toegang tot adequate huisvesting; maakt zich zorgen over de uitdagingen waarmee jongeren te maken krijgen bij het verlaten van het ouderlijk huis en het maken van persoonlijke keuzes die invloed hebben op hun beroeps- en privéleven, zoals het stichten van een gezin of studeren en het vinden van een eerste baan die aansluit bij hun kwalificaties;

2.is bezorgd over de schadelijke sociaal-economische gevolgen van de huisvestingscrisis, die de toegang van mensen tot werkgelegenheid en de arbeidsmobiliteit van werknemers voor banen in grootstedelijke gebieden belemmert, waardoor onder meer tekorten aan werknemers ontstaan; benadrukt dat de huisvestingscrisis een belemmering is geworden voor het concurrentievermogen van Europa, aangezien zij de productiviteit ondermijnt en regio’s minder aantrekkelijk maakt voor investeringen; is bezorgd over de gevolgen van de huisvestingscrisis voor de koopkracht van mensen, waardoor het voor bedrijven moeilijk wordt om geschikte arbeidskrachten te vinden; is vastbesloten om de lidstaten en de lokale en regionale overheden aan te moedigen meer politieke wil te tonen bij de ontwikkeling van op maat gesneden en innovatieve oplossingen en de integratie van huisvestingsbeleid in bredere sociale en economische strategieën;

3.is zeer ingenomen met de toezegging van de Commissie om een ambitieus Europees plan voor betaalbare huisvesting op te stellen en uit te voeren; wijst erop dat het plan voor betaalbare huisvesting het subsidiariteitsbeginsel moet eerbiedigen, rekening houdend met de specifieke behoeften van elke lidstaat; is van mening dat het plan voor betaalbare huisvesting moet worden ontworpen om de huisvestingscrisis als een sociale noodsituatie aan te pakken;

4.verzoekt de Commissie terdege rekening te houden met het standpunt van het Parlement over de huisvestingscrisis; verzoekt de Commissie de eerste EU-top over huisvesting te organiseren, toegespitst op concrete oplossingen; benadrukt dat in het Europees plan voor betaalbare huisvesting prioriteit moet worden gegeven aan acties om woningen daadwerkelijk betaalbaarder te maken en de lidstaten te ondersteunen bij het opleveren van fatsoenlijke, duurzame en betaalbare woningen voor miljoenen Europeanen; wijst erop dat huisvesting onder de bevoegdheden van de lidstaten valt, maar erkent dat sectorale EU-wetgeving een weerslag kan hebben op de algemene levensvatbaarheid en de kostprijs van woningbouw en op de renovatie en herbestemming van huizen; benadrukt dat er EU-initiatieven zijn die een reële meerwaarde kunnen opleveren voor de aanpak van de huisvestingscrisis, niet in de laatste plaats door het volledige potentieel van de eengemaakte markt in de bouwsector te benutten, meer investeringen mogelijk te maken via het gebruik van EU-fondsen, de normen voor de kwaliteit van woningen te verhogen, het bewijsmateriaal te verbeteren door het verzamelen en delen van gegevens, inspanningen voor en investeringen in bij- en omscholing te ondersteunen, de mobiliteit van bouwpersoneel te vergemakkelijken en de vereenvoudiging van vergunningverlening te stimuleren; dringt erop aan dat het Europees plan voor betaalbare huisvesting wordt afgestemd op de Europese pijler van sociale rechten en bijdraagt aan het aanpakken van sociale ongelijkheden, het uitbannen van armoede in de EU en het bevorderen van sociale, economische en territoriale cohesie en opwaartse convergentie;

5.dringt erop aan dat de EU en haar lidstaten de desbetreffende bevoegdheden van lokale en regionale overheden eerbiedigen en benadrukken dat zij een sleutelrol spelen om de behoeften inzake huisvesting vast te stellen en bij te dragen aan nationale strategieën door gerichte maatregelen voor de lokale bevolking uit te werken; verzoekt de EU en de lidstaten gemeenten en regio’s te stimuleren om de bouw, renovatie en herbestemming van woningen op hun grondgebied te bevorderen; merkt voorts op dat de huisvestingscrisis met name stedelijke en industriegebieden treft, maar dat zij zich eigenlijk voordoet in alle regio’s, vooral regio’s met permanente geografische belemmeringen, zoals plattelandsgebieden, het binnenland, eilanden, ultraperifere gebieden, grensgebieden met een groot aantal pendelaars, en kust- en afgelegen gebieden, vooral de gebieden met een groot risico op bevolkingsafname; benadrukt dat het belangrijk is geïntegreerde stedelijke strategieën uit te stippelen en te bevorderen met aandacht voor onderwijs, gezondheidszorg, infrastructuur (zoals water en elektriciteit), openbaar vervoer en recreatie, waarbij demografische uitdagingen op alle niveaus doeltreffend worden geïntegreerd in de beleidsvorming; dringt erop aan dat lokale en regionale overheden rechtstreeks en op gerichte wijze toegang krijgen tot de huisvestingsfondsen van de EU en dat zij gemachtigd worden om deze te beheren, aangezien zij dicht bij de realiteit van de lokale behoeften staan, zodat zij snel kunnen inspelen op huisvestingsproblemen;

6.benadrukt dat lokale en regionale overheden moeten worden betrokken bij het Europees plan voor betaalbare huisvesting; dringt erop aan om raadplegingsmechanismen, de coördinatie en intergemeentelijke samenwerking te verbeteren, partnerschappen te versterken en de lokale deskundigheid van lokale en regionale overheden te benutten, aangezien zij het best in staat zijn om de succesvolle opstelling en uitvoering van het plan te waarborgen; dringt aan op actieve deelname van belangrijke belanghebbenden aan de vormgeving en uitvoering van huisvestingsbeleid op lokaal niveau; dringt erop aan dat bij initiatieven op EU-niveau rekening wordt gehouden met de uiteenlopende regionale realiteit en wordt erkend dat verschillende territoriale contexten (zoals dichtbevolkte grootstedelijke gebieden, regio’s met een krimpende bevolking, eilanden en ultraperifere gebieden) een op maat gesneden aanpak vereisen;

7.dringt erop aan vereenvoudiging te bevorderen door middel van een benadering van meerlagig bestuur en in overeenstemming met het partnerschapsbeginsel, met inbegrip van geïntegreerde administratieve structuren en digitale maatregelen zoals volledig digitale vergunningsprocedures en elektronische communicatie in verband met vergunningen, om de ontwikkeling van projecten voor fatsoenlijke, duurzame en betaalbare huisvesting te ondersteunen, rekening houdend met de noodzaak om het bestaande woningbestand te renoveren;

8.verzoekt de Commissie samenwerking te bevorderen, beste praktijken uit te vaardigen die de diversiteit weerspiegelen van de uitdagingen waarmee ontvolkte gebieden, leeglopende gebieden en grens-, eiland- en ultraperifere gebieden worden geconfronteerd, en te voorkomen dat huisvestingsbeleid bijdraagt tot de ontvolking van bepaalde gebieden; verzoekt de EU en haar lidstaten lokale en regionale overheden te ondersteunen bij het vergroten van het aanbod aan openbare, coöperatieve en non-profithuisvesting; dringt aan op de bevordering van projecten voor digitale connectiviteit en vervoersverbindingen met hoofdsteden, grote steden en stedelijke centra, aangezien deze kunnen helpen om ontvolking tegen te gaan, het recht om te blijven te waarborgen en de lokale bevolking in staat te stellen in hun plaats van herkomst te wonen, en tegelijkertijd het aantal beschikbare woningen op de markt te vergroten en het bestaande woningbestand te renoveren; verzoekt de Commissie een specifiek huisvestingsplan op te stellen waarin zowel de bouw- als de renovatiebehoeften van landelijke, ultraperifere en eilandgebieden aan bod komen en in dit verband grensoverschrijdend samen te werken, ondersteund door een onderzoek naar de levensomstandigheden in die regio’s in Europa; verzoekt de Commissie en de lidstaten initiatieven te nemen, bijvoorbeeld via het cohesiebeleid, om plattelandsgebieden nieuw leven in te blazen door de infrastructuur te verbeteren, programma’s voor woningbouw te ondersteunen en beleid te bevorderen dat plattelandsvernieuwing stimuleert en de ontwikkeling van kleine steden ondersteunt, om zo unieke uitdagingen aan te pakken, zoals beperkte infrastructuur en economische mogelijkheden;

9.steunt geïntegreerde territoriale en lokale ontwikkelingsstrategieën die erop gericht zijn plattelandsgebieden veerkrachtiger te maken door middel van op samenwerking gebaseerde en participatieve benaderingen, zoals uiteengezet in de langetermijnvisie voor de plattelandsgebieden van de EU en het samenwerkingskader van het plattelandspact, teneinde de unieke uitdagingen van landelijke, afgelegen en bergachtige gebieden in het huisvestingsbeleid aan te pakken; verzoekt de Commissie een “statuut van de EU-eilanden” voor te stellen, in combinatie met een “eilandenpact” naar het voorbeeld van het plattelandspact, met als doel het insulaire karakter als een onderscheidend kenmerk te erkennen en specifieke beleidsmaatregelen vast te stellen om eilanden te ondersteunen bij het opvangen van de extra kosten die het insulaire karakter met zich meebrengt, teneinde op eilanden fatsoenlijke, duurzame en betaalbare huisvesting te bieden;

10.onderstreept dat er maatregelen nodig zijn om de huisvesting van bewoners te waarborgen en de diversiteit en vitaliteit van stedelijke gemeenschappen en de leefbaarheid van steden op lange termijn in stand te houden; benadrukt voorts dat bij stadsplanning gentrificatie moet worden aangepakt en wijst op het belang van stadsvernieuwingsbeleid, waarbij ervoor moet worden gezorgd dat revitaliseringsmaatregelen er niet toe leiden dat bewoners, met inbegrip van langdurig ingezetenen en oudere huiseigenaren, worden verdreven of betaalbare woningen verloren gaan; benadrukt dat er voldoende middelen moeten worden toegewezen aan lokale en regionale overheden ter ondersteuning van capaciteitsopbouw, en dat de lidstaten moeten worden bijgestaan bij hun beleid inzake territoriale ontwikkeling, de bevordering van bouw, herbestemming, renovatie, investeringen en de stroomlijning van de vergunnings- en administratieve procedures in plattelandsgebieden, kleine en middelgrote gemeenten en gebieden die als minder aantrekkelijk worden beschouwd; onderstreept dat veel gemeenten met ernstige personeelstekorten kampen, wat hun vermogen beperkt om sociale en openbare huisvesting te plannen, te realiseren en te beheren en om adequaat toezicht te houden op de activiteiten van de particuliere sector; onderstreept dat een ontoereikende administratieve capaciteit bijdraagt tot wanbeheer, tijdrovende vergunningsprocedures en zwakke handhaving ten aanzien van onwettige praktijken;

11.onderstreept dat de huisvestingscrisis voornamelijk het gevolg is van het ontoereikende aanbod aan woningen, de beperkte investeringen in betaalbare en openbare huisvesting, ontoereikende regelgevingskaders, ontoereikende planning en sturing door de overheid, hoge grondprijzen, concurrerende ruimtelijke behoeften, stijgende bouwkosten, oplopende energie- en nutskosten, knelpunten in de infrastructuur, langdurige vergunningsprocedures, bevolkingsgroei en demografische veranderingen, tekorten aan arbeidskrachten, grootschalige wanpraktijken op het gebied van financialisering en een aanhoudende discrepantie tussen de vraag naar en het aanbod aan huisvesting; benadrukt dat de investeringen en het woningaanbod moeten worden verhoogd, met inbegrip van coöperatieve, sociale en non-profitmodellen, om de prijzen te helpen verlagen; verzoekt de overheidsdiensten dringend maatregelen te nemen om het aanbod aan betaalbare woningen te stimuleren door de regeldruk te verminderen, geen extra administratieve lagen te creëren, nodeloze belemmeringen en administratieve rompslomp uit de weg te ruimen en knelpunten in de lokale, nationale en EU-wetgeving die het concurrentievermogen van de bouw- en renovatiesector ondermijnen, weg te nemen; dringt aan op een uitgebreide horizontale EU-beoordeling van de wetgeving die van invloed is op het aanbod aan betaalbare, hoogwaardige en energie-efficiënte huisvesting, om onnodige overlappingen en extra lasten voor de Europese burgers te voorkomen; verzoekt in dit verband om een gezamenlijke regelgevingscontrole door de Commissie en de Europese Rekenkamer van EU-wetgeving die het aanbod aan betaalbare woningen mogelijk belemmert; is van mening dat een dergelijke controle de vastgestelde tekortkomingen moet verhelpen; herinnert eraan dat is bewezen dat prijscontroles en overheidsingrijpen tot onverwachte resultaten kunnen leiden en dat dergelijke maatregelen gericht moeten zijn op het beperken van marktverstoringen; merkt op dat dergelijke maatregelen onzekerheid creëren, investeringen ontmoedigen en partijen die zouden kunnen helpen het aanbod uit te breiden, afschrikken; roept ertoe op de lidstaten en regio’s flexibiliteit te bieden om de doelstellingen van de Uniewetgeving op het gebied van huisvesting te verwezenlijken op basis van hun specifieke context en behoeften;

12.dringt er bij de Commissie op aan een maatregelenpakket inzake vereenvoudiging op huisvestingsgebied voor te stellen, teneinde de complexe regelgeving die momenteel de bouw en renovatie van woningen in heel Europa vertraagt, te vereenvoudigen en te stroomlijnen door de administratieve lasten te verminderen, overlappende regelgeving op elkaar af te stemmen en vergunningsprocedures te verkorten; benadrukt dat een dergelijk initiatief de voorziening in fatsoenlijke, duurzame en betaalbare huisvesting, met inbegrip van openbare en sociale huisvesting, of de renovatie van woningen zal vergemakkelijken en versnellen en zal leiden tot lagere bouwkosten; erkent dat vereenvoudiging en gerichte flexibilisering in voorkomend geval nodeloze belemmeringen zouden wegnemen terwijl belangrijke veiligheids-, milieu- en sociale normen in stand zouden blijven, teneinde de vergunningverlening, nieuwbouw en renovatie te versnellen, waardoor het woningaanbod de vraag kan bijbenen en woningen overal in Europa betaalbaarder worden;

13.verzoekt met klem om inspanningen om de beschikbaarheid van bouwgrond op duurzame wijze te verbeteren, met name in dichtbevolkte gebieden; benadrukt dat de verantwoordelijkheid voor besluiten over openbare grond en planningsprocessen bij de nationale overheden en gemeentebesturen moet blijven berusten; spoort de bevoegde overheidsdiensten aan om grond in overheidsbezit te ontsluiten, de voorschriften inzake ruimtelijke ordening te herzien en bouwrijpe grond te herbestemmen voor onmiddellijke ontwikkeling, teneinde de verwezenlijking van betaalbare huisvesting en coöperatieve, sociale en non-profitmodellen te versnellen; benadrukt dat in elke strategie voor landgebruik een evenwicht moet worden gevonden tussen huisvestingsbehoeften en hoogwaardige bouwnormen; benadrukt dat woningbouwprojecten in stedelijke gebieden altijd moeten worden geïntegreerd in bredere ontwikkelingsstrategieën, met inbegrip van de ontwikkeling van openbare infrastructuur, om de sociale cohesie te waarborgen en sociaal-economische segregatie en marktverstorende praktijken te voorkomen; verzoekt de lidstaten en de lokale en regionale overheden een geïntegreerde aanpak te hanteren die zorgt voor afstemming tussen bouwprojecten en milieu- en sociale doelstellingen; verzoekt de lidstaten in hun stadsplanning milieurisicobeoordelingen op te nemen teneinde bepaalde gebieden die kwetsbaar zijn voor klimaatgerelateerde rampen, voorrang te geven wat betreft beschermende maatregelen en veerkrachtige infrastructuur;

14.wijst erop dat er reeds oplossingen bestaan om nieuwe woningen te bouwen zonder natuurgebieden aan te snijden en tegelijkertijd de bouwkwaliteit te verbeteren en het woningaanbod en de diversiteit ervan te vergroten; onderstreept dat deze oplossingen variëren van woningen met een lage horizontale en verticale dichtheid, die samen met de lokale bewoners zijn ontworpen, tot stadsvernieuwing, met inbegrip van de ontwikkeling van lichtgewicht woningen;

15.onderstreept dat bewoonbare brownfields een extra voorraad aan stedelijke grond met ontwikkelingspotentieel vormen; verzoekt de lidstaten en lokale en regionale overheden de brownfields op hun grondgebied die kunnen worden omgevormd tot woningen, in kaart te brengen en “brownfieldpaspoorten” in te voeren waarin de voorwaarden worden vastgelegd waaronder brownfieldgebieden in stedenbouwkundige plannen automatisch worden omgevormd tot gebieden voor woningbouw; verzoekt de Commissie en de lidstaten de sanering van verlaten of onderbenutte locaties binnen bestaande stedelijke structuren actief te bevorderen, en er tegelijkertijd voor te zorgen dat dergelijke stadsvernieuwingsprojecten bijdragen tot betaalbaarheid, duurzaamheid en sociale inclusie;

16.verzoekt de bevoegde overheidsdiensten de verantwoordelijke instellingen voldoende middelen te verschaffen om aanvragen doeltreffend en tijdig te kunnen behandelen teneinde de vergunningsprocedures te versnellen en te vereenvoudigen, onder meer met behulp van maatregelen zoals de invoering van het beginsel van de stilzwijgende administratieve instemming voor de afgifte van bouwvergunningen voor nieuwbouw en renovatie, behalve wanneer daarbij de veiligheid van personen, milieunormen en milieubeschermingsmaatregelen of vereisten inzake de instandhouding van cultureel, historisch en archeologisch of architectonisch erfgoed in acht moeten worden genomen; wijst op het belang van participatieve planningsprocessen en op de sociale functie van huisvesting; verzoekt de Commissie de lidstaten ertoe aan te sporen zich ten doel te stellen dat bouwvergunningen voor fatsoenlijke, duurzame en betaalbare huisvesting binnen een termijn van zestig dagen worden verleend; verzoekt de lidstaten de oplevering van huisvesting te bevorderen door middel van prioritaire maatregelen waardoor op nationaal niveau kortere procedures kunnen worden geactiveerd, en versnelde goedkeuringsprocedures in te voeren voor huisvestingsprojecten die van cruciaal belang worden geacht om dringende tekorten aan te pakken;

17.verzoekt de Commissie na te gaan hoe de lidstaten kunnen worden ondersteund bij hun inspanningen om stedenbouwkundige en vergunningsprocedures doeltreffend te beheren, door richtsnoeren aan te reiken, technische bijstand en voldoende middelen te verstrekken om de technische en administratieve capaciteit van lokale overheden te versterken in het kader van het programma Digitaal Europa en het Europees Fonds voor regionale ontwikkeling, of door de onlinehulpmiddelen voor de lidstaten te verbeteren; pleit voorts voor het bevorderen van de digitalisering van vergunningsprocedures door middel van interoperabele nationale platforms die de elektronische indiening, tracering en goedkeuring van aanvragen voor bebouwing, herbestemming en renovatie mogelijk maken; dringt voorts aan op de oprichting van centrale aanspreekpunten op nationaal niveau, die ondersteunend advies verstrekken om administratieve vertragingen te verminderen, in overeenstemming met het initiatief “Slimme financiering voor slimme gebouwen” en de renovatiegolf van de Commissie; verzoekt de Commissie een studie uit te voeren naar de oorzaken van de buitensporig lange termijnen voor het verkrijgen van vergunningen en het doorlopen van vergunningsprocedures, en in dat verband beste praktijken te verzamelen, teneinde de efficiëntie te vergroten; benadrukt dat vergunningsprocedures transparantie moeten waarborgen en het delen van gegevens tussen lokale overheden, projectontwikkelaars en burgers moeten vergemakkelijken, met inachtneming van de gegevensbeschermingsnormen van de EU; benadrukt dat er tijdige, voldoende gefinancierde en grondige gerechtelijke procedures en uitspraken met betrekking tot vergunningverlening, bouw, milieuverzoeken en eigendom nodig zijn om langdurige juridische geschillen te voorkomen en ervoor te zorgen dat de procedures snel en robuust zijn;

18.benadrukt dat er met betrekking tot renovatie- en herbestemmingsactiviteiten iets gedaan moet worden aan het gefragmenteerde karakter van het huisvestingsbeleid en aan de langdurige vergunningsprocedures, die de ontwikkeling van het bestaande gebouwenbestand kunnen belemmeren; verzoekt de lidstaten in bijkomende stimulansen te voorzien om vervallen woningen te renoveren en benadrukt dat de aanvraagprocedure eenvoudig moet blijven; dringt erop aan dat gerenoveerde woningen beschikbaar worden gesteld aan mensen die op wachtlijsten staan of voor het eerst een woning kopen, als erkenning van hun behoeften; verzoekt de lidstaten de focus te verleggen en voldoende middelen uit te trekken voor de renovatie van gebouwen om ze om te vormen tot woningen in gebieden die traditioneel niet worden gebruikt voor huisvesting, zodat de ruimte boven winkels, op de bovenliggende verdiepingen, volledig wordt benut om te voorzien in de dringende lokale huisvestingsbehoeften in deze gemeenschappen;

19.is van mening dat de EU een gelijk speelveld moet handhaven en moet zorgen voor een efficiënt gebruik van de EU-middelen, die gericht moeten zijn op het waarborgen van fatsoenlijke, duurzame en betaalbare huisvesting voor iedereen; verzoekt de Commissie en de lidstaten de strategie van de Commissie voor een renovatiegolf volledig te integreren in het huisvestingsbeleid, met inbegrip van steunregelingen voor de renovatie van particuliere woningen, om ervoor te zorgen dat de renovatie van gebouwen niet alleen gericht is op energie-efficiëntie en decarbonisatie, maar ook op sociale rechtvaardigheid en uitbreiding van het aanbod van betaalbare huisvesting, verbetering van de levenskwaliteit, het voorkomen van onevenredige huurverhogingen tijdens renovaties en het verlagen van de huisvestingskosten op lange termijn; benadrukt dat het belangrijk is om in het komende Europees plan voor betaalbare huisvesting specifieke renovatieoormerken vast te stellen en om bij te dragen tot de verbetering van de gemiddelde energieprestatieniveaus van de woningsector en prioriteit te geven aan de slechtst presterende gebouwen; verzoekt de lidstaten die te maken hebben met hoge concentraties laagefficiënte, gestandaardiseerde gebouwen met meerdere verdiepingen mechanismen te ontwikkelen die het mogelijk maken de noodzakelijke renovatiepercentages te behalen om de EU-doelstellingen te verwezenlijken; ondersteunt stimuleringsmaatregelen voor de renovatie van woningen in dichtbevolkte gebieden en pleit voor oplossingen die eigenaren positief stimuleren om huizen weer op de markt te brengen teneinde ze beschikbaar te stellen voor langetermijnverhuur, met name in stedelijke gebieden met een hoge woningnood; onderstreept dat de bevoegde autoriteiten bij het uitstippelen van huisvestingsbeleid één grondige milieubeoordeling moeten kunnen uitvoeren, zonder onnodig dubbel werk, en dat zij de nodige administratieve en procedurele stappen voor een bepaald geografisch gebied moeten kunnen doorlopen alvorens huisvestingsprojecten worden ontwikkeld;

20.verzoekt overheden meer inspanningen te leveren om energiearmoede te bestrijden, onder andere door de vergunnings- en licentieprocedures voor energie-efficiënte verbouwingen te versnellen en te vereenvoudigen; verzoekt de lidstaten energiearme gezinnen te helpen energiearmoede te bestrijden; benadrukt dat de sociale klimaatplannen belangrijk zijn bij de ondersteuning van renovatie om de hoge energieprijzen te helpen aanpakken; verzoekt de Commissie nauwlettend toe te zien op de vooruitgang die tot dusver is geboekt bij het voorkomen van energiearmoede;

21.herinnert eraan dat de richtlijn energieprestatie van gebouwen tot doel heeft het energieverbruik van gezinnen te verminderen; erkent dat de richtlijn energieprestatie van gebouwen bouwvoorschriften oplegt die van invloed kunnen zijn op de bouwkosten; wijst erop dat milieunormen, zoals het energieprestatiecertificaat, belangrijk zijn en dringt aan op maatregelen om ervoor te zorgen dat deze normen geen negatieve gevolgen hebben, noch voor de huurmarkt, noch voor de vastgoedmarkt; spreekt zijn bezorgdheid uit over de berekeningsmethoden en de inconsistenties in de energielabels van woongebouwen, die een precies beeld moeten geven van de werkelijke energieprestaties van onroerend goed; waarschuwt voor de mogelijke gevolgen van een dergelijke etikettering; erkent dat de praktische uitvoering van de energie-efficiëntierichtlijn gevolgen heeft voor veel bouwbedrijven en particuliere eigenaren; benadrukt dat ervoor gezorgd moet worden dat regels niet leiden tot hogere kosten, noch voor huurders, noch voor kopers van onroerend goed; dringt erop aan energierenovatieprojecten toegankelijker te maken door middel van technische bijstand en adviesdiensten; verzoekt de lidstaten de deelname van bewoners van sociale woningen aan energiegemeenschappen te vergemakkelijken en door burgers geleide renovatie te ondersteunen, met inachtneming van de nationale prioriteiten en de beschikbare middelen;

22.verzoekt de lidstaten om een efficiënt en op stimulansen gebaseerd belastingstelsel voor huisvestingsbeleid te voeren; verzoekt de Commissie een grondige beoordeling uit te voeren van de wijze waarop fiscale stimulansen op nationaal niveau van invloed zijn op de woningmarkt; onderstreept dat het begrotingsbeleid sociale inclusie ten goede moet komen; is van mening dat de internationale normen van de OESO op het gebied van huisvestingsbeleid gunstig zijn gebleken, omdat ze aanzetten tot investeringen in huisvesting en de druk op de huizenprijzen helpen afremmen, waardoor het aanbod in gebieden met een grote vraag wordt gestimuleerd; verzoekt de lidstaten fiscale stimulansen in te voeren voor de renovatie van woningen en voor nieuwbouw; dringt aan op een hervorming van de btw-richtlijnRichtlijn 2006/112/EG van de Raad van 28 november 2006 betreffende het gemeenschappelijke stelsel van belasting over de toegevoegde waarde (PB L 347 van 11.12.2006, blz. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2006/112/oj)., na een alomvattende effectbeoordeling, teneinde de toepassing mogelijk te maken van een sterk verlaagd btw-tarief op de levering en bouw van woningen, in het kader van een door de lidstaten vastgesteld sociaal beleid, op renovatie en verbouwing, met inbegrip van sloop en wederopbouw, en op reparaties aan woningen en particuliere huisvesting, en op de verhuur van onroerend goed voor residentieel gebruik; benadrukt dat dergelijke maatregelen begrotingsneutraal moeten zijn, in overeenstemming moeten zijn met de doelstellingen van de EU en bij voorrang moeten dienen om steun te verlenen aan gezinnen met een laag of middeninkomen;

23.benadrukt dat belastingbeleid een exclusieve bevoegdheid is van de lidstaten; dringt aan op een gezonde belastingmix in de lidstaten, waarbij meer inspanningen worden geleverd om fiscale belemmeringen voor nieuwkomers op de woningmarkt weg te nemen, zoals hoge registratiebelastingen in bepaalde landen, en tegelijkertijd belastingvoorwaarden worden bevorderd die langetermijnverhuur betaalbaarder, stabieler en zekerder maken; verzoekt de lidstaten de belastingregelingen te herzien om de mobiliteit te vergroten en te zorgen voor een efficiënter gebruik van huisvesting; verzoekt de lidstaten ervoor te zorgen dat fiscale en financiële stimulansen ter ondersteuning van huisvesting bijdragen tot een markt met betaalbare, duurzame en fatsoenlijke huisvesting, waarbij prijsinflatie wordt voorkomen en geen marktverstorende praktijken in de hand worden gewerkt die de toegang tot huisvesting zouden verslechteren;

24.verzoekt de Commissie een analyse te maken van de verschillende oorzaken die van invloed zijn op de prijs en levering van grondstoffen en producten voor bouw en renovatie, met inbegrip van wetgeving, teneinde de toegang ertoe te verbeteren en ervoor te zorgen dat de kosten van de vernieuwing van eerdere ontwerpkenmerken van gebouwen niet stijgen, in overeenstemming met de bevoegdheden van de EU en het subsidiariteitsbeginsel; betreurt het ontbreken van een eengemaakte markt voor grondstoffen en producten voor bouw en renovatie; verzoekt de Commissie de opschaling van innovatieve en duurzame producten en de toegankelijkheid ervan in alle lidstaten te verbeteren; dringt erop aan nauw toe te zien op de concurrentie in de sector bouwmaterialen om ervoor te zorgen dat de sector concurrerend is; is van mening dat er innovatieve oplossingen nodig zijn om betaalbare huisvesting te realiseren en te zorgen voor een toekomstbestendig gebouwenbestand, waarbij prefabricage of bouw buiten de locatie voor renovatie een oplossing is, in plaats van bouw ter plaatse, wat de bouwtijd aanzienlijk kan verkorten en kan helpen om tekorten in het aanbod aan te pakken; onderstreept dat industriële prefabricage de bouwtijd met 20 % tot 50 % kan verkorten en daarmee ook de bijkomende overlast kan verminderen, en aanzienlijke energie- en kostenbesparingen kan opleveren; is er volledig van overtuigd dat circulair materiaal en een veerkrachtige bouwsector belangrijk zijn, onder meer door ontwerp dat hergebruik vergemakkelijkt en door het bevorderen van de lokale inkoop van bouwmaterialen; verzoekt de Commissie het effect van invoertarieven op de voorzieningszekerheid en de prijzen van essentiële bouwmaterialen voor de renovatie- en de bouwsector te onderzoeken en nieuwe markten voor dergelijke materialen te verkennen, onder andere door het bevorderen van strategische akkoorden; dringt aan op versterking van de interne markt voor grondstoffen en producten die essentieel zijn voor de huisvestingssector; dringt in dit verband aan op een snelle uitvoering van de bouwproductenverordening Verordening (EU) 2024/3110 van het Europees Parlement en de Raad van 27 november 2024 tot vaststelling van geharmoniseerde regels voor het verhandelen van bouwproducten en tot intrekking van Verordening (EU) nr. 305/2011 (PB L, 2024/3110, 18.12.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2024/3110/oj). en op certificeringsroutes voor de hele EU ter ondersteuning van duurzaam bouwen en van het concurrentievermogen;

25.benadrukt dat het belangrijk is dat de EU haar industriële soevereiniteit in de renovatie- en de bouwsector versterkt en maatregelen neemt om tekorten in de bouwproductieketen te identificeren en aan te pakken; verzoekt de lidstaten het gebruik van in de Europese Unie geproduceerde bouwmaterialen aan te moedigen, waardoor lokale werkgelegenheid wordt gestimuleerd en het concurrentievermogen van de EU wordt versterkt; verzoekt overheden in Europa geproduceerde technologieën te stimuleren door bij overheidsopdrachten het beginsel van Europese preferentie toe te passen; verzoekt de Commissie bij door de EU medegefinancierde projecten in de duurzame bouwsector minimale bepalingen inzake oorsprong op te nemen, voor in de EU vervaardigde componenten, en steunprogramma’s op te zetten voor industriële omschakeling, onderzoek en investeringen binnen de Europese waardeketen; onderstreept dat de autoriteiten en de industrie verantwoordelijk zijn voor het waarborgen van strenge normen in de bouw, bescherming tegen defecte bouwmaterialen en verantwoordingsplicht; benadrukt dat er passende waarborgen op EU-niveau nodig zijn om consumenten en werknemers te beschermen; benadrukt dat het belangrijk is de duurzaamheid en de levensduur van Europese gebouwen te verbeteren en duurzame en bestendige renovaties te stimuleren, rekening houdend met de situatie en de beperkingen van gezinnen in woningen die aan renovatie toe zijn;

26.benadrukt dat regelgevingskaders innovatie moeten ondersteunen; moedigt de bevoegde overheden aan te investeren in productiviteit en innovatie binnen de huisvestingssector om de capaciteit te vergroten en de bouwkosten te verminderen en tegelijk de kwaliteit van het woningbestand te verbeteren wat energieprestatie, energie-efficiëntie, binnenluchtkwaliteit en ventilatie, akoestische en thermische isolatie, stevigheid van de structuur en toegankelijkheid betreft, en productiviteit en efficiëntie in het bouwproces zelf te bevorderen door middel van snellere, kostenefficiëntere en minder arbeidsintensieve methoden, waaronder de industrialisering, prefabricage en digitalisering van bouwtechnieken, in voorkomend geval, waarbij ervoor wordt gezorgd dat traditionele en hybride bouwmethoden voort worden ondersteund, met name in het kader van renovatie;

27.dringt erop aan dat nieuwe woningen voldoen aan redelijke kwaliteits- en bewoonbaarheidsnormen voldoen met betrekking tot isolatie, energie-efficiëntie, binnenluchtkwaliteit en brandveiligheid; dringt aan op betere coördinatie op EU-niveau om de brandveiligheid in de lidstaten te verbeteren; verzoekt de bevoegde overheden ervoor te zorgen dat innovatie in de woningsector lokale bedrijven en traditionele ambachten ondersteunt en niet leidt tot hogere woonlasten of tot verdrijving van bewoners; dringt erop aan met EU- en nationale middelen meer steun te verlenen aan innovatie en onderzoek in de bouwsector, bijvoorbeeld projecten onder leiding van Europese micro-ondernemingen en kmo’s die gericht zijn op onderzoek naar nieuwe materialen en bouwmethoden, en steun voor innovatie te koppelen aan betaalbaarheid; pleit voor Europese financiële instrumenten om kmo’s te helpen de levering van modulaire en buiten de bouwlocatie geproduceerde woningen op te schalen; dringt aan op de ontwikkeling en uitrol van oplossingen en technologieën voor slimme huizen; dringt erop aan bouwwerkinformatiemodellering (building information modelling, BIM) te standaardiseren; dringt erop aan het Europees Waarnemingscentrum voor de bouwsector te versterken; dringt erop aan dat innovatie hand in hand gaat met arbeidsnormen, veilige arbeidsomstandigheden en eerlijke en vaste contracten, om de bouwsector aantrekkelijker te maken; verzoekt de Commissie een initiatief voor “housing valleys” in te voeren, waarbij collaboratieve hubs voor huisvestingsoplossingen worden opgezet op basis van het model van “innovation valleys”;

28.benadrukt dat binnen het huisvestingsbeleid een eerlijk evenwicht moet worden gevonden tussen het beschermen van de rechten van eigenaren en het beschermen van huurders; herinnert eraan dat EU-burgers het recht hebben om rechtmatig verworven eigendommen te bezitten, te gebruiken, van de hand te doen en te erven; veroordeelt ten stelligste het fenomeen van illegale bezetting van particuliere en openbare eigendommen in heel Europa, ook wel kraken genoemd, dat een inbreuk vormt op het grondrecht op particulier eigendom; verzoekt de lidstaten dit grondrecht te beschermen en strengere maatregelen vast te stellen ter bescherming van eigenaren, te zorgen voor snelle en doeltreffende juridische mechanismen voor de terugvordering van eigendom, met inbegrip van tijdige rechterlijke bevelen tot uitzetting, de bescherming van slachtoffers van dergelijke daden te versterken, rechtmatig bezit te herstellen en de rechtsstaat te handhaven; onderstreept dat de illegale bezetting van wooneenheden kan leiden tot onzekerheid, stedelijke verloedering en sociale spanningen, en de sociale cohesie kan ondermijnen; is van mening dat het feit dat eigenaren wettelijk de controle over hun woning moeten kunnen terugkrijgen, niet alleen een kwestie van billijkheid en gerechtigheid is, maar ook essentieel voor het vertrouwen van investeerders en voor een continu aanbod van huurwoningen; dringt aan op gecoördineerd beleid op EU-niveau om woningbezetting aan te pakken en te beteugelen, waarbij het recht op eigendom en de rechtszekerheid van eigenaren worden gewaarborgd als belangrijke elementen voor het waarborgen van economische stabiliteit en veiligheid, met name ter bescherming van kleine eigenaren die afhankelijk zijn van huurinkomsten als middel om in hun levensonderhoud te voorzien, bijvoorbeeld gepensioneerden; dringt in dit verband aan op betere samenwerking, gegevensverzameling en informatie-uitwisseling tussen de lidstaten; dringt aan op een beter gebruik van de instrumenten van Europol wanneer wordt vermoed dat de georganiseerde misdaad bij kraken betrokken is, onder meer door de toegevoegde waarde en mogelijke oprichting te onderzoeken van een onlineplatform;

29.moedigt eigenaren van onroerend goed aan langlopende en stabiele huurcontracten aan te bieden, om de huurzekerheid te vergroten en huurders meer voorspelbaarheid te bieden; moedigt de lidstaten aan de transparantie in de particuliere huursector te vergroten, op basis van de geadverteerde prijzen, met als doel de huisvestingsomstandigheden voor huurders te verbeteren, en de nationale wetgeving op dit gebied te versterken; verzoekt de lidstaten de bescherming van de rechten van huurders te versterken, onder meer door onlineplatforms voor verhuur aan te moedigen informatie te verstrekken over de gemiddelde huurprijsniveaus in een gebied, teneinde eerlijke voorwaarden te waarborgen en onevenredige verhogingen van de huurprijs te voorkomen; verzoekt de Commissie en de lidstaten zich meer in te zetten voor het waarborgen van gelijkheid en non-discriminatie in de huisvestingssector; pleit voor een gecoördineerd optreden van sociale diensten bij het oplossen van conflicten tussen huurders en eigenaren, ter voorkoming van verdere kwetsbaarheid van de betrokken partijen, bijvoorbeeld kleine eigenaars en kwetsbare huurders; moedigt de lidstaten aan juridische geschillenbeslechtingsmechanismen aan te bieden om huisvestingsgerelateerde geschillen op te lossen, bijvoorbeeld in gevallen van langdurige of onrechtmatige niet-naleving van huurcontracten die eigenaren het legitieme gebruik van hun woning ontnemen, alsook in gevallen waar verhuurders de huurverplichtingen niet nakomen; verzoekt overheden gezinnen te beschermen, met name gezinnen met kinderen, bijvoorbeeld door de toegang tot tijdelijk onderdak te vergemakkelijken om kwetsbaarheid op korte termijn aan te pakken, waarbij de bescherming van kwetsbare gezinnen berust bij de bevoegde autoriteiten; onderstreept dat lokale overheden gevallen van niet-naleving van eigendoms-, beheers- en veiligheidsvoorschriften moeten identificeren en aanpakken, om bij te dragen tot een hogere kwaliteit op de particuliere huurmarkt; veroordeelt wanpraktijken op het gebied van huisvesting waarbij huurders in kwetsbare situaties worden blootgesteld aan ontoereikende, onveilige of onhygiënische omstandigheden; steunt de rol van huurdersverenigingen en actoren uit het maatschappelijk middenveld op het gebied van huisvesting als belanghebbenden bij het huisvestingsbeleid;

30.maakt zich zorgen over het tekort aan arbeidskrachten en het gebrek aan concurrentievermogen in de bouw- en de renovatiesector, en over het tekort aan geschoold personeel; pleit ervoor om het Europees plan voor betaalbare huisvesting te koppelen aan de EU-routekaart voor hoogwaardige banen; onderstreept dat de huisvestingscrisis zonder volledig opgeleid en mobiel personeel in de bouw niet kan worden opgelost; benadrukt dat het belangrijk is de arbeidsomstandigheden van werknemers in de bouw te verbeteren teneinde het tekort aan arbeidskrachten aan te pakken en geschoold personeel aan te trekken; onderstreept bijgevolg dat moet worden gezorgd voor eerlijke lonen, een stabiel dienstverband, veilige arbeidsomstandigheden, betere contracten en gezondheids- en veiligheidsnormen; benadrukt dat de rechten van werknemers moeten worden geëerbiedigd en gehandhaafd, en moedigt doeltreffende monitoring aan, met inbegrip van het gebruik van digitale instrumenten en vennootschapsregisters om fraude op te sporen; verzoekt om nationale maatregelen ter voorkoming van ongevallen op bouwterreinen; dringt aan op een betere tenuitvoerlegging van het EU-acquis inzake veiligheid en gezondheid op het werk; roept de lidstaten op de rechten op collectieve onderhandelingen voor werknemers in de bouw- en de renovatiesector te verbeteren;

31.merkt op dat het in de komende Europese strategie voor woningbouw van groot belang is om het tekort aan vaardigheden beter aan te pakken teneinde de beschikbaarheid van voldoende geschoolde arbeidskrachten te waarborgen en zo de efficiëntie van de bouwsector te verbeteren; moedigt lidstaten, overheden en bouwondernemingen aan meer te investeren in beroepsonderwijs en -opleiding en in leerlingplaatsen in verband met de bouwsector, alsmede in een leven lang leren, om werknemers in de betrokken sectoren bij en om te scholen, in nauwe samenwerking met de sociale partners, met inbegrip van vaardigheden in verband met de bouw van modulaire woningen, energie-efficiënte bouw en renovatie, nieuwe, duurzame bouwmaterialen en digitale oplossingen; benadrukt dat beroepsonderwijs en -opleiding in de bouwsector moeten worden uitgebreid en dat de toegang tot opleidingen op het gebied van vaardigheden in regio’s met een lage bouwoutput moet worden verbeterd; pleit voor beroepsonderwijs- en leerlingplaatsprogramma’s waarbij gefocust wordt op moderne bouwmethoden; benadrukt dat er behoefte is aan een versnelling op het gebied van leerlingplaatsen in de bouwsector, door middel van modulaire opleidingen in twee lesvormen; wijst erop dat werknemers in de bouw moeten worden opgeleid in nettonultechnologieën en dat de vaardigheden op dit gebied moeten worden ingezet in de hele productieketen en op alle vaardigheidsniveaus, om ervoor te zorgen dat ook laaggeschoolde werknemers de voordelen van opleidingen in nieuwe technologieën kunnen plukken; verzoekt de lidstaten het door de academies voor nettonulvaardigheden ontwikkelde lesmateriaal actief te promoten en te gebruiken; verzoekt de lidstaten het mogelijk te maken dat studenten vrijwillig kunnen deelnemen aan passende, door de sector gereguleerde opleidingen op bouwterreinen; pleit ervoor middelen uit EU-fondsen, bijvoorbeeld het ESF+, te gebruiken ter ondersteuning van de ontwikkeling van vaardigheden in de bouw- en de renovatiesector;

32.verzoekt de Commissie en de lidstaten de arbeidsmobiliteit in de bouwsector te stimuleren als een van de manieren om het tekort aan vaardigheden te verminderen; verzoekt de lidstaten en de Commissie met klem effectief gebruik te maken van bestaande instrumenten voor de matching van vaardigheden in de bouwsector, in overeenstemming met de vaardighedenkaart voor de bouwsector van het Europees Centrum voor de ontwikkeling van de beroepsopleiding (Cedefop), teneinde regio’s met een ernstig tekort aan arbeidskrachten te helpen en grensoverschrijdende kansen voor geschoolde arbeidskrachten te stimuleren; benadrukt dat voor bescherming moet worden gezorgd voor mobiele werknemers, onder andere gelijke rechten, fatsoenlijke arbeidsomstandigheden en toegang tot opleidingen, teneinde te zorgen voor eerlijke mobiliteit; verzoekt de Commissie maatregelen te nemen ter facilitering van mobiliteit binnen de EU met minimale administratieve lasten, door middel van initiatieven ter versterking van de wederzijdse erkenning van beroepskwalificaties in de sector, waar nodig ook voor geschoolde werknemers uit derde landen; wijst erop dat in het kader van de Europese strategie voor woningbouw beroepsvaardigheden en -kwalificaties in de hele EU moeten worden erkend en gevalideerd; verzoekt de Commissie de richtlijn betreffende de erkenning van beroepskwalificatiesRichtlijn 2005/36/EG van het Europees Parlement en de Raad van 7 september 2005 betreffende de erkenning van beroepskwalificaties (PB L 255 van 30.9.2005, blz. 22, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2005/36/oj). te herzien om de wederzijdse erkenning van kwalificaties in de sector te verbeteren; is ingenomen met het door de Commissie voorgestelde initiatief voor de overdraagbaarheid van vaardigheden, ter verbetering van de overdraagbaarheid van vaardigheden en kwalificaties in de hele EU, ongeacht waar zij zijn verworven, in het kader van de vaardigheidsunie; is voorts ingenomen met het voorstel van de Commissie voor een centraal digitaal meldportaal om de administratieve lasten voor het detacheren van werknemers te verlagenEuropese Commissie, “Een nieuw digitaal platform voor het melden van gedetacheerde werknemers”, website van de Europese Commissie, november 2024, https://commission.europa.eu/news-and-media/news/new-digital-platform-declaring-posted-workers-2024-11-14_nl. en dringt aan op snelle onderhandelingen over en een vlotte uitvoering van dit voorstel; dringt aan op nationale arbeidswetgeving ter ondersteuning van de inspanningen om de langetermijntekorten aan arbeidskrachten aan te pakken;

33.moedigt de Commissie en de lidstaten aan ervoor te zorgen dat legale arbeidsmigranten en seizoensarbeiders die accommodatie krijgen via hun werkgever, toegang hebben tot veilige, fatsoenlijke en betaalbare huisvesting; benadrukt dat geen enkele werknemer gedwongen mag worden om te wonen in een overvol verblijf of in slechte omstandigheden; dringt in dit verband aan op strenger toezicht; verzoekt de Commissie en de lidstaten de sociale en territoriale effecten te analyseren van geconcentreerde huisvesting voor arbeidsmigranten en seizoensarbeiders; benadrukt dat beoordeeld moet worden of een dergelijke ruimtelijke scheiding de sociale cohesie en integratie van gemeenschappen ondermijnt; verzoekt de lidstaten op regionaal en lokaal niveau gegevens te verzamelen over de locatie en omstandigheden van door werkgevers verstrekte accommodatie; dringt aan op een omvorming van de Europese Arbeidsautoriteit met het oog op een doeltreffendere grensoverschrijdende handhaving;

34.verzoekt de Commissie en de lidstaten micro-ondernemingen, kmo’s en zelfstandigen in de bouw- en de huisvestingssector krachtig te ondersteunen, onder meer door de nodige financiering te verstrekken, op toegankelijke wijze, ervoor te zorgen dat overheidsopdrachten tijdig betaald worden en de administratieve lasten in verband met verschuldigde betalingen weg te nemen; benadrukt dat het belangrijk is de regelgevingskaders te verbeteren die het concurrentievermogen en de inzetbaarheid van micro-ondernemingen, kmo’s en zelfstandigen belemmeren, en iets te doen aan het gebrek aan op EU-niveau geharmoniseerde, op prestaties gestoelde normen en de prevalentie van lange normalisatietrajecten, die het gebruik van innovatieve bouwmaterialen verhinderen, teneinde talent aan te trekken en te bevorderen en de markttoegang te vergemakkelijken; erkent de bijdrage van zelfstandigen, die cruciale arbeidskrachten zijn in deze sectoren, en dringt aan op speciale bescherming om hun stabiliteit, een eerlijke behandeling en sociale bescherming te waarborgen; verzoekt de Commissie en de EIB Groep de toegang tot EU-financieringsregelingen te vereenvoudigen voor micro-ondernemingen en ambachtslieden, met bijzondere aandacht voor plattelands- en ontvolkte gebieden, als manier om lokale vaardigheden en banen te behouden; wijst erop dat de ondersteuning van micro-ondernemingen en zelfstandigen niet alleen een economische prioriteit is, maar ook een culturele en sociale, aangezien hierdoor lokale tradities in ere worden gehouden en het zelfvoorzienend vermogen van gemeenschappen wordt versterkt; benadrukt dat kmo’s, met inbegrip van woningcoöperaties en sociale ondernemingen, moeten worden ondersteund in het kader van een ruimere strategie om te zorgen voor de verstrekking van fatsoenlijke, betaalbare en duurzame huisvesting op lange termijn;

35.herinnert aan de cruciale rol van overheidsopdrachten in de bouwsector, die een aanzienlijk deel van de activiteiten van de sector vertegenwoordigt; merkt op dat openbare aanbestedingen in de loop der tijd complexer zijn geworden, waardoor het voor gemeenten moeilijker is geworden om openbare werken aan te besteden; verzoekt de Commissie de EU-wetgeving op het gebied van aanbestedingen materieel te vereenvoudigen; verzoekt overheden onderaanneming doeltreffend te reguleren en ervoor te zorgen dat overheidsmiddelen bedrijven ondersteunen die hoogwaardige sociale arbeidsomstandigheden bieden en de normen van de sector naleven; verzoekt de Commissie na te denken over de opname van sociale en milieunormen bij de komende herziening van de richtlijn inzake overheidsopdrachtenRichtlijn 2014/24/EU van het Europees Parlement en de Raad van 26 februari 2014 betreffende het plaatsen van overheidsopdrachten en tot intrekking van Richtlijn 2004/18/EG (PB L 94 van 28.3.2014, blz. 65, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2014/24/oj). en te zorgen voor transparantie met betrekking tot onderaannemers en de omvang van uitbesteed werk; merkt op dat de invoering van aanvullende criteria in openbare aanbestedingsprocedures de complexiteit van het aanbestedingsproces kan vergroten, met gevolgen voor de concurrentie tussen inschrijvers en voor de prijzen; benadrukt dat het belangrijk is dat dergelijke criteria op zorgvuldige wijze worden ontworpen om ervoor te zorgen dat zij de doelstelling dienen de bouw van betaalbaardere huisvesting te vergemakkelijken; is van mening dat de Europese strategie voor woningbouw ervoor moet zorgen dat overheidsopdrachten niet worden gegund aan bedrijven die zijn veroordeeld wegens corruptie of mensenrechtenschendingen; verzoekt de lidstaten hun aanbestedingsregels aan te passen om de publieke sector te helpen te vermijden in contact te treden met contractanten die niet over de vereiste bewezen bekwaamheid of deskundigheid beschikken;

36.erkent dat de beschikbaarheid en toewijzing van publieke, sociale en coöperatieve huisvesting en huisvesting zonder winstoogmerk/met een beperkt winstoogmerk kan bijdragen tot het waarborgen van betaalbaarheid, stabiliteit en sociale cohesie, en tot het vergroten van het woningaanbod voor groepen zoals gezinnen met een laag inkomen, jongeren, studenten, ouderen, personen met een handicap en essentiële werknemers; onderstreept dat het belangrijk is dat deze huisvestingsmodellen een passend aandeel van de beschikbare huisvesting vormen; verzoekt overheden te zorgen voor gerichte steun voor deze huisvestingsmodellen, aangezien zij zorgen voor betaalbaarheid, stabiliteit en gemeenschapswaarde op lange termijn; verzoekt de lidstaten mechanismen in te voeren die lokale autoriteiten in staat stellen het bewoonbaar maken van, extra verdiepingen toevoegen aan of verbouwen van de zolder van bestaande openbare gebouwen te overwegen, en in voorkomend geval het bewoonbaar maken van ongebruikte openbare gebouwen, met name in historische centra en buitenwijken, en het omzetten ervan in publieke of sociale huisvesting te overwegen, waarbij de architectonische of erfgoedwaarde van historische gebouwen ongemoeid moet worden gelaten; wijst erop dat het potentieel moet worden onderzocht van collaboratieve huisvestingsoplossingen, zoals huisvestingscoöperaties en modellen van huisvesting zonder winstoogmerk of met een beperkt winstoogmerk, die door de gemeenschap worden aangestuurd en worden beheerd door lokale organisaties, teneinde fatsoenlijke, betaalbare en duurzame huisvestingsopties te bevorderen en de betrokkenheid van de gemeenschap te versterken;

37.wijst op de rol van openbare huisvestingsoplossingen in het kader van een ruimere huisvestingsstrategie en is van mening dat de EU de bestaande succesvolle modellen voor de verdeling van openbare huisvesting in de lidstaten en de nationale gemeenschappelijke praktijken van de lidstaten op het gebied van huisvestingsbeleid moet behouden; benadrukt dat openbare huisvesting kan bijdragen tot het aanpakken van situaties van ondermaatse huisvesting en uitsluiting die kwetsbare groepen treffen; onderstreept dat het belangrijk is de voorkeur te geven aan projecten die gericht zijn op het versterken van inclusieve wijken met kansen voor iedereen; erkent dat een openbaar woningbestand onderhoudskosten met zich meebrengt en moedigt daarom aan tot efficiënte en effectieve processen ter verlaging van de budgettaire last voor overheidsdiensten en burgers; acht het van essentieel belang ervoor te zorgen dat voor de toewijzing van sociale huisvesting transparante en objectieve toegangscriteria worden vastgesteld die de lokale huisvestingsomstandigheden weerspiegelen en tegelijkertijd zorgen voor de efficiënte en evenredige inzet van openbare middelen; onderstreept dat het aanbieden van betaalbare accommodatie bij publiek huisvesting niet alleen afhangt van de bouwkosten, maar ook van de houdbaarheid van de voorzieningen inzake beheer en diensten; benadrukt het feit dat geschoolde actoren op het gebied van huisvesting een sleutelrol spelen bij het in stand houden van de kwaliteit en de betaalbaarheid in de loop van de tijd; pleit voor overheidsfinanciering ter ondersteuning van een deel van de beheer- en servicekosten om accommodatie betaalbaarder te maken voor bewoners;

38.is van mening dat entiteiten van de sociale economie een significante bijdrage kunnen leveren aan het vergroten van het aanbod aan betaalbare en sociale huisvesting, met name wanneer zij zich aan deze missie verbinden voor de lange termijn, en dat zij de rol van particuliere entiteiten kunnen aanvullen; wijst erop dat publiek-private samenwerkingsmechanismen belangrijk zijn, met inbegrip van publiek-private partnerschappen met een beperkt winstoogmerk, die gericht kunnen zijn op het beheer van betaalbare huisvesting en kunnen bijdragen tot een evenwichtige markt in de hele Unie; acht het van essentieel belang om particuliere investeringen met sociale doelstellingen aan te trekken, door middel van entiteiten van de sociale economie, die een duurzaam sociaal-economisch model belichamen dat een aanvulling vormt op de markt, en die tegelijk de territoriale cohesie versterken; benadrukt dat projecten voor betaalbare en sociale huisvesting die gefinancierd worden door actoren die actief zijn in het kader van coöperatieve modellen of modellen met een beperkt winstoogmerk of zonder winstoogmerk, de doelstelling ondersteunen de betaalbaarheid van huisvesting voor lokale gemeenschappen te verbeteren; herinnert eraan dat de criteria om toegang te krijgen tot publieke financiering de participatie mogelijk moeten maken van entiteiten van de sociale economie, die investeringen naar doelstellingen van algemeen belang leiden en zich in hoofdzaak kunnen wijden aan het langetermijnbeheer van betaalbare huisvesting;

39.is ingenomen met de aankondiging in september 2025 door de voorzitter van de CommissieEuropese Commissie, “Toespraak over de Staat van de Unie van 2025 door voorzitter von der Leyen”, website Europese Commissie, 10 september 2025., Ursula von der Leyen, van een wetgevingsinitiatief inzake kortetermijnverhuur om de resterende lacunes in de wet- en regelgeving aan te pakken; verzoekt de Commissie aanvullende informatie en gegevens te verstrekken over openstaande kwesties en over de geschiktheid van optreden door de EU; is van mening dat een dergelijk initiatief tot doel moet hebben een eerlijk evenwicht te waarborgen tussen de ontwikkeling van het toerisme en de betaalbaarheid van woningen, en dat voor dit initiatief gemeenschappelijke doelstellingen op Unieniveau moeten worden vastgesteld, waarbij de lidstaten, regio’s en lokale overheden de flexibiliteit moeten behouden om maatregelen te ontwerpen en uit te voeren die zijn aangepast aan hun specifieke territoriale realiteit en woningmarkten; verzoekt de Commissie om na de volledige uitvoering van Verordening (EU) 2024/1028Verordening (EU) 2024/1028 van het Europees Parlement en de Raad van 11 april 2024 betreffende het verzamelen en delen van gegevens met betrekking tot diensten voor kortetermijnverhuur van accommodatie en tot wijziging van Verordening (EU) 2018/1724 (PB L, 2024/1028, 29.4.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2024/1028/oj). betreffende kortetermijnverhuur een alomvattende, op gegevens gebaseerde en wetenschappelijk onderbouwde effectbeoordeling uit te voeren van de effecten van het toenemende kortetermijnverhuur op de huizenprijzen en op de betaalbaarheid, de beschikbaarheid en de huurbescherming, zowel op de macro- als op de micromarkten voor vastgoed, met bijzondere aandacht voor de gevolgen ervan voor het woonbestand voor langetermijnverhuur; merkt op dat de lidstaten tot 20 mei 2026 de tijd hebben om de verordening uit te voeren; erkent de mogelijke moeilijkheden in verband met de interoperabiliteit van het systeem, alsook de uitdagingen waarmee micro-ondernemingen en kmo’s worden geconfronteerd om aan de verplichtingen van deze verordening te voldoen; erkent dat de toename van kortetermijnverhuur verschillende gevolgen kan hebben voor gebieden, afhankelijk van hun kenmerken; erkent het gebrek aan juridische duidelijkheid met betrekking tot de overeenstemming van bepaalde nationale en lokale wetgeving met het EU-recht; verzoekt de Commissie door middel van richtsnoeren het kader te verduidelijken waarbinnen overheden kunnen opereren; verzoekt overheden digitale platforms te vragen illegale publicaties voor toeristische appartementen te verwijderen; is van mening dat er meer gegevens nodig zijn, maar vreest dat buitensporige lasten een belemmering kunnen vormen voor kleine ondernemingen, zoals ondernemingen op het gebied van duurzaam en plattelandstoerisme; is van mening dat lokale overheden, verenigingen en relevante belanghebbenden moeten worden geraadpleegd over toekomstige acties, aangezien zij het best in staat zijn om te bepalen welke maatregelen nodig zijn, ook in probleemgebieden, en dat deze acties het toerisme niet mogen ontmoedigen; dringt erop aan ervoor te zorgen dat de toename van kortetermijnverhuur geen bedreiging vormt voor het sociale weefsel, de betaalbaarheid en de leefbaarheid van steden op lange termijn;

40.herinnert eraan dat in het arrest van het Hof van Justitie in de gevoegde zaken C-724/18 en C-727/18Arrest van het Hof van Justitie van 22 september 2020, Cali Apartments SCI en HX/Procureur général près la cour d’appel de Paris, Ville de Paris, gevoegde zaken C-724/18 en C/727/18, ECLI:EU:C:2020:743. wordt gesteld dat er een legitiem algemeen belang kan bestaan voor het instellen van mechanismen ter regulering van kortetermijnverhuur op nationaal, regionaal of lokaal niveau, mits de genomen maatregelen noodzakelijk, adequaat en evenredig zijn; pleit voor een evenwichtige aanpak die het recht op het bezit van particulier eigendom, rechtszekerheid voor eigenaren en duurzaam toerisme verzoent met de noodzaak om de beschikbaarheid van huisvesting en de leefbaarheid in historische binnensteden te behouden; is van mening dat bepaalde maatregelen stedelijke centra kunnen helpen hun residentiële functies terug te krijgen, zoals adequate en evenredige vergunningssystemen, meer transparantie met betrekking tot de grootschalige aankoop van buitenlands onroerend goed om de beschikbaarheid van huisvesting te monitoren, vergunningen van buurverenigingen of de belangrijkste eigenaar, of normen op het gebied van veiligheid, kwaliteit en consumentenbescherming, waarbij ervoor wordt gezorgd dat dit beleid evenredig is en is afgestemd op de specifieke omstandigheden; onderstreept dat er maatregelen nodig zijn om de huisvesting van bewoners te waarborgen en de diversiteit en vitaliteit van stedelijke gemeenschappen in stand te houden; dringt erop aan dat toeristische activiteiten en de positieve gevolgen ervan voor lokale economieën worden afgewogen tegen het behoud van de beschikbaarheid van huisvesting voor lokale bewoners en strategische en essentiële werknemers op de lange termijn;

41.dringt aan op het aantrekken van particuliere investeringen, aangezien deze belangrijk zijn als aanvulling van de overheidsinspanningen om tekorten aan fatsoenlijke, duurzame en betaalbare huisvesting aan te pakken, en aangezien de overheidssector alleen het huidige gebrek aan liquiditeit op de markt niet kan aanpakken; onderkent de strategische rol van de particuliere sector, coöperaties en beursgenoteerde vastgoedondernemingen bij de aanpak van de huisvestingscrisis in de EU door het ontsluiten van de toegang tot kapitaal, het beschikbaar maken van betaalbare en sociale huisvesting op grote schaal en het ondersteunen van innovatie in de bouw en van duurzaamheid; verzoekt de Commissie de gevolgen te onderzoeken van de aankoop van onroerend goed overzee; merkt op dat marktgebaseerde huisvestingsoplossingen een doeltreffende manier blijven om het aanbod duurzaam uit te breiden en benadrukt in dit verband dat het belangrijk is te beschikken over een investeringsvriendelijk regelgevingsklimaat; roept de lidstaten en de EU-instellingen op de voorwaarden te scheppen voor het aantrekken van verantwoorde, betrouwbare en stabiele particuliere langetermijninvesteringen voor de bouw, herbestemming en renovatie van huisvesting voor gezinnen met een laag of middeninkomen; roept op tot de voltooiing van de spaar- en investeringsunie om zo de beschikbaarheid van particulier kapitaal over de grenzen heen te vergroten; onderstreept het hefboomeffect dat kleine bedragen aan publieke middelen kunnen hebben op de markt; verzoekt de lidstaten onderzoek te doen naar speciale investeringsinstrumenten voor huisvesting om particuliere spaartegoeden aan te wenden voor betaalbare-huisvestingsprojecten; wijst erop dat voor lokale autoriteiten prestatiegebonden financiering en verantwoordingsplicht moet worden ingevoerd, waarbij beloningen worden gekoppeld aan het behalen van streefwaarden inzake woningaanbod; pleit voor het creëren van een sociale-impactindex voor het meten en definiëren van de door investeringen in sociale en betaalbare huisvesting gegenereerde additionaliteit, met de bedoeling meer investeringen in de sector aan te trekken;

42.wijst op de toenemende moeilijkheid om toegang te krijgen tot financiering van huisvesting, aangezien het voor gezinnen met een laag of middeninkomen steeds moeilijker wordt om een lening voor huisvesting te krijgen, ook voor woningbezit; verzoekt de Commissie en de lidstaten verder onderzoek te doen naar beleid om eerlijke en duurzame toegang tot de financiering van huisvesting te waarborgen, vooral voor starters op de woningmarkt en kopers met een laag of middeninkomen; onderstreept dat macroprudentiële en toezichthoudende instanties, onder andere het Europees Comité voor systeemrisico’s en de Europese Centrale Bank, in hun monitoringkaders en risicobeoordelingen rekening moeten houden met deze systemische risico’s; merkt op dat de richtlijn kapitaalvereistenRichtlijn 2013/36/EU van het Europees Parlement en de Raad van 26 juni 2013 betreffende toegang tot het bedrijf van kredietinstellingen en het prudentieel toezicht op kredietinstellingen en beleggingsondernemingen, tot wijziging van Richtlijn 2002/87/EG en tot intrekking van de Richtlijnen 2006/48/EG en 2006/49/EG (PB L 176 van 27.6.2013, blz. 338, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2013/36/oj). de lidstaten in staat stelt voor bepaalde blootstellingen systemische risicobuffers in te voeren en dat sommige lidstaten ervoor hebben gekozen om systemische risicobuffers in te voeren voor bepaalde blootstellingen die gedekt zijn door residentieel vastgoed, met als gevolg een stijging van de financieringskosten voor commercieel vastgoed; verzoekt de Europese Bankautoriteit ten volle gebruik te maken van de flexibiliteit waarin haar richtsnoeren voorzien om hypotheken op residentieel vastgoed te ondersteunen en tegelijkertijd de financiële stabiliteit te waarborgen; verzoekt de lidstaten zorgvuldig na te gaan of de systemischrisicobuffers voor blootstellingen die gedekt zijn door residentieel vastgoed, een passend niveau hebben; steunt de mogelijkheid waarin is voorzien in de verordening kapitaalvereistenVerordening (EU) nr. 575/2013 van het Europees Parlement en de Raad van 26 juni 2013 betreffende prudentiële vereisten voor kredietinstellingen en beleggingsondernemingen en tot wijziging van Verordening (EU) nr. 648/2012 (PB L 176 van 27.6.2013, blz. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2013/575/oj). om een preferentiële prudentiële behandeling mogelijk te maken voor blootstellingen in verband met de verwerving en ontwikkeling van en bouwactiviteiten op gronden, ter facilitering van de toegang tot financiering voor woningbouw; verzoekt de Commissie en de lidstaten de transparantie bij vastgoedtransacties te verbeteren en de onderlinge verbanden tussen vastgoedfondsen en banken en andere institutionele beleggers te monitoren teneinde mogelijke besmettingskanalen te identificeren en financiële stabiliteit te waarborgen; is in dit verband ingenomen met de herziening van het EU-securitisatiekader die de Commissie op 17 juni 2025 heeft gepresenteerd met als doel de balansen van banken vrij te maken en de kredietverleningscapaciteit van banken te vergroten; verzoekt de Commissie het effect van de verordening kapitaalvereisten op kleine bouwbedrijven te beoordelen om ervoor te zorgen dat leningen voor woonprojecten op evenredige wijze worden behandeld, rekening houdend met het feit dat projecten met een lager systemisch risico vaak worden voorverkocht, verzekerd of gegarandeerd door overheden;

43.benadrukt dat het belangrijk is de financiële stabiliteit te waarborgen en ervoor te zorgen dat financiële instrumenten bijdragen tot de betaalbaarheid van huisvesting; benadrukt de rol van het stabiliteits- en groeipact bij het waarborgen van financiële stabiliteit in de EU, die essentieel is voor de uitbreiding van het woningaanbod; benadrukt dat zowel de algemene ontsnappingsclausule als de nationale ontsnappingsclausule een uitzonderlijk en tijdelijk instrument moeten blijven; onderstreept dat overheidsinvesteringen in huisvesting in overeenstemming moeten zijn met de begrotingsregels van de Unie;

44.dringt aan op krachtigere en transparantere mechanismen voor samenwerking op het gebied van het huisvestingsbeleid tussen de publieke en de particuliere sector teneinde aanvullende financiële middelen aan te trekken door middel van Europese cofinancieringskaders die overheidsinvesteringen combineren met de capaciteit en innovatie van particuliere en publieke actoren; onderstreept dat dergelijke partnerschappen de impact van publieke middelen kan verveelvoudigen en de ontwikkeling van kwalitatieve en betaalbare huisvesting kan versnellen; verzoekt overheden ervoor te zorgen dat dergelijke partnerschappen zijn afgestemd op de doelstellingen van algemeen belang en betaalbaarheid op lange termijn; verzoekt overheden de expertise van de particuliere sector te benutten door, waar passend, gerichte langetermijnstimulansen te bieden aan bedrijven en belanghebbenden die betrokken zijn bij echte projecten voor betaalbare huisvesting, met inbegrip van investeringen door lokale overheden en regionale overheidsdiensten, bijvoorbeeld in de ontwikkeling van infrastructuur in stedelijke, voorstedelijke, plattelands- en ontvolkte gebieden; benadrukt de rol die nationale stimuleringsbanken en -instellingen in dit verband kunnen spelen; moedigt de Commissie aan ervoor te zorgen dat de renovatiegolf en het Europees plan voor betaalbare huisvesting reële investeringsmogelijkheden opleveren, waarbij verantwoorde en transparante publiek-private partnerschappen worden gefaciliteerd met betrekking tot grootschalige projecten op het gebied van stadsvernieuwing en de ontwikkeling van infrastructuur; benadrukt dat steunmaatregelen van de overheid moeten worden ontworpen als aanvulling van particuliere investeringen, om verdringing te voorkomen en te zorgen voor financiële stabiliteit op de lange termijn, waarbij erop moet worden toegezien dat de steunmaatregelen de belastingbetalers niet overmatig belasten en de markten niet verstoren;

45.pleit voor de strategische, verantwoorde en efficiënte uitvoering van investeringen in de huisvestingssector, door gebruik te maken van specifieke EU-middelen, waarbij meer investeringen in huisvesting mogelijk moeten worden gemaakt door de momenteel over meerdere programma’s verspreide financiering te consolideren en te oormerken, bijvoorbeeld de middelen van het cohesiebeleid, InvestEU of NextGenerationEU, met inbegrip van de herstel- en veerkrachtfaciliteit, en onderstreept de rol van de EIB en nationale stimuleringsbanken en -instellingen, waar mogelijk, waarbij ervoor wordt gezorgd dat de bevoegdheden van de lidstaten worden geëerbiedigd; verzoekt de Commissie aanbevelingen te doen voor een specifiek financieel mechanisme voor het verstrekken van langlopende leningen door de lidstaten voor het financieren van urgente huisvestingsprojecten; moedigt de lidstaten aan ongebruikte middelen uit hun nationale herstel- en veerkrachtplannen over te hevelen naar financiële instrumenten om de bouw en renovatie van sociale, publieke, coöperatieve en betaalbare woningen mogelijk te maken, met als voorwaarde dat de lokale en regionale overheden worden belast met het beheer van deze middelen; moedigt de Commissie en de lidstaten aan te voorzien in efficiënte, transparante, inclusieve en eerlijke toewijzingsmechanismen voor begunstigden van EU-fondsen en financiële instrumenten, zoals lokale en regionale autoriteiten, om te zorgen voor economische, sociale en territoriale cohesie; wijst erop dat de ongelijkmatige economische ontwikkeling in verschillende regio’s in Europa en de daaruit voortvloeiende economische migratie binnen de EU aanzienlijk bijdragen aan de druk op de huizenprijzen; onderstreept in dit verband dat het EU-cohesiebeleid belangrijk is voor regionale ontwikkeling nu en in de toekomst; pleit voor één vereenvoudigd digitaal platform waar lokale en regionale autoriteiten direct toegang hebben tot EU-huisvestingsfondsen; dringt erop aan dat EU-financieringsregelingen worden ontworpen met vereenvoudigde procedures, met inbegrip van voorfinancierings- en subsidiemechanismen, om gelijke toegang voor kleinere economieën en gemeenten met beperkte administratieve capaciteit te waarborgen en investeringen in sociale en betaalbare huisvesting te versnellen; steunt nationale inspanningen voor woningbezit, aangezien gezinnen hierdoor de mogelijkheid kunnen krijgen om activa op te bouwen die kunnen worden doorgegeven; dringt er bij de lidstaten op aan flexibiliteit toe te passen bij het ontwerpen en uitvoeren van financieringsregelingen voor nieuwe huisvesting, om een billijke combinatie mogelijk te maken van publieke en particuliere huisvesting; bepleit een sterker InvestEU-programma voor de periode 2028-2034 teneinde het volume aan door de EU-begroting gedekte garanties voor fatsoenlijke, duurzame en betaalbare huisvestingsprojecten te verhogen; verzoekt de Commissie specifieke huisvestingsstructuren te versterken en verder de toegevoegde waarde te onderzoeken van de oprichting van een Europees huisvestingsagentschap, dat relevante gegevens kan verzamelen en analyseren die worden verstrekt door nationale bureaus voor de statistiek, Eurostat en Eurofound, teneinde de uitwisseling van beste praktijken te ondersteunen, technische bijstand en richtsnoeren te verstrekken aan de lidstaten en regionale en lokale autoriteiten, en capaciteitsopbouw op alle niveaus te ondersteunen om synergieën en samenwerking tussen verschillende instellingen te maximaliseren;

46.benadrukt de belangrijke rol die het cohesiebeleid speelt bij het stimuleren van de economische, sociale en territoriale cohesie binnen de EU, het verkleinen van de verschillen tussen regio’s en het voorkomen van versnippering en verstoring binnen de eengemaakte markt; is van mening dat het potentieel ervan inzake steun voor het aanpakken van de uitdagingen op het gebied van stedelijke en plattelandsontwikkeling nog kan worden uitgebreid; verzoekt de lidstaten gebruik te maken van de beschikbare flexibiliteit om huisvestingsdoelstellingen op te nemen in het Europees Fonds voor regionale ontwikkeling, het Cohesiefonds en het Fonds voor een rechtvaardige transitie; dringt aan op meer financiële steun voor lokale, regionale en stedelijke autoriteiten voor de ontwikkeling van fatsoenlijke, duurzame en betaalbare publieke huisvesting en moedigt de lidstaten aan ervoor te zorgen dat de EU-financiering efficiënt en transparant wordt gebruikt op alle nationale, regionale en lokale bestuursniveaus; benadrukt dat dergelijke investeringen moeten worden gekoppeld aan betaalbaarheid op lange termijn, en dat blijvende voordelen moeten opleveren voor gemeenschappen; benadrukt dat overheidssteun voor huisvestingsprojecten moet worden gekoppeld aan strategieën voor stedelijke en regionale ontwikkeling op basis van goed bestuur; dringt erop aan dat bij EU-investeringen de toegankelijkheidsmaatregelen voor ouderen en personen met een handicap worden nageleefd en dat deze investeringen als instrument worden gebruikt om de sociale cohesie te versterken; verzoekt de Commissie de lidstaten aan te moedigen een nationale analyse van de huisvestingskloof en een nationaal plan voor het woningaanbod in te dienen, vergezeld van mijlpalen voor vergunningverlening en maatregelen voor het afstemmen van de financiering; dringt er bij de lidstaten op aan meerjarige streefdoelen voor de oplevering van sociale woningen vast te stellen, met inbegrip van infrastructuur en diensten; vraagt dat speciale aandacht wordt besteed aan bouw- en verbouwingsprojecten in gebieden die zijn getroffen of kunnen worden getroffen door natuurrampen, en wijst erop dat klimaatadaptatie en ruimtelijke ordening belangrijk zijn, en dat hierbij doeltreffend gebruikgemaakt moet worden van het Europees Fonds voor regionale ontwikkeling en het ESF+ om steunmaatregelen te financieren; benadrukt dat het belangrijk is ervoor te zorgen dat het Europees Fonds voor regionale ontwikkeling en InvestEU passende instrumenten bieden om het bestaande woningbestand te verbeteren;

47.is het eens met de rol die de EIB speelt als katalysator van publieke en particuliere financiering voor de sector betaalbare huisvesting; steunt het actieplan van de Europese Investeringsbank Groep voor betaalbare huisvesting en het voornemen van de Groep om samen met de Commissie de gezamenlijke uitdagingen aan te pakken op het gebied van de toegang tot financiering voor betaalbare huisvesting, met inbegrip van het stimuleren van investeringen in innovatieve bouw ter beperking van de kosten en de bouwtijd; steunt de oprichting van een pan-Europees investeringsplatform, samen met nationale stimuleringsbanken en -instellingen, om voor meer financiering voor fatsoenlijke, duurzame en betaalbare huisvesting te zorgen en de lidstaten te ondersteunen bij het ontwikkelen van faciliterende beleidskaders waar nodig, met behoud van de rol van de EIB als investeringsbank en van de AAA-status van de bank; benadrukt de sleutelrol die de EIB in samenwerking met nationale stimuleringsbanken, de Ontwikkelingsbank van de Raad van Europa en internationale financiële instellingen kan spelen bij het verstrekken van investeringen ter ondersteuning van het aanbod aan fatsoenlijke, duurzame en betaalbare huisvesting, hetgeen ten goede komt aan de sociale cohesie; herhaalt dat deze activiteit moet worden ontwikkeld op basis van een openarchitectuurmodel, met waarborging van een zinvolle en doeltreffende deelname van nationale stimuleringsbanken en -instellingen; verzoekt de Commissie het werk van nationale stimuleringsbanken en -instellingen te bevorderen door de uitwisseling van goede praktijken en de snelle uitvoering van het Europees plan voor betaalbare huisvesting, gebruikmakend van hun lang gevestigde deskundigheid en regionale banden op het gebied van de financiering van betaalbare en sociale huisvesting; is ingenomen met het soort projecten dat wordt gefinancierd, bijvoorbeeld de ontwikkeling van betaalbare huisvesting voor essentiële beroepen, accommodatie voor studenten en ouderenresidenties; onderstreept dat bij door de EIB gesteunde investeringen prioriteit moeten worden gegeven aan betaalbaarheid op lange termijn; steunt de oprichting van het onlineportaal “More homes. Better homes” als bouwsteen voor het pan-Europese investeringsplatform; is van mening dat nationale stimuleringsbanken en -instellingen vanaf het begin bij de ontwikkeling van elk relevant portaal of instrument op EU-niveau moeten worden betrokken; verzoekt de EIB de oprichting te onderzoeken van een Europees financieringsplatform dat gericht is op het verhogen van de financiering en securitisatie voor fatsoenlijke, duurzame en betaalbare huisvesting; is ingenomen met het nieuwe ene portaal van de EIB voor huisvesting om huisvestingsadvies te verstrekken en innovatie in de bouwsector te bevorderen; verzoekt de EIB zowel de toegang tot door EU-garanties gedekte laagrentende langetermijnleningen als de omvang en het geografische bereik van haar huisvestingsgerelateerde financiering uit te breiden, waarbij niet alleen rekening wordt gehouden met energie-efficiëntie- en duurzaamheidscriteria, maar ook met de behoeften en prioriteiten van de lokale gemeenschap en met de renovatie van het woningbestand in heel Europa; wijst erop dat aan de toenemende vraag naar huisvesting moet worden voldaan met maatregelen die gericht zijn op het stimuleren van het aanbod van sociale, fatsoenlijke, duurzame en betaalbare huisvesting;

48.verzoekt de Commissie de dynamiek van de huizenprijzen te analyseren, met inbegrip van de gegevens die voorhanden zijn over mogelijk onrechtmatige speculatie, en op basis van deze analyse de lidstaten op te roepen eventueel passende maatregelen te nemen; benadrukt dat het belangrijk is de financiële stabiliteit te waarborgen en ervoor te zorgen dat financiële instrumenten bijdragen tot het garanderen van fatsoenlijke, duurzame en betaalbare huisvesting voor iedereen; verzoekt de Commissie en de lidstaten de transparantie bij onroerendgoedtransacties te vergroten, onder meer door een betere gegevensverzameling en eventuele instrumenten op EU-niveau; verzoekt de Commissie en de lidstaten gegevens en beste praktijken uit te wisselen over de bestrijding van oneerlijke financialiseringspraktijken en speculatieve aankopen, om de kans op destabilisering van de lokale woningmarkten te verkleinen; verzoekt de lidstaten maatregelen te nemen om het opnieuw in gebruik nemen van leegstaande en verwaarloosde woningen te stimuleren, aangezien dit van essentieel belang is om het aanbod te vergroten, betaalbaarheid te waarborgen en gemeenschappen nieuw leven in te blazen; benadrukt dat overheidsinvesteringen in huisvesting het algemeen belang moeten dienen en waarde op lange termijn moeten opleveren; is ingenomen met modellen van publieke eigendom waarbij huisvesting wordt beheerd door de overheid, die in bepaalde contexten nuttig kunnen zijn om onrechtmatige financialiseringspraktijken te voorkomen, maar benadrukt dat huisvestingsprojecten die overgaan in particuliere handen, ook legitiem zijn; benadrukt dat de lidstaten vrij moeten kunnen kiezen hoe zij deze projecten beheren, in overeenstemming met hun nationale beleid;

49.benadrukt dat er bijzondere aandacht moet worden besteed aan jongere en toekomstige generaties, vooral in gebieden met een lage economische onafhankelijkheidsgraad en waar jongeren er langer over doen om hun ouderlijk huis te verlaten; merkt op dat jongeren steeds meer afhankelijk zijn van de huurmarkt, die hun belangrijkste bron van huisvesting isPaz-Pardo, G., “Younger generations and the lost dream of home ownership”, website Europese Centrale Bank, 26 januari 2022, https://www.ecb.europa.eu/press/research-publications/resbull/2022/html/ecb.rb220126~4542d3cea0.en.html., en dringt daarom aan op sterkere rechten en bescherming voor huurders en eigenaars om stabiliteit en betaalbaarheid voor jongere generaties te waarborgen; verzoekt de Commissie onderzoek te doen naar regionale en lokale beste praktijken op het gebied van huisvestingsinitiatieven voor jongeren, onder andere regelingen voor starters op de woningmarkt, en deze te bevorderen, voorzien van vereenvoudigde procedures; verzoekt de lidstaten en lokale overheden maatregelen te bevorderen die jongeren toegang bieden tot krediet voor huisvesting, met inbegrip van prikkels zoals verlaagde transactietarieven voor jonge kopers en starters op de woningmarkt; dringt aan op vrijstellingen van transactiebelastingen voor starters op de woningmarkt die de woning gedurende een bepaalde periode bewonen; steunt het verstrekken van leningen tegen lage rente aan jongeren en eerste kopers; onderstreept dat het beschikbaar maken van betaalbare huisvesting voor jongeren die de arbeidsmarkt betreden, kan worden erkend als een strategische dimensie van het sociaal beleid; roept de lidstaten op om de huisvestingsbehoeften van jongeren op te nemen in hun nationale hervormingsprogramma’s in het kader van het Europees Semester; verzoekt de lidstaten de wetgeving inzake ruimtelijke ordening aan te passen, zodat jongeren betaalbare woningen kunnen bouwen op grond van hun familie, waardoor huisvestingsoplossingen mogelijk worden op het platteland en tussen generaties; verzoekt de lidstaten specifieke stimulansen in te voeren, ook met betrekking tot het gebruik van EU-middelen, voor de bouw en renovatie van betaalbare en sociale huisvesting voor jongeren; roept ertoe op stimuleringsmaatregelen te overwegen voor kleine eigenaren van onroerend goed die woningen verhuren aan gezinnen of jongeren met langlopende contracten, met name in gebieden waar de woonlasten door marktkrachten sterk stijgen, zoals belastingvoordelen of steunmaatregelen voor huurders; merkt op dat ook andere financiële stimulansen voor vastgoedeigenaren de prijzen kunnen verlagen en tegelijkertijd het aantal huizen dat beschikbaar is voor verhuur kunnen vergroten; benadrukt dat het belangrijk is administratieve en transactiegerelateerde procedures te vereenvoudigen, met inbegrip van bijkomende en huisvestingsgerelateerde kosten, om de transparantie, voorspelbaarheid en betaalbaarheid te verbeteren, met name voor jongeren en starters op de woningmarkt in de hele EU;

50.dringt er bij de Commissie op aan een voorstel voor een aanbeveling van de Raad in te dienen om de huisvestingscrisis onder jongeren aan te pakken, met als doel de toegang van jongeren tot adequate en betaalbare huisvesting te verbeteren; benadrukt dat aan de lidstaten zou worden gevraagd om met het oog op de uitvoering van een dergelijke aanbeveling van de Raad op vrijwillige basis nationale actieplannen in te dienen met concrete maatregelen en, in voorkomend geval, nieuw beleid om de uitdagingen die jongeren ondervinden op het gebied van betaalbaarheid en de uitsluiting van jongeren van huisvesting aan te pakken;

51.verzoekt de Commissie en de lidstaten fatsoenlijke, duurzame en betaalbare huisvestingsoplossingen voor studenten te waarborgen; onderstreept dat het nodig is een betere toegang tot oplossingen in de vorm van huurwoningen te bevorderen, ter ondersteuning van de nationale mobiliteit van studenten die naar een andere stad verhuizen, alsook voor Erasmus+-ervaringen, academische uitwisselingen en stages; verzoekt de Commissie een Europees model voor studentenhuisvesting te lanceren dat verder gaat dan louter accommodatie en ook het welzijn, het gemeenschapsleven en de persoonlijke groei van studenten bevordert; roept de lidstaten op om nationale huisvestingsstrategieën te ontwerpen waarin voorzieningen voor studentenhuisvesting worden opgenomen, om het aanbod aan openbare en particuliere studentenhuisvesting te verbeteren; onderstreept dat betaalbare studentenhuisvesting moet worden erkend als een belangrijke dimensie van het onderwijsbeleid; roept de lidstaten op om de ontwikkeling van betaalbare studentenhuisvesting in de buurt van instellingen voor hoger onderwijs te stimuleren om aan de groeiende vraag te voldoen; roept de EU op om huisvesting voor jongeren op te nemen in haar investeringen en beleidsagenda, onder meer door de financiering van studentencentra en andere initiatieven op het gebied van jongerenhuisvesting te ondersteunen via publiek-private partnerschappen; dringt erop aan dat EU-middelen worden gebruikt om gerichte stimulansen te bieden voor de bouw van betaalbare en fatsoenlijke studentenhuisvesting; benadrukt dat voor het waarborgen van betaalbare toegang tot hoogwaardige studentenhuisvesting met onderwijs- en gemeenschapsdiensten innovatieve private, publieke en gezamenlijke publiek-private financieringskaders nodig zijn, waarin overheidssteun een aanvulling vormt op de bijdragen van de particuliere sector; benadrukt dat het huisvestingsbeleid van de EU moet worden afgestemd op de transversale doelstellingen op het gebied van levensvaardigheden, burgerparticipatie en geestelijke gezondheid, zoals uiteengezet in de mededeling inzake de vaardigheidsunie en de EU-strategie voor jongeren 2019-2027; beveelt aan om een proefproject op te zetten om geïntegreerde modellen voor studentenhuisvesting, waarmee betaalbare huisvesting wordt gecombineerd met onderwijs- en gemeenschapsprogramma’s, op te schalen;

52.herinnert eraan dat Commissievoorzitter Ursula von der Leyen zich in 2019 ertoe heeft gecommitteerd om erop toe te zien dat elk kind in Europa dat met armoede of sociale uitsluiting, met inbegrip van dakloosheid, wordt bedreigd, toegang heeft tot de meest elementaire rechten, zoals gezondheidszorg, huisvesting en onderwijs, hetgeen in 2021 werd gevolgd door de vaststelling van Aanbeveling (EU) 2021/1004 van de Raad van 14 juni 2021 tot instelling van een Europese kindergarantiePB L 223 van 22.6.2021, blz. 14, ELI: http://data.europa.eu/eli/reco/2021/1004/oj.; wijst erop dat de doelstellingen van de Europese kindergarantie niet kunnen worden verwezenlijkt zonder een ambitieuze specifieke begroting op zowel EU-niveau als nationaal niveau; wijst in dit verband nogmaals op zijn verzoek om een aanzienlijk bedrag aan specifieke begrotingsmiddelen van ten minste 20 miljard EUR beschikbaar te stellen voor de Europese kindergarantie; acht het dringend noodzakelijk dat deze specifieke begrotingsmiddelen in het volgende meerjarig financieel kader worden toegewezen om het hoofd te bieden aan het groeiende probleem van kinderarmoede en sociale uitsluiting, met inbegrip van dakloosheid;

53.verzoekt de lidstaten de moeilijkheden bij de toegang tot huisvesting voor gezinnen met een laag of middeninkomen aan te pakken, met bijzondere aandacht voor strategische en essentiële werknemers, waaronder gezondheidswerkers, leerkrachten, rechtshandhavers, brandweerlieden, maatschappelijk werkers en zorgverleners en andere belangrijke werknemers in openbare dienst, en tegelijkertijd te zorgen voor evenwichtige contractuele kaders die zowel kwetsbare huurders als kleine verhuurders beschermen; roept de lidstaten op om modellen voor dienstwoningen in te voeren als beste praktijk, met bijzondere aandacht voor strategische en essentiële werknemers; dringt aan op steun voor alle betaalbare huisvestingsopties, met inbegrip van huur-, publieke en coöperatieve modellen en modellen met een beperkt winstoogmerk of zonder winstoogmerk, om in dit verband betaalbaarheid op lange termijn en stabiele, veilige huurregelingen te waarborgen; dringt er bij de lidstaten op aan hun betaalbaarheidscriteria te herzien en, indien nodig, aan te passen, zodat deze een getrouwe weergave zijn van de kosten van levensonderhoud en ervoor zorgen dat huishoudens met een laag of middeninkomen daadwerkelijk toegang hebben tot fatsoenlijke, duurzame en betaalbare huisvesting;

54.is ingenomen met de raadpleging van de Commissie, die op 5 juni 2025 van start is gegaan, en neemt kennis van de herziening van de staatssteunregels voor diensten van algemeen economisch belang (DAEB) om het aanbod van fatsoenlijke, duurzame en betaalbare huisvesting sneller en efficiënter te faciliteren en tegelijkertijd meer flexibiliteit te bieden voor het faciliteren van nationale investeringen; onderstreept dat de lidstaten overeenkomstig het subsidiariteitsbeginsel de discretionaire bevoegdheid moeten hebben om dit te ondersteunen op basis van hun lokale, regionale of nationale behoeften; benadrukt dat het belangrijk is, voor alle voorgestelde wijzigingen in de DAEB-regels, om per land een effectbeoordeling vooraf uit te voeren; benadrukt dat een herziening van de staatssteunregels niet ten koste mag gaan van de investeringen van de lidstaten in sociale huisvesting, maar dat deze herziening meer flexibiliteit mogelijk kan maken met betrekking tot het faciliteren van overheidsinvesteringen in huisvesting, met inachtneming van de diversiteit van de nationale markten; erkent de risico’s waarmee rekening moet worden gehouden, waaronder de mogelijke verdringing van particuliere en publieke investeringen, de onttrekking van investeringen aan de sociale woningbouw, problemen met de verenigbaarheid van de regels met de jurisprudentie van de EU en risico’s voor de integriteit van de eengemaakte markt; herinnert aan het oorspronkelijke doel van DAEB en het feit dat uitbreiding van het toepassingsgebied naar grotere doelgroepen geen middelen onttrekt aan de meest kwetsbare groepen; is bezorgd dat het verruimen van de doelgroep voor sociale huisvesting in het kader van deze regels het risico met zich meebrengt dat marktverstoringen worden versterkt en eerlijke concurrentie wordt ondermijnd; benadrukt dat het van essentieel belang is om een zorgvuldig evenwicht te bewaren tussen het voorzien in de behoefte aan sociale huisvesting en het behoud van concurrerende, efficiënte woningmarkten voor alle entiteiten, zowel publieke als private, die diensten verlenen op het gebied van het aanbieden van betaalbare huisvesting; onderstreept dat ervoor moet worden gezorgd dat elk toekomstig kader met betrekking tot betaalbare huisvesting open blijft, zodat zowel publieke als particuliere marktdeelnemers kunnen deelnemen, waardoor een gelijk speelveld wordt behouden en onnodige uitsluiting van de markt wordt voorkomen;

55.is van mening dat het noodzakelijk is een Europees actieplan ter ondersteuning van gezinnen te bevorderen, met bijzondere aandacht voor grote gezinnen, eenoudergezinnen en gezinnen in kwetsbare situaties, die worstelen met onzekere huisvesting; verzoekt de Commissie en de lidstaten de huisvestingsbehoeften van gezinnen op te nemen in het Europees plan voor betaalbare huisvesting en de Europese kindergarantie, om ervoor te zorgen dat geen enkel kind opgroeit in een ongeschikte woning; is zich bewust van het bestaan van een generatiekloof op het gebied van huisvesting, aangezien vertraagde toegang tot huisvesting het vermogen van jongere generaties om zelfstandig te wonen en vrije levenskeuzes te maken beperkt en de demografische uitdagingen van Europa verergert; herinnert eraan dat huisvesting een essentiële factor is voor het ondersteunen van de demografische dynamiek en het aanpakken van demografische achteruitgang, met name in regio’s die te maken hebben met bevolkingsverlies en emigratie; waarschuwt dat een ontoereikend huisvestingsbeleid de demografische groei binnen de EU ondermijnt; herinnert eraan dat Europa een vergrijzend continent is en dat dit een uitdaging vormt voor de huisvestingssector; verzoekt de Commissie aanpassing aan de vergrijzing op te nemen in al haar huisvestingsgerelateerde beleidsmaatregelen; dringt aan op huisvestingsbeleid dat tijdige toegang tot betaalbare huisvesting waarborgt, ongezonde huisvesting vermindert en stabiliteit voor gezinnen in alle levensfasen bevordert; moedigt de lidstaten aan om demografische prioriteiten op te nemen in hun nationale huisvestingsstrategieën en toekomstige financieringsprogramma’s van de EU; roept de lidstaten op om gerichte financiële prikkels voor gezinnen in te voeren om het kopen van een eigen woning en het sluiten van langlopende huurcontracten te vergemakkelijken, zodat hun financiële lasten worden verminderd, de demografische trends positief worden beïnvloed en de sociale stabiliteit in Europa wordt versterkt; verzoekt de lidstaten de lokale en regionale overheden volledig te betrekken bij de ontwikkeling van gerichte huisvestingsprogramma’s voor gezinnen; erkent dat spaarfondsen voor particuliere woningen een praktisch en doeltreffend instrument zijn voor personen en gezinnen om te investeren in huisvesting, en om een betere toegang tot hypothecaire financiering te bevorderen; roept de lidstaten op om de uitvoering en bevordering van deze maatregelen te vergemakkelijken in het kader van ruimere inspanningen om de huisvestingscrisis aan te pakken; merkt met grote bezorgdheid op dat overbevolkte of onstabiele huisvesting van invloed is op de onderwijsresultaten van kinderen; eist een substantiële verhoging van de Europese kindergarantie om toegang te garanderen tot goede huisvesting en bijbehorende sociale voorzieningen; vraagt om jaarlijks toezicht op en verslaglegging over de vooruitgang bij het beëindigen van huisvestingsarmoede onder kinderen in de hele Unie;

56.benadrukt dat het belangrijk is de beschikbaarheid te waarborgen van toegankelijke en leeftijdsvriendelijke huisvesting voor ouderen; is zich bewust van de uitdagingen waarmee ouderen worden geconfronteerd op het gebied van onderhoudskosten en in verband met hun zorgbehoeften; benadrukt de uitdagingen waarmee oudere huiseigenaren te maken krijgen die het zich niet kunnen veroorloven hun woning te renoveren om te voldoen aan de nieuwe normen inzake energie-efficiëntie; verzoekt de Commissie en de lidstaten te voorzien in gerichte, vrijwillige en niet-bureaucratische steunmaatregelen voor kwetsbare huiseigenaren; moedigt de lidstaten en lokale overheden aan tot het bevorderen van multigenerationele woonregelingen, wonen in gemeenschap, initiatieven op het gebied van co-huisvesting en andere innovatieve oplossingen, zowel voor langdurige zorg als voor de huisvesting van senioren, die economische en sociale voordelen kunnen opleveren en kunnen bijdragen tot het verminderen van de druk op de sociale zorgstelsels en het versterken van lokale gemeenschappen; erkent de rol van geïntegreerde bejaardengemeenschappen en co-livingmodellen voor senioren, die ouderen in staat stellen langer zelfstandig te wonen, waardoor de afhankelijkheid van langdurige zorg afneemt;

57.benadrukt dat personen die het slachtoffer zijn van huiselijk geweld passende bijstand moeten krijgen van de lidstaten, huisvestingsagentschappen en de particuliere sector, zoals tijdelijke noodhuisvesting in opvangcentra en zorgcentra, en dat personen oplossingen moeten worden geboden via snelle administratieve procedures; verzoekt de Commissie overwegingen in verband met gendergerelateerd geweld op te nemen in het huisvestingsbeleid van de EU;

58.verzoekt de Commissie en de lidstaten de nodige aandacht te besteden aan toegankelijke huisvesting voor personen met een handicap; waarschuwt voor het zeer lage aanbod aan toegankelijke woningen en de nadelige gevolgen daarvan voor de sociaal-economische integratie van personen met een handicap en voor hun vermogen om zelfstandig te wonen; dringt erop aan dat het woningbestand toegankelijker wordt gemaakt voor personen met een handicap; dringt er bij de Commissie en de lidstaten op aan het aanbod van toegankelijke woningen aanzienlijk te vergroten en mechanismen in te voeren om te zorgen voor een toereikend aandeel toegankelijke woningen bij nieuwbouw; vraagt de volledige uitvoering van de EU-strategie voor de rechten van personen met een handicap 2021-2030; benadrukt dat toegankelijke huisvesting een noodzakelijke voorwaarde is voor de volledige sociale participatie van personen met een handicap; roept op tot een gerichte en doeltreffende reeks maatregelen om te zorgen voor een volledige en consistente uitvoering van de toegankelijkheidseisen op het gebied van huisvesting uit hoofde van het VN-Verdrag inzake de rechten van personen met een handicap; benadrukt dat ervoor moet worden gezorgd dat toegankelijke huisvesting zowel beschikbaar is als onderhouden wordt, en dat het aanbod moet worden gegarandeerd van adequate, op de gemeenschap gebaseerde ondersteunende diensten die aangepast zijn aan ieders functionele en cognitieve vaardigheden, met inbegrip van regelingen voor ondersteund wonen; steunt initiatieven voor publieke, publiek-private en private coöperatieve huisvesting, ook voor personen met een handicap, waarbij gemeenschappen gezamenlijk huisvestingsprojecten ontwikkelen en beheren die de sociale cohesie bevorderen en de betaalbaarheid op lange termijn waarborgen; roept de lidstaten op te zorgen voor uitgebreide, toegankelijke en systematische in de gemeenschap gewortelde diensten voor personen met een handicap; benadrukt dat ondersteunende diensten op de verblijfplaats essentieel zijn om zelfstandig wonen en sociale inclusie mogelijk te maken en te voorkomen dat personen met een handicap gedwongen worden om hulp te zoeken via institutionalisering;

59.benadrukt dat dakloosheid de ernstigste vorm van armoede en sociale uitsluiting is; herinnert eraan dat maatregelen op het gebied van dakloosheid in de eerste plaats een bevoegdheid van de lidstaten zijn, terwijl de EU inspanningen moet ondersteunen en coördineren; dringt aan op versterking van het Europees platform voor de bestrijding van dakloosheid, om informatie te coördineren en uit te wisselen en goede praktijken te delen; verzoekt de Commissie te zorgen voor synergieën tussen de EU-strategie voor armoedebestrijding, het nieuwe actieplan voor de Europese pijler van sociale rechten, het Europees platform voor de bestrijding van dakloosheid en het Europees plan voor betaalbare huisvesting; roept op tot een ambitieuze en versnelde uitvoering van de Europese kindergarantie in de hele EU als middel om dakloosheid onder kinderen te voorkomen en aan te pakken; verzoekt de Commissie om technische bijstand, capaciteitsopbouw en beleidsondersteuning met betrekking tot dakloosheid en verzoekt haar toezicht te houden op de voortgang op dit gebied; verzoekt de Commissie en de nationale bureaus voor de statistiek de verzameling en harmonisatie van gegevens over huisvesting te verbeteren; merkt op dat de “huisvesting eerst”-strategie in bepaalde nationale contexten nuttig is gebleken, waarbij de uitvoering ervan de verantwoordelijkheid blijft van elke lidstaat; roept de lidstaten op om op huisvesting gerichte strategieën te ontwikkelen en uit te voeren om dakloosheid terug te dringen, en om empirisch onderbouwde interventies zoals de “huisvesting eerst”-aanpak op te schalen; verzoekt de lidstaten ervoor te zorgen dat daklozen toegang krijgen tot sociale huisvesting; verzoekt de lidstaten bij de uitvoering van de Europese kindergarantie nationale doelstellingen te bepalen om de uitzetting van kinderen te voorkomen in gevallen waar er een duidelijk risico bestaat op dakloosheid; verzoekt de lidstaten discriminatie van personen die in een situatie van dakloosheid zijn terechtgekomen, aan te pakken; erkent de rol van niet-gouvernementele organisaties bij het aanpakken van dakloosheid en het ondersteunen van stabiele huisvesting;

60.benadrukt dat marktinterventies gebaseerd moeten zijn op betrouwbare gegevens van overheidsinstellingen; onderstreept de rol van publieke data bij het vormgeven van het huisvestingsbeleid; is ingenomen met de vaststelling van de verordening betreffende Europese statistieken over bevolking en huisvesting Verordening (EU) 2025/2458 van het Europees Parlement en de Raad van 26 november 2025 betreffende Europese statistieken over bevolking en huisvesting, tot wijziging van Verordening (EG) nr. 862/2007 en tot intrekking van de Verordeningen (EG) nr. 763/2008 en (EU) nr. 1260/2013 (PB L, 2025/2458, 12.12.2025, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2025/2458/oj)., die Eurostat meer capaciteit zal bieden om gegevens te verzamelen over huisvestingsomstandigheden en toegang tot huisvesting in de hele EU; verzoekt de Commissie nieuwe proefprojecten en haalbaarheidsstudies te starten in het kader van de onlangs vastgestelde verordening betreffende Europese statistieken over bevolking en huisvesting, met focus op de toegang tot adequate en betaalbare huisvesting voor personen met een handicap; verzoekt Eurostat gegevens over huisvesting op nationaal, regionaal en lokaal niveau te verzamelen, te analyseren en te delen via een nieuw opgericht specifiek digitaal EU-platform om empirisch onderbouwde beleidsvorming te ondersteunen, de transparantie te verbeteren, leegstand, onderbezetting en conversiepotentieel te monitoren en de waarnemingspost voor het gebouwenbestand van de EU te voorzien van aanvullende informatie over de kwaliteit van woningen en technische bouwsystemen; verzoekt de Commissie naar gender uitgesplitste gegevens te verzamelen en te publiceren over de toegang tot huisvesting en over sociale huisvestingsregelingen; verzoekt de Commissie jaarlijks een Europees huisvestingsverslag op te stellen om de huisvestingssituatie in Europa te beoordelen, dat gegevens moet bevatten over betaalbaarheid, huur- en prijsontwikkelingen, eigendom van grond en onroerend goed, huurzekerheid, dakloosheid en uitsluiting van huisvesting; dringt aan op aanvullende, periodieke verslagen over de toewijzing en impact van EU-huisvestingsmiddelen; verzoekt de lidstaten de lokale autoriteiten te verplichten periodieke verslagen in te dienen over de infrastructuurcapaciteit in verband met woningbouwprojecten, informatie bij te houden over leegstaande woningen en stimulansen in te voeren voor eigenaren om leegstaande woningen te renoveren en te verhuren; verzoekt de EU het toezicht te verbeteren en, indien nodig, de lidstaten te voorzien van instrumenten voor een beter toezicht op de markt voor niet-zakelijk onroerend goed; verzoekt de Commissie in het proces met betrekking tot het Europees Semester en in de landspecifieke aanbevelingen meer nadruk te leggen op cijfers over betaalbare, duurzame en fatsoenlijke huisvesting; dringt erop aan dat het proefproject van de EU-waarnemingspost voor land ten volle wordt benut om gegevenslacunes op te vullen met het oog op een betere landmonitoring en het identificeren van goede praktijken ter ondersteuning van de toegang van jongeren tot land; verzoekt de lidstaten de transparantie van hun markt voor grond te verbeteren en het probleem van de toegang tot grond voor bepaalde groepen, zoals jonge landbouwers, aan te pakken; verzoekt de Commissie een methode vast te stellen voor het verzamelen en verwerken van gegevens over huisvesting en een reeks gemeenschappelijke indicatoren te definiëren om de vergelijkbaarheid tussen de lidstaten waarborgen; dringt erop aan dat bij het meten van de kosten van levensonderhoud, de koopkracht van burgers en hun algehele welzijn rekening wordt gehouden met de uitgaven voor huisvesting; dringt erop aan dat de kosten van door de eigenaar bewoonde woningen worden opgenomen in de geharmoniseerde consumentenprijsindex, om beter rekening te houden met de werkelijke kosten van huisvesting in de inflatiestatistieken;

61.verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad, de Commissie, de Europese Raad, de regeringen en parlementen van de lidstaten, het Europees Economisch en Sociaal Comité, het Europees Comité van de Regio’s en de hoofden van de regionale overheden van de EU.