P10_TA(2026)0122Έλεγχος, διαφάνεια και ιχνηλασιμότητα των μέσων που βασίζονται στις επιδόσειςΨήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 28ης Απριλίου 2026 σχετικά με τον έλεγχο, τη διαφάνεια και την ιχνηλασιμότητα των μέσων που βασίζονται στις επιδόσεις (2025/2032(INI))Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

–έχοντας υπόψη τα άρθρα 311, 312, 319, 323 και 324 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ),

–έχοντας υπόψη τον κανονισμό (EE, Ευρατόμ) 2020/2093 του Συμβουλίου, της 17ης Δεκεμβρίου 2020, για τον καθορισμό του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου για την περίοδο 2021-20271 ΕΕ L 433 I της 22.12.2020, σ. 11, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2020/2093/oj., και τις κοινές δηλώσεις επί των οποίων επήλθε συμφωνία μεταξύ του Κοινοβουλίου, του Συμβουλίου και της Επιτροπής σχετικά με αυτό το ζήτημα, καθώς και τις σχετικές μονομερείς δηλώσεις,

–έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Σεπτεμβρίου 2024, σχετικά με τους δημοσιονομικούς κανόνες που εφαρμόζονται στον γενικό προϋπολογισμό της Ένωσης2 ΕΕ L, 2024/2509, 26.9.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2024/2509/oj. (στο εξής: δημοσιονομικός κανονισμός),

–έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) 2020/2092 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 16ης Δεκεμβρίου 2020, περί γενικού καθεστώτος αιρεσιμότητος για την προστασία του προϋπολογισμού της Ένωσης3 ΕΕ L 433 I της 22.12.2020, σ. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2020/2092/oj. («κανονισμός για την αιρεσιμότητα όσον αφορά το κράτος δικαίου»),

–έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ) 2024/1263 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 29ης Απριλίου 2024, σχετικά με τον αποτελεσματικό συντονισμό των οικονομικών πολιτικών και την πολυμερή δημοσιονομική εποπτεία και την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1466/97 του Συμβουλίου4 ΕΕ L, 2024/1263, 30.4.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2024/1263/oj.,

–έχοντας υπόψη το ψήφισμά του, της 15ης Δεκεμβρίου 2022, σχετικά με την αναβάθμιση του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου 2021-2027: ένας ανθεκτικός προϋπολογισμός της ΕΕ, κατάλληλος για νέες προκλήσεις5 ΕΕ C 177 της 17.5.2023, σ. 115.,

–έχοντας υπόψη τη θέση του της 27ης Φεβρουαρίου 2024 σχετικά με το σχέδιο κανονισμού του Συμβουλίου που αφορά την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2020/2093 για τον καθορισμό του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου για τα έτη 2021 έως 20276 ΕΕ C, C/2024/6750, 26.11.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/C/2024/6750/oj.,

–έχοντας υπόψη τη διοργανική συμφωνία της 16ης Δεκεμβρίου 2020 μεταξύ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τη δημοσιονομική πειθαρχία, τη συνεργασία σε δημοσιονομικά θέματα και τη χρηστή δημοσιονομική διαχείριση, καθώς και τους νέους ιδίους πόρους, συμπεριλαμβανομένου ενός οδικού χάρτη για την εισαγωγή νέων ιδίων πόρων7 ΕΕ L 433 I της 22.12.2020, σ. 28, ELI: http://data.europa.eu/eli/agree_interinstit/2020/1222/oj. (διοργανική συμφωνία),

–έχοντας υπόψη τη θέση του, της 16ης Δεκεμβρίου 2020, σχετικά με το σχέδιο κανονισμού του Συμβουλίου για τον καθορισμό του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου για την περίοδο 2021-20278 ΕΕ C 445 της 29.10.2021, σ. 240.,

–έχοντας υπόψη την ετήσια έκθεση του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου (ΕΕΣ), της 10ης Οκτωβρίου 2024, σχετικά με την εκτέλεση του προϋπολογισμού της ΕΕ για το οικονομικό έτος 2023, που συνοδεύεται από τις απαντήσεις των οργάνων,

–έχοντας υπόψη την ειδική έκθεση 13/2024 του ΕΕΣ, της 2ας Σεπτεμβρίου 2024, με τίτλο «Απορρόφηση των κονδυλίων του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας — Πρόοδος αλλά και καθυστερήσεις, ενώ δεν έχουν εξαλειφθεί οι κίνδυνοι σχετικά με την ολοκλήρωση των μέτρων, υπονομεύοντας την επίτευξη των στόχων του ΜΑΑ», την ειδική έκθεση 14/2024 του ΕΕΣ, της 11ης Σεπτεμβρίου 2024, με τίτλο «Πράσινη μετάβαση — Ασαφής η συμβολή του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας», και την ειδική έκθεση 22/2024 του ΕΕΣ, της 21ης Οκτωβρίου 2024, με τίτλο ««Διπλή χρηματοδότηση από τον προϋπολογισμό της ΕΕ – Τα συστήματα δικλίδων δεν διαθέτουν ουσιώδη στοιχεία για τον μετριασμό του αυξημένου κινδύνου που απορρέει από το μη βασιζόμενο στις δαπάνες μοντέλο του ΜΑΑ»,

–έχοντας υπόψη την επισκόπηση 03/2025 του ΕΕΣ, της 16ης Ιουνίου 2025, με τίτλο «Ευκαιρίες για το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο μετά το 2027», την επισκόπηση 04/2025 του ΕΕΣ, της 19ης Ιουνίου 2025, με τίτλο «Το μέλλον της πολιτικής συνοχής της ΕΕ — Μαθαίνοντας από το παρελθόν»,

–έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 7ης Μαΐου 2025 σχετικά με τον ανανεωμένο μακροπρόθεσμο προϋπολογισμό για την Ένωση σε έναν μεταβαλλόμενο κόσμο, καθώς και τη γνωμοδότηση της Επιτροπής Ελέγχου του Προϋπολογισμού προς την Επιτροπή Προϋπολογισμών σχετικά με τον ανανεωμένο μακροπρόθεσμο προϋπολογισμό για την Ένωση σε έναν μεταβαλλόμενο κόσμο9 Κείμενα που εγκρίθηκαν, P10_TA(2025)0090.,

–έχοντας υπόψη την απόφασή της Επιτροπής Ελέγχου του Προϋπολογισμού, της 23ης Απριλίου 2025, σχετικά με την απαλλαγή όσον αφορά την εκτέλεση του γενικού προϋπολογισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το οικονομικό έτος 2023, τμήμα III — Επιτροπή, εκτελεστικοί οργανισμοί και ένατο, δέκατο και ενδέκατο Ευρωπαϊκό Ταμείο Ανάπτυξης,

–έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής, του Δεκεμβρίου 2023, με τίτλο «Study supporting the mid-term Evaluation of the Recovery and Resilience Facility» (Μελέτη με θέμα την υποστήριξη της ενδιάμεσης αξιολόγησης του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας),

–έχοντας υπόψη την ετήσια έκθεση της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας για το 2024, που δημοσιεύτηκε στις 3 Μαρτίου 2025,

–έχοντας υπόψη την έκθεση του Σεπτεμβρίου του 2024, του Mario Draghi, με τίτλο «The future of European competitiveness» (Το μέλλον της ευρωπαϊκής ανταγωνιστικότητας) (έκθεση Draghi),

–έχοντας υπόψη τη γνωμοδότηση της Επιτροπής των Περιφερειών, της 8ης Οκτωβρίου 2024, με τίτλο «Ενδιάμεση επανεξέταση του ευρωπαϊκού σχεδίου ανάκαμψης μετά την πανδημία COVID-19 (Μηχανισμός ανάκαμψης και ανθεκτικότητας)»10 ΕΕ C, C/2024/7057, 4.12.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/C/2024/7057/oj.,

–έχοντας υπόψη τις πληροφορίες που δημοσιεύθηκαν στον πίνακα αποτελεσμάτων για την ανάκαμψη και την ανθεκτικότητα (πίνακας αποτελεσμάτων του ΜΑΑ),

–έχοντας υπόψη την εσωτερική έρευνα, την εις βάθος ανάλυση και τις ενημερώσεις του σχετικά με την εφαρμογή του ΜΑΑ,

–έχοντας υπόψη την έκθεση του Enrico Letta, της 17ης Απριλίου 2024, με τίτλο «Much more than a market – speed, security, solidarity: empowering the Single Market to deliver a sustainable future and prosperity for all EU Citizens» (Όχι μόνο μια απλή αγορά: Ταχύτητα, ασφάλεια, αλληλεγγύη. Ενδυνάμωση της ενιαίας αγοράς για την επίτευξη βιώσιμου μέλλοντος και ευημερίας για όλους τους πολίτες της ΕΕ) (έκθεση Letta),

–έχοντας υπόψη την έκθεση της ομάδας υψηλού επιπέδου της Επιτροπής για το μέλλον της πολιτικής συνοχής, της 20ής Φεβρουαρίου 2024, με τίτλο «Forging a sustainable future together – cohesion for a competitive and inclusive Europe» (Από κοινού διαμόρφωση ενός βιώσιμου μέλλοντος: συνοχή για μια ανταγωνιστική και συμπεριληπτική Ευρώπη),

–έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής, της 11ης Φεβρουαρίου 2025, με τίτλο «Η πορεία προς το προσεχές Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο» (COM(2025)0046),

–έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής, της 29ης Ιανουαρίου 2025, με τίτλο «Πυξίδα Ανταγωνιστικότητας για την ΕΕ» (COM(2025)0030),

–έχοντας υπόψη τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της 20ής Μαρτίου 2025, της 6ης Μαρτίου 2025 και της 19ης Δεκεμβρίου 2024,

–έχοντας υπόψη τις πολιτικές κατευθύνσεις της Επιτροπής για την περίοδο 2024-2029, που παρουσίασε η εκλεγείσα πρόεδρος της Επιτροπής στις 18 Ιουλίου 2024,

–έχοντας υπόψη τη γνωμοδότηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής των Περιφερειών, της 20ής Νοεμβρίου 2024, με τίτλο «Προϋπολογισμός της ΕΕ και τοποκεντρικές πολιτικές: προτάσεις για νέους μηχανισμούς σχεδιασμού και υλοποίησης στο ΠΔΠ μετά το 2027»11 ΕΕ C, C/2025/279, 24.1.2025, ELI: http://data.europa.eu/eli/C/2025/279/oj.,

–έχοντας υπόψη την πρόταση της Επιτροπής, της 16ης Ιουλίου 2025, για κανονισμό του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για τη θέσπιση πλαισίου παρακολούθησης των δαπανών και επιδόσεων του προϋπολογισμού και άλλων οριζόντιων κανόνων για τα προγράμματα και τις δραστηριότητες της Ένωσης (COM(2025)0545),

–έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 18ης Ιουνίου 2025 σχετικά με την υλοποίηση του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας12 Κείμενα που εγκρίθηκαν, P10_TA(2025)0128.,

–έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Ελέγχου του Προϋπολογισμού (A10-0074/2025),

–έχοντας υπόψη το άρθρο 55 και το άρθρο 148 παράγραφος 2 του Κανονισμού του,

–έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Ελέγχου του Προϋπολογισμού (A10-0022/2026),

Α.λαμβάνοντας υπόψη ότι ο αυξανόμενος αριθμός πολιτικών προτεραιοτήτων στην ΕΕ ασκεί πρόσθετη πίεση στον προϋπολογισμό της ΕΕ, καθιστώντας την υπεύθυνη χρήση των διαθέσιμων χρηματοδοτικών πόρων πιο επιτακτική από ποτέ· λαμβάνοντας υπόψη ότι η χρηστή δημοσιονομική διαχείριση, όπως ορίζεται στον δημοσιονομικό κανονισμό, απαιτεί τα κονδύλια της ΕΕ να εκτελούνται σύμφωνα με τις αρχές της οικονομίας, της αποδοτικότητας και της αποτελεσματικότητας, διασφαλίζοντας ότι οι πόροι χρησιμοποιούνται με οικονομικά αποδοτικό τρόπο, ότι οι στόχοι επιτυγχάνονται εγκαίρως, στην κατάλληλη ποσότητα και στην καλύτερη τιμή, καθώς και ότι επιτυγχάνονται τα επιδιωκόμενα αποτελέσματα και ο επιδιωκόμενος αντίκτυπος· λαμβάνοντας υπόψη ότι αυτό ενισχύει την επιτακτική ανάγκη επαγρύπνησης στη δημοσιονομική διαχείριση προκειμένου να διασφαλιστεί ότι οι δαπάνες αποφέρουν αποδείξιμη απόδοση των επενδύσεων όσον αφορά την οικονομική ανάπτυξη, την ανταγωνιστικότητα και την επίτευξη των προτεραιοτήτων της ΕΕ·

Β.λαμβάνοντας υπόψη ότι, εάν η χρηματοδότηση της ΕΕ λαμβάνει τη μορφή στήριξης που δεν συνδέεται με την επιστροφή επιλέξιμων δαπανών αλλά με αποτελέσματα, εκροές ή άλλους δείκτες επιδόσεων, οι πληρωμές εξαρτώνται από την επίτευξη προκαθορισμένων οροσήμων ή στόχων, οι οποίοι πρέπει να επαληθεύονται πριν από την πραγματοποίηση οποιασδήποτε εκταμίευσης·

Γ.λαμβάνοντας υπόψη ότι η προσέγγιση αυτή, αποσυνδέοντας τις εκταμιεύσεις από τις πραγματικές δαπάνες, υπονομεύει την πρόσβαση σε πραγματικά δεδομένα κόστους, εμποδίζοντας έτσι τις αξιολογήσεις της οικονομίας, της αποδοτικότητας και της αποτελεσματικότητας· επισημαίνει ότι αυτό το κενό δεδομένων εμποδίζει τον συστηματικό εντοπισμό παρατυπιών, κινδύνων απάτης και διπλής χρηματοδότησης, αποδυναμώνοντας παράλληλα την ικανότητα της ΕΕ να εφαρμόζει μηχανισμούς έγκαιρης προειδοποίησης και εκτιμήσεις κινδύνου βάσει δεδομένων·

Δ.λαμβάνοντας υπόψη ότι η απουσία επαλήθευσης των δαπανών αυξάνει τον κίνδυνο της ανακρίβειας στις εκτιμήσεις κόστους, υπονομεύοντας τη χρηστή δημοσιονομική διαχείριση, τη διαφάνεια και τη λογοδοσία· λαμβάνοντας υπόψη ότι το Ελεγκτικό Συνέδριο έχει επανειλημμένα προειδοποιήσει για ελλείψεις στις εκτιμήσεις κόστους, μεταβλητότητα των εθνικών προτύπων ελέγχου και αδυναμίες στην εποπτική ικανότητα της Επιτροπής·

Ε.λαμβάνοντας υπόψη ότι η ευρεία διακριτική ευχέρεια κατά την αξιολόγηση του κατά πόσον έχουν εκπληρωθεί τα ορόσημα και οι στόχοι μπορεί να οδηγήσει σε ασυνεπή μεταχείριση των κρατών μελών από την Επιτροπή ή σε πρόωρη αποδέσμευση κονδυλίων όταν δεν πληρούνται πλήρως οι προϋποθέσεις εκταμίευσης·

ΣΤ.λαμβάνοντας υπόψη ότι το Ελεγκτικό Συνέδριο έχει εντοπίσει αδυναμίες στον σχεδιασμό του συστήματος ελέγχου του Μηχανισμού Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, συμπεριλαμβανομένων της υπερβολικής εξάρτησης από εθνικούς φορείς, των ελλιπών διαδρομών ελέγχου, των συστημικών αδυναμιών και των κινδύνων ασυνεπούς εφαρμογής σε όλα τα κράτη μέλη· σημειώνει ότι οι αδυναμίες αυτές επιδεινώνονται περαιτέρω από τον κατακερματισμό και την ασυμβατότητα των εθνικών συστημάτων δεδομένων, γεγονός που εμποδίζει τη διαλειτουργικότητα, τον έγκαιρο εντοπισμό κινδύνων και την αποτελεσματική προστασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα στις επιχειρήσεις λογιστικού και άλλου ελέγχου·

Ζ.λαμβάνοντας υπόψη ότι ο έλεγχος των μέσων που βασίζονται στις επιδόσεις βασίζεται στην αξιοπιστία των εθνικών μηχανισμών παρακολούθησης· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι ελλείψεις στο κράτος δικαίου αυξάνουν τον κίνδυνο για τα οικονομικά συμφέροντα της ΕΕ, καθώς η προστασία τους εξαρτάται από την ανεξαρτησία της δικαιοσύνης και τους αυτόνομους φορείς καταπολέμησης της απάτης·

Η.λαμβάνοντας υπόψη ότι η δημοκρατική λογοδοσία απαιτεί να διαφυλαχθεί ο ρόλος του Κοινοβουλίου ως νομοθέτη και αρμόδιας για τον προϋπολογισμό και την απαλλαγή αρχής, με αυστηρούς μηχανισμούς λογοδοσίας και πλήρη διαφάνεια όσον αφορά τους τελικούς αποδέκτες των κονδυλίων της Ένωσης, και λαμβάνοντας υπόψη ότι τα κράτη μέλη και άλλες εθνικές αρχές δεν θα πρέπει να θεωρούνται τελικοί αποδέκτες ενωσιακής χρηματοδότησης·

Προκλήσεις που επηρεάζουν τη διαφάνεια, τη λογοδοσία και τον αποτελεσματικό έλεγχο των μέσων που βασίζονται στις επιδόσεις

1.υπογραμμίζει ότι, όπως ορίζεται στον δημοσιονομικό κανονισμό, τα μέσα που βασίζονται στις επιδόσεις πρέπει να σέβονται τις αρχές της νομιμότητας, της κανονικότητας, της οικονομίας, της αποδοτικότητας και της αποτελεσματικότητας και ότι η απλούστευση δεν θα πρέπει ποτέ να αποβαίνει εις βάρος της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης και της διαφάνειας· ζητεί αναλογικούς ελέγχους βάσει κινδύνου και επιμένει ότι οι δείκτες για τα μέσα που βασίζονται στις επιδόσεις θα πρέπει να αποτυπώνουν απτά αποτελέσματα και την προστιθέμενη αξία της ΕΕ και όχι απλώς προκαθορισμένα αποτελέσματα· τονίζει ότι, όταν σχεδιάζονται σωστά, τα μέσα αυτά μπορούν να ενισχύσουν την εστίαση στα αποτελέσματα, τις μεταρρυθμίσεις και την ανταγωνιστικότητα·

2.σημειώνει ότι ο Μηχανισμός Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (ΜΑΑ), ο οποίος εστιάζει στην εκταμίευση με βάση την ικανοποιητική εκπλήρωση των οροσήμων και των στόχων, είναι το πρώτο σημαντικό μέσο που βασίζεται στις επιδόσεις σε επίπεδο ΕΕ και αποκλειστικά σε χρηματοδότηση που δεν συνδέεται με τις δαπάνες· σημειώνει περαιτέρω ότι το μοντέλο του ΜΑΑ έχει αναπαραχθεί σε άλλα χρηματοδοτικά μέσα, όπως το Μέσο Διευκόλυνσης για την Ουκρανία και η διευκόλυνση για τα Δυτικά Βαλκάνια· εκφράζει την ανησυχία του για τις προτάσεις της Επιτροπής να χρησιμοποιηθεί παρόμοιο μοντέλο στο επόμενο πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο (ΠΔΠ) για τα περισσότερα χρηματοδοτικά προγράμματα της ΕΕ, μεταξύ άλλων για τον τομέα 1· σημειώνει ότι ο ΜΑΑ έχει, σε ορισμένο βαθμό, παράσχει κίνητρα για ορισμένες εθνικές επενδύσεις και μεταρρυθμίσεις·

3.τονίζει τη σημασία της άντλησης διδαγμάτων από τις κρίσιμες αδυναμίες που έχει αποκαλύψει το κεντρικό μοντέλο υλοποίησης βάσει επιδόσεων του ΜΑΑ, όπως έχει αναγνωρίσει το ΕΕΣ και η Επιτροπή, συμπεριλαμβανομένης της μειωμένης λογοδοσίας και της περιορισμένης εποπτείας της συμμόρφωσης με τους κανόνες και τους κανονισμούς σε επίπεδο ΕΕ· υπογραμμίζει ότι η διαφάνεια όσον αφορά τους τελικούς αποδέκτες πρέπει να διασφαλίζεται μέσω ενός ενιαίου, διαλειτουργικού συστήματος υποβολής εκθέσεων σε επίπεδο ΕΕ, στο οποίο θα έχουν πρόσβαση η Επιτροπή, το ΕΕΣ, η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία και το Κοινοβούλιο· επισημαίνει ότι η προστιθέμενη αξία της ΕΕ μπορεί να ενισχυθεί με την αύξηση του αριθμού των διασυνοριακών έργων και με τη διασφάλιση επαρκών εξουσιών λήψης αποφάσεων για τις υποεθνικές οντότητες, ιδίως τις τοπικές και περιφερειακές αρχές, κατά τον σχεδιασμό και την υλοποίηση του μηχανισμού·

4.θεωρεί ότι, παρόλο που ο ΜΑΑ προορίζεται να αποτελέσει μέσο που βασίζεται στις επιδόσεις, η εφαρμογή του συχνά δίνει προτεραιότητα στις εκροές έναντι των αποτελεσμάτων· εκφράζει τη λύπη του για το γεγονός ότι τα ασαφώς καθορισμένα ορόσημα και στόχοι, που δίνουν πρωτίστως έμφαση στις εισροές και τις εκροές και όχι στα αποτελέσματα, ενέχουν τον κίνδυνο υπονόμευσης της επίτευξης των στόχων του ΜΑΑ· πιστεύει ότι τα μελλοντικά μέσα που βασίζονται στις επιδόσεις θα πρέπει να θεσπίσουν πιο συγκεκριμένους βασικούς δείκτες επιδόσεων, διασφαλίζοντας ότι οι επενδύσεις ευθυγραμμίζονται με τους στόχους του μέσου και αποφέρουν θετικό αντίκτυπο και σαφή προστιθέμενη αξία για την ΕΕ· καλεί την Επιτροπή να διασφαλίσει ότι τα μελλοντικά μέσα που βασίζονται στις επιδόσεις είναι εναρμονισμένα σε όλα τα κράτη μέλη, διαφανή στον σχεδιασμό τους και σταθερά με την πάροδο του χρόνου για την προώθηση της συνέπειας, της λογοδοσίας και της μακροπρόθεσμης αποτελεσματικότητας·

5.τονίζει ότι η εξάρτηση από εκ των προτέρων εκτιμήσεις κόστους χωρίς επαλήθευση των πραγματικών δαπανών ενέχει τον κίνδυνο να δημιουργήσει διαρθρωτικό κενό λογοδοσίας, περιορίζοντας τη δυνατότητα αξιολόγησης της σχέσης κόστους-οφέλους και, επομένως, υπονομεύοντας τις αρχές της οικονομίας και της αποδοτικότητας· υπογραμμίζει την ανάγκη εφαρμογής μηχανισμών επαλήθευσης βάσει κινδύνου και υλικών με σαφώς καθορισμένα όρια για τους υποχρεωτικούς ελέγχους· καλεί την Επιτροπή να ενσωματώνει συστηματικά την εξόρυξη δεδομένων, τα εργαλεία διασταυρούμενου ελέγχου και την ανάλυση σε μελλοντικά μέσα που βασίζονται στις επιδόσεις για τον εντοπισμό παρατυπιών και κινδύνων διαφθοράς και σύγκρουσης συμφερόντων·

6.εκφράζει την έντονη ανησυχία του για τις προτάσεις της Επιτροπής για γενικευμένη χρήση της χρηματοδότησης που δεν συνδέεται με δαπάνες στο επόμενο ΠΔΠ, και υπογραμμίζει τη σημασία της καθιέρωσης επαρκών διασφαλίσεων για την εγγύηση της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης κατά την εκτέλεση της χρηματοδότησης της Ένωσης· επισημαίνει την ανάγκη για προσεκτική αξιολόγηση μιας τόσο σημαντικής στροφής προς τη χρήση της χρηματοδότησης που δεν συνδέεται με δαπάνες, λαμβάνοντας υπόψη τις ελλείψεις που εντοπίστηκαν σε προηγούμενα ή υφιστάμενα μέσα που βασίζονται στις επιδόσεις και τονίζει την αναγκαιότητα της διενέργειας ολοκληρωμένης αξιολόγησης του Μηχανισμού Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας·

7.εκφράζει την ανησυχία του για την αυξανόμενη δανειακή επιβάρυνση και το κόστος δανεισμού της ΕΕ· σημειώνει ότι η ετήσια έκθεση του Ελεγκτικού Συνεδρίου για το 2024 εκτιμά ότι ο ανεξόφλητος δανεισμός της ΕΕ θα μπορούσε να υπερβεί τα 900 δισεκατομμύρια EUR έως το 2027, σχεδόν δέκα φορές πάνω από το επίπεδο του 2020 πριν από τη θέσπιση της δέσμης μέτρων για την ανάκαμψη NextGenerationEU (NGEU)· προειδοποιεί ότι το αυξανόμενο κόστος δανεισμού θέτει σε κίνδυνο τους μελλοντικούς προϋπολογισμούς και περιορίζει τα δημοσιονομικά περιθώρια για νέες προτεραιότητες·

8.υποστηρίζει ότι η γενικευμένη χρήση της χρηματοδότησης που δεν συνδέεται με δαπάνες, ενώ ενδέχεται να μειώσει τον διοικητικό φόρτο, αυξάνει τον κίνδυνο παρατυπιών, διπλής χρηματοδότησης και απάτης, μειώνοντας έτσι τη διαφάνεια και την ιχνηλασιμότητα των κονδυλίων της ΕΕ· τονίζει ότι η έλλειψη σύνδεσης με το κόστος μπορεί να οδηγήσει στη χρηματοδότηση μη βιώσιμων έργων που έχουν σχεδιαστεί για την επίτευξη οροσήμων και όχι στην αξιοποίηση των πόρων· επισημαίνει τον ελεγκτικό ρόλο του Κοινοβουλίου στην εποπτεία της εκτέλεσης του προϋπολογισμού της ΕΕ, ιδίως την εξουσία του να χορηγεί απαλλαγή· ζητεί ισχυρή διακυβέρνηση στο επόμενο ΠΔΠ, σχεδιασμένη έτσι ώστε να διασφαλίζει ότι το Κοινοβούλιο μπορεί να ασκεί πλήρως τον ρόλο του ως αρμόδιας για την απαλλαγή αρχής·

9.σημειώνει τις πτυχές που σχετίζονται με το κράτος δικαίου στην πρόταση της Επιτροπής για το ΠΔΠ για την περίοδο 2028-2034, και ζητεί ένα ενοποιημένο, συνεκτικό και ολοκληρωμένο πλαίσιο σε όλα τα χρηματοδοτικά προγράμματα της ΕΕ στο πλαίσιο του κανονισμού για την αιρεσιμότητα όσον αφορά το κράτος δικαίου· ζητεί, επιπλέον, κάθε εφαρμογή της χρηματοδότησης που δεν συνδέεται με δαπάνες να είναι πλήρως συμβατή με τον κανονισμό·

10.σημειώνει με ανησυχία ότι, στο τέλος του 2024, η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία χειρίστηκε 311 ενεργές υποθέσεις που σχετίζονται με το NGEU, όλες εκτός από τέσσερις που αφορούσαν τον ΜΑΑ, οι οποίες αντιπροσωπεύουν περίπου το 17 % του συνόλου των εν εξελίξει ερευνών για απάτη στον τομέα των δαπανών και αύξηση κατά περίπου 51 % σε υποθέσεις που σχετίζονται με το NGEU σε σύγκριση με το 2023· σημειώνει περαιτέρω ότι η εκτιμώμενη ζημία για τα οικονομικά συμφέροντα της ΕΕ ανέρχεται σε 2,8 δισεκατομμύρια ευρώ, ποσό που αντιστοιχεί στο 30 % (σε σύγκριση με 25 % το 2023) της συνολικής εκτιμώμενης ζημίας που προκύπτει από το σύνολο της απάτης στον τομέα των δαπανών της ΕΕ· επισημαίνει ότι η αναφορά υποθέσεων από τα θεσμικά όργανα της ΕΕ παραμένει χαμηλή, γεγονός που εγείρει περαιτέρω ανησυχίες σχετικά με την ικανότητα της Επιτροπής να επιβλέπει αποτελεσματικά την εφαρμογή του ΜΑΑ· υπενθυμίζει ότι από τα 27 κράτη μέλη της ΕΕ, 24 συμμετέχουν επί του παρόντος στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία·

11.εκφράζει την ανησυχία του για το γεγονός ότι τα μέσα που βασίζονται στις επιδόσεις και χρησιμοποιούν χρηματοδότηση που δεν συνδέεται με τις δαπάνες επικεντρώνονται περισσότερο στους ελέγχους συστημάτων και όχι στους ελέγχους των πραγματικών δαπανών· προειδοποιεί ότι οι εν λόγω έλεγχοι συστημάτων δεν μπορούν να αποκαλύψουν υποκείμενα ζητήματα που μπορούν να επεκταθούν και να υπονομεύσουν σοβαρά τη χρηστή δημοσιονομική διαχείριση του προϋπολογισμού της Ένωσης και την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης· πιστεύει ότι, ακόμη και στο πλαίσιο της τρέχουσας χρηματοοικονομικής αρχιτεκτονικής και του μοντέλου υλοποίησης για τη χρηματοδότηση της ΕΕ, τα συστήματα ελέγχου αρκετών κρατών μελών έχουν επιδείξει συστημικές αδυναμίες, με αποτέλεσμα να μην εντοπίζονται και να μην προλαμβάνονται η απάτη ή άλλες παρατυπίες, όπως στην περίπτωση του ΟΠΕΚΕΠΕ στην Ελλάδα ή στις περιπτώσεις που αφορούν κονδύλια αγροτικής ανάπτυξης στη Σλοβακία, καθώς και σε πρόσφατες περιπτώσεις σε αρκετά κράτη μέλη, γεγονός που καταδεικνύει την ανάγκη για ισχυρότερη εποπτεία από την ΕΕ· καλεί, επομένως, την Επιτροπή να λάβει αποφασιστικά διορθωτικά μέτρα, να ενισχύσει τις διαδικασίες ελέγχου και διαπίστευσης και να διασφαλίσει ότι δεν μπορούν να επαναληφθούν παρόμοιες συστημικές αστοχίες, τηρώντας παράλληλα την αρχή της αναλογικότητας όσον αφορά τα καθήκοντα υποβολής εκθέσεων και τεκμηρίωσης·

12.σημειώνει με ανησυχία την απουσία στη νομοθεσία μέσων που βασίζονται στις επιδόσεις, όπως ο ΜΑΑ, και στις προτάσεις της Επιτροπής για το ΠΔΠ 2028-2034 σαφών προτύπων και κατώτατων ορίων για τις περιπτώσεις στις οποίες τα εθνικά συστήματα διαχείρισης και ελέγχου θεωρούνται ανεπαρκή ή αναξιόπιστα, με αποτέλεσμα τα διορθωτικά μέτρα ή οι αναστολές να επαφίενται στη διακριτική ευχέρεια της Επιτροπής·

13.υπογραμμίζει ότι η γενικευμένη χρήση της χρηματοδότησης που δεν συνδέεται με τις δαπάνες απαιτεί από το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο και τις εθνικές ελεγκτικές αρχές να προσαρμόσουν σημαντικά τις δραστηριότητές τους και να κινηθούν προς μια διαφορετική προσέγγιση ελέγχου· προειδοποιεί ότι μια τέτοια αλλαγή, χωρίς να διασφαλίζεται η ετοιμότητα των ελεγκτικών αρχών, θα δημιουργήσει σημαντικές προκλήσεις και θα μπορούσε να δημιουργήσει διαρθρωτικό κενό στη διαδρομή ελέγχου με σοβαρές συνέπειες τόσο για τη χρηστή δημοσιονομική διαχείριση του προϋπολογισμού της Ένωσης όσο και για τη διαδικασία απαλλαγής·

14.εκφράζει τη λύπη του για τις ελλιπείς διαδρομές ελέγχου που παρατήρησε το Ελεγκτικό Συνέδριο στο πλαίσιο των μέσων που βασίζονται στις επιδόσεις, όπως ο ΜΑΑ, οι οποίες αποδυναμώνουν την ιχνηλασιμότητα και περιορίζουν την ικανότητα του Κοινοβουλίου και του Ελεγκτικού Συνεδρίου να ασκούν έλεγχο·

15.τονίζει ότι η μεγάλη εξάρτηση από τις εθνικές αρχές και τους εξωτερικούς ελεγκτές, χωρίς ισχυρές διασφαλίσεις και λεπτομερή καθοδήγηση από την Επιτροπή, τεχνική βοήθεια και ειδική κατάρτιση σχετικά με τη μεθοδολογία του ελέγχου επιδόσεων, ενέχει τον κίνδυνο μεταβλητότητας της ποιότητας και της ανεξαρτησίας των ελέγχων, εκθέτοντας έτσι την ΕΕ σε κίνδυνο για τη φήμη της· υπογραμμίζει ότι η στήριξη των εθνικών ελεγκτικών αρχών θα συμβάλει στη βελτίωση της ποιότητας και στη μεγαλύτερη συνοχή·

16.επισημαίνει ότι η απορρόφηση κονδυλίων ή οι εκταμιεύσεις δεν αποτελούν εξ ορισμού δείκτη επιτυχίας· εκφράζει τη λύπη του για το γεγονός ότι, στις τελευταίες τροποποιήσεις των εθνικών σχεδίων ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, η εστίαση στην απορρόφηση έχει οδηγήσει σε μείωση της αρχικής φιλοδοξίας, ιδίως σε σχέση με τις μεταρρυθμίσεις·

17.υπενθυμίζει ότι τα ελεγκτικά όργανα στα κράτη μέλη πρέπει να συμμορφώνονται με τα διεθνώς αποδεκτά πρότυπα για τους ελέγχους· προειδοποιεί ότι η παράλειψη αυτή υπονομεύει την αξιοπιστία του έργου τους και ενέχει κινδύνους για την προσέγγιση του ενιαίου ελέγχου· σημειώνει τις επανειλημμένες διαπιστώσεις του Ελεγκτικού Συνεδρίου σχετικά με τις ελλείψεις ορισμένων εθνικών ελεγκτικών αρχών όσον αφορά το πεδίο εφαρμογής, την ποιότητα, την τεκμηρίωση και την υποβολή εκθέσεων· τονίζει την ανάγκη για ένα σαφές πλαίσιο αρμοδιοτήτων για τη διασφάλιση της ποιότητας και της συνέπειας·

18.τονίζει ότι τα κατακερματισμένα συστήματα ΤΠ και δεδομένων στα κράτη μέλη αυξάνουν τον κίνδυνο σφαλμάτων, παρατυπιών, διπλής χρηματοδότησης, καθυστερήσεων και ασυνεπούς υποβολής εκθέσεων· υπενθυμίζει ότι, προκειμένου να διασφαλιστεί η πλήρης ιχνηλασιμότητα των κονδυλίων της ΕΕ, το Κοινοβούλιο έχει επανειλημμένα ζητήσει τη δημιουργία ενός ενιαίου, ολοκληρωμένου και διαλειτουργικού συστήματος πληροφοριών και παρακολούθησης, συμπεριλαμβανομένου ενός ενιαίου εργαλείου εξόρυξης δεδομένων και βαθμολόγησης κινδύνου, το οποίο θα βασίζεται, μεταξύ άλλων, σε υφιστάμενα εργαλεία και βάσεις δεδομένων στο πλαίσιο της αναδιατύπωσης του δημοσιονομικού κανονισμού· εκφράζει, ωστόσο, τη λύπη του για την άρνηση των κρατών μελών να καταστήσουν υποχρεωτική τη χρήση ενός τέτοιου συστήματος από την αρχή του επόμενου ΠΔΠ· εκφράζει την ικανοποίησή του για τις συνεχιζόμενες προσπάθειες της Επιτροπής να αναπτύξει ένα τέτοιο διαλειτουργικό σύστημα, με βάση το εργαλείο ARACHNE, και παροτρύνει όλα τα κράτη μέλη να αξιοποιήσουν πλήρως το σύστημα αυτό· τονίζει ότι η αποτελεσματικότητα οποιουδήποτε νέου μοντέλου χρηματοδότησης εξαρτάται από την αξιοπιστία και τη συνέπεια των υποκείμενων δεδομένων και εργαλείων παρακολούθησης· υπογραμμίζει τη σημασία του σχεδιασμού ενός διαλειτουργικού συστήματος που θα συμμορφώνεται με τον γενικό κανονισμό για την προστασία δεδομένων (ΓΚΠΔ) Κανονισμός (ΕΕ) 2016/679 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 27ης Απριλίου 2016, για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και για την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών και την κατάργηση της οδηγίας 95/46/ΕΚ (Γενικός Κανονισμός για την Προστασία Δεδομένων) (ΕΕ L 119 της 4.5.2016, σ. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2016/679/oj).· υπογραμμίζει ότι ένα τέτοιο σύστημα πρέπει να παρέχει ακριβείς και έγκαιρες πληροφορίες, να ελαχιστοποιεί τα ψευδώς θετικά αποτελέσματα και να λειτουργεί αξιόπιστα·

19.τονίζει ότι η επιμερισμένη διαχείριση στο επόμενο ΠΔΠ πρέπει να περιλαμβάνει τις περιφερειακές και τοπικές αρχές και τα ενδιαφερόμενα μέρη, μεταξύ άλλων στην περίπτωση των μέσων που βασίζονται στις επιδόσεις, τόσο στη φάση σχεδιασμού, λήψης αποφάσεων και προγραμματισμού όσο και στη φάση υλοποίησης και παράδοσης, μέσω μιας προσέγγισης πολυεπίπεδης διακυβέρνησης, προκειμένου να διασφαλιστεί η προστιθέμενη αξία των διασυνοριακών έργων για την ΕΕ και να δοθεί έμφαση σε μετρήσιμα αποτελέσματα και όχι σε εκροές·

20.σημειώνει ότι ο συνδυασμός επιχορηγήσεων και χρηματοδοτικών μέσων σε πλαίσια που βασίζονται στις επιδόσεις προσθέτει πολυπλοκότητα και αυξάνει τους κινδύνους διπλής χρηματοδότησης, παρατυπιών, απάτης, υπεραντιστάθμισης και αδύναμων αλυσίδων λογοδοσίας· τονίζει ειδικότερα ότι, όταν η χρηματοδότηση δεν συνδέεται με το κόστος, η απουσία επαλήθευσης του κόστους αυξάνει περαιτέρω τον κίνδυνο αλληλεπικαλύψεων μεταξύ των διαφόρων χρηματοδοτικών ροών και υπονομεύει τη διασφάλιση της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης·

21.επισημαίνει ότι η παρακολούθηση βάσει επιδόσεων δεν μειώνει κατ’ ανάγκη τον διοικητικό φόρτο, καθώς τα αδύναμα συστήματα επαλήθευσης ενδέχεται να δημιουργήσουν κρυφό κόστος χωρίς να ενισχύουν τη βεβαιότητα· καλεί την Επιτροπή να εξορθολογίσει τους δείκτες επιδόσεων, να απλουστεύσει τα υποδείγματα υποβολής εκθέσεων, να εξαλείψει τα περιττά αιτήματα δεδομένων και να αντιμετωπίσει την περιττή πολυπλοκότητα των αιτημάτων πληρωμής· θεωρεί ότι οποιαδήποτε μετάβαση στη χρήση μοντέλων υλοποίησης που βασίζονται στις επιδόσεις απαιτεί την ανάπτυξη ικανοτήτων σε επίπεδο ΕΕ και στα κράτη μέλη, καθώς οι ανάγκες παρακολούθησης, ελέγχου και λογιστικού ελέγχου στην περίπτωση μοντέλων υλοποίησης που βασίζονται στις επιδόσεις διαφέρουν από εκείνες των μέσων που βασίζονται στην επιστροφή επιλέξιμων δαπανών·

22.προειδοποιεί ότι, στο τρέχον γεωπολιτικό πλαίσιο και δεδομένης της αυξημένης δημοσιονομικής πίεσης, η αυξανόμενη χρήση μέσων που βασίζονται στις επιδόσεις, χωρίς να αντιμετωπίζονται οι αδυναμίες που εντοπίστηκαν στον ΜΑΑ, μεταξύ άλλων με την ενίσχυση του κοινοβουλευτικού ελέγχου, ενέχει τον κίνδυνο μετατόπισης των θεσμικών ισορροπιών υπέρ της εκτελεστικής διακριτικής ευχέρειας και μακριά από τη δημοκρατική λογοδοσία· επιμένει ότι κάθε μοντέλο διακυβέρνησης για μέσα που βασίζονται στις επιδόσεις πρέπει να περιλαμβάνει το Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο επί ίσοις όροις· απορρίπτει κάθε πρόταση διατάραξης της θεσμικής ισορροπίας και υπονόμευσης του ρόλου του Κοινοβουλίου ως αρμόδιας για τον προϋπολογισμό αρχής και αρμόδιας για την απαλλαγή αρχής·

Συστάσεις για την ενίσχυση του ελέγχου, της διαφάνειας και της λογοδοσίας των μέσων που βασίζονται στις επιδόσεις

23.πιστεύει ότι το μοντέλο χρηματοδότησης που δεν συνδέεται με τις δαπάνες για τα μέσα που βασίζονται στις επιδόσεις δεν θα πρέπει να χρησιμοποιείται ως γενικευμένη μέθοδος εφαρμογής ή επιστροφής μεταξύ των κρατών μελών και των δικαιούχων, με εξαίρεση τους μικρότερους δικαιούχους που υλοποιούν έργα κάτω από ορισμένα οικονομικά όρια, επιτρέποντας ένα απλοποιημένο σύστημα παράδοσης και διατηρώντας παράλληλα ένα ισχυρό πλαίσιο ελέγχου· υπογραμμίζει ειδικότερα ότι τα έργα μεγάλης κλίμακας και τα σύνθετα έργα θα πρέπει να εξακολουθήσουν να βασίζονται στο κόστος, καθώς το πεδίο εφαρμογής, η διάρκεια και η πολυεπίπεδη χρηματοδότησή τους απαιτούν λεπτομερή χρηματοοικονομική αναφορά και επαληθεύσιμα δεδομένα δαπανών για τη διασφάλιση της ορθής παρακολούθησης και λογοδοσίας· τονίζει τη σημασία της θέσπισης μηχανισμού για τις ανακτήσεις σε περιπτώσεις όπου προκύπτουν σημαντικές αποκλίσεις μεταξύ των εκ των προτέρων εκτιμήσεων κόστους και των εκ των υστέρων ελέγχων, ιδίως όταν τα έργα παραδίδονται κάτω από το αρχικά εκτιμώμενο κόστος· τονίζει ότι οι προσαρμογές αυτές πρέπει να αντικατοπτρίζουν τις πραγματικές δαπάνες για τη διασφάλιση της οικονομικής ακεραιότητας, της οικονομικής αποδοτικότητας και της λογοδοσίας· ζητεί να συνεχιστεί και να επεκταθεί η χρήση κατ’ αποκοπή ποσών και απλουστευμένων επιλογών κόστους, ιδίως για επενδύσεις μικρότερης ή μεσαίας κλίμακας, ως αποτελεσματικών και αναλογικών εργαλείων για τη μείωση του διοικητικού φόρτου, την αύξηση της προσβασιμότητας για τους μικρότερους δικαιούχους και τη διατήρηση της λογοδοσίας και της ιχνηλασιμότητας κατά τη χρήση των κονδυλίων της Ένωσης·

24.επιμένει ότι ένας απλουστευμένος προϋπολογισμός πρέπει επίσης να οδηγεί σε διαφανή προϋπολογισμό· παροτρύνει την Επιτροπή να παράσχει στο κοινό πρόσβαση σε διαδικαστικές πληροφορίες, συμπεριλαμβανομένης της μεθοδολογίας εκτίμησης του κόστους, καθώς και να παράσχει στο Κοινοβούλιο πρόσβαση στο εκτιμώμενο κόστος των σχεδίων εθνικών και περιφερειακών εταιρικών σχέσεων (ΕΠΕΣ)·

25.ζητεί ένα ενοποιημένο σύστημα λογοδοσίας που θα επιτρέπει την ιχνηλασιμότητα των συνεισφορών του προϋπολογισμού της ΕΕ σε συγκεκριμένα έργα και στους πραγματικούς τελικούς δικαιούχους τους, συμπεριλαμβανομένων των αναδόχων και των υπεργολάβων, καθώς και των πραγματικών δικαιούχων· τονίζει ότι είναι σημαντικό να διασφαλιστεί η προβολή στους πολίτες των χρηματοδοτούμενων από την ΕΕ έργων· επισημαίνει την ανάγκη σύνδεσης των πληρωμών με την εκπλήρωση συνεκτικών, σαφώς καθορισμένων οροσήμων και στόχων για την ενίσχυση της ευθυγράμμισης μεταξύ μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων· τονίζει τη σημασία της καθιέρωσης ενός συστήματος εκ των υστέρων αξιολόγησης με βάση τους στόχους που επιτυγχάνονται από κάθε μέσο, όπως μετρούνται με βάση τους δείκτες επιδόσεών τους·

26.τονίζει ότι η χρηματοδότηση της Ένωσης θα πρέπει να χορηγείται μόνο για μέτρα που συνδέονται άμεσα με συγκεκριμένα, επαληθεύσιμα έργα που επιδεικνύουν απτή πρόοδο, μετρήσιμα αποτελέσματα, συμβάλλουν στην επίτευξη των στόχων πολιτικής της Ένωσης και μπορούν να παρακολουθούνται και να ελέγχονται αποτελεσματικά, με την επιφύλαξη διαφανών εκθέσεων, μεταξύ άλλων σχετικά με τις απαιτήσεις οικονομικής αποδοτικότητας και προβολής·

27.καλεί την Επιτροπή να μην εισαγάγει πολύπλοκες ή κερδοσκοπικές μεθοδολογίες εκτίμησης του κόστους, οι οποίες ενέχουν τον κίνδυνο υπονόμευσης της διαφάνειας και της συγκρισιμότητας μεταξύ των κρατών μελών· ζητεί, αντ’ αυτού, την ανάπτυξη και την ευρύτερη χρήση εναρμονισμένων και επαληθεύσιμων απλουστευμένων επιλογών κόστους που παρέχουν σαφήνεια, μειώνουν τον διοικητικό φόρτο και διατηρούν κατάλληλο επίπεδο λογοδοσίας·

28.ζητεί σαφή κριτήρια συμμόρφωσης προκειμένου να προσδιορίζεται πότε οποιοδήποτε μέσο που βασίζεται στις επιδόσεις πληροί τις προγραμματισμένες εκροές ή αποτελέσματα, με ενιαίους ορισμούς σε όλα τα κράτη μέλη·

29.ζητεί περιοδικές αξιολογήσεις του πραγματικού κόστους που προκύπτει κατά την εφαρμογή μέσων που βασίζονται στις επιδόσεις σε σχέση με τις εκτιμήσεις κόστους των κρατών μελών, προκειμένου να αποφεύγονται αποκλίσεις· πιστεύει ότι οι αξιολογήσεις αυτές θα πρέπει να ενεργοποιούν αυτόματα λογιστικούς και άλλους ελέγχους σε περιπτώσεις όπου υπάρχουν σημαντικές διαφορές μεταξύ του πραγματικού και του εκτιμώμενου κόστους·

30.επιμένει ότι οποιαδήποτε χρήση του μοντέλου χρηματοδότησης που δεν συνδέεται με τις δαπάνες πρέπει να απαιτεί συσχέτιση μεταξύ των αιτήσεων πληρωμής και της εκπλήρωσης των οροσήμων και των στόχων, αφενός, και της υλοποίησης συγκεκριμένων έργων, αφετέρου· τονίζει ότι, χωρίς αυτή τη συσχέτιση, η ιχνηλασιμότητα της ενωσιακής χρηματοδότησης τίθεται σε σοβαρό κίνδυνο·

31.ζητεί τη δημιουργία ενός ενιαίου, ολοκληρωμένου και διαλειτουργικού συστήματος πληροφοριών και παρακολούθησης, συμπεριλαμβανομένου ενός ενιαίου εργαλείου εξόρυξης δεδομένων και βαθμολόγησης κινδύνου· ζητεί η χρήση αυτού του νέου διαλειτουργικού συστήματος να αποτελεί προϋπόθεση για την πρόσβαση σε ενωσιακή χρηματοδότηση στο επόμενο ΠΔΠ· ζητεί από την Επιτροπή να δημιουργήσει δημόσια προσβάσιμους πίνακες, οι οποίοι θα επιτρέπουν στους πολίτες να αξιολογούν την αξία που παράγεται από τη χρηματοδότηση της ΕΕ· καλεί την Επιτροπή να αναπτύξει προηγμένα εργαλεία ανάλυσης δεδομένων και ΤΝ για την ενίσχυση της παρακολούθησης των επιδόσεων, της αξιολόγησης και της υποβολής εκθέσεων, την ελάφρυνση του χειρωνακτικού φόρτου εργασίας και τον εξορθολογισμό της διαδικασίας υποβολής εκθέσεων, καθώς και την πρόληψη της διπλής χρηματοδότησης και άλλων κινδύνων για την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης·

32.ζητεί από την Επιτροπή να θεσπίσει και να δημοσιεύσει σαφή όρια για διορθωτικά μέτρα, συμπεριλαμβανομένων των επιπέδων σοβαρότητας, προκειμένου να διασφαλιστεί η ίση μεταχείριση και η συνεπής επιβολή·

33.επιμένει ότι η εκπλήρωση των οροσήμων και των στόχων πρέπει να αξιολογείται από την Επιτροπή, λαμβάνοντας υπόψη τα δεδομένα που παρέχουν τα κράτη μέλη, και πρέπει να ακολουθεί διαφανή και τυποποιημένη μεθοδολογία, με τεκμηριωμένη βαθμολόγηση και τεκμηριωμένη αιτιολόγηση για τυχόν αποκλίσεις πάνω από το νόμιμο όριο· ζητεί να τεθούν όλοι οι φάκελοι αξιολόγησης στη διάθεση του Κοινοβουλίου και του Ελεγκτικού Συνεδρίου·

34.ζητεί μεγαλύτερη διαφάνεια στην εφαρμογή των μέσων που βασίζονται στις επιδόσεις, απαιτώντας την έγκαιρη δημοσίευση όλων των αξιολογήσεων της Επιτροπής, των εθνικών εκθέσεων, των περιλήψεων ελέγχου και των δράσεων ανάκτησης, σε μορφότυπους που είναι προσβάσιμοι, συγκρίσιμοι, επαληθεύσιμοι και φιλικοί προς τον χρήστη, διασφαλίζοντας ότι το Κοινοβούλιο, το Ελεγκτικό Συνέδριο και οι πολίτες μπορούν να ελέγχουν τη χρήση των κονδυλίων της Ένωσης· τονίζει ότι η πρόσβαση σε πληροφορίες θα πρέπει να ακολουθεί μια κλιμακωτή προσέγγιση, διασφαλίζοντας πλήρη και απεριόριστη πρόσβαση σε πραγματικό χρόνο για το Ελεγκτικό Συνέδριο, εγγυημένο και απεριόριστο δικαίωμα του Κοινοβουλίου να θέτει ερωτήσεις και να ζητεί πληροφορίες, καθώς και κατάλληλη και διαφανή πρόσβαση για τους πολίτες σύμφωνα με τις αποφάσεις του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης· υπενθυμίζει ότι όλα τα μέτρα διαφάνειας πρέπει να συμμορφώνονται με τις απαιτήσεις προστασίας των δεδομένων βάσει του γενικού κανονισμού για την προστασία δεδομένων και της σχετικής νομοθεσίας της Ένωσης· τονίζει ότι τα δημόσια διαθέσιμα δεδομένα πρέπει να αντικατοπτρίζουν με ακρίβεια την πραγματική υλοποίηση και πρόοδο των έργων, και όχι τις προγραμματισμένες δεσμεύσεις ή εκταμιεύσεις που πραγματοποιούνται αποκλειστικά για την εκπλήρωση των οροσήμων και των στόχων στο πλαίσιο των εθνικών σχεδίων, παρέχοντας έτσι μια πραγματική εικόνα των αποτελεσμάτων που επιτυγχάνονται σε πρακτικό επίπεδο·

35.τονίζει ότι το ΕΕΣ πρέπει να έχει πρόσβαση σε όλες τις βάσεις δεδομένων και τα συστήματα πληροφοριών της Επιτροπής που χρησιμοποιούνται για τη συλλογή, την ανταλλαγή και την παρακολούθηση δεδομένων μεταξύ της Επιτροπής και των κρατών μελών· υπογραμμίζει ότι το ΕΕΣ θα πρέπει να έχει άμεση και απευθείας πρόσβαση στα αρχικά δεδομένα, όπως καταγράφονται στο σύστημα, χωρίς προηγούμενη τροποποίηση, συγκέντρωση ή επεξεργασία από τις εθνικές αρχές ή τις υπηρεσίες της Επιτροπής· τονίζει ότι η πρόσβαση αυτή είναι απαραίτητη για τη διασφάλιση της ανεξαρτησίας, της αξιοπιστίας και της αποτελεσματικότητας των ελέγχων και για την τήρηση της διαφάνειας και της λογοδοσίας κατά την εκτέλεση του προϋπολογισμού της Ένωσης·

36.ζητεί να ενισχυθεί η υποβολή εκθέσεων σχετικά με τα μέσα που βασίζονται στις επιδόσεις, ώστε να συμπεριληφθούν δεδομένα σε επίπεδο έργου παρόμοια με εκείνα της πολιτικής συνοχής, παρέχοντας τη γεωγραφική κατανομή της χρηματοδότησης και των παρεμβάσεων σε επίπεδο κατώτερο του εθνικού·

37.ζητεί να βελτιωθούν οι διαδρομές ελέγχου με την απαίτηση συστηματικής τεκμηρίωσης των σταδίων επαλήθευσης και τη διασφάλιση ότι τα αρχεία είναι πλήρη, προσβάσιμα και ελέγξιμα τόσο σε ενωσιακό όσο και σε εθνικό επίπεδο·

38.ζητεί από την Επιτροπή να θεσπίσει ισχυρές εγγυήσεις για τη διασφάλιση συνεκτικού, ανεξάρτητου και υψηλής ποιότητας ελεγκτικού έργου σε όλα τα κράτη μέλη, μεταξύ άλλων μέσω λεπτομερούς μεθοδολογικής καθοδήγησης, βιώσιμης τεχνικής βοήθειας όταν οι ελεγκτικές αρχές παρουσιάζουν επίμονες αδυναμίες, καθώς και ειδικής κατάρτισης σχετικά με τα πρότυπα ελέγχου επιδόσεων· επιμένει ότι η εξάρτηση από τις εθνικές αρχές και τους εξωτερικούς ελεγκτές πρέπει να εξαρτάται από τη συμμόρφωση με τις εν λόγω διασφαλίσεις για την πρόληψη της μεταβλητότητας της ποιότητας του ελέγχου· καλεί τα κράτη μέλη να θεσπίσουν διασφαλίσεις για την εξασφάλιση της ανεξαρτησίας των εθνικών ελεγκτικών αρχών από τους πολιτικούς και διοικητικούς φορείς που είναι αρμόδιοι για τη διαχείριση των κονδυλίων·

39.ζητεί τη θέσπιση προγνωστικών εργαλείων ανάλυσης που θα τροφοδοτούνται από την ΤΝ, καθώς και ικανοτήτων μηχανικής μάθησης, τα οποία θα επιτρέπουν στους ελεγκτές να διενεργούν εκτιμήσεις κινδύνου σε πραγματικό χρόνο, να εντοπίζουν αποτελεσματικότερα ανωμαλίες και να διενεργούν ελέγχους οικονομικής αποδοτικότητας και στοχευμένες επανεξετάσεις σε περιπτώσεις συνεχών ανεπαρκειών που εντοπίζονται από το ΕΕΣ· τονίζει τη σημασία της αξιοποίησης εργαλείων αυτοματοποιημένης εξόρυξης δεδομένων και ΤΝ για τον εντοπισμό ανωμαλιών, αποφεύγοντας παράλληλα πρόσθετες υποχρεώσεις υποβολής εκθέσεων για τους συμμορφούμενους δικαιούχους· υπενθυμίζει ότι οι εν λόγω τεχνολογίες ΤΝ πρέπει να χρησιμοποιούνται σε πλήρη συμμόρφωση με τους κανόνες της ΕΕ για την προστασία των δεδομένων και να υποστηρίζονται από ολοκληρωμένη κατάρτιση για τις εθνικές ελεγκτικές αρχές·

40.ζητεί από την Επιτροπή να ενισχύσει τις διασφαλίσεις για τα χρηματοδοτικά μέσα, συμπεριλαμβανομένων αυστηρότερων ανώτατων ορίων για τα τέλη διαχείρισης, διαφανών κανόνων για τις απευθείας αναθέσεις και ελέγχων για την πρόληψη της διπλής χρηματοδότησης και των παραβιάσεων των κανόνων για τις κρατικές ενισχύσεις· ζητεί τα ανώτατα όρια των τελών διαχείρισης, ιδίως για τις απευθείας αναθέσεις σε διαχειριστές κεφαλαίων για προϊόντα ιδίων κεφαλαίων ή οιονεί ιδίων κεφαλαίων, να μην διαβρώνουν την οικονομική αποδοτικότητα της στήριξης της Ένωσης, ιδίως όταν ο όγκος των πράξεων είναι μικρός·

41.επαναλαμβάνει την ανάγκη να ενισχυθεί η διαφάνεια με την επέκταση του μοντέλου του πίνακα αποτελεσμάτων του ΜΑΑ σε όλα τα μέσα που βασίζονται στις επιδόσεις, να βελτιωθεί η έγκαιρη υποβολή και η συγκρισιμότητα των εθνικών εκθέσεων και να διασφαλιστεί η πρόσβαση του κοινού, η ιχνηλασιμότητα και η λογοδοσία· παροτρύνει την Επιτροπή να διασφαλίσει την πλήρη διαλειτουργικότητα των ενωσιακών και εθνικών συστημάτων δεδομένων, να μειώσει τις χειροκίνητες εισαγωγές, να βελτιώσει την ποιότητα των δεδομένων και να καταστήσει δυνατή την ιχνηλασιμότητα σε πραγματικό χρόνο έως το επίπεδο των τελικών δικαιούχων· καλεί, στο πλαίσιο αυτό, την Επιτροπή να διασφαλίσει ότι τα δεδομένα σχετικά με τους πραγματικούς τελικούς αποδέκτες της χρηματοδότησης μέσων βάσει επιδόσεων, συμπεριλαμβανομένων των αναδόχων και των υπεργολάβων, είναι διαθέσιμα σε πραγματικό χρόνο στις ελεγκτικές αρχές και στις αρμόδιες για την απαλλαγή αρχές, καθώς και στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία και στην Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Καταπολέμησης της Απάτης·

42.επιμένει ότι τα προνόμια του Κοινοβουλίου ως νομοθέτη, αρμόδιας για τον προϋπολογισμό αρχής και αρμόδιας για την απαλλαγή αρχής πρέπει να γίνονται πλήρως σεβαστά και ότι πρέπει να του παρέχεται πρόσβαση σε όλα τα αναγκαία δεδομένα για την άσκηση των καθηκόντων του·

° °

43.αναθέτει στην Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στο Συμβούλιο και στην Επιτροπή.