P10_TA(2026)0182Zalecenie w sprawie 81. sesji Zgromadzenia Ogólnego Narodów ZjednoczonychZalecenie Parlamentu Europejskiego z dnia 20 maja 2026 r. dla Rady, dla Komisji i dla wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawicielki Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa w sprawie 81. sesji Zgromadzenia Ogólnego Narodów Zjednoczonych (2025/2167(INI))Parlament Europejski,

–uwzględniając Kartę Narodów Zjednoczonych,

–uwzględniając Traktat o Unii Europejskiej (TUE), w szczególności jego art. 21, 34 i 36,

–uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE), w szczególności jego art. 208, 214 i 220,

–uwzględniając Powszechną deklarację praw człowieka, w szczególności preambułę do niej i jej art. 18, a także konwencje ONZ w sprawie praw człowieka oraz protokoły fakultatywne do nich,

–uwzględniając Agendę na rzecz zrównoważonego rozwoju 2030 i cele zrównoważonego rozwoju Organizacji Narodów Zjednoczonych,

–uwzględniając Traktat o handlu bronią,

–uwzględniając Konwencję ONZ w sprawie likwidacji wszelkich form dyskryminacji kobiet,

–uwzględniając 80. sesję Zgromadzenia Ogólnego Narodów Zjednoczonych oraz komunikat sekretarza generalnego z okazji 80. rocznicy ONZ,

–uwzględniając rezolucję Zgromadzenia Ogólnego ONZ nr 79/318 z dnia 18 lipca 2025 r. w sprawie inicjatywy ONZ-80,

–uwzględniając rezolucję Zgromadzenia Ogólnego ONZ ES-11/7 z dnia 24 lutego 2025 r. w sprawie dążenia do pełnego, sprawiedliwego i trwałego pokoju w Ukrainie,

–uwzględniając rezolucję Zgromadzenia Ogólnego ONZ nr 79/174 z dnia 17 grudnia 2024 r. w sprawie wolności religii i przekonań,

–uwzględniając rezolucję Zgromadzenia Ogólnego ONZ nr 79/1 z dnia 22 września 2024 r. w sprawie Paktu dla przyszłości,

–uwzględniając rezolucję Zgromadzenia Ogólnego ONZ nr ES-11/4 z dnia 12 października 2022 r. w sprawie integralności terytorialnej Ukrainy;

–uwzględniając rezolucję Zgromadzenia Ogólnego ONZ nr 65/276 z dnia 10 maja 2011 r. w sprawie udziału Unii Europejskiej w pracach Organizacji Narodów Zjednoczonych,

–uwzględniając rezolucję Zgromadzenia Ogólnego ONZ 377 (V) z dnia 3 listopada 1950 r. pt. „Zjednoczeni dla pokoju”,

–uwzględniając rezolucję Rady Bezpieczeństwa ONZ nr 1325 z dnia 31 października 2000 r. w sprawie kobiet, pokoju i bezpieczeństwa,

–uwzględniając rezolucję Rady Bezpieczeństwa ONZ nr 2803 z dnia 17 listopada 2025 r. w sprawie przyjęcia planu zawieszenia broni w Strefie Gazy,

–uwzględniając rezolucję Rady Bezpieczeństwa ONZ nr 2817 z dnia 11 marca 2026 r. w sprawie potępienia irańskich ataków na państwa sąsiadujące w regionie,

–uwzględniając plan działania inicjatywy ONZ-80 z dnia 21 listopada 2025 r.,

–uwzględniając sprawozdanie sekretarza generalnego ONZ z dnia 18 września 2025 r. pt. „Zmiana paradygmatu: zjednoczeni do realizacji”,

–uwzględniając sprawozdanie sekretarza generalnego ONZ z dnia 4 września 2025 r. w sprawie zmienionych szacunków dotyczących proponowanego budżetu programowego na 2026 r. oraz rachunku wsparcia dla operacji pokojowych na lata 2025–2026,

–uwzględniając sprawozdanie sekretarza generalnego ONZ z dnia 31 lipca 2025 r. na temat przeglądu wykonania mandatu,

–uwzględniając swoje rezolucje z dnia 21 stycznia 2026 r.: w sprawie wdrażania wspólnej polityki zagranicznej i bezpieczeństwa – sprawozdanie roczne za 2025 r. Teksty przyjęte, P10_TA(2026)0012., a także w sprawie praw człowieka i demokracji na świecie oraz polityki Unii Europejskiej w tym zakresie – sprawozdanie roczne za 2025 r. Teksty przyjęte, P10_TA(2026)0014.,

–uwzględniając swoje zalecenie dla Rady z dnia 9 czerwca 2021 r. w sprawie 75. i 76. sesji Zgromadzenia Ogólnego Narodów Zjednoczonych Dz.U. C 67 z 8.2.2022, s. 150.,

–uwzględniając swoją rezolucję z dnia 24 października 2024 r. w sprawie błędnego interpretowania rezolucji ONZ nr 2758 przez Chińską Republikę Ludową i jej ciągłych prowokacji wojskowych wobec Tajwanu Dz.U. C, C/2025/487, 29.1.2025, ELI: http://data.europa.eu/eli/C/2025/487/oj.,

–uwzględniając swoją rezolucję z dnia 23 października 2020 r. w sprawie równouprawnienia płci w polityce zagranicznej i bezpieczeństwa UE Dz.U. C 404 z 6.10.2021, s. 202., gdzie wspomniano o feministycznej polityce zagranicznej,

–uwzględniając konkluzje Rady z dnia 20 października 2025 r. pt. „Ulepszenie partnerstwa strategicznego UE–ONZ na rzecz pokoju i bezpieczeństwa: wspólne priorytety 2025–2028”,

–uwzględniając konkluzje Rady z dnia 23 czerwca 2025 r. w sprawie priorytetów UE na forum ONZ podczas 80. sesji Zgromadzenia Ogólnego ONZ (wrzesień 2025 r. – wrzesień 2026 r.),

–uwzględniając konkluzje Rady z dnia 27 stycznia 2025 r. w sprawie priorytetów UE na rok 2025 na forach ONZ zajmujących się prawami człowieka,

–uwzględniając konkluzje Rady Europejskiej z dnia 20 marca 2025 r.,

–uwzględniając ustne wnioski przewodniczącego Antónia Costy po nieformalnym posiedzeniu członków Rady Europejskiej 22 stycznia 2026 r.,

–uwzględniając art. 121 Regulaminu,

–uwzględniając sprawozdanie Komisji Spraw Zagranicznych (A10-0103/2026),

A.mając na uwadze, że w obecnej sytuacji geopolitycznej kluczowe znaczenie ma utrzymanie i wzmocnienie międzynarodowego porządku opartego na zasadach oraz zapewnienie skutecznego funkcjonowania organizacji międzyrządowych;

B.mając na uwadze, że demokracja, jej systemy, standardy i wartości są podstawowymi filarami obecnego systemu wielostronnego; mając na uwadze, że państwa demokratyczne wspierają oparty na zasadach system wielostronny, ponieważ przynosi on im wzajemne korzyści; mając na uwadze, że świat państw demokratycznych, rozumianych jako dojrzałe systemy demokratyczne, jest w ogólnym rozrachunku światem bezpieczniejszym ze względu na istotne mechanizmy kontroli i równowagi, które zapobiegają nieprzewidywalnym zachowaniom autokracji na arenie międzynarodowej; mając na uwadze oblężenie demokracji na arenie międzynarodowej przez reżimy autorytarne, totalitarne i nieliberalne atakujące ją w swoich granicach i poza nimi;

C.mając na uwadze, że system wielostronny stoi w obliczu rosnących zagrożeń, takich jak bezprawna rosyjska wojna napastnicza przeciwko Ukrainie, będąca atakiem na światową strukturę pokoju i bezpieczeństwa, w tym na Radę Bezpieczeństwa ONZ, oraz takich jak rosnące wpływy Chin, niepokojące wycofanie się Stanów Zjednoczonych z organizacji międzynarodowych i cięcia finansowe odbijające się w kluczowych obszarach, takich jak pomoc humanitarna, edukacja, zmiana klimatu, zagrożenia hybrydowe, prawo międzynarodowe, zdrowie i budowanie pokoju; mając na uwadze, że również z krajów demokratycznych i wśród (naturalnych) sojuszników UE odzywają się głosy krytykujące obecny stan systemu wielostronnego; mając na uwadze, że niezdolność Rady Bezpieczeństwa ONZ i jej stałych członków do działania w obliczu poważnych naruszeń Karty Narodów Zjednoczonych przyczyniła się do publicznej krytyki ONZ jako całości;

D.mając na uwadze, że wykorzystywanie takich narzędzi gospodarczych jak cła, kontrola wywozu i sankcje do celów geopolitycznych poza ramami wielostronnymi może osłabić Światową Organizację Handlu, rozdrobnić gospodarkę światową, pogłębić globalne nierówności oraz negatywnie wpłynąć na kraje rozwijające się i słabsze grupy społeczne;

E.mając na uwadze, że próby zdyskredytowania lub osłabienia pokojowej struktury ONZ, w tym ataki na Komisję Budowania Pokoju ONZ i szersze struktury zarządzania pokojem, to próby podważenia zdolności ONZ do zapobiegania konfliktom, wspierania odbudowy po konfliktach i gwarantowania międzynarodowego pokoju i bezpieczeństwa;

F.mając na uwadze, że globalizacja i takie wyzwania jak zmiana klimatu, nierozprzestrzenianie broni masowego rażenia, pandemie, terroryzm, walka z przestępczością zorganizowaną oraz handlem narkotykami i handlem ludźmi, a także zarządzanie migracją, wymagają wielostronnych odpowiedzi; mając na uwadze, że cięcia finansowe i wycofanie się niektórych państw z ważnych organów i platform wielostronnych osłabiły zdolność społeczności międzynarodowej do skutecznego reagowania na takie kryzysy;

G.mając na uwadze, że system ONZ jest kamieniem węgielnym obecnego systemu wielostronnego; mając na uwadze, że nadal jest on najodpowiedniejszą strukturą dążenia do postępu, a do jego podstawowych celów należy propagowanie pokoju, praw człowieka i zrównoważonego rozwoju na szczeblu globalnym; mając na uwadze, że system ONZ może doświadczać strukturalnego osłabienia, częściowo z powodu niedostosowania do nowych podmiotów międzynarodowych podzielających jego zasady, takich jak UE;

H.mając na uwadze, że Rada Bezpieczeństwa ONZ to organ o ogromnym znaczeniu dla utrzymania międzynarodowego pokoju i bezpieczeństwa, a wobec powagi i złożoności obecnych wyzwań powinna ona odgrywać bardziej skuteczną i decydującą rolę;

I.mając na uwadze, że trzeba zreformować system ONZ, by nadal był on adekwatny do zakładanych celów; mając na uwadze, że inicjatywa ONZ-80 jest inicjatywą pożądaną; mając na uwadze, że nie można oczekiwać od ONZ, że będzie działać aktywniej, mając mniejsze zasoby;

J.mając na uwadze, że oświadczenia i działania zagrażające suwerenności i integralności terytorialnej Królestwa Danii i Grenlandii oraz samostanowieniu Grenlandczyków naruszają podstawowe zasady prawa międzynarodowego, w tym zasadę poszanowania suwerenności, integralności terytorialnej i samostanowienia, oraz prowadzą do normalizacji dyplomacji opartej na przymusie;

K.mając na uwadze, że w rezolucji Rady Bezpieczeństwa ONZ nr 2803 pozytywnie odniesiono się do utworzenia Rady Pokoju jako tymczasowej administracji z międzynarodową osobowością prawną, określającej ramy i koordynującej finansowanie rewitalizacji Strefy Gazy zgodnie z kompleksowym planem oraz – zgodnie z odpowiednimi zasadami prawa międzynarodowego – realnej ścieżki prowadzącej do rozwiązania dwupaństwowego; mając na uwadze, że m.in. przewodniczący Rady Europejskiej António Costa wyraził poważne wątpliwości co do szeregu elementów karty Rady Pokoju dotyczących zakresu jej działania, zarządzania nią i zgodności z Kartą Narodów Zjednoczonych; mając na uwadze, że Parlament wyraża solidarność z ofiarami przemocy, której dopuszczają się osadnicy na Zachodnim Brzegu;

L.mając na uwadze, że w sierpniu 2025 r. administracja Donalda Trumpa uniemożliwiła palestyńskiemu prezydentowi Mahmudowi Abbasowi i 80 palestyńskim urzędnikom udział w spotkaniu światowych przywódców na Zgromadzeniu Ogólnym ONZ w Nowym Jorku; mając na uwadze, że należy zawsze przestrzegać zasad inkluzywności i uniwersalności należących do podwalin systemu ONZ;

M.mając na uwadze, że UE nadal przestrzega prawa międzynarodowego i Karty Narodów Zjednoczonych oraz zapisanych w niej przepisów i zasad, w tym zasad dotyczących suwerenności, integralności terytorialnej i samostanowienia, a także praw człowieka i podstawowych wolności, i zdecydowanie popiera wielostronny system oparty na prawie międzynarodowym, którego trzonem jest ONZ;

N.mając na uwadze, że UE jako podmiot globalny powinna odgrywać większą rolę w ONZ; mając na uwadze, że UE stopniowo zwiększa swoje zdolności w dziedzinie bezpieczeństwa i obronności, aby przyjąć na siebie większą odpowiedzialność za zapobieganie konfliktom, zarządzanie kryzysowe oraz obronę i konsolidację pokoju;

O.mając na uwadze, że UE musi zintensyfikować współpracę ze wszystkimi partnerami, w tym z ONZ i jej agencjami, by wspólnie przyspieszyć proces reformy wewnętrznej ONZ, a tym samym zagwarantować, że pozostanie ona skuteczna, opłacalna i zdolna do sprostania rosnącym globalnym wyzwaniom naszych czasów;

P.mając na uwadze, że Komisja Spraw Zagranicznych (AFET) Parlamentu odpowiada m.in. za stosunki z ONZ w sprawach należących do jej kompetencji oraz za wspieranie, wdrażanie i monitorowanie wspólnej polityki zagranicznej i bezpieczeństwa UE, w tym przez dialog z partnerami międzynarodowymi i dyplomację parlamentarną; mając na uwadze, że doroczna sesja Zgromadzenia Ogólnego ONZ to ważne wielostronne forum służące wspieraniu priorytetów polityki zagranicznej UE i nadzorowi parlamentarnemu; mając na uwadze, że w świetle powyższego regularne wyjazdy komisji AFET na sesje Zgromadzenia Ogólnego ONZ wsparłyby ten mandat oraz umożliwiły Parlamentowi współpracę z jego odpowiednikami, zwiększyły jego rolę w stosunkach wielostronnych i podtrzymały udział UE w skutecznych i spójnych działaniach zewnętrznych;

1.zaleca Radzie, Komisji i wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawicielce Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa:

Ochrona i wzmacnianie multilateralizmu

a)dalsze wspieranie skutecznego multilateralizmu, w którym prawa i normy są silniejsze niż konflikty i którego centralnym elementem jest ONZ, uzupełnionego o dwustronne stosunki UE z państwami trzecimi, w celu priorytetowego traktowania skuteczności, promowania i obrony prawa międzynarodowego oraz przestrzegania zasad Karty Narodów Zjednoczonych, w tym suwerenności, integralności terytorialnej (także stref morskich ujętych w Konwencji Narodów Zjednoczonych o prawie morza), niestosowania siły, niezależności politycznej, samostanowienia oraz ochrony praw człowieka i podstawowych wolności, a także sprzeciwiania się dyplomacji opartej na przymusie i próbom podważania lub osłabiania przez jakiekolwiek państwo wielostronnego porządku opartego na zasadach;b)niezmienne bronienie poszanowania, ochrony i przestrzegania powszechnych praw człowieka, demokracji, godności ludzkiej, równości, praworządności oraz przejrzystych, wiarygodnych i integracyjnych procesów wyborczych, zgodnie z konkluzjami Rady z 2025 r. w sprawie priorytetów UE na forach ONZ zajmujących się prawami człowieka; zdecydowane bronienie zasady powszechności, niepodzielności, współzależności i wzajemnego powiązania praw człowieka, zarówno obywatelskich, kulturalnych, gospodarczych, politycznych, jak i społecznych;c)potwierdzanie zasadniczej roli organizacji wielostronnych jako niezbędnych platform rozwiązywania konfliktów i globalnego zarządzania, a także reagowania na poważne wyzwania globalne, takie jak zmiana klimatu, zarządzanie przepływami migracyjnymi, nierozprzestrzenianie broni masowego rażenia, pandemie, terroryzm oraz walka z przestępczością zorganizowaną i handlem narkotykami, a ponadto, w ścisłej współpracy z partnerami UE mającymi podobne poglądy, podejmowanie pionierskich inicjatyw wielostronnych mocno zakorzenionych w globalnych zasadach i pomagających zapewnić bezpieczeństwo i dobrobyt Europy;d)podkreślanie, że stabilny, niezawodny i sprawiedliwy system wielostronny oraz fora wielostronne takie jak ONZ mają zasadnicze znaczenie dla zagwarantowania pokoju i bezpieczeństwa wobec nasilonych napięć geopolitycznych i ognisk wielowymiarowych kryzysów humanitarnych na całym świecie i muszą być elementem struktury bezpieczeństwa UE;e)odnotowywanie z zaniepokojeniem podejmowanych przez różne podmioty prób podważenia legitymacji, autorytetu i uniwersalności ONZ, osłabienia struktur zarządzania pokojem i upolitycznienia funkcjonowania organów ONZ;f)odnotowywanie negatywnych skutków opóźnień w płatnościach lub braku płatności ze strony głównych płatników; podkreślanie znaczenia silnego zaangażowania USA w gwarantowanie stabilności finansowej systemu ONZ, a jednocześnie przeciwdziałanie próbom osłabienia współpracy wielostronnej, w czasie gdy jest ona najbardziej potrzebna, i utrudnianiu realizacji mandatu ONZ, zwłaszcza w dziedzinie pomocy humanitarnej; podkreślanie, że trzeba aktywnie powstrzymać dążenia podmiotów autorytarnych i rewizjonistycznych do wykorzystania wycofania się mocarstw zachodnich z organizacji międzynarodowych lub ich mniejszego zaangażowania w te organizacje;g)dołożenie wszelkich starań o jak najszybsze uzupełnienie braków w budżecie na 2025 r., by uniknąć załamania finansowego oraz zapewnić ciągłość realizacji programów na całym świecie, efektywne funkcjonowanie siedziby głównej ONZ i zorganizowanie 81. sesji Zgromadzenia Ogólnego ONZ;h)podkreślanie, że trzeba propagować równouprawnienie płci, wzmacniać pozycję kobiet i dziewcząt oraz w pełni wdrażać odpowiednie zobowiązania międzynarodowe, w tym program ONZ „Kobiety, pokój i bezpieczeństwo”, program „Młodzież, pokój i bezpieczeństwo” oraz program ONZ na rzecz kobiet; aktywne wspieranie uwzględniania równouprawnienia płci we wszystkich dziedzinach polityki i wszystkich programach ONZ, by zapewnić równy udział kobiet i młodzieży w przywództwie i wielostronnych procesach decyzyjnych, w tym przez ustrukturyzowane mechanizmy doradztwa dla młodzieży, odpowiednie zasoby oraz ochronę i propagowanie praw kobiet i dziewcząt zgodnie ze standardami międzynarodowymi; uznanie, że kobiety i dziewczęta niewspółmiernie silnie odczuwają skutki konfliktów zbrojnych, ale są też ważnymi inicjatorkami zmian w dziedzinie zapobiegania konfliktom, mediacji, budowania pokoju i odbudowy pokonfliktowej; apelowanie o pełny, równy i merytoryczny udział kobiet w procesach pokojowych i podejmowaniu decyzji oraz o odpowiednie środki i odpowiedzialność za realizację zobowiązań zapisanych w agendzie ONZ „Kobiety, pokój i bezpieczeństwo” w czasie operacji pokojowych ONZ i działań mediacyjnych;i)podkreślanie strategicznego znaczenia zbliżającego się wyboru kolejnego sekretarza generalnego ONZ; skoordynowane i przejrzyste wspieranie otwartego, pluralistycznego i opartego na zasługach procesu selekcji, by wybrany kandydat miał potwierdzone zdolności przywódcze, był niezależny i zaangażowany w przestrzeganie Karty Narodów Zjednoczonych, prawa międzynarodowego i skutecznego multilateralizmu, był w stanie poprowadzić reformę ONZ, poprawić zapobieganie konfliktom i zdecydowane reagowanie na obecne i pojawiające się globalne wyzwania w dziedzinie bezpieczeństwa; zwracanie należytej uwagi na równość płci, jeśli kandydaci będą mieć takie same kwalifikacje, w tym z myślą o mianowaniu kobiety na stanowisko sekretarza generalnego;

Reforma systemu ONZ

j)wspieranie ambitnych reform systemu ONZ oraz współpraca z państwami członkowskimi ONZ, systemem ONZ i sekretarzem generalnym w realizowaniu programu reform ONZ-80 oraz zapewnieniu ONZ zdolności do skutecznej realizacji wszystkich trzech filarów – pokoju i bezpieczeństwa, zrównoważonego rozwoju i praw człowieka – oraz poprawy skuteczności, wydajności, bezstronności, przejrzystości, równowagi finansowej i elastyczności, a także zdolności do reagowania na obecne i pojawiające się wyzwania globalne;k)odnotowanie inicjatywy ONZ-80 i współpraca na jej kolejnych etapach, by nie stała się tylko serią przesunięć budżetowych, zagrażających dobremu funkcjonowaniu w kluczowych obszarach, np. w dziedzinie praw człowieka; czynny udział w dyskusjach o reformie systemu składek finansowych i zwrotów w budżecie ONZ z myślą o ich bardziej terminowym wnoszeniu i o efektywnym przydziale zasobów, by rozwiać obawy co do właściwego wydatkowania środków przekazywanych ONZ;l)podkreślanie, że gdy inne podmioty globalne, zwłaszcza nasi tradycyjni sojusznicy, się wycofują, UE musi wziąć na siebie większą odpowiedzialność za wspieranie, finansowanie i umacnianie instytucji wielostronnych, w tym ONZ, zwłaszcza dzięki reformie Rady Bezpieczeństwa, by lepiej odzwierciedlała dzisiejszy świat, oraz przez utrzymanie i zwiększenie podstawowego wsparcia dla ONZ i jej agencji; w tym względzie dialog z państwami trzecimi, np. z Chinami czy USA, by ich dobrowolne wkłady do systemu ONZ były współmierne do ich rozwoju gospodarczego i ich istotnej roli jako członków Rady Bezpieczeństwa ONZ; przypominanie zasadniczej roli Stanów Zjednoczonych w tworzeniu systemu ONZ; wyrażanie zaniepokojenia zmianą nastawienia naszego sojusznika do ONZ i szerzej rozumianego systemu wielostronnego; wezwanie Stanów Zjednoczonych, jako stałego członka Rady Bezpieczeństwa ONZ, do wypełnienia zobowiązań i utrzymania międzynarodowego porządku opartego na zasadach i przestrzegania prawa międzynarodowego, a także do aktywnego przyczyniania się do pokoju;m)potwierdzenie zaangażowania w realizację Paktu na rzecz przyszłości jako ważnego kroku w kierunku ożywienia ONZ, osiągnięcia założeń Agendy 2030 i celów zrównoważonego rozwoju (SDG) oraz utrzymania międzynarodowego pokoju i bezpieczeństwa;n)podkreślanie, że legitymacja i trwałość porządku międzynarodowego zależą od całościowej reformy Rady Bezpieczeństwa ONZ, by była ona skuteczniejsza, bardziej inkluzywna, przejrzystsza, bardziej demokratyczna i rozliczalna oraz by lepiej odzwierciedlała realia współczesnego świata, a także by wprowadzić warunki ściśle ograniczające korzystanie z prawa weta, gdy blokuje ono niezbędne działania ONZ, zwłaszcza w przypadku zbrodni wojennych i zbrodni przeciwko ludzkości, z myślą o pełnym wycofaniu prawa weta w przyszłości; podkreślenie, że Rosja utraciła legitymację stałego członka Rady Bezpieczeństwa ONZ z powodu rażącego pogwałcenia kluczowych zasad Karty Narodów Zjednoczonych, a zwłaszcza z powodu prowadzenia wojny napastniczej przeciwko Ukrainie oraz blokowania za pomocą weta decyzji dotyczących jej własnych bezprawnych działań;o)dążenie do uzyskania przez UE statusu stałego członka w Radzie Bezpieczeństwa ONZ, oprócz miejsca już zajmowanego przez Francję, w związku z przyszłą konsensualną reformą tego organu; dążenie do uzyskania przez UE stałego miejsca na każdym forum wielostronnym, by umocnić rolę UE jako partnera w rozmowach z państwami trzecimi;p)pochwalenie roli ONZ i jej agencji, zwłaszcza w strefach konfliktu; zdwojenie wsparcia dla multilateralizmu przez zwiększenie wsparcia politycznego i finansowego dla prac ONZ i jej agencji, a jednocześnie podkreślanie, że trzeba rozwiązać problem systemowego rozdrobnienia między organizacjami i wewnątrz nich, nakładania się i niedopasowania mandatów oraz finansowania struktur i organów ONZ; zapewnienie w następnych WRF specjalnego, wystarczającego i przewidywalnego finansowania ONZ i jej agencji;q)propagowanie opinii, że miejsce Rosji jako stałego członka Rady Bezpieczeństwa ONZ jest prawnie wątpliwe, ponieważ w art. 23 Karty Narodów Zjednoczonych jako stałego członka wymieniono Związek Radziecki, a nie Rosję;r)zachęcanie państw członkowskich do koordynowania i synchronizacji działań w organach i agencjach ONZ oraz do działania na rzecz reformy systemu specjalnych sprawozdawców ONZ; przypominanie, ze wszystkie kraje powinny ponownie przyznać pełny dostęp specjalnym sprawozdawcom ONZ; przyjęcie procedur skutecznego eliminowania potencjalnych uprzedzeń, nieskuteczności, przeszkód lub ograniczeń mogących podważać mandat agencji ONZ, w tym w odniesieniu do wkładu i finansowania ze strony UE, oraz zapewnianie odpowiedniej oceny personelu i nadzoru nad nim;s)dalsze zacieśnianie współpracy z partnerami, zwłaszcza z państwami o podobnych poglądach i z państwami chcącymi przestrzegać systemu wielostronnego, uczestniczyć w nim i wzmacniać go, z myślą o konsensusie i skutecznym porządku wielostronnym; podkreślanie, że taka współpraca musi bazować na poszanowaniu wielostronności, prawa międzynarodowego, praw człowieka i wspólnego podejmowania decyzji w instytucjach międzynarodowych, a jednocześnie zapewnianie rozwijania politycznej, finansowej i instytucjonalnej zdolności Unii do samodzielnego działania wtedy, gdy jej partnerzy wycofają się z systemu wielostronnego albo będą go podważać lub instrumentalizować; podkreślanie, że poszanowanie instytucji wielostronnych, prawa międzynarodowego i suwerennej równości państw jest niezbędne dla światowego pokoju, bezpieczeństwa i zrównoważonego rozwoju;t)pilne nawiązanie przez UE autentycznego i ustrukturyzowanego dialogu z państwami globalnego Południa jako równorzędnymi partnerami w globalnym zarządzaniu, w tym przez zwiększoną reprezentację w organach decyzyjnych, sprawiedliwy dostęp do finansowania i technologii oraz współwłasność inicjatyw międzynarodowych w obszarach takich jak rozwój, działania w dziedzinie klimatu, zarządzanie cyfrowe i budowanie pokoju; współpracę z państwami członkowskimi z myślą o większym zaangażowaniu UE w tych krajach;u)zwiększenie koordynacji z państwami Ameryki Łacińskiej – z którymi wiele nas łączy, w tym wspólna wizja międzynarodowego porządku opartego na zasadach i multilateralizmie – jako że oba regiony łącznie reprezentują jedną trzecią praw głosu w ONZ;v)przypomnienie o odpowiedzialności Rady Bezpieczeństwa ONZ, a zwłaszcza jej stałych członków, za utrzymanie międzynarodowego pokoju i bezpieczeństwa oraz za zapewnienie rozliczalności za łamanie prawa międzynarodowego, bez podwójnych standardów i wybiórczego stosowania zasad międzynarodowych; szukanie metod zwiększenia roli Zgromadzenia Ogólnego ONZ w tej dziedzinie przez innowacyjne i demokratyczne systemy głosowania, w których większość kwalifikowana Zgromadzenia Ogólnego ONZ mogłaby przezwyciężyć impas weta w Radzie Bezpieczeństwa ONZ zgodnie z doktryną „Zjednoczeni dla pokoju”;w)poparcie odpowiedzialności za ochronę (R2P) – nowej normy zaproponowanej przez panel wysokiego szczebla ds. zagrożeń, wyzwań i zmian oraz Międzynarodową Komisję ds. Interwencji i Suwerenności Państwa – oraz zalecenie, by R2P była podstawą zbiorowych działań na rzecz ratowania ludzi będących w poważnym niebezpieczeństwie, gdy ich rządy nie są w stanie lub nie chcą działać;

Pokój i bezpieczeństwo

x)ponowne zdecydowane potępienie nielegalnej wojny napastniczej Rosji przeciwko Ukrainie i jej ataków na światową architekturę pokoju i bezpieczeństwa, w tym instrumenty Rady Bezpieczeństwa ONZ; opowiadanie się za całkowitym zawieszeniem broni w celu złagodzenia cierpień ludności cywilnej oraz za kompleksowym, sprawiedliwym i trwałym pokojem dla Ukrainy, w tym za solidnymi gwarancjami bezpieczeństwa opartymi na Karcie Narodów Zjednoczonych i prawie międzynarodowym, które pozwolą zapobiegać i natychmiast przeciwdziałać wszelkiej ponownej agresji, przy jednoczesnym zapewnieniu pełnej odpowiedzialności za zbrodnie wojenne, oraz za powrotem porwanych ukraińskich dzieci, uwięzionych cywilów i jeńców wojennych; wspieranie ONZ w określaniu mechanizmów prawnych umożliwiających wykorzystanie zamrożonych rosyjskich aktywów na odbudowę Ukrainy bez nakładania obciążeń finansowych na państwa członkowskie UE; dążenie do potępienia cyberataków na podmioty i osoby z państw trzecich, dokonywanych przez Rosję i jej sojuszników;y)podkreślenie, że region Arktyki jest obszarem rosnących napięć geopolitycznych, charakteryzującym się konkurencją o zasoby naturalne i coraz większą obecnością wojsk; wyrażenie poważnego zaniepokojenia destabilizującymi działaniami Rosji w zakresie bezpieczeństwa i strategii w regionie; podkreślenie, jak ważne jest poszanowanie suwerenności i integralności terytorialnej Królestwa Danii i Grenlandii oraz samostanowienia Grenlandczyków, a także zwrócenie uwagi na silny sprzeciw Grenlandczyków wobec zewnętrznych prób zmiany tego statusu bez uszanowania ich wolnej woli i zgody; wezwanie UE i jej partnerów do wspierania Danii i Grenlandii w ochronie stabilności w regionie w obliczu zewnętrznej presji geopolitycznej, w tym przez wzmocnioną współpracę w Arktyce; podkreślenie potrzeby silniejszego skoncentrowania się UE i ONZ na stabilności, konstruktywnym dialogu i pełnym poszanowaniu prawa międzynarodowego oraz Karty Narodów Zjednoczonych w sprawach Arktyki;z)aktywne propagowanie większego zaangażowania na rzecz Gruzji w ramach ONZ, a także przypomnienie, że około 20 % jej terytorium uznanego przez społeczność międzynarodową pozostaje pod nielegalną okupacją rosyjską; oparcie się na przyjętej w 2024 r. w drodze konsensusu rezolucji Rady Praw Człowieka ONZ (UNHRC) w sprawie współpracy z Gruzją, w której zaapelowano o natychmiastowy i niezakłócony dostęp międzynarodowych mechanizmów ochrony praw człowieka do okupowanych regionów i podkreślono, że nadal dochodzi do naruszeń, w tym wobec etnicznych Gruzinów w Abchazji i regionie Cchinwali; współpracę z partnerami ONZ w celu wzmocnienia monitorowania i rozliczalności, utrzymania suwerenności i integralności terytorialnej Gruzji, zajęcia się sytuacją w zakresie praw człowieka na okupowanych terytoriach oraz wspierania bezpiecznego i godnego powrotu osób wewnętrznie przesiedlonych, w pełnej zgodności z prawem międzynarodowym i Kartą Narodów Zjednoczonych;aa)wyrażenie głębokiego zaniepokojenia trwającymi działaniami wojskowymi na Bliskim Wschodzie, w tym destabilizującą rolą odgrywaną przez Iran i organizacje terrorystyczne, które są jego poplecznikami w regionie; podkreślenie, że ataki Stanów Zjednoczonych i Izraela są prowadzone poza systemem wielostronnym, który opiera się na zasadach; wyrażenie pełnej solidarności z narodem irańskim i wsparcia dla niego, zdecydowane potępienie reżimu irańskiego za brutalne tłumienie pokojowych protestów, masowe zabójstwa, arbitralne zatrzymania i egzekucje oraz wezwanie do ustanowienia niezależnej misji rozpoznawczej ONZ w celu zapewnienia odpowiedzialności za wszystkie poważne naruszenia międzynarodowego prawa praw człowieka i międzynarodowego prawa humanitarnego oraz do pełnej współpracy z tą misją; wyrażenie zadowolenia z przyjęcia rezolucji Rady Bezpieczeństwa ONZ nr 2817 (2026), w której z całą stanowczością potępiono ataki Iranu na Bahrajn, Kuwejt, Oman, Katar, Arabię Saudyjską, Zjednoczone Emiraty Arabskie, Jordanię i Irak oraz zażądano ich natychmiastowego zaprzestania; potępienie również ataków Iranu na Izrael; zintensyfikowanie wysiłków dyplomatycznych na forach wielostronnych i dążenie do ściślejszej współpracy z partnerami UE w regionie w celu wsparcia deeskalacji, odbudowy, konstruktywnego dialogu oraz trwałej stabilności w regionie zgodnie z prawem międzynarodowym i zasadami ONZ; uznanie wzmocnienia struktur państwowych Libanu za kluczowy element stabilności poprzez pełne wdrożenie rezolucji Rady Bezpieczeństwa ONZ nr 1701, 1559 i 1680, rozbrojenie uzbrojonych grup niepaństwowych, w tym likwidację infrastruktury wojskowej Hezbollahu, całkowite rozmieszczenie libańskich sił zbrojnych, w tym na południu, oraz – jeśli zwróci się o to Liban – odpowiednie wsparcie międzynarodowe na mocy rezolucji Rady Bezpieczeństwa ONZ nr 1701, przy jednoczesnym poparciu wysiłków na rzecz trwałego rozwiązania konfliktu z Izraelem;ab)wezwanie Rady Bezpieczeństwa ONZ do skierowania sprawy sytuacji w Iranie do Międzynarodowego Trybunału Karnego, a tym samym do przyznania mu jurysdykcji w odniesieniu do zbrodni popełnionych w kontekście międzynarodowego konfliktu zbrojnego i jego szerszego wymiaru regionalnego, aby zapewnić pociągnięcie do odpowiedzialności za zbrodnie wojenne, zbrodnie przeciwko ludzkości i inne poważne naruszenia międzynarodowego prawa karnego popełnione przez wszystkie strony, w tym podmioty państwowe i niepaństwowe; podkreślenie, że w ramach tych międzynarodowych działań na rzecz rozliczalności należy zająć się zakrojonymi na szeroką skalę zabójstwami cywilów popełnionymi przez irańskie siły bezpieczeństwa w styczniu 2026 r.;ac)zdecydowane potępienie ataków na obiekty cywilne, w tym szkoły i obszary mieszkalne, które to ataki doprowadziły do śmierci dzieci i mogą stanowić poważne pogwałcenie międzynarodowego prawa humanitarnego; przypomnienie, że zakaz ataków na obiekty cywilne jest jedną z najbardziej podstawowych zasad międzynarodowego prawa humanitarnego i że dzieci mają prawo do szczególnej ochrony na mocy prawa międzynarodowego oraz wezwanie do pociągnięcia do pełnej odpowiedzialności za wszystkie popełnione wobec nich naruszenia;ad)odnotowanie rezolucji Rady Bezpieczeństwa ONZ nr 2803 z 17 listopada 2025 r. w sprawie kompleksowego planu zakończenia konfliktu w Strefie Gazy; podkreślenie znaczenia dalszego pogłębiania synergii i współpracy między wszelkimi nowymi mechanizmami a istniejącymi międzynarodowymi strukturami pokoju i bezpieczeństwa na mocy Karty Narodów Zjednoczonych; aktywną współpracę z państwami członkowskimi na rzecz osiągnięcia trwałego zawieszenia broni, które będzie skutecznie wdrażane i przestrzegane, oraz pełnego wdrożenia rozwiązania dwupaństwowego; podkreślenie, że zrównoważona przyszłość Gazy wymaga rozbrojenia Hamasu i innych grup zbrojnych w Gazie oraz że grupy te nie powinny odgrywać żadnej roli w zarządzaniu i administrowaniu terytorium; potępienie wszelkich naruszeń międzynarodowego prawa humanitarnego, w tym zbrodni wojennych;ae)potępienie jednostronnych działań Izraela mających na celu zwiększenie jego obecności na Zachodnim Brzegu, ekspansji izraelskich osiedli na Zachodnim Brzegu, które Międzynarodowy Trybunał Sprawiedliwości (MTS) uznał za niezgodne z prawem w opinii doradczej z 19 lipca 2024 r., narastającej przemocy ze strony ekstremistycznych osadników, przymusowych wysiedleń Palestyńczyków oraz przyjętej przez Kneset ustawy rozszerzającej stosowanie kary śmierci zarówno w sądach wojskowych, jak i cywilnych; aktywne dążenie do przyjęcia ukierunkowanych środków ograniczających Rady Bezpieczeństwa ONZ wobec stosujących przemoc izraelskich osadników odpowiedzialnych za ataki na Palestyńczyków na Zachodnim Brzegu, zgodnie z konkluzjami Rady Europejskiej z 11 maja 2026 r. w ramach globalnego systemu sankcji za naruszenia praw człowieka; wezwanie wszystkich stron do pełnego wypełnienia zobowiązań wynikających z prawa międzynarodowego, aby osiągnąć sprawiedliwy, kompleksowy i trwały pokój oparty na rozwiązaniu dwupaństwowym; zatwierdzenie w kolejnych WRF instrumentu UE na rzecz odbudowy Strefy Gazy, zapewniającego wystarczające i przewidywalne wsparcie finansowe na rzecz odbudowy i demokratycznych rządów palestyńskich oraz przyczyniającego się do osiągnięcia rozwiązania dwupaństwowego;af)potwierdzenie roli Agencji Narodów Zjednoczonych do spraw Pomocy Uchodźcom Palestyńskim na Bliskim Wschodzie (UNRWA) w zapewnianiu pomocy humanitarnej i podstawowych usług, w tym opieki zdrowotnej i edukacji, uchodźcom palestyńskim w Strefie Gazy i w całym regionie, oraz zauważenie, że obecnie nie ma realnej alternatywy dla zastąpienia jej funkcji; dalsze monitorowanie pracy i bezstronności UNRWA, zapewnienie wiarygodnych gwarancji bezpieczeństwa i pełnej zgodności z prawem międzynarodowym, w tym wdrażanie sprawozdania Colonny; przyjęcie z zadowoleniem sprawozdań z postępów w tym zakresie oraz wezwanie do pełnego i szybkiego przyjęcia zaleceń zawartych w sprawozdaniu dotyczących wzmocnienia gwarancji neutralności i systemów kontroli wewnętrznej w ramach UNRWA; monitorowanie stosowania planu działania przedstawionego przez UNRWA; apelowanie o pełne przywrócenie mandatu i finansowania UNRWA, przy zachowaniu silnego nadzoru i rozliczalności; podkreślenie, że wszelkie formy współpracy z terroryzmem lub tolerowania terroryzmu zasadniczo naruszają zasady humanitarne, stabilność regionalną i zaburzają perspektywy pokoju;ag)oparcie się na stałej współpracy Komisji z odpowiednimi organami oświatowymi oraz podkreślanie, jak ważne jest wspieranie programów nauczania, które propagują współistnienie, tolerancję i pojednanie, a także poszanowanie praw człowieka, zarówno w Izraelu, jak i Palestynie, zgodnie ze standardami UNESCO; przyjęcie z zadowoleniem stałej współpracy Komisji z Palestyńską Władzą Narodową w zakresie reformy programów nauczania i wymiernych postępów zgłoszonych w 2025 r., w tym trwającego przeglądu i zmiany podręczników przez palestyńskie Ministerstwo Edukacji i Szkolnictwa Wyższego w celu zapewnienia zgodności ze standardami UNESCO; zaapelowanie do Palestyńskiej Władzy Narodowej o usunięcie wszelkich materiałów i treści edukacyjnych, które nie są zgodne z normami UNESCO, w szczególności tych zawierających treści antysemickie i podżegające do przemocy oraz terroryzmu, i tych, z którymi palestyńskie dzieci nie powinny mieć styczności; podkreślanie, jak ważne jest potępienie i eliminacja wszystkich form nawoływania do nienawiści i brutalnego zachowania zarówno po stronie izraelskiej, jak i palestyńskiej, niezależnie od kontekstu; podkreślanie znaczenia edukacji dla tworzenia perspektyw rozwiązania dwupaństwowego; przypominanie stanowiska UE, zgodnie z którym wszystkie podręczniki i materiały szkolne obu stron muszą być zgodne z normami UNESCO dotyczącymi pokoju, tolerancji, współistnienia i niestosowania przemocy;ah)potwierdzenie pełnego zaangażowania UE w poszanowanie suwerenności, niezależności i integralności terytorialnej wszystkich jej państw członkowskich, zgodnie z Kartą Narodów Zjednoczonych; podkreślenie, że ciągła nielegalna obecność wojsk tureckich na terytorium Republiki Cypryjskiej, państwa członkowskiego UE, stanowi naruszenie prawa międzynarodowego i podstawowych praw człowieka, i w związku z tym zaapelowanie o natychmiastowe i całkowite wycofanie tureckich sił okupacyjnych, prawo wszystkich uchodźców do powrotu do domu oraz ustalenie losu wszystkich zaginionych osób; dalsze wspieranie szybkiego wznowienia rozmów w sprawie rozwiązania kwestii cypryjskiej na zasadach uzgodnionych przez ONZ w oparciu o dwustrefową i dwuwspólnotową federację z zachowaniem równości politycznej zgodnie z odpowiednimi rezolucjami ONZ oraz ostrzeganie przed wszelkimi jednostronnymi działaniami, które są niezgodne z pokojowym rozwiązaniem; apelowanie o poszanowanie statusu strefy buforowej i mandatu sił pokojowych ONZ na Cyprze; wspieranie prac osobistej wysłanniczki Sekretarza Generalnego ONZ ds. Cypru oraz specjalnego wysłannika UE ds. Cypru;ai)stanowcze potępienie mianowania przedstawicieli państw, w których panuje systemowa dyskryminacja kobiet, na stanowiska lub role przywódcze w organach ONZ zajmujących się prawami kobiet i prawami człowieka;aj)podkreślenie, że transformacja polityczna i w zakresie bezpieczeństwa w Syrii pozostaje niepewna i nadal charakteryzuje się brakiem bezpieczeństwa, poważnymi naruszeniami praw człowieka, przesiedleniami i atakami na społeczności religijne i etniczne; solidaryzowanie się ze zróżnicowanym społeczeństwem Syrii, które od ponad dekady cierpi wskutek działań wspieranego przez Iran i Rosję reżimu Baszara al-Assada oraz grup terrorystycznych; popieranie pluralistycznego procesu politycznego prowadzonego przez Syryjczyków i pozostającego w ich gestii, który zapewnia integralność terytorialną i pojednanie; wezwanie władz syryjskich do włączenia wszystkich grup społeczeństwa syryjskiego w proces decyzyjny, zagwarantowania szybkiego, przejrzystego i niezależnego prowadzenia dochodzeń w sprawie aktów skierowanych przeciwko społecznościom religijnym i etnicznym, a także do walki z przemocą na tle religijnym i bezkarnością; podkreślenie potrzeby skoordynowanych działań UE i ONZ w celu wsparcia tego procesu, w tym porozumienia o integracji z 29 stycznia 2026 r. między tymczasowym rządem Syrii a administracją kurdyjską;ak)ponowne podkreślenie, że międzynarodowe mechanizmy praw człowieka nie mogą być wykorzystywane do tworzenia faktycznych praw migrantów lub podważania suwerennego prawa państw do kontrolowania swoich granic i polityki migracyjnej;al)utrzymanie zdecydowanego stanowiska wobec faktycznych władz w Afganistanie i pogarszającej się sytuacji humanitarnej; kontynuowanie i zwiększenie wsparcia UE dla Afgańczyków, zwłaszcza kobiet i dziewcząt, których prawa są stale łamane przez talibów; wezwanie talibów do zniesienia restrykcji ograniczających równy dostęp kobiet i dziewcząt do edukacji i uczestnictwa w życiu publicznym; naleganie na utrzymanie ściśle warunkowej współpracy z faktycznymi władzami, zgodnie z kryteriami określonymi przez UE i zaleceniami specjalnego sprawozdawcy ONZ; pociągnięcie faktycznych władz w Afganistanie do odpowiedzialności w drodze dochodzeń prowadzonych przez Międzynarodowy Trybunał Karny (MTK) i niezależny mechanizm dochodzeniowy ONZ;am)podejmowanie działań dyplomatycznych, aby zapobiec dalszej eskalacji napięć w Cieśninie Tajwańskiej i na Morzu Południowochińskim, oraz sprzeciwienie się wszelkim jednostronnym zmianom status quo przy użyciu przymusu lub siły; współpracowanie z partnerami o podobnych poglądach w celu wzmocnienia stabilności i bezpieczeństwa w regionie oraz lepszego odstraszania przed środkami przymusu lub działaniami wojskowymi; dalsze bronienie zasady zakazu użycia siły zapisanej w Karcie Narodów Zjednoczonych; podkreślenie, że w rezolucji ONZ nr 2758 nie określa się suwerenności Tajwanu ani nie wspomina się o Tajwanie, oraz że nie może być ona wykorzystywana do wykluczania go z systemu międzynarodowego; zwiększenie wsparcia UE dla znaczącego udziału Tajwanu w organizacjach międzynarodowych, w przypadku których członkostwo lub działalność nie są ograniczone do państw, w tym takich, w których możliwy jest status obserwatora, z korzyścią dla społeczności międzynarodowej; wezwanie ONZ do zapewnienia dostępu do wydarzeń ONZ aktywistom, przedstawicielom społeczeństwa obywatelskiego i dziennikarzom posiadającym tajwański paszport;an)zachęcanie Królestwa Tajlandii i Królestwa Kambodży do pokojowego rozwiązywania wszelkich sporów w drodze dialogu dyplomatycznego, przy pełnym wykorzystaniu ustanowionych mechanizmów dwustronnych, regionalnych i międzynarodowych zgodnie z Kartą Narodów Zjednoczonych oraz odpowiednimi traktatami i umowami;ao)zwiększenie roli Unii jako preferowanego partnera Afryki w dziedzinie bezpieczeństwa przez zacieśnienie współpracy między UE a Unią Afrykańską i Organizacją Narodów Zjednoczonych w zakresie zapobiegania konfliktom, mediacji i reagowania kryzysowego, w tym przy pomocy przewidywalnego i zrównoważonego finansowania operacji pokojowych prowadzonych w Afryce, zwłaszcza za pośrednictwem afrykańskiej architektury pokoju i bezpieczeństwa oraz, w stosownych przypadkach, wkładów ocenianych przez ONZ; zajęcie się pilnymi i wzajemnie powiązanymi kryzysami bezpieczeństwa i kryzysami humanitarnymi w Sahelu, Rogu Afryki, Sudanie i Demokratycznej Republice Konga (DRK), w tym rozprzestrzenianiem się terroryzmu dżihadystycznego, brutalnego ekstremizmu, przewrotów wojskowych i niestabilności państw; wyraźne potępienie utrzymującej się przemocy i braku bezpieczeństwa we wschodniej części DRK, odgrywanie aktywnej roli w skoordynowanym procesie pokojowym oraz wezwanie do wznowienia międzynarodowych wysiłków na rzecz wspierania sprawiedliwości, zwalczania bezkarności i zapewnienia pełnych działań następczych w związku z raportem ONZ na temat naruszeń praw człowieka w DRK, w tym sankcji; wezwanie do rozszerzenia na pozostałą część Sudanu systemu embarga na broń, który obecnie ma zastosowanie do Darfuru, na resztę Sudanu, w celu osiągnięcia trwałego zawieszenia broni w Sudanie; podjęcie działań w związku z brakiem bezpieczeństwa pogłębionym przez wycofanie misji międzynarodowych i rosnącą obecność destabilizujących podmiotów zewnętrznych, w tym rosyjskich sieci najemników i ingerencji hybrydowych; zadbanie o to, by wszystkie działania UE związane z zapewnianiem bezpieczeństwa opierały się na odpowiedzialności lokalnej, demokratycznej rozliczalności, uwzględnieniu aspektu płci i powiązaniu pomocy humanitarnej, rozwoju i pokoju, zgodnie z ramami ONZ dotyczącymi budowania pokoju oraz kobiet, pokoju i bezpieczeństwa;ap)dalszą współpracę z ONZ w celu sprostania globalnym wyzwaniom w zakresie bezpieczeństwa poprzez zapobieganie konfliktom, mediację, budowanie pokoju, zarządzanie kryzysowe i zwalczanie terroryzmu, zgodnie ze strategicznym partnerstwem UE–ONZ na rzecz pokoju i bezpieczeństwa; uznanie zasadniczej roli operacji pokojowych ONZ i wykorzystanie przeglądu przyszłego funkcjonowania tych operacji, aby zapewnić ich dostosowanie do dzisiejszego krajobrazu bezpieczeństwa; nawoływanie do stworzenia niezbędnych instrumentów prawnych definiujących zakres i możliwości stosowania zasady samoobrony, aby odpowiednio reagować na zagrożenia ze strony podmiotów niepaństwowych w erze coraz częstszych wojen asymetrycznych i środków hybrydowych; podkreślenie wzajemnych powiązań między wspieraniem demokracji a bezpieczeństwem na arenie międzynarodowej; zwiększenie wsparcia dla promowania demokracji zgodnie ze zobowiązaniami traktatowymi, w tym obserwacji wyborów;aq)przypomnienie o kluczowej roli, jaką kobiety odgrywają w misjach mediacyjnych i pokojowych; przypomnienie o ich niewystarczającej reprezentacji na wszystkich szczeblach w misjach ONZ i UE oraz o kluczowym znaczeniu ochrony kobiet i dziewcząt w sytuacjach konfliktowych i pokonfliktowych; zwrócenie uwagi na absolutną konieczność zapewnienia kobietom i dziewczętom w sytuacjach konfliktowych i pokonfliktowych pełnego dostępu do opieki w dziedzinie zdrowia seksualnego i reprodukcyjnego oraz do praw reprodukcyjnych i seksualnych;ar)uznanie poważnych zagrożeń wynikających z nowego wyścigu zbrojeń i osłabienia globalnych wysiłków na rzecz rozbrojenia, co jest w dużej mierze spowodowane zwiększaniem potencjału jądrowego przez Rosję, Chiny i Koreę Północną po tym, jak w 2023 r. Rosja jednostronnie zawiesiła przestrzeganie nowego układu START; wezwanie wszystkich państw uzbrojonych w broń jądrową do zaprzestania ilościowej i jakościowej rozbudowy ich arsenałów jądrowych oraz do zaangażowania się w procesy ograniczania ryzyka, przejrzystości i kontroli zbrojeń; dalsze zabezpieczanie i wzmacnianie wielostronnych ram regulujących nieproliferację i kontrolę zbrojeń, a także ram regulujących wywóz broni oraz towarów i technologii podwójnego zastosowania; promowanie i wzmacnianie wielostronnych instrumentów przeciwko produkcji, gromadzeniu i stosowaniu broni chemicznej i biologicznej;as)zintensyfikowanie starań na rzecz położenia kresu bezkarności i zapewnienia odpowiedzialności za naruszenia prawa międzynarodowego, w tym przez wspieranie szybkiego przyjęcia konwencji w sprawie zapobiegania zbrodniom przeciwko ludzkości i karania za nie, wzmocnienie niezależnych dochodzeń w sprawie zbrodni międzynarodowych oraz pełne wspieranie MTK i MTS jako kluczowych, niezależnych i bezstronnych instytucji sądowniczych, w tym przez utrzymanie statutu rzymskiego i uznanie wiążącego charakteru nakazów i wyroków MTS; wyrażenie ubolewania z powodu bezprecedensowych zagrożeń dla MTK, w tym ze strony Stanów Zjednoczonych, oraz nawoływanie do uruchomienia, skutecznego stosowania i wzmocnienia unijnego statusu blokującego Rozporządzenie Rady (WE) nr 2271/96 z dnia 22 listopada 1996 r. zabezpieczające przed skutkami eksterytorialnego stosowania ustawodawstwa przyjętego przez państwo trzecie oraz działaniami opartymi na nim lub z niego wynikającymi. (Dz.U. L 309 z 29.11.1996, s. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/1996/2271/oj). w celu ochrony niezależności i funkcjonowania międzynarodowych organów sądowych, w szczególności MTK i MTS, oraz organów współpracujących z tymi sądami i wspierających je;at)wezwanie do kompleksowego przeglądu międzynarodowych systemów sankcji w celu zapewnienia większej skuteczności, spójności i rozliczalności, przy jednoczesnym zapobieganiu ich upolitycznieniu i minimalizowaniu ich potencjalnie negatywnego wpływu na ludność cywilną, zgodnie z prawem międzynarodowym;au)potępienie wszelkich ataków, gróźb i aktów przemocy skierowanych przeciwko personelowi ONZ, siłom pokojowym i obiektom ONZ oraz wezwanie wszystkich stron konfliktu do poszanowania bezpieczeństwa, ochrony i neutralności personelu i infrastruktury ONZ, w pełnej zgodności z prawem międzynarodowym, w tym z Konwencją o bezpieczeństwie personelu Organizacji Narodów Zjednoczonych i personelu współdziałającego; podkreślenie w związku z tym odważnych działań Tymczasowych Sił Zbrojnych ONZ w Libanie, w skład których wchodzi kilka kontyngentów europejskich działających w trudnych warunkach, oraz oddanie hołdu pamięci dwóch żołnierzy francuskiego kontyngentu zabitych w południowym Libanie w zasadzce Hezbollahu 18 kwietnia 2026 r.; wyrażenie szczególnego zaniepokojenia powtarzającymi się atakami na włoski personel wojskowy przebywający w Libanie w ramach misji Tymczasowych Sił Zbrojnych ONZ w Libanie, które doprowadziły do obrażeń i zagroziły stabilności sił pokojowych, oraz zalecenie zintensyfikowania skoordynowanych środków ochrony ONZ, w tym niezależnych dochodzeń i sankcji wobec osób odpowiedzialnych za ataki, w celu zapewnienia skutecznego funkcjonowania misji i zgodności z rezolucją Rady Bezpieczeństwa ONZ nr 1701;

Zrównoważony rozwój i prawa człowieka

av)dalsze włączanie podejścia opartego na prawach człowieka do zrównoważonego rozwoju przy jednoczesnym uznaniu, że pełna realizacja praw człowieka jest kamieniem węgielnym Agendy 2030; podkreślenie wiodącej roli UE jako największego na świecie darczyńcy oficjalnej pomocy rozwojowej; pogłębienie wielostronnej współpracy w celu wzmocnienia gotowości i budowania odporności na kryzysy i wyzwania, które zagrażają postępom w realizacji celów zrównoważonego rozwoju; podkreślenie, że współpraca na rzecz rozwoju UE i pomoc dwustronna muszą być uzależnione od poszanowania podstawowych praw człowieka, zasad demokracji i wartości zapisanych w Traktatach UE;aw)dalsze wykorzystywanie strategii Global Gateway jako zrównoważonej, przejrzystej, demokratycznej i opartej na wartościach alternatywy dla konkurencyjnych inicjatyw infrastrukturalnych, w szczególności Rosji i Chin, jako strategicznego instrumentu wzmacniającego geopolityczną obecność Unii, jej widoczność i odporność na całym świecie, oraz jako inicjatywy, która przyczynia się do osiągnięcia celów zrównoważonego rozwoju poprzez wspieranie wzajemnego wzrostu, działalności gospodarczej i tworzenia miejsc pracy w krajach partnerskich, przy jednoczesnym wzmacnianiu strategicznej autonomii, pozycji geopolitycznej i globalnej wiarygodności UE; niemniej jednak usprawnienie monitorowania zgodności i oceny efektywności projektów finansowanych w ramach strategii Global Gateway;ax)przyjęcie z zadowoleniem wyników niedawnych szczytów ONZ wzywających do wzmocnienia i modernizacji międzynarodowych instytucji finansowych, w tym MFW i Banku Światowego; wezwanie do zwiększenia skuteczności i inkluzywności międzynarodowej architektury finansowej, zwiększenia finansowania na warunkach preferencyjnych i finansowania rozwoju, rozwiązania problemu niezrównoważonego zadłużenia poprzez poprawę mechanizmów redukcji zadłużenia i restrukturyzacji oraz dostosowania przepływów finansowych do celów zrównoważonego rozwoju i zobowiązań klimatycznych;ay)ostrzeżenie przed wykorzystaniem dźwigni finansowej, środków eksterytorialnych i przymusu gospodarczego jako narzędzi polityki zagranicznej, które podważają zaufanie do międzynarodowego systemu finansowego i przyczyniają się do globalnej niestabilności i nierówności;az)jednoznaczne potwierdzenie i podkreślenie, że wszystkie prawa człowieka, w szczególności te zapisane w konwencjach ONZ, mają charakter powszechny i muszą być w pełni przestrzegane; wezwanie ONZ do potępienia globalnych tendencji podważających te prawa, w tym rosnącej marginalizacji praw człowieka i kurczącej się przestrzeni dla społeczeństwa obywatelskiego, także w ugruntowanych demokracjach;ba)promowanie ukierunkowanej na człowieka transformacji opartej na prawach poprzez wspieranie integracyjnej, otwartej, bezpiecznej i pewnej cyfrowej przyszłości oraz zapewnienie skutecznego wdrożenia Globalnego porozumienia cyfrowego;bb)dalsze wspieranie praw kobiet zapisanych w deklaracji pekińskiej i pekińskiej platformie działania; wykorzystanie wszystkich dostępnych narzędzi do walki z przemocą wobec kobiet i dziewcząt w UE i na całym świecie; zwrócenie szczególnej uwagi na społeczności znajdujące się w trudnej sytuacji i społeczności zmarginalizowane w państwach, w których prawa kobiet są wielokrotnie podważane przez rządy krajowe; zwiększenie funduszy UE dla UN Women, Funduszu Ludnościowego ONZ i innych programów ONZ działających na rzecz praw kobiet, równości płci i wzmocnienia pozycji wszystkich kobiet i dziewcząt;bc)prowadzenie w dalszym ciągu spójnego dialogu na forach ONZ w sprawie potrzeby zwalczania uporczywej dyskryminacji społeczności LGBTIQ+ i zapewnienia równego dostępu do ochrony socjalnej, opieki zdrowotnej, edukacji oraz dostępu do towarów i usług; wspieranie kampanii ONZ „Wolni i Równi” przez zwiększanie świadomości społecznej i wspieranie silniejszej ochrony prawnej, szczególnie w państwach, w których praktyki dyskryminacyjne są nadal powszechne;bd)priorytetowe traktowanie walki z dezinformacją i nieprawdziwymi informacjami szerzonymi za pomocą algorytmów przez duże platformy internetowe, coraz częstszym stosowaniem dużych modeli językowych bez odpowiednich zabezpieczeń, wykorzystywaniem ich przez działające w złej wierze podmioty zagraniczne oraz niewywiązywaniem się przez gigantów technologicznych z obowiązków wynikających z obowiązujących przepisów w tej dziedzinie, co zagraża demokracji i procesom wyborczym; wezwanie Zgromadzenia Ogólnego ONZ do przyjęcia silniejszych ram reagowania na zagrożenia hybrydowe, w tym kampanie dezinformacyjne i inne niekinetyczne działania w zakresie wywierania wpływu informacyjnego, które podważają procesy demokratyczne i spójność społeczną na całym świecie; działanie na rzecz wdrożenia globalnych ram ochrony małoletnich w internecie, w tym wymogów dotyczących weryfikacji tożsamości na platformach mediów społecznościowych, w celu zagwarantowania, że każde konto użytkownika odpowiada osobie fizycznej korzystającej ze swojego prawdziwego imienia i nazwiska oraz tożsamości, przy jednoczesnym zapewnieniu wdrożenia takich środków w pełnej zgodności z obowiązującymi normami ochrony danych osobowych; zapewnienie Wydziałowi Komunikacji Strategicznej i Prognoz Strategicznych Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych wystarczających zasobów do skutecznego zwalczania antyunijnych kampanii dezinformacyjnych i narracji stosowanych strategicznie przez autorytarne i nieliberalne reżimy, które dążą do osłabienia zarówno stosunków UE z Ameryką Łacińską, Afryką i Azją, jak i działań zewnętrznych UE na forach wielostronnych;be)podkreślenie znaczenia zapewnienia bezpiecznego środowiska, niezależności redakcyjnej i wsparcia finansowego dla mediów; zwalczanie nasilających się zagrożeń dla dziennikarzy na całym świecie, w szczególności dla dziennikarek, które nieproporcjonalnie często są celem ataków; zacieśnienie współpracy z Biurem Wysokiego Komisarza Narodów Zjednoczonych ds. Praw Człowieka (OHCHR) w zakresie wsparcia realizacji planu działania ONZ dotyczącego bezpieczeństwa dziennikarzy i kwestii bezkarności;bf)wzmocnienie propagowania wolności wyznania, myśli, sumienia i przekonań, która jest powszechnym prawem człowieka, oraz zaapelowanie o bardziej zdecydowane środki ochrony wszystkich mniejszości religijnych, etnicznych i innych mniejszości, w tym wspólnot chrześcijańskich, muzułmańskich i żydowskich; zdecydowane potępienie prześladowań wszystkich wspólnot religijnych, które są szeroko prześladowane na całym świecie, w szczególności chrześcijan, oraz wszelkich form przemocy lub dyskryminacji wobec innych wspólnot wyznaniowych; wezwanie wszystkich państw członkowskich ONZ do zagwarantowania wszystkim osobom pełnej wolności wyznania i kultu zgodnie z ich międzynarodowymi zobowiązaniami w zakresie praw człowieka;bg)ponowne podkreślenie potrzeby dokonania przeglądu procesu wyborczego do Rady Praw Człowieka ONZ, w szczególności w celu uniemożliwienia zasiadania w niej krajom łamiącym prawa człowieka; podkreślenie, że przy wyborze członków Rady Praw Człowieka ONZ na Zgromadzeniu Ogólnym ONZ spoczywa obowiązek uwzględnienia zaangażowania kandydatów w promowanie i ochronę praw człowieka; wezwanie państw członkowskich UE do przyjęcia skoordynowanego stanowiska wobec członkostwa w Radzie Praw Człowieka oraz do głosowania przeciwko wszystkim kandydatom do Rady Praw Człowieka ONZ, którzy nie przestrzegają praw człowieka;bh)wzmocnienie zaangażowania UE na rzecz promowania – wraz z partnerami – zdrowia na świecie przez wspieranie kampanii szczepień, wdrażanie umowy w sprawie pandemii, zwalczanie chorób niezakaźnych oraz wzmacnianie wielostronnych mechanizmów zapobiegania pandemiom, gotowości i reagowania na nie;bi)zintensyfikowanie propagowania wolności artystycznej oraz ochrony dziedzictwa kulturowego i praw kulturalnych przez wspieranie prac UNESCO i dążenie do ustanowienia stałego sprawozdawcy UE lub stałego przedstawiciela UE w rozmowach z UNESCO;

2.zobowiązuje swoją przewodniczącą do przekazania niniejszego zalecenia Radzie, Komisji i Wiceprzewodniczącej Komisji / Wysokiej Przedstawicielce Unii do Spraw Zagranicznych i Polityki Bezpieczeństwa oraz – do wiadomości – Zgromadzeniu Ogólnemu Narodów Zjednoczonych i Sekretarzowi Generalnemu Organizacji Narodów Zjednoczonych.