ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:Κεφάλαιο ΙΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

Άρθρο 1Αντικείμενο1.Ο παρών κανονισμός θεσπίζει κοινό σύστημα για την αποτελεσματική επιστροφή των υπηκόων τρίτων χωρών που διαμένουν παράνομα στο έδαφος των κρατών μελών, σύμφωνα με τα θεμελιώδη δικαιώματα που αναγνωρίζονται ▌από τον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης (στο εξής: Χάρτης) και τις γενικές αρχές του ενωσιακού δικαίου, καθώς και τις εφαρμοστέες διεθνείς υποχρεώσεις, μεταξύ άλλων όσον αφορά ▌τα ανθρώπινα δικαιώματα.2.Στόχος του παρόντος κανονισμού είναι να καταστήσει δυνατή τη λήψη όλων των αναγκαίων μέτρων από τα κράτη μέλη ώστε να διασφαλιστούν ▌αποτελεσματικές επιστροφές, λαμβανομένης υπόψη της συνολικής προσέγγισης που καθορίζεται στο άρθρο 3, στο άρθρο 4 στοιχείο η) και στο άρθρο 5 στοιχείο ε) του κανονισμού (ΕΕ) 2024/1351.

Άρθρο 2Πεδίο εφαρμογής1.Ο παρών κανονισμός εφαρμόζεται στους παρανόμως διαμένοντες στο έδαφος κρατών μελών.2.Ο παρών κανονισμός δεν εφαρμόζεται στους δικαιούχους του δικαιώματος της ελεύθερης κυκλοφορίας σύμφωνα με το δίκαιο της Ένωσης, όπως ορίζονται στο άρθρο 2 σημείο 5) του κανονισμού (ΕΕ) 2016/399.3. Ο παρών κανονισμός ισχύει με την επιφύλαξη των διατάξεων των κανονισμών (ΕΕ) 2024/1351, 2024/1348 και 2024/1349.4. Με την επιφύλαξη της παραγράφου 5 του παρόντος άρθρου, ο παρών κανονισμός δεν εφαρμόζεται στους υπηκόους τρίτων χωρών οι οποίοι:α) υπόκεινται σε άρνηση εισόδου στα εξωτερικά σύνορα σύμφωνα με το άρθρο 14 του κανονισμού (ΕΕ) 2016/399 Κανονισμός (ΕΕ) 2016/399 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 9ης Μαρτίου 2016, περί κώδικα της Ένωσης σχετικά με το καθεστώς διέλευσης προσώπων από τα σύνορα (κώδικας συνόρων του Σένγκεν) (κωδικοποίηση) (ΕΕ L 77 της 23.3.2016, σ. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2016/399/oj). ή σύμφωνα με το αντίστοιχο εθνικό δίκαιο στην περίπτωση κρατών μελών που δεν δεσμεύονται από τον εν λόγω κανονισμό·β) συλλαμβάνονται ή παρακολουθούνται από τις αρμόδιες αρχές σε σχέση με παράνομη χερσαία, θαλάσσια ή εναέρια διέλευση των εξωτερικών συνόρων κράτους μέλους και στους οποίους δεν έχει, εν συνεχεία, χορηγηθεί άδεια ή δικαίωμα παραμονής στο εν λόγω κράτος μέλος·γ) υπόκεινται σε απόφαση επιστροφής ως ποινική κύρωση ή ως συνέπεια ποινικής κύρωσης, σύμφωνα με το εθνικό δίκαιο·δ) υπόκεινται σε διαδικασία έκδοσης.5. Ένα κράτος μέλος μπορεί να αποφασίσει να εφαρμόσει τον παρόντα κανονισμό σε μία ή περισσότερες από τις κατηγορίες υπηκόων τρίτων χωρών που αναφέρονται στην παράγραφο 4 στοιχεία α), β) και γ). Στις περιπτώσεις αυτές, ο παρών κανονισμός εφαρμόζεται στις εν λόγω κατηγορίες υπηκόων τρίτων χωρών από την ημερομηνία κατά την οποία το κράτος μέλος κοινοποιεί την απόφασή του στα άλλα κράτη μέλη και στην Επιτροπή.6. Όταν ένα κράτος μέλος αποφασίζει να εφαρμόσει τον παρόντα κανονισμό σε υπηκόους τρίτων χωρών που υπόκεινται σε επιστροφή ως ποινική κύρωση, δεν εφαρμόζονται τα άρθρα 7, 9 και 10.7. Όσον αφορά τους υπηκόους τρίτων χωρών που εξαιρούνται από το πεδίο εφαρμογής του παρόντος κανονισμού σύμφωνα με την παράγραφο 4 στοιχεία α) και β), τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι η μεταχείριση και το επίπεδο προστασίας τους δεν είναι λιγότερο ευνοϊκά από τα αναφερόμενα στο άρθρο 12 παράγραφοι 4 και 5, στο άρθρο 14 παράγραφος 2 και παράγραφος 6 στοιχεία γ) και ε), στο άρθρο 34 παράγραφοι 1 έως 6 και στο άρθρο 35, και συνάδουν με την αρχή της μη επαναπροώθησης.2β. Ο παρών κανονισμός εφαρμόζεται με την επιφύλαξη του εθνικού ποινικού δικαίου των κρατών μελών, και ιδίως των διατάξεων που θεσπίζουν αποτελεσματικές, αναλογικές και αποτρεπτικές ποινικές κυρώσεις, συμπεριλαμβανομένης φυλάκισης, σε σχέση με την παράνομη διαμονή, υπό την προϋπόθεση ότι η ποινική διαδικασία και η επιβολή των εν λόγω κυρώσεων δεν θέτουν σε κίνδυνο την επίτευξη αποτελεσματικών επιστροφών.▌

Άρθρο 4ΟρισμοίΓια τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού νοούνται ως:1)«υπήκοος τρίτης χώρας»: κάθε πρόσωπο που δεν είναι πολίτης της Ένωσης κατά την έννοια του άρθρου 20 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης και δεν είναι δικαιούχος του δικαιώματος της ελεύθερης κυκλοφορίας σύμφωνα με το δίκαιο της Ένωσης, όπως ορίζεται στο άρθρο 2 σημείο 5) του κανονισμού (ΕΕ) 2016/399·2)«παράνομη διαμονή»: παρουσία στο έδαφος κράτους μέλους υπηκόου τρίτης χώρας που δεν πληροί, ή δεν πληροί πλέον, τις προϋποθέσεις εισόδου, όπως ορίζονται στο άρθρο 6 του κανονισμού (ΕΕ) 2016/399 ή ισοδύναμες προϋποθέσεις εισόδου, παραμονής ή διαμονής σύμφωνα με το εθνικό δίκαιο στην περίπτωση κρατών μελών που δεν δεσμεύονται από τον εν λόγω κανονισμό αλλά συμμετέχουν στον παρόντα κανονισμό·3)«χώρα επιστροφής»: μία από τις εξής χώρες:α)τρίτη χώρα που είναι η χώρα καταγωγής του υπηκόου τρίτης χώρας·β)τρίτη χώρα που είναι η χώρα της επίσημης συνήθους διαμονής του υπηκόου τρίτης χώρας·γ)τρίτη χώρα διέλευσης στη διαδρομή προς την Ένωση με βάση τις συμφωνίες ή ρυθμίσεις επανεισδοχής που έχει συνάψει η Ένωση ή τα κράτη μέλη·δ)τρίτη χώρα, εκτός από εκείνη που αναφέρεται στα στοιχεία α) και β) ▌, όπου ο υπήκοος τρίτης χώρας έχει δικαίωμα εισόδου και διαμονής·ε)ασφαλής τρίτη χώρα σε σχέση με την οποία η αίτηση διεθνούς προστασίας υπηκόου τρίτης χώρας έχει απορριφθεί ως απαράδεκτη, σύμφωνα με το άρθρο 59 παράγραφος 8 του κανονισμού (ΕΕ) 2024/1348 ή, στην περίπτωση των κρατών μελών που δεν δεσμεύονται από τον εν λόγω κανονισμό, σύμφωνα με αντίστοιχες διατάξεις που έχουν ενδεχομένως θεσπιστεί στο εθνικό τους δίκαιο·στ)πρώτη χώρα ασύλου σε σχέση με την οποία η αίτηση διεθνούς προστασίας υπηκόου τρίτης χώρας έχει απορριφθεί ως απαράδεκτη, σύμφωνα με το άρθρο 58 παράγραφος 4 του κανονισμού (ΕΕ) 2024/1348 ή, στην περίπτωση των κρατών μελών που δεν δεσμεύονται από τον εν λόγω κανονισμό, σύμφωνα με αντίστοιχες διατάξεις που έχουν ενδεχομένως θεσπιστεί στο εθνικό τους δίκαιο·ζ)τρίτη χώρα, εκτός από εκείνη που αναφέρεται στα στοιχεία α), β) και δ), με την οποία υπάρχει συμφωνία ή ρύθμιση βάσει της οποίας ο υπήκοος τρίτης χώρας γίνεται δεκτός, σύμφωνα με το άρθρο 17 του παρόντος κανονισμού·4)«απόφαση επιστροφής»: διοικητική ή δικαστική πράξη ή απόφαση η οποία κηρύσσει ή αναφέρει ως παράνομη τη διαμονή υπηκόου τρίτης χώρας και του επιβάλλει ή αναφέρει υποχρέωση αναχώρησης από το έδαφος των κρατών μελών·4α) «επιστροφή»: οι ενέργειες με τις οποίες ένας παρανόμως διαμένων υπήκοος τρίτης χώρας:α) επιστρέφει οικειοθελώς, όπως αναφέρεται στο σημείο 6· ή β) απομακρύνεται, από τις αρμόδιες αρχές, από το έδαφος των κρατών μελών και σε μία από τις χώρες επιστροφής που ορίζονται στην απόφαση με την οποία διατάσσεται η απομάκρυνση ή, κατά περίπτωση, στην απόφαση επιστροφής·4β) «απόφαση με την οποία διατάσσεται η απομάκρυνση»: διοικητική ή δικαστική πράξη ή απόφαση η οποία ορίζει ή διαπιστώνει ότι ο υπήκοος τρίτης χώρας μπορεί να απομακρυνθεί προς μία ή περισσότερες χώρες επιστροφής, όπως αναφέρεται στο σημείο 3·5)«απομάκρυνση»: η εκτέλεση της απόφασης επιστροφής ή της απόφασης με την οποία διατάσσεται η απομάκρυνση από τις αρμόδιες αρχές μέσω ▌φυσικής μεταφοράς από τα κράτη μέλη σε χώρα επιστροφής·6)«οικειοθελής επιστροφή»: η εθελοντική αναχώρηση από το έδαφος των κρατών μελών, με ή χωρίς συνδρομή, και χωρίς να εφαρμοστεί διαδικασία απομάκρυνσης, παρανόμως διαμένοντος υπηκόου τρίτης χώρας ο οποίος συμμορφώνεται με την υποχρέωση αναχώρησης εντός ή μετά τη λήξη της προθεσμίας οικειοθελούς αναχώρησης που ορίζεται στην απόφαση επιστροφής·7)«διαφυγή»: η ενέργεια διά της οποίας ο υπήκοος τρίτης χώρας δεν παραμένει στη διάθεση των αρμόδιων διοικητικών ή δικαστικών αρχών ▌·8)«απαγόρευση εισόδου»: διοικητική ή δικαστική απόφαση ή πράξη με την οποία απαγορεύεται η είσοδος και παραμονή στο έδαφος των κρατών μελών ▌·▌11)«επιχείρηση επιστροφής»: επιχείρηση που οργανώνεται ή συντονίζεται από αρμόδια αρχή ή υποστηρίζεται από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής (Frontex) και μέσω της οποίας επιστρέφουν υπήκοοι τρίτων χωρών από ένα ή περισσότερα κράτη μέλη.▌

Άρθρο 5Θεμελιώδη δικαιώματαΚατά την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού, τα κράτη μέλη συμμορφώνονται πλήρως προς τη συναφή ενωσιακή νομοθεσία, συμπεριλαμβανομένου του Χάρτη, το συναφές διεθνές δίκαιο και τις υποχρεώσεις που σχετίζονται με την πρόσβαση σε διεθνή προστασία, ιδίως με την αρχή της μη επαναπροώθησης, και τα θεμελιώδη δικαιώματα.

Κεφάλαιο IIΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΕΠΙΣΤΡΟΦΗΣ▌Τμήμα 2Διαδικασία με την οποία διατάσσεται η επιστροφή

Άρθρο 7▌Απόφαση επιστροφής1.Οι αρμόδιες αρχές του κράτους μέλους που αναφέρει ή επιβάλλει την υποχρέωση αναχώρησης από το έδαφος των κρατών μελών εκδίδουν απόφαση επιστροφής για κάθε υπήκοο τρίτης χώρας που διαμένει παράνομα στο έδαφός τους ▌.1α. Οι αποφάσεις επιστροφής:α) αναφέρουν προθεσμία αναχώρησης, η οποία δεν υπερβαίνει τις 30 ημέρες, το αργότερο μέχρι τη λήξη της οποίας ο υπήκοος τρίτης χώρας αναχωρεί από το έδαφος των κρατών μελών· ή β) αναφέρουν ότι ο υπήκοος τρίτης χώρας αναχωρεί άμεσα από το έδαφος των κρατών μελών. Η προθεσμία αναχώρησης που αναφέρεται στο στοιχείο α) μπορεί να συντομευθεί και να εξειδικευθεί περαιτέρω στο εθνικό δίκαιο.Τα κράτη μέλη μπορούν να θεσπίζουν στο εθνικό τους δίκαιο πότε χορηγείται στον υπήκοο τρίτης χώρας προθεσμία οικειοθελούς αναχώρησης ή διατάσσεται η άμεση αναχώρησή του.1β. Οι αρμόδιες αρχές μπορούν να προβλέπουν προθεσμία αναχώρησης σύμφωνα με την παράγραφο 1α η οποία να υπερβαίνει τις 30 ημέρες, λαμβανομένων δεόντως υπόψη των ειδικών περιστάσεων της συγκεκριμένης περίπτωσης.1γ. Οι αρμόδιες αρχές μπορούν να παρατείνουν την προθεσμία αναχώρησης σύμφωνα με την παράγραφο 1α, λαμβάνοντας δεόντως υπόψη τις ειδικές περιστάσεις της συγκεκριμένης περίπτωσης, ιδίως τη συμμετοχή σε πρόγραμμα για τη στήριξη της επιστροφής και της επανένταξης σύμφωνα με το άρθρο 46 παράγραφος 3 και τη συμμόρφωση με την υποχρέωση συνεργασίας που ορίζεται στο άρθρο 21. 1δ. Οι αρμόδιες αρχές μπορούν να συντομεύσουν την προθεσμία αναχώρησης σύμφωνα με την παράγραφο 1α σε περίπτωση μη συμμόρφωσης με την υποχρέωση συνεργασίας που ορίζεται στο άρθρο 21.1ε. Η προθεσμία αναχώρησης υπολογίζεται από την ημερομηνία που καθορίζεται στο εθνικό δίκαιο. 2.Η απόφαση επιστροφής εκδίδεται γραπτώς και αναφέρει τους πραγματικούς και νομικούς λόγους. Ο υπήκοος τρίτης χώρας ενημερώνεται σχετικά με τα διαθέσιμα μέσα έννομης προστασίας και τις προθεσμίες άσκησης των εν λόγω μέσων. Η απόφαση επιστροφής κοινοποιείται στον υπήκοο τρίτης χώρας το συντομότερο δυνατόν σύμφωνα με το εθνικό δίκαιο του οικείου κράτους μέλους. Όταν ο τόπος στον οποίον βρίσκεται ο υπήκοος τρίτης χώρας είναι άγνωστος, η απόφαση επιστροφής κοινοποιείται δεόντως σύμφωνα με το εθνικό δίκαιο.3.Οι αρμόδιες αρχές μπορούν να αποφασίσουν να μην παράσχουν πληροφορίες ή να αποφασίσουν να περιορίσουν τις πληροφορίες σχετικά με τους πραγματικούς λόγους, όταν το εθνικό δίκαιο προβλέπει τον περιορισμό του δικαιώματος ενημέρωσης ή σε περιπτώσεις όπου είναι αναγκαίο για τη διαφύλαξη της δημόσιας τάξης, της δημόσιας ασφάλειας ή της εθνικής ασφάλειας, και για την πρόληψη, τη διερεύνηση, την ανίχνευση και τη δίωξη ποινικών αδικημάτων. Στις περιπτώσεις αυτές, ο υπήκοος τρίτης χώρας ενημερώνεται για την ουσία των λόγων για τους οποίους εκδόθηκε απόφαση επιστροφής, προκειμένου να αποκτήσει πρόσβαση σε πραγματική προσφυγή. Η υποχρέωση ενημέρωσης του υπηκόου τρίτης χώρας σχετικά με την ουσία των λόγων δεν περιλαμβάνει υποχρέωση κοινοποίησης διαβαθμισμένων πληροφοριών.4.Είναι δυνατός ο καθορισμός της χώρας ή των χωρών επιστροφής στην απόφαση επιστροφής ή σύμφωνα με το άρθρο 12 παράγραφος 2α πριν από την εκτέλεση της απομάκρυνσης. Όταν ο υπήκοος τρίτης χώρας αποφασίζει να επιστρέψει οικειοθελώς σε άλλη χώρα επιστροφής, διαφορετική από τη χώρα ή τις χώρες επιστροφής που αναφέρονται στην απόφαση επιστροφής, δεν απαιτείται η έκδοση νέας απόφασης για τον καθορισμό της χώρας επιστροφής ▌.4β. Δεν αποκλείεται η έκδοση, από τις αρμόδιες αρχές, απόφασης επιστροφής όταν εμποδίζεται η απομάκρυνση. Όταν η χώρα επιστροφής έχει προσδιοριστεί στην απόφαση επιστροφής, και έχει εντοπιστεί κίνδυνος επαναπροώθησης, η απομάκρυνση προς την εν λόγω χώρα επιστροφής αναβάλλεται σύμφωνα με το άρθρο 14 παράγραφος 1 στοιχείο α).5.Ο υπήκοος τρίτης χώρας λαμβάνει, κατόπιν αιτήματος, γραπτή ή προφορική μετάφραση των βασικών σημείων των αποφάσεων επιστροφής, ▌συμπεριλαμβανομένων πληροφοριών σχετικά με τα διαθέσιμα μέσα έννομης προστασίας, σε γλώσσα που κατανοεί ή θεωρείται ευλόγως ότι κατανοεί. Για τον σκοπό αυτό, οι αρμόδιες αρχές μπορούν, κατά περίπτωση, να χρησιμοποιούν τυποποιημένα υποδείγματα μετάφρασης ή εργαλεία αυτόματης μετάφρασης.6.Η απόφαση επιστροφής ▌εκδίδεται στην ίδια πράξη ή σε χωριστή πράξη ▌ταυτόχρονα και μαζί με την απόφαση τερματισμού της νόμιμης διαμονής υπηκόου τρίτης χώρας ή κατόπιν αυτής χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση, και χωρίς να θίγονται οι διαδικαστικές εγγυήσεις που προβλέπονται στο κεφάλαιο IV και σε άλλες σχετικές διατάξεις του ενωσιακού και του διεθνούς δικαίου.7.Κατά την έκδοση της απόφασης επιστροφής, τα κράτη μέλη κάνουν χρήση του εντύπου που θεσπίζεται σύμφωνα με την παράγραφο 8 (στο εξής: ευρωπαϊκή εντολή επιστροφής). Το έντυπο περιλαμβάνει τα κύρια στοιχεία της απόφασης επιστροφής και, κατά περίπτωση, της απόφασης με την οποία διατάσσεται η απομάκρυνση, και καθίσταται διαθέσιμο μέσω του Συστήματος Πληροφοριών Σένγκεν σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2018/1860 ▌.8.Το αργότερο έξι μήνες από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού, η Επιτροπή εκδίδει εκτελεστική πράξη για τον καθορισμό της μορφής της ευρωπαϊκής εντολής επιστροφής που αναφέρεται στην παράγραφο 7. Η εν λόγω εκτελεστική πράξη εκδίδεται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης που προβλέπεται στο άρθρο 49 παράγραφος 2.9.Το αργότερο έως την έκδοση της εκτελεστικής πράξης που αναφέρεται στην παράγραφο 8, τα κράτη μέλη και η Επιτροπή με τους σχετικούς οργανισμούς της ΕΕ, όπως ο eu-LISA, αρχίζουν να θεσπίζουν τις αναγκαίες νομικές και τεχνικές ρυθμίσεις, αντιστοίχως, ώστε η ευρωπαϊκή εντολή επιστροφής να καταστεί διαθέσιμη μέσω του Συστήματος Πληροφοριών Σένγκεν προκειμένου να διευκολύνεται η εκπλήρωση της υποχρέωσης της παραγράφου 7. Η Επιτροπή και οι σχετικοί οργανισμοί της ΕΕ, όπως ο eu-LISA, υποστηρίζουν τα κράτη μέλη, κατά περίπτωση.9α. Το αργότερο έως την ημερομηνία έναρξης εφαρμογής που αναφέρεται στο άρθρο 52 παράγραφος 3 του παρόντος κανονισμού, η Επιτροπή και οι σχετικοί οργανισμοί της ΕΕ, όπως ο eu-LISA, εφαρμόζουν μέτρα για να διασφαλίσουν τη δυνατότητα αυτοματοποιημένης διεκπεραίωσης της ευρωπαϊκής εντολής επιστροφής, με σκοπό να καταστεί αποδοτικότερη η εφαρμογή του άρθρου 9.9β. Το αργότερο έως την ημερομηνία έναρξης εφαρμογής που αναφέρεται στο άρθρο 52 παράγραφος 3 του παρόντος κανονισμού, τα κράτη μέλη κοινοποιούν στην Επιτροπή τις αναγκαίες νομικές και τεχνικές ρυθμίσεις που έχουν θεσπιστεί για την εκπλήρωση της υποχρέωσης που αναφέρεται στην παράγραφο 7.▌

Άρθρο 8Εξαιρέσεις από την υποχρέωση έκδοσης απόφασης επιστροφής1.Οι αρμόδιες αρχές των κρατών μελών μπορούν να αποφασίσουν να μην εκδώσουν απόφαση επιστροφής σε μία από τις ακόλουθες περιπτώσεις, όταν ο υπήκοος τρίτης χώρας:α)μεταφέρεται σε άλλο κράτος μέλος σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 23α του κανονισμού (ΕΕ) 2016/399·β)μεταφέρεται σε άλλο κράτος μέλος δυνάμει διμερών συμφωνιών ή ρυθμίσεων ή βάσει συνεργασίας μεταξύ κρατών μελών σύμφωνα με το άρθρο 44·γ)είναι πρόσωπο του οποίου η παράνομη διαμονή εντοπίστηκε στο πλαίσιο συνοριακών ελέγχων που διενεργούνται κατά την έξοδο στα εξωτερικά σύνορα σύμφωνα με το άρθρο 8 του κανονισμού (ΕΕ) 2016/399 ή ισοδύναμων ελέγχων σύμφωνα με το εθνικό δίκαιο στην περίπτωση κρατών μελών που δεν δεσμεύονται από τον εν λόγω κανονισμό, και με αποφυγή, κατά το δυνατόν, της αναβολής της αναχώρησης του οικείου υπηκόου τρίτης χώρας.2.Απόφαση επιστροφής δεν εκδίδεται αν ο υπήκοος τρίτης χώρας διαθέτει έγκυρο τίτλο διαμονής, θεώρηση μακράς διάρκειας ή άλλη άδεια που παρέχει δικαίωμα παραμονής και έχει εκδοθεί από άλλο κράτος μέλος ▌.3.Στις περιπτώσεις που αναφέρονται στην παράγραφο 2, το κράτος μέλος απαιτεί από τον υπήκοο τρίτης χώρας να μεταβεί αμέσως στο έδαφος αυτού του άλλου κράτους μέλους. Όταν ο υπήκοος τρίτης χώρας δεν συμμορφώνεται ή όταν απαιτείται η άμεση αναχώρηση του υπηκόου τρίτης χώρας για λόγους δημόσιας τάξης, δημόσιας ασφάλειας ή εθνικής ασφάλειας, τα κράτη μέλη μπορούν να ζητούν από τα άλλα κράτη μέλη να συνεργαστούν σύμφωνα με το άρθρο 44 ή να εκδώσουν απόφαση επιστροφής σύμφωνα με το άρθρο 7.4.Απόφαση επιστροφής δεν εκδίδεται σε περιπτώσεις κατά τις οποίες ▌εφαρμόζεται η διαδικασία ▌του άρθρου 9.

Άρθρο 9Αναγνώριση και εκτέλεση αποφάσεων που εκδίδονται από άλλο κράτος μέλος1.Το κράτος μέλος στο οποίο διαμένει παράνομα ο υπήκοος τρίτης χώρας (στο εξής: κράτος μέλος εκτέλεσης) μπορεί να αναγνωρίσει και να εκτελέσει εκτελεστή απόφαση επιστροφής, και κατά περίπτωση, απόφαση με την οποία διατάσσεται η απομάκρυνση, που έχει εκδοθεί για τον εν λόγω υπήκοο τρίτης χώρας από άλλο κράτος μέλος (στο εξής: κράτος μέλος έκδοσης) σύμφωνα με το άρθρο 7 παράγραφος 1 και το άρθρο 12 παράγραφος 2. Η εκτέλεση βασίζεται στις πληροφορίες που διατίθενται στην ευρωπαϊκή εντολή επιστροφής που αναφέρεται στο άρθρο 7 παράγραφος 7 και πραγματοποιείται σύμφωνα με τους εθνικούς κανόνες και τις διαδικασίες δυνάμει του άρθρου 12.2.▌Τα κράτη μέλη δεν υποχρεούνται να λαμβάνουν διοικητικές αποφάσεις ή να εκδίδουν πράξεις με σκοπό την αναγνώριση. Η αναγνώριση δεν χρειάζεται να λαμβάνει τη μορφή διοικητικής διαδικασίας ▌.▌5.Όταν ένα κράτος μέλος δεν αναγνωρίζει ή δεν εκτελεί απόφαση επιστροφής ή απόφαση με την οποία διατάσσεται η απομάκρυνση σύμφωνα με την παράγραφο 1 ▌, το εν λόγω κράτος μέλος εκδίδει απόφαση επιστροφής υπό τους όρους του άρθρου 7 ή απόφαση με την οποία διατάσσεται η απομάκρυνση δυνάμει του άρθρου 12 παράγραφος 2.6.Όταν ένα κράτος μέλος αναγνωρίζει ή εκτελεί απόφαση επιστροφής ή απόφαση με την οποία διατάσσεται η απομάκρυνση δυνάμει της παραγράφου 1, αναστέλλει την απομάκρυνση όταν τα αποτελέσματα της απόφασης επιστροφής ή της απόφασης με την οποία διατάσσεται η απομάκρυνση έχουν ανασταλεί στο κράτος μέλος έκδοσης, μπορεί δε να εκδώσει απόφαση επιστροφής υπό τους όρους του άρθρου 7.7.Αν το κράτος μέλος έκδοσης αναστείλει ή ανακαλέσει την απόφαση επιστροφής ή αν η απόφαση επιστροφής ακυρωθεί από διοικητική αρχή ή από δικαστήριο, το κράτος μέλος εκτέλεσης εκδίδει απόφαση επιστροφής υπό τους όρους του άρθρου 7.8.Κατόπιν σχετικού αιτήματος, το κράτος μέλος έκδοσης παρέχει στο κράτος μέλος εκτέλεσης όλα τα διαθέσιμα δεδομένα και έγγραφα που απαιτούνται για τον σκοπό της ▌επιστροφής ή της απομάκρυνσης, σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2018/1860 ▌.▌9α. Το άρθρο 9 εφαρμόζεται με την επιφύλαξη των εξαιρέσεων που προβλέπονται στο άρθρο 8.11. Το αργότερο έως την έκδοση της εκτελεστικής πράξης που αναφέρεται στο άρθρο 7 παράγραφος 8, τα κράτη μέλη αρχίζουν να λαμβάνουν προπαρασκευαστικά μέτρα που θα μπορούσαν να διευκολύνουν την αναγνώριση αποφάσεων επιστροφής ή αποφάσεων με τις οποίες διατάσσεται η απομάκρυνση που έχουν εκδοθεί από άλλο κράτος μέλος, συμπεριλαμβανομένων, κατά περίπτωση, νομικών και τεχνικών ρυθμίσεων στα εθνικά τους συστήματα, αλλαγών στα εθνικά συστήματα ΤΠ, σχετικών δραστηριοτήτων κατάρτισης και πιλοτικών σχεδίων.12. Έως δύο έτη μετά την ημερομηνία έναρξης εφαρμογής που αναφέρεται στο άρθρο 52 παράγραφος 3 του παρόντος κανονισμού, η Επιτροπή αξιολογεί την εφαρμογή της αμοιβαίας αναγνώρισης δυνάμει της παραγράφου 1 του παρόντος άρθρου, και δη:α) εάν οι νομικές και οι τεχνικές ρυθμίσεις που καθιστούν διαθέσιμη την ευρωπαϊκή εντολή επιστροφής μέσω του Συστήματος Πληροφοριών Σένγκεν σύμφωνα με το άρθρο 7 παράγραφος 7, έχουν θεσπιστεί από τα κράτη μέλη και είναι αποτελεσματικές·β) εάν τα κράτη μέλη έχουν θεσπίσει τις νομικές και τεχνικές ρυθμίσεις για τη διασφάλιση της αυτοματοποιημένης διεκπεραίωσης της ευρωπαϊκής εντολής επιστροφής σύμφωνα με το άρθρο 7 παράγραφος 9·γ) την αποτελεσματικότητα της αναγνώρισης και εκτέλεσης των αποφάσεων επιστροφής και των αποφάσεων με τις οποίες διατάσσεται η απομάκρυνση·δ) τον φόρτο που προκύπτει για τα δικαστικά και διοικητικά εθνικά συστήματα· καιε) τα αποτελέσματα των σχετικών δραστηριοτήτων κατάρτισης και πιλοτικών σχεδίων.13. Με βάση την αξιολόγηση που αναφέρεται στην παράγραφο 12, η Επιτροπή υποβάλλει, κατά περίπτωση, νομοθετικές προτάσεις, συμπεριλαμβανομένων τυχόν στοχευμένων τροποποιήσεων για να διασφαλίζονται αποτελεσματικές επιστροφές, με σκοπό τη θέσπιση υποχρεωτικής αναγνώρισης και εκτέλεσης των εκτελεστών αποφάσεων επιστροφής και των αποφάσεων με τις οποίες διατάσσεται η απομάκρυνση που έχουν εκδοθεί από άλλο κράτος μέλος. Όταν η Επιτροπή δεν υποβάλλει πρόταση, εξηγεί τον λόγο.

Τμήμα 3Απαγόρευση εισόδου

Άρθρο 10Έκδοση απαγόρευσης εισόδου1.Οι αποφάσεις επιστροφής συνοδεύονται από απαγόρευση εισόδου εάν:α)ο υπήκοος τρίτης χώρας υπόκειται σε απομάκρυνση σύμφωνα με το άρθρο 12·β)η υποχρέωση αναχώρησης από το έδαφος των κρατών μελών δεν εκπληρώθηκε εντός των προθεσμιών που καθορίζονται σύμφωνα με το άρθρο 7 παράγραφοι 1α έως 1γ·γ)ο υπήκοος τρίτης χώρας συνιστά κίνδυνο για την ασφάλεια σύμφωνα με το άρθρο 16.2.Σε περιπτώσεις πέραν αυτών που απαριθμούνται στην παράγραφο 1, οι αρμόδιες αρχές μπορούν να συνοδεύουν την απόφαση επιστροφής ή την απόφαση με την οποία διατάσσεται η απομάκρυνση, με απαγόρευση εισόδου, λαμβάνοντας υπόψη τις σχετικές περιστάσεις, ιδίως το επίπεδο συνεργασίας του υπηκόου τρίτης χώρας.3.Η απαγόρευση εισόδου εκδίδεται εγγράφως ως μέρος της απόφασης επιστροφής ή ως μέρος της απόφασης με την οποία διατάσσεται η απομάκρυνση ή χωριστά. Η απαγόρευση εισόδου κοινοποιείται στον υπήκοο τρίτης χώρας σε γλώσσα την οποία ο υπήκοος τρίτης χώρας κατανοεί ή θεωρείται ευλόγως ότι κατανοεί. Για τον σκοπό αυτό, οι αρμόδιες αρχές μπορούν, κατά περίπτωση, να χρησιμοποιούν τυποποιημένα υποδείγματα μετάφρασης ή εργαλεία αυτόματης μετάφρασης. 4.Οι αρμόδιες αρχές μπορούν να επιβάλουν απαγόρευση εισόδου, χωρίς να εκδώσουν απόφαση επιστροφής, σε υπήκοο τρίτης χώρας ο οποίος διαμένει παράνομα στο έδαφος των κρατών μελών και του οποίου η παράνομη διαμονή εντοπίστηκε στο πλαίσιο συνοριακών ελέγχων που διενεργούνται κατά την έξοδο σύμφωνα με το άρθρο 8 του κανονισμού (ΕΕ) 2016/399, ή ισοδύναμων ελέγχων σύμφωνα με το εθνικό δίκαιο σε περίπτωση κρατών μελών που δεν δεσμεύονται από τον εν λόγω κανονισμό. Σε αυτές τις περιπτώσεις, η απαγόρευση εισόδου μπορεί να επιβληθεί και να κοινοποιηθεί μετά την αναχώρηση του υπηκόου τρίτης χώρας από το έδαφος των κρατών μελών, με αποφυγή, κατά το δυνατόν, της αναβολής της αναχώρησης του οικείου υπηκόου τρίτης χώρας.4α. Αν παρανόμως διαμένων υπήκοος τρίτης χώρας αναχωρήσει από το έδαφος των κρατών μελών πριν από την έκδοση απόφασης επιστροφής, οι αρμόδιες αρχές μπορούν να επιβάλουν απαγόρευση εισόδου χωρίς να εκδώσουν απόφαση επιστροφής.4β. Όταν οι λόγοι έκδοσης απαγόρευσης εισόδου έχουν προκύψει μετά την έκδοση απόφασης επιστροφής, οι αρμόδιες αρχές μπορούν να επιβάλουν απαγόρευση εισόδου χωρίς να εκδώσουν νέα απόφαση επιστροφής.5.Οι αρμόδιες αρχές μπορούν να μην εκδώσουν απαγόρευση εισόδου σε μεμονωμένες περιπτώσεις για ανθρωπιστικούς λόγους, εάν ο υπήκοος τρίτης χώρας είναι θύμα εμπορίας ανθρώπων, ή εάν ο υπήκοος τρίτης χώρας συνεργαστεί δεόντως με τις αρμόδιες αρχές, όπως, για παράδειγμα, εάν εγγραφεί σε πρόγραμμα επιστροφής και επανένταξης.6.Η διάρκεια της απαγόρευσης εισόδου καθορίζεται σε 10 έτη κατά μέγιστο διάστημα, λαμβανομένων δεόντως υπόψη όλων των σχετικών περιστάσεων κάθε μεμονωμένης περίπτωσης. Με την επιφύλαξη του άρθρου 16 παράγραφος 3 στοιχείο α), απαγόρευση εισόδου μπορεί να εκδοθεί για μέγιστο χρονικό διάστημα 20 ετών, για δεόντως τεκμηριωμένους λόγους, όποτε κρίνεται αναγκαίο για να αποτραπεί η είσοδος του υπηκόου τρίτης χώρας στο έδαφος των κρατών μελών. ▌8.Η περίοδος της απαγόρευσης εισόδου αρχίζει από την ημερομηνία κατά την οποία ο υπήκοος τρίτης χώρας αναχωρεί από το έδαφος των κρατών μελών.

Άρθρο 11Ανάκληση, αναστολή ή συντόμευση της απαγόρευσης εισόδου1.Το κράτος μέλος έκδοσης μπορεί να ανακαλέσει, να αναστείλει ή να συντομεύσει την απαγόρευση εισόδου ▌εάν ο υπήκοος τρίτης χώρας αποδείξει ότι έχει επιστρέψει οικειοθελώς, με την επιφύλαξη των παραγράφων 2 και 3.▌2.Η αρμόδια αρχή μπορεί, εφόσον το κρίνει σκόπιμο, να ανακαλέσει, να αναστείλει ή να συντομεύσει την απαγόρευση εισόδου ▌σε δικαιολογημένες μεμονωμένες περιπτώσεις, μεταξύ άλλων για ανθρωπιστικούς λόγους, λαμβανομένων υπόψη όλων των σχετικών περιστάσεων, με την επιφύλαξη της παραγράφου 3.3.Ο υπήκοος τρίτης χώρας μπορεί να υποβάλει επαρκώς τεκμηριωμένο αίτημα για την ανάκληση, αναστολή ή συντόμευση της απαγόρευσης εισόδου, υπό την προϋπόθεση ότι ο υπήκοος τρίτης χώρας έχει αναχωρήσει από το έδαφος, με την επιφύλαξη της παραγράφου 4.4. Υπήκοος τρίτης χώρας εις βάρος του οποίου έχει εκδοθεί απαγόρευση εισόδου που υπερβαίνει τα 10 έτη σύμφωνα με το άρθρο 10 παράγραφος 6 ή το άρθρο 16 παράγραφος 3 στοιχείο α) μπορεί, 10 έτη μετά την αναχώρησή του από τα κράτη μέλη, να ζητήσει από το κράτος μέλος έκδοσης να εξετάσει αν η απαγόρευση εισόδου πρόκειται να ανακληθεί, να ανασταλεί ή να συντομευθεί, λαμβανομένων δεόντως υπόψη όλων των σχετικών περιστάσεων, μεταξύ άλλων, κατά περίπτωση, το κατά πόσον ο υπήκοος τρίτης χώρας εξακολουθεί να αποτελεί κίνδυνο για την ασφάλεια σύμφωνα με το άρθρο 16, και το κατά πόσον η απαγόρευση εισόδου εξακολουθεί να είναι αναγκαία για την περαιτέρω αποτροπή της εισόδου τού εν λόγω υπηκόου τρίτης χώρας στο έδαφος των κρατών μελών. Το αίτημα εξέτασης τεκμηριώνεται επαρκώς.4α. Τα κράτη μέλη μπορούν να ορίζουν την επιστροφή των εξόδων απομάκρυνσης του υπηκόου τρίτης χώρας ως προϋπόθεση για την ανάκληση απαγόρευσης εισόδου.

Τμήμα 4Εκτέλεση της επιστροφής

Άρθρο 12Απομάκρυνση1.Τα κράτη μέλη λαμβάνουν όλα τα αναγκαία μέτρα για να απομακρύνουν τον υπήκοο τρίτης χώρας ▌εάν:-α) δεν έχει συμμορφωθεί με την υποχρέωση να αναχωρήσει από το έδαφος κράτους μέλους σύμφωνα με το άρθρο 7·α)δεν συνεργάζεται με τις αρχές ▌·▌γ)εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής του άρθρου 16·δ)μετακινηθεί σε άλλο κράτος μέλος χωρίς άδεια, μεταξύ άλλων κατά τη διάρκεια της περιόδου που καθορίζεται σύμφωνα με το άρθρο 7·δα) οι αρμόδιες αρχές θεωρούν ότι η απομάκρυνση είναι αναγκαία και αναλογική, σύμφωνα με το εθνικό δίκαιο, για λόγους άλλους πέραν εκείνων που απαριθμούνται στα στοιχεία -α) έως δ).1α. Καμία διάταξη του παρόντος κανονισμού δεν εμποδίζει τα κράτη μέλη να επιτρέπουν ή να διευκολύνουν την οικειοθελή επιστροφή υπηκόου τρίτης χώρας, ο οποίος υπόκειται άλλως σε απομάκρυνση σύμφωνα με την παράγραφο 1, ιδίως όταν θεωρείται ότι οδηγεί σε ταχύτερη και αποτελεσματικότερη επιστροφή.2.Απόφαση με την οποία διατάσσεται η απομάκρυνση μπορεί να εκδοθεί από αρμόδιες αρχές σε σχέση με οποιονδήποτε υπήκοο τρίτης χώρας που υπόκειται σε επιστροφή. Όταν εκδίδεται απόφαση με την οποία διατάσσεται απομάκρυνση, αυτή είναι γραπτή και μπορεί να εντάσσεται στην ίδια απόφαση με την απόφαση επιστροφής ή να εκδίδεται ως χωριστή διοικητική ή δικαστική απόφαση ή πράξη ή ως μέρος άλλης διοικητικής ή δικαστικής απόφασης.2α. Όταν η χώρα επιστροφής δεν έχει ακόμη καθοριστεί ή όταν διαφέρει από τη χώρα που είχε καθοριστεί προηγουμένως, η αρμόδια αρχή καθορίζει μία ή περισσότερες χώρες επιστροφής, όπως αναφέρεται στο άρθρο 4 παράγραφος 3, στην απόφαση επιστροφής ή σε απόφαση με την οποία διατάσσεται η απομάκρυνση πριν από την εκτέλεση της απομάκρυνσης.2β. Όταν εκδίδεται απόφαση με την οποία διατάσσεται η απομάκρυνση, αναφέρονται σε αυτήν πραγματικοί και νομικοί λόγοι. Ο υπήκοος τρίτης χώρας ενημερώνεται σχετικά με τα διαθέσιμα μέσα έννομης προστασίας και τις προθεσμίες άσκησης των εν λόγω μέσων. Η απόφαση με την οποία διατάσσεται η απομάκρυνση κοινοποιείται στον υπήκοο τρίτης χώρας το συντομότερο δυνατόν σύμφωνα με το εθνικό δίκαιο του οικείου κράτους μέλους.2γ. Όταν εκδίδεται απόφαση με την οποία διατάσσεται η απομάκρυνση, ο υπήκοος τρίτης χώρας λαμβάνει, κατόπιν αιτήματος, γραπτή ή προφορική μετάφραση των βασικών σημείων της απόφασης με την οποία διατάσσεται η απομάκρυνση, συμπεριλαμβανομένων πληροφοριών σχετικά με τα διαθέσιμα μέσα έννομης προστασίας, σε γλώσσα που κατανοεί ή θεωρείται ευλόγως ότι κατανοεί. Για τον σκοπό αυτό, οι αρμόδιες αρχές μπορούν, κατά περίπτωση, να χρησιμοποιούν τυποποιημένα υποδείγματα μετάφρασης ή εργαλεία αυτόματης μετάφρασης.3.Αν ο υπήκοος τρίτης χώρας παράσχει ενδείξεις, ή αν περιέλθουν σε γνώση των αρχών του κράτους μέλους σχετικές ενδείξεις, ότι η απομάκρυνση θα συνιστούσε παραβίαση της αρχής της μη επαναπροώθησης, οι αρμόδιες αρχές παραπέμπουν τον υπήκοο τρίτης χώρας στην κατάλληλη διαδικασία, συμπεριλαμβανομένης της διαδικασίας ασύλου σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2024/1348, κατά περίπτωση, ή αξιολογούν ,σύμφωνα με το εθνικό δίκαιο, αν η απομάκρυνση συνάδει με την αρχή της μη επαναπροώθησης ▌. Ο οικείος υπήκοος τρίτης χώρας υποβάλλει το συντομότερο δυνατόν κάθε σχετική πληροφορία που αφορά την προσωπική του κατάσταση, προκειμένου να τεκμηριώσει τον ισχυρισμό του ότι η απομάκρυνση θα παραβίαζε την αρχή της μη επαναπροώθησης. Οι αρμόδιες αρχές μπορούν να βασίζονται σε τυχόν προηγούμενη αξιολόγηση του κινδύνου επαναπροώθησης ή να τη λαμβάνουν υπόψη. Περαιτέρω αξιολόγηση περί κινδύνου επαναπροώθησης διενεργείται μόνο εάν έχουν τεκμηριωθεί σχετικές πληροφορίες. 3α. Τα κράτη μέλη μπορούν να αποφασίσουν ότι η αρχή της μη επαναπροώθησης μπορεί να αξιολογηθεί από αρχή διαφορετική από την αρμόδια αρχή που εκδίδει ή εκτελεί την απόφαση επιστροφής.4.Τα μέτρα καταναγκασμού που λαμβάνονται για τη διασφάλιση της απομάκρυνσης είναι αναγκαία και αναλογικά και, σε κάθε περίπτωση, δεν υπερβαίνουν το όριο εύλογου εξαναγκασμού. Τα μέτρα αυτά εφαρμόζονται σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία και με τα θεμελιώδη δικαιώματα, και με τον δέοντα σεβασμό της αξιοπρέπειας και της σωματικής ακεραιότητας του οικείου υπηκόου τρίτης χώρας.5.Σε περίπτωση απομάκρυνσης με αεροπορική πτήση, τα κράτη μέλη λαμβάνουν υπόψη τις κοινές κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με τα μέτρα ασφαλείας των κοινών απομακρύνσεων διά αέρος, που καθορίζονται στο παράρτημα της απόφασης 2004/573/ΕΚ του ΣυμβουλίουΑπόφαση 2004/573/ΕΚ του Συμβουλίου, της 29ης Απριλίου 2004, περί διοργάνωσης κοινών πτήσεων για την απομάκρυνση από το έδαφος δύο ή περισσοτέρων κρατών μελών, υπηκόων τρίτων χωρών για τους οποίους έχουν εκδοθεί ατομικές αποφάσεις απομάκρυνσης (ΕΕ L 261 της 6.8.2004, σ. 28, ELI: http://data.europa.eu/eli/dec/2004/573/oj)..▌

▌Άρθρο 14Προϋποθέσεις αναβολής της απομάκρυνσης1.Η απομάκρυνση σύμφωνα με το άρθρο 12 αναβάλλεται στις ακόλουθες περιπτώσεις:α)όταν αυτή παραβιάζει την αρχή της μη επαναπροώθησης· ήβ)όταν και για όσο διάστημα βρίσκεται σε ισχύ η αναστολή της απόφασης επιστροφής σύμφωνα με το άρθρο 28.2.Η απομάκρυνση σύμφωνα με το άρθρο 12 μπορεί να αναβληθεί ▌, λαμβανομένων υπόψη των ειδικών περιστάσεων της συγκεκριμένης περίπτωσης. Σε περίπτωση κινδύνου διαφυγής, μπορούν να εφαρμοστούν πρόσθετα μέτρα σύμφωνα με την παράγραφο 7. 3.Εάν ο υπήκοος τρίτης χώρας ζητήσει αναβολή της απομάκρυνσης, το αίτημα πρέπει να είναι δεόντως αιτιολογημένο.4.▌ Τα κράτη μέλη παρέχουν στον ενδιαφερόμενο υπήκοο τρίτης χώρας γραπτή επιβεβαίωση της αναβολής σύμφωνα με την παράγραφο 1 ή την παράγραφο 2 και των δικαιωμάτων του κατά τη διάρκεια της αναβολής. Η μετάφραση της επιβεβαίωσης μπορεί να κοινοποιηθεί προφορικά στον υπήκοο τρίτης χώρας σε γλώσσα που κατανοεί ή θεωρείται ευλόγως ότι κατανοεί, μεταξύ άλλων με τη χρήση υπηρεσιών διερμηνείας.5.Η αναβολή της απομάκρυνσης ▌ επανεξετάζεται σε περίπτωση μεταβολής των σχετικών περιστάσεων.6.Όσον αφορά την κατάσταση του υπηκόου τρίτης χώρας, συμπεριλαμβανομένης της συμμόρφωσης του υπηκόου τρίτης χώρας με τις υποχρεώσεις που απορρέουν από τον παρόντα κανονισμό, κατά τις περιόδους για τις οποίες αναβλήθηκε η απομάκρυνση, λαμβάνονται υπόψη τα ακόλουθα:α)οι βασικές ανάγκες·β)η οικογενειακή ενότητα με μέλη της οικογένειας που βρίσκονται στο έδαφος του κράτους μέλους·γ)η παροχή επείγουσας υγειονομικής περίθαλψης και απαραίτητης θεραπευτικής αγωγής·δ)η πρόσβαση των ανηλίκων στο βασικό εκπαιδευτικό σύστημα, ανάλογα με τη διάρκεια της διαμονής τους·ε)οι ειδικές ανάγκες των ευάλωτων ατόμων.7.Εάν η απομάκρυνση αναβληθεί, μπορούν να εφαρμοστούν τα μέτρα που καθορίζονται στα άρθρα 21, 23γ και 29 εφόσον πληρούνται οι προϋποθέσεις.

Άρθρο 15Παρακολούθηση της απομάκρυνσης▌ Τα κράτη μέλη προβλέπουν ανεξάρτητο σύστημα παρακολούθησης της αναγκαστικής επιστροφής. ▌ Τα κράτη μέλη μπορούν να βασίζονται σε υφιστάμενους μηχανισμούς παρακολούθησης, όπως δομές και εμπειρογνωσία που έχουν θεσπιστεί σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2024/1356, κατά περίπτωση για τους σκοπούς του παρόντος άρθρου. ▌

Άρθρο 16Επιστροφή υπηκόων τρίτων χωρών που συνιστούν κίνδυνο για την ασφάλεια1.Το παρόν άρθρο εφαρμόζεται σε υπηκόους τρίτων χωρών εάν:α)συνιστούν απειλή για τη δημόσια τάξη, τη δημόσια ασφάλεια ή την εθνική ασφάλεια, μεταξύ άλλων όταν αποτελούν αντικείμενο καταχώρισης σύμφωνα με το άρθρο 24 παράγραφος 1 στοιχεία α) του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1861 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του ΣυμβουλίουΚανονισμός (ΕΕ) 2018/1861 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 28ης Νοεμβρίου 2018, σχετικά με την εγκατάσταση, τη λειτουργία και τη χρήση του Συστήματος Πληροφοριών Σένγκεν (SIS) στον τομέα των συνοριακών ελέγχων, την τροποποίηση της σύμβασης εφαρμογής της συμφωνίας Σένγκεν και την τροποποίηση και την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1987/2006 (ΕΕ L 312 της 7.12.2018, σ. 14, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2018/1861/oj).·β)υπάρχουν εύλογες ενδείξεις ότι έχουν διαπράξει σοβαρό ποινικό αδίκημα, σύμφωνα με το άρθρο 2 παράγραφος 2 της απόφασης-πλαισίου 2002/584/ΔΕΥ του ΣυμβουλίουΑπόφαση-πλαίσιο 2002/584/ΔΕΥ του Συμβουλίου, της 13ης Ιουνίου 2002, για το ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης και τις διαδικασίες παράδοσης μεταξύ των κρατών μελών - Δηλώσεις τις οποίες έκαναν ορισμένα κράτη μέλη με την ευκαιρία της έκδοσης της απόφασης-πλαισίου (ΕΕ L 190 της 18.7.2002, σ. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/dec_framw/2002/584/oj). ή ότι έχουν διαπράξει αδίκημα που επισύρει στερητική της ελευθερίας ποινή τουλάχιστον δύο ετών σύμφωνα με το εθνικό δίκαιο ή ότι έχουν διαπράξει πολλαπλά αδικήματα που επισύρουν στερητική της ελευθερίας ποινή τουλάχιστον ενός έτους σύμφωνα με το εθνικό δίκαιο του κράτους μέλους καταδίκης·βα) υπάρχουν εύλογες ενδείξεις ότι το πρόσωπο εμπλέκεται σε οποιοδήποτε από τα αδικήματα που αναφέρονται στην οδηγία (ΕΕ) 2017/541 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του ΣυμβουλίουΟδηγία (ΕΕ) 2017/541 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 15ης Μαρτίου 2017, για την καταπολέμηση της τρομοκρατίας και την αντικατάσταση της απόφασης-πλαισίου 2002/475/ΔΕΥ του Συμβουλίου και για την τροποποίηση της απόφασης 2005/671/ΔΕΥ του Συμβουλίου (ΕΕ L 88 της 31.3.2017, σ. 6, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2017/541/oj).·γ)υπάρχουν εύλογες ενδείξεις για την πρόθεσή τους να διαπράξουν αδίκημα σύμφωνα με τα στοιχεία β) και βα) της παρούσας παραγράφου στο έδαφος κράτους μέλους·γα) υπάρχουν εύλογες ενδείξεις ότι συνιστούν όποια άλλη απειλή για την ασφάλεια, όπως προσδιορίζεται δυνάμει του εθνικού δικαίου.2.Οι υπήκοοι τρίτων χωρών που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του παρόντος άρθρου υπόκεινται σε απομάκρυνση σύμφωνα με το άρθρο 12.2α. Η παράγραφος 1 στοιχεία β), βα) και γ) εφαρμόζεται σε υπηκόους τρίτων χωρών όταν υπάρχουν εύλογες ενδείξεις ότι έχουν υποκινήσει ή συμμετάσχει με άλλον τρόπο στη διάπραξη των εγκλημάτων ή των πράξεων που αναφέρονται σε αυτήν.2β. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα απαραίτητα μέτρα για να διασφαλίσουν ότι εξετάζονται και εκτελούνται κατά προτεραιότητα οι αποφάσεις επιστροφής που αφορούν υπηκόους τρίτων χωρών οι οποίοι εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του παρόντος άρθρου.3.Κατά παρέκκλιση από τις σχετικές διατάξεις του παρόντος κανονισμού, οι υπήκοοι τρίτων χωρών που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του παρόντος άρθρου μπορούν:α)να αποτελέσουν αντικείμενο απαγόρευσης εισόδου που εκδίδεται σύμφωνα με το άρθρο 10 και υπερβαίνει τη μέγιστη διάρκεια που αναφέρεται στο άρθρο 10 παράγραφος 6 ή απαγόρευσης εισόδου απεριόριστης διάρκειας όταν δικαιολογείται και κατ’ αναλογία προς τον κίνδυνο που συνιστά ο υπήκοος τρίτης χώρας για την ασφάλεια. Σε μια τέτοια περίπτωση έχουν εφαρμογή οι διατάξεις του άρθρου 11 παράγραφος 4·β)να τεθούν υπό κράτηση σύμφωνα με το άρθρο 29 παράγραφος 3 στοιχείο γ)·γ)να τεθούν υπό κράτηση σε φυλακές, ει δυνατόν χωριστά από τους κρατουμένους του κοινού δικαίου·δ)να τεθούν υπό κράτηση για πρόσθετες περιόδους που υπερβαίνουν τη μέγιστη διάρκεια που αναφέρεται στο άρθρο 32 παράγραφος 3 και η οποία καθορίζεται από δικαστήριο, λαμβανομένων υπόψη των περιστάσεων της συγκεκριμένης περίπτωσης, και υπόκειται σε επανεξέταση από δικαστήριο τουλάχιστον ανά τρίμηνο.4.Όταν υπήκοοι τρίτων χωρών που αναφέρονται στην παράγραφο 1 στοιχείο α) συνιστούν απειλή για τη δημόσια τάξη, τη δημόσια ασφάλεια ή την εθνική ασφάλεια και η απειλή αυτή δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά σύμφωνα με το παρόν άρθρο, τα κράτη μέλη δύνανται να προβλέπουν τη λήψη άλλων μέτρων δυνάμει του εθνικού δικαίου. Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι, κατά τη λήψη της σχετικής απόφασης, το μέτρο είναι αναγκαίο και αναλογικό σε σχέση με τη σοβαρότητα της απειλής για τη δημόσια ασφάλεια ή τον κίνδυνο που συνιστά το ενδιαφερόμενο πρόσωπο.4α. Τα κράτη μέλη μπορούν να βασίζονται σε υφιστάμενη ενδελεχή αξιολόγηση ασφαλείας όλων των σχετικών περιστάσεων που έχει διενεργηθεί από τις αρμόδιες αρχές σε προηγούμενα στάδια, μεταξύ άλλων στο πλαίσιο διαδικασιών ασύλου, θεώρησης και ελέγχου των συνόρων, συμπεριλαμβανομένου του ελέγχου διαλογής.

Άρθρο 17Επιστροφή σε τρίτη χώρα με την οποία υπάρχει συμφωνία ή ρύθμιση1.Η επιστροφή, κατά την έννοια του άρθρου 4 πρώτο εδάφιο σημείο 3) στοιχείο ζ), των παρανόμως διαμενόντων υπηκόων τρίτων χωρών απαιτεί τη σύναψη συμφωνίας ή ρύθμισης με τρίτη χώρα. Τέτοιου είδους συμφωνία ή ρύθμιση μπορεί να συναφθεί μόνο με τρίτη χώρα που σέβεται τα διεθνή πρότυπα και αρχές για τα ανθρώπινα δικαιώματα σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο, συμπεριλαμβανομένης της αρχής της μη επαναπροώθησης.2.Η συμφωνία ή η ρύθμιση σύμφωνα με την παράγραφο 1 ορίζει τα ακόλουθα:α)τις διαδικασίες που εφαρμόζονται στην επιστροφή παρανόμως διαμενόντων υπηκόων τρίτων χωρών από το έδαφος των κρατών μελών προς την τρίτη χώρα που αναφέρεται στην παράγραφο 1·β)τις προϋποθέσεις για την παραμονή του υπηκόου τρίτης χώρας στην τρίτη χώρα που αναφέρεται στην παράγραφο 1, συμπεριλαμβανομένων των αντίστοιχων υποχρεώσεων και ευθυνών των μερών της συμφωνίας ή της ρύθμισης·▌δ)τις υποχρεώσεις της τρίτης χώρας που αναφέρεται στη δεύτερη περίοδο της παραγράφου 1·▌στ)τις συνέπειες σε περίπτωση παραβιάσεων της συμφωνίας ή της ρύθμισης ή σε περίπτωση σημαντικής αλλαγής που επηρεάζει δυσμενώς την κατάσταση της τρίτης χώρας.2α. Όταν μια συμφωνία ή ρύθμιση σύμφωνα με την παράγραφο 1 ορίζει την περαιτέρω επιστροφή σε χώρα επιστροφής που αναφέρεται στο άρθρο 4 παράγραφος 3 στοιχεία α) έως δ), η συμφωνία ή η ρύθμιση, πέραν των προβλεπομένων στην παράγραφο 2, ορίζει τα ακόλουθα:α) τις συνέπειες σε περίπτωση που δεν είναι δυνατή η περαιτέρω επιστροφή·β) τις αντίστοιχες υποχρεώσεις και ευθύνες των μερών της συμφωνίας ή της ρύθμισης·γ) τις συνέπειες σε περίπτωση σημαντικής αλλαγής που επηρεάζει δυσμενώς την κατάσταση της τρίτης χώρας δυνάμει της παραγράφου 1·δ) τον ανεξάρτητο φορέα ή μηχανισμό για την παρακολούθηση της αποτελεσματικής εφαρμογής της συμφωνίας ή της ρύθμισης.Η συμφωνία ή η ρύθμιση σύμφωνα με το πρώτο εδάφιο μπορεί να περιλαμβάνει τους όρους κράτησης στην τρίτη χώρα δυνάμει της παραγράφου 1.3.Τα κράτη μέλη ενημερώνουν, σε εύθετο χρόνο, τα οικεία κράτη μέλη σχετικά με διαπραγματεύσεις για συμφωνία ή ρύθμιση, όπως αναφέρεται στην παράγραφο 1, με τρίτη χώρα που συνορεύει με τα συγκεκριμένα κράτη μέλη. Τα κράτη μέλη ενημερώνουν την Επιτροπή και τα άλλα κράτη μέλη για κάθε διμερή ή πολυμερή συμφωνία ή ρύθμιση που συνάπτεται σύμφωνα με την παράγραφο 1, πριν από την έναρξη ισχύος τους ή, σε περίπτωση που μια συμφωνία ή ρύθμιση πρόκειται να εφαρμοστεί προσωρινά, πριν από την έναρξη της προσωρινής εφαρμογής της. Η Επιτροπή και τα άλλα κράτη μέλη ενημερώνονται επίσης για κάθε μεταγενέστερη τροποποίηση ή καταγγελία των εν λόγω συμφωνιών ή ρυθμίσεων.4.Οι ασυνόδευτοι ανήλικοι ▌ δεν επιστρέφουν σε τρίτη χώρα που αναφέρεται στην παράγραφο 1.

Τμήμα 5Επιστροφή ανηλίκων

Άρθρο 18Υπέρτερο συμφέρον του παιδιούΚατά την εφαρμογή των διατάξεων του παρόντος κανονισμού, λαμβάνεται πρωτίστως υπόψη το υπέρτερο συμφέρον του παιδιού.

Άρθρο 19Εκτίμηση της ηλικίας ανηλίκων1. Όταν, ως αποτέλεσμα δηλώσεων του υπηκόου τρίτης χώρας, διαθέσιμων αποδεικτικών εγγράφων ή άλλων σχετικών ενδείξεων, υπάρχουν αμφιβολίες ως προς το αν είναι ανήλικος, η αρμόδια αρχή μπορεί να διεξαγάγει εκτίμηση της ηλικίας του σύμφωνα με το εθνικό ή το ενωσιακό δίκαιο. Για την εν λόγω εκτίμηση της ηλικίας μπορεί να χρησιμοποιηθεί το άρθρο 25 του κανονισμού (ΕΕ) 2024/1348 ▌.2. Η αρμόδια αρχή μπορεί να βασίζεται σε υφιστάμενη εκτίμηση της ηλικίας που έχει διενεργηθεί σε προηγούμενα στάδια της διαδικασίας επιστροφής ή σε άλλες σχετικές διαδικασίες.3. Κράτος μέλος μπορεί να αναγνωρίζει τα αποτελέσματα εκτίμησης της ηλικίας από άλλα κράτη μέλη όταν η εκτίμηση της ηλικίας διενεργήθηκε σε συμμόρφωση με το ενωσιακό δίκαιο.6. Η άρνηση υποβολής σε εκτίμηση της ηλικίας, συμπεριλαμβανομένης της ιατρικής εξέτασης, δεν εμποδίζει την αποφαινόμενη αρχή να συνεχίσει τη διαδικασία επιστροφής. Η άρνηση αυτή μπορεί να θεωρηθεί μόνον μαχητό τεκμήριο ότι ο αιτών δεν είναι ανήλικος.

Άρθρο 20Επιστροφή ασυνόδευτων ανηλίκων1.▌Με βάση το υπέρτερο συμφέρον του παιδιού, παρέχεται βοήθεια από κατάλληλους φορείς πλην των αρχών που διενεργούν την επιστροφή.2.Ορίζεται εκπρόσωπος ή πρόσωπο που καθίσταται αρμόδιο για τη διαφύλαξη του υπέρτερου συμφέροντος του παιδιού, προκειμένου να εκπροσωπεί, να συντρέχει τον ασυνόδευτο ανήλικο και να ενεργεί εξ ονόματός του, κατά περίπτωση, στη διαδικασία επιστροφής. Θα πρέπει να διασφαλίζεται ότι ο διορισμένος εκπρόσωπος διαθέτει τη σωστή εκπαίδευση για μια φιλική προς το παιδί και κατάλληλη για την ηλικία του επικοινωνία, και ότι μπορεί να επικοινωνεί, μεταξύ άλλων με τη χρήση υπηρεσιών διερμηνείας, σε γλώσσα που κατανοεί ή μπορεί εύλογα να θεωρηθεί ότι κατανοεί ο ανήλικος. Το εν λόγω πρόσωπο μπορεί να είναι το πρόσωπο που ορίζεται να ενεργεί ως εκπρόσωπος βάσει της οδηγίας (ΕΕ) 2024/1346Οδηγία (ΕΕ) 2024/1346 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 14ης Μαΐου 2024, σχετικά με τις απαιτήσεις για την υποδοχή των αιτούντων διεθνή προστασία (ΕΕ L, 2024/1346, 22.5.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2024/1346/oj)., όταν έχει οριστεί σύμφωνα με το άρθρο 27 της εν λόγω οδηγίας.3.Πραγματοποιείται ακρόαση του ασυνόδευτου ανηλίκου, είτε απευθείας είτε μέσω του εκπροσώπου ή του ▌ προσώπου που αναφέρεται στην παράγραφο 2, μεταξύ άλλων στο πλαίσιο του προσδιορισμού του υπέρτερου συμφέροντος του παιδιού. Το αργότερο πριν απομακρυνθεί ασυνόδευτος ανήλικος από το έδαφος κράτους μέλους, οι αρχές του κράτους μέλους αυτού βεβαιώνονται ότι ο ασυνόδευτος ανήλικος θα επιστρέψει σε μέλος της οικογένειάς του, σε ορισθέντα κηδεμόνα ή σε κατάλληλες εγκαταστάσεις υποδοχής στη χώρα επιστροφής.

Κεφάλαιο ΙΙΙΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ ΤΟΥ ΥΠΗΚΟΟΥ ΤΡΙΤΗΣ ΧΩΡΑΣ

Άρθρο 21Υποχρέωση συνεργασίας1.Οι υπήκοοι τρίτων χωρών συμμορφώνονται με την υποχρέωση αναχώρησης από το έδαφος των κρατών μελών και έχουν την υποχρέωση να συνεργάζονται με τις αρμόδιες αρχές των κρατών μελών σε όλα τα στάδια της διαδικασίας επιστροφής.1α. Οι υπήκοοι τρίτων χωρών παρέχουν στις αρμόδιες αρχές, χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση, πληροφορίες σχετικά με τυχόν αλλαγές στην ατομική τους κατάσταση που είναι κρίσιμες για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού.2.Με την επιφύλαξη της υποχρέωσης αναχώρησης από το έδαφος των κρατών μελών, οι υπήκοοι τρίτων χωρών:α)παραμένουν στη διάθεση των αρμόδιων αρχών στο έδαφος του κράτους μέλους που είναι αρμόδιο για τη διαδικασία επιστροφής στην οποία υπόκεινται οι υπήκοοι τρίτης χώρας, δεν διαφεύγουν, μεταξύ άλλων σε άλλο κράτος μέλος, και προσέρχονται για την αναχώρηση του μέσου μεταφοράς για την επιστροφή όπως έχει καθοριστεί από την αρμόδια αρχή·αα) δεν αντιδρούν σωματικά ή φραστικά στην επιστροφή·β)παρέχουν, ▌χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση, όλες τις πληροφορίες και τα φυσικά και ψηφιακά έγγραφα, συμπεριλαμβανομένων αντιγράφων και ηλεκτρονικών αρχείων, που είναι συναφή για την εξακρίβωση ή την επαλήθευση της ταυτότητας ή της ιθαγένειας ή που είναι για άλλο λόγο συναφή στο πλαίσιο της διαδικασίας ▌επιστροφής, τα οποία κατέχουν ή τεκμαίρεται ευλόγως ότι είναι σε θέση να αποκτήσουν, ιδίως παρέχοντας στις αρμόδιες αρχές έγγραφο ταυτότητας ή ταξιδιωτικό έγγραφο ή μέσω της συνεργασίας τους για την απόκτηση εγγράφου ταυτότητας ή ταξιδιωτικού εγγράφου·γ)δεν καταστρέφουν, δεν παρακρατούν ούτε απορρίπτουν με άλλον τρόπο▌ τα έγγραφα, τις πληροφορίες και την τεκμηρίωση που αναφέρονται στο σημείο β) της παρούσας παραγράφου, δεν χρησιμοποιούν ψευδώνυμα με πρόθεση εξαπάτησης, δεν παρέχουν άλλες ψευδείς πληροφορίες σε προφορική ή γραπτή μορφή ή παραπλανούν με άλλο τρόπο τις αρχές και δεν αντιτίθενται δολίως στη διαδικασία ▌ επιστροφής·δ)παρέχουν εξηγήσεις σε περίπτωση που δεν έχουν στην κατοχή τους έγγραφο ταυτοποίησης ή ταξιδιωτικό έγγραφο·ε)παρέχουν πληροφορίες σχετικά με τις τρίτες χώρες διέλευσης, τις διαδρομές ταξιδιού ή άλλες τρίτες χώρες με τις οποίες μπορεί να έχουν άλλες συνδέσεις που θα μπορούσαν να διευκολύνουν την επιστροφή·στ)παρέχουν βιομετρικά δεδομένα, όπως ορίζονται στο εθνικό και το ενωσιακό δίκαιο, μεταξύ άλλων στο άρθρο 2 σημείο 1) στοιχείο ιθ) του κανονισμού (ΕΕ) 2024/1358 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του ΣυμβουλίουΚανονισμός (ΕΕ) 2024/1358 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 14ης Μαΐου 2024, σχετικά με τη θέσπιση του «Eurodac» για την αντιπαραβολή βιομετρικών δεδομένων προκειμένου να εφαρμόζονται αποτελεσματικά οι κανονισμοί (ΕΕ) 2024/1351 και (ΕΕ) 2024/1350 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου και η οδηγία 2001/55/ΕΚ του Συμβουλίου και να ταυτοποιούνται οι παρανόμως διαμένοντες υπήκοοι τρίτων χωρών και οι ανιθαγενείς και σχετικά με αιτήσεις αντιπαραβολής με τα δεδομένα Eurodac που υποβάλλουν οι αρχές επιβολής του νόμου των κρατών μελών και η Ευρωπόλ για σκοπούς επιβολής του νόμου, την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΕ) 2018/1240 και (ΕΕ) 2019/818 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 603/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (ΕΕ L, 2024/1358, 22.5.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2024/1358/oj).·στα) συμμορφώνονται με τις ταξιδιωτικές απαιτήσεις των μεταφορέων και τις απαιτήσεις εισόδου των αρχών τρίτων χωρών, συμπεριλαμβανομένων των υγειονομικών απαιτήσεων, όταν οι εν λόγω απαιτήσεις επιβάλλονται γενικά στους διεθνείς ταξιδιώτες·ζ)παρέχουν, όταν τους ζητείται από τις αρμόδιες αρχές, ακριβή στοιχεία επικοινωνίας, συμπεριλαμβανομένων του τρέχοντος τόπου διαμονής, της διεύθυνσης, του αριθμού τηλεφώνου στον οποίο είναι δυνατή η επικοινωνία μαζί τους και, εφόσον υπάρχει, διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου·η)παρέχουν, χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση, πληροφορίες σχετικά με τυχόν αλλαγές στα στοιχεία επικοινωνίας που αναφέρονται στο στοιχείο ζ)·θ)συμμορφώνονται με όποιο μέτρο τους επιβληθεί δυνάμει του άρθρου 23 παράγραφος 1 και του άρθρου 23γ παράγραφος 1, καθ’ όλη τη διάρκεια της διαδικασίας επιστροφής·ι)παρέχουν όλες τις απαιτούμενες πληροφορίες και δηλώσεις στο πλαίσιο των αιτήσεων που υποβάλλουν στις αρμόδιες αρχές των σχετικών τρίτων χωρών με σκοπό την απόκτηση ταξιδιωτικών εγγράφων, και συνεργάζονται με τις εν λόγω αρχές τρίτων χωρών, αν παραστεί ανάγκη·ια)▌ εμφανίζονται αυτοπροσώπως ή▌ μέσω εικονοτηλεδιάσκεψης, ανάλογα με τις απαιτήσεις των αρμόδιων αρχών, ενώπιον των αρμόδιων εθνικών αρχών ή των αρχών της τρίτης χώρας στον τόπο που υποδεικνύουν οι εν λόγω αρχές για τον σκοπό της απόκτησης ταξιδιωτικών εγγράφων και τον προσδιορισμό της ταυτότητας ή της ιθαγένειάς τους·ιβ)όταν απαιτείται από τις αρμόδιες αρχές, συμμετέχουν σε συμβουλευτικές συνεδρίες σχετικά με θέματα επιστροφής και επανένταξης·ιβα) συμμορφώνονται με άλλα σχετικά πρόσθετα μέτρα σε σχέση με την επιστροφή βάσει του εθνικού δικαίου.Οι υποχρεώσεις που επιβάλλονται στον υπήκοο τρίτης χώρας δυνάμει του παρόντος άρθρου δεν θίγουν τις υποχρεώσεις και τα μέτρα που δεν σχετίζονται με την επιστροφή και προβλέπονται από το εθνικό δίκαιο.3.Οι πληροφορίες και ▌ τα έγγραφα που αναφέρονται στην παράγραφο 2 στοιχείο β), ή, εάν δεν είναι διαθέσιμα, αντίγραφά τους, περιλαμβάνουν ειδικότερα τις δηλώσεις των υπηκόων τρίτων χωρών και τυχόν έγγραφα που έχουν στην κατοχή τους σχετικά με:α)το όνομα, την ημερομηνία και τον τόπο γέννησης, το φύλο και την ιθαγένεια ή τις ιθαγένειές τους ή το γεγονός ότι είναι ανιθαγενείς·β)τα μέλη της οικογένειάς τους και άλλα προσωπικά τους στοιχεία, εάν είναι κρίσιμα για τη διεξαγωγή της διαδικασίας επιστροφής ▌ ή για τον προσδιορισμό της χώρας επιστροφής·γ)το είδος, τον αριθμό, την περίοδο ισχύος και τη χώρα έκδοσης κάθε εγγράφου ταυτότητας ή ταξιδιωτικού τους εγγράφου και άλλων εγγράφων που παρέχονται από αυτούς και τα οποία η αρμόδια αρχή θεωρεί κρίσιμα για τους σκοπούς της ταυτοποίησής τους, για τη διεξαγωγή της διαδικασίας επιστροφής ▌ και για τον προσδιορισμό της χώρας επιστροφής·δ)τυχόν τίτλο διαμονής ή άλλη άδεια που τους παρέχει δικαίωμα παραμονής και έχει εκδοθεί από άλλο κράτος μέλος ή από τρίτη χώρα·ε)τυχόν απόφαση επιστροφής, απόφαση με την οποία διατάσσεται η απομάκρυνση ή απαγόρευση εισόδου που έχει εκδοθεί από άλλο κράτος μέλος·στ)τη χώρα ή τις χώρες και τον τόπο ή τους τόπους προηγούμενης διαμονής, τα δρομολόγια, τις χώρες διέλευσης και τα ταξιδιωτικά έγγραφα.4.Όταν οι αρμόδιες αρχές αποφασίζουν να παρακρατήσουν οποιοδήποτε έγγραφο είναι αναγκαίο για τον σκοπό της ▌ επιστροφής, όπως αναφέρεται στην παράγραφο 2 στοιχείο β), διασφαλίζουν ότι ο υπήκοος τρίτης χώρας ▌ λαμβάνει αμέσως φωτοαντίγραφα ή άλλες κατάλληλες αποδείξεις παρακράτησης των εγγράφων. Σε περίπτωση οικειοθελούς επιστροφής ▌ , οι αρμόδιες αρχές είτε επιστρέφουν τα έγγραφα αυτά στον υπήκοο τρίτης χώρας κατά τον χρόνο αναχώρησης είτε κατά την άφιξή του στην τρίτη χώρα.5.Η επικοινωνία με τον υπήκοο τρίτης χώρας είναι εφικτή με μέσο επικοινωνίας όπως έχει οριστεί από το εθνικό δίκαιο. Τα κράτη μέλη ▌ θεσπίζουν στο εθνικό δίκαιο τη μέθοδο επικοινωνίας και το χρονικό σημείο κατά το οποίο θεωρείται ότι η επικοινωνία περιήλθε και κοινοποιήθηκε στον υπήκοο τρίτης χώρας, ή χρησιμοποιούν ψηφιακά συστήματα που αναπτύσσονται και/ή υποστηρίζονται από τα κράτη μέλη ή από την Ένωση για τους σκοπούς της εν λόγω επικοινωνίας.▌

Άρθρο 21αΚίνδυνος διαφυγής1. Εάν δεν αποδεικνύεται διαφορετικά, κίνδυνος διαφυγής σε μια μεμονωμένη περίπτωση υπάρχει όταν πληρούται ένα από τα ακόλουθα κριτήρια όσον αφορά τον οικείο παρανόμως διαμένοντα υπήκοο τρίτης χώρας:α) ο υπήκοος τρίτης χώρας εισήλθε ή μετέβη ή επιχείρησε να το πράξει χωρίς άδεια στο έδαφος κράτους μέλους, μεταξύ άλλων αφού διήλθε από άλλη τρίτη χώρα·β) ο υπήκοος τρίτης χώρας υπόκειται σε απόφαση επιστροφής που έχει εκδοθεί από κράτος μέλος διαφορετικό από εκείνο στο έδαφος του οποίου επί του παρόντος διαμένει παράνομα, μεταξύ άλλων σε περίπτωση που εντοπίστηκε μέσω των καταχωρίσεων που έχουν εισαχθεί στο Σύστημα Πληροφοριών Σένγκεν σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2018/1860·γ) ο υπήκοος τρίτης χώρας δεν συμμορφώνεται με ένα ή περισσότερα από τα μέτρα που επιβάλλονται σύμφωνα με το άρθρο 23 παράγραφος 1 και το άρθρο 23β παράγραφος 1, ή εκφράζει ή επιδεικνύει την πρόθεσή του να το πράξει·δ) ο υπήκοος τρίτης χώρας εισήλθε εκ νέου στο έδαφος των κρατών μελών κατά παράβαση ισχύουσας απαγόρευσης εισόδου.2. Σε περιπτώσεις που δεν καλύπτονται από την παράγραφο 1, ο κίνδυνος διαφυγής καθορίζεται βάσει συνολικής αξιολόγησης των περιστάσεων της συγκεκριμένης περίπτωσης. Η αξιολόγηση περιλαμβάνει ένα ή περισσότερα από τα ακόλουθα κριτήρια όσον αφορά τον οικείο παρανόμως διαμένοντα υπήκοο τρίτης χώρας:α) έλλειψη τόπου διαμονής, σταθερής κατοικίας ή αξιόπιστης διεύθυνσης·β) μη συμμόρφωση με την υποχρέωση αναχώρησης από το έδαφος των κρατών μελών εντός της προθεσμίας αναχώρησης που ορίζεται σύμφωνα με το άρθρο 7 παράγραφος 1 στοιχείο α)·γ) όταν επίκειται αναχώρηση και υπάρχουν υπόνοιες ότι ο υπήκοος τρίτης χώρας προτίθεται να αθετήσει την υποχρέωση συνεργασίας, όπως ορίζεται στο άρθρο 21 παράγραφος 2 στοιχείο α)·δ) χρήση πλαστών ή παραποιημένων εγγράφων ταυτότητας ή ταξιδιωτικών εγγράφων, τίτλων διαμονής ή θεωρήσεων ή εγγράφων που δικαιολογούν τους όρους εισόδου, καταστροφή τέτοιων εγγράφων ή απόρριψή τους με άλλον τρόπο, χρήση ψευδωνύμων με πρόθεση εξαπάτησης, παροχή άλλων ψευδών πληροφοριών σε προφορική ή γραπτή μορφή ή άλλη δόλια εναντίωση στη διαδικασία επιστροφής ή επανεισδοχής·ε) μη παρακολούθηση συμβουλευτικών συνεδριών σε θέματα επιστροφής και επανένταξης, ενώ απαιτείται από τις αρμόδιες αρχές·στ) ο υπήκοος τρίτης χώρας δεν διαθέτει σταθερές κοινωνικές σχέσεις, και ειδικότερα δεν έχει οικογενειακούς δεσμούς και διαθέτει ανεπαρκή μέσα διαβίωσης·ζ) μη συμμόρφωση με τις υποχρεώσεις δυνάμει του άρθρου 21 παράγραφος 2, στοιχεία α) έως γ), ε), στα) και θ) έως ια), περιλαμβανομένης της μη συνεργασίας για την απόκτηση ταξιδιωτικών εγγράφων·η) άλλα κριτήρια εκτός από τα στοιχεία α) έως στ), εφόσον προβλέπονται από το εθνικό δίκαιο.▌

Κεφάλαιο ΙΙΙαΜΕΤΡΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΩΝ ΕΠΙΣΤΡΟΦΩΝ ΚΑΙ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΛΥΣΕΙΣ ΑΝΤΙ ΤΗΣ ΚΡΑΤΗΣΗΣ

Άρθρο 23Διαθεσιμότητα για τη διαδικασία επιστροφής1. Με σκοπό την προετοιμασία και τη διασφάλιση αποτελεσματικής επιστροφής ή προκειμένου να δοθούν περαιτέρω κίνητρα για τη συμμόρφωση με τις υποχρεώσεις αναχώρησης και συνεργασίας, τα κράτη μέλη δύνανται να επιβάλουν στον υπήκοο τρίτης χώρας ένα ή περισσότερα από τα ακόλουθα μέτρα:α) την υποχρέωση να παραμείνει σε γεωγραφική περιοχή εντός του εδάφους του κράτους μέλους, όπου μπορεί να κυκλοφορεί ελεύθερα·β) την υποχρέωση διαμονής σε συγκεκριμένη διεύθυνση ή τόπο που καθορίζεται από τις αρμόδιες αρχές·γ) την υποχρέωση να εμφανίζεται ενώπιον των αρμόδιων αρχών σε συγκεκριμένες χρονικές στιγμές, αυτοπροσώπως ή με άλλο τρόπο, όπως διευκρινίζεται στο εθνικό δίκαιο·δ) άλλα μέτρα πλην εκείνων που αναφέρονται στα στοιχεία α) έως γ), εφόσον προβλέπονται από το εθνικό δίκαιο. 2.Τυχόν μέτρα δυνάμει της παραγράφου 1 εφαρμόζονται μόνο στον βαθμό που είναι συμβατά με τις ειδικές ανάγκες των ευάλωτων ατόμων και το υπέρτερο συμφέρον του παιδιού.2α. Τα μέτρα που προβλέπονται στην παράγραφο 1 μπορούν επίσης να επιβάλλονται σε υπηκόους τρίτων χωρών των οποίων η απομάκρυνση δεν είναι εφικτή διότι δεν συνεργάζονται με τις αρμόδιες αρχές.3.Κατόπιν αιτήματος, οι αρμόδιες αρχές μπορούν να επιτρέπουν στον υπήκοο τρίτης χώρας να μη συμμορφωθεί προσωρινά με μέτρο που αναφέρεται στην παράγραφο 1.▌4.Ο υπήκοος τρίτης χώρας ενημερώνεται αν αυτό του επιτρέπεται ή όχι σύμφωνα με την παράγραφο 3.5.Ο υπήκοος τρίτης χώρας δεν υποχρεούται να ζητήσει άδεια δυνάμει της παραγράφου 3 προκειμένου να παρουσιαστεί στις αρχές ή να εμφανιστεί ενώπιον δικαστηρίου, όταν το να μην το πράξει θα συνιστούσε παραβίαση των υποχρεώσεων της παραγράφου 1 και η παρουσία του εν λόγω υπηκόου τρίτης χώρας είναι αναγκαία. Ο υπήκοος τρίτης χώρας ενημερώνει τις αρμόδιες αρχές εκ των προτέρων σχετικά με αυτές τις υποχρεώσεις παρουσίας ή εμφάνισης.6.Οι αποφάσεις που λαμβάνονται σύμφωνα με την παράγραφο 1 στοιχεία β) και γ) λαμβάνονται γραπτώς, είναι αναλογικές και λαμβάνουν υπόψη τις ειδικές περιστάσεις του ενδιαφερόμενου υπηκόου τρίτης χώρας.7. Ο υπήκοος τρίτης χώρας ενημερώνεται για κάθε απόφαση εφαρμογής των μέτρων που αναφέρονται στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου, και σχετικά με τις συνέπειες της μη συμμόρφωσης με την απόφαση αυτή, περιλαμβανομένης της κράτησης σύμφωνα με το άρθρο 29.

Άρθρο 23αΕρευνητικά μέτρα1. Με την επιφύλαξη ερευνητικών μέτρων για άλλους λόγους μη συνδεόμενους με την επιστροφή σύμφωνα με το εθνικό δίκαιο, οι αρμόδιες αρχές των κρατών μελών μπορούν, όταν είναι αναγκαίο, αναλογικό και δεόντως αιτιολογημένο για τον σκοπό της προετοιμασίας ή της διασφάλισης αποτελεσματικής επιστροφής:α)να πραγματοποιούν έρευνα στον υπήκοο τρίτης χώρας και, με την επιφύλαξη προηγούμενης δικαστικής εντολής ή, σύμφωνα με το σχετικό εθνικό δίκαιο, διοικητικής εντολής, όταν αυτό είναι αναγκαίο, αναλογικό και δεόντως αιτιολογημένο από τον επείγοντα χαρακτήρα της εν λόγω έρευνας, στον τόπο διαμονής του ή σε άλλες σχετικές εγκαταστάσεις·αα)να λαμβάνουν διοικητικά μέτρα με σκοπό τη διασφάλιση της συμμόρφωσης με την υποχρέωση παροχής βιομετρικών δεδομένων, όπως ορίζεται στο εθνικό δίκαιο, συμπεριλαμβανομένων των δακτυλικών αποτυπωμάτων, τα οποία θα μπορούσαν να περιλαμβάνουν τη δυνατότητα χρήσης μέσων καταναγκασμού ως έσχατη λύση όταν υπήκοος τρίτης χώρας δεν παρέχει βιομετρικά δεδομένα, όπως απαιτείται βάσει του άρθρου 21 παράγραφος 2 στοιχείο στ)·β) να ερευνούν και να κατάσχουν προσωπικά αντικείμενα, ηλεκτρονικές συσκευές και άλλα συναφή αντικείμενα· γ) να επιβάλλουν άλλα ερευνητικά μέτρα, εφόσον αυτό προβλέπεται από το εθνικό δίκαιο.2. Κάθε ερευνητικό μέτρο δυνάμει της παραγράφου 1 στοιχεία α) έως γ) του παρόντος άρθρου μπορεί να εκτελείται χωρίς τη συγκατάθεση του ενδιαφερόμενου υπηκόου τρίτης χώρας.3. Κάθε ερευνητικό μέτρο που επιβάλλεται σύμφωνα με την παράγραφο 1 στοιχεία α) έως γ) του παρόντος άρθρου σέβεται τα θεμελιώδη δικαιώματα και υπόκειται στις εγγυήσεις και τα μέσα έννομης προστασίας που προβλέπονται στο ενωσιακό και το εθνικό δίκαιο.

Άρθρο 23βΣυνέπειες της μη συμμόρφωσης με την υποχρέωση συνεργασίας 1. Σε περίπτωση μη συμμόρφωσης με τις υποχρεώσεις συνεργασίας που ορίζονται στο άρθρο 21 παράγραφος 1 και τις απαιτήσεις του άρθρου 21 παράγραφος 2, τα κράτη μέλη επιβάλλουν στον ενδιαφερόμενο υπήκοο τρίτης χώρας ένα ή περισσότερα από τα μέτρα που ορίζονται στο άρθρο 23 παράγραφος 1 και μπορούν να επιβάλουν ένα ή περισσότερα από τα ακόλουθα μέτρα, τα οποία είναι αποτελεσματικά και αναλογικά:β) άρνηση χορήγησης ή μείωση ορισμένων παροχών και επιδομάτων όταν προβλέπεται από το εθνικό δίκαιο, εκτός εάν αυτό θα οδηγούσε σε αδυναμία των προσώπων αυτών να καλύψουν τις βασικές τους ανάγκες·γ) άρνηση χορήγησης ή μείωση των κινήτρων που χορηγούνται για την προώθηση της οικειοθελούς επιστροφής, συμπεριλαμβανομένης της άρνησης χορήγησης στήριξης ή της μειωμένης στήριξης για προγράμματα επιστροφής και επανένταξης σύμφωνα με το άρθρο 46 παράγραφος 3·δ) άρνηση χορήγησης ή ανάκληση άδειας εργασίας, όταν προβλέπεται στην εθνική νομοθεσία·ε) παράταση της διάρκειας της απαγόρευσης εισόδου έως τη μέγιστη διάρκεια που προβλέπεται στο άρθρο 10 παράγραφος 6·στ) ποινικές κυρώσεις, περιλαμβανομένης της φυλάκισης, εφόσον προβλέπονται από το εθνικό δίκαιο·ζ) οικονομικές κυρώσεις·η)άλλα μέτρα ή συνέπειες πέραν των προαναφερθέντων, εφόσον προβλέπονται από το εθνικό δίκαιο.

Άρθρο 23γΕναλλακτικές λύσεις αντί της κράτησης1. Τα κράτη μέλη μπορούν να επιβάλλουν μία ή περισσότερες από τις ακόλουθες εναλλακτικές λύσεις αντί της κράτησης, λαμβάνοντας υπόψη τις ατομικές περιστάσεις του ενδιαφερόμενου υπηκόου τρίτης χώρας, συμπεριλαμβανομένου του επιπέδου του κινδύνου διαφυγής που αξιολογείται σύμφωνα με το άρθρο 21α:α) την κατάθεση κατάλληλης οικονομικής εγγύησης·β) τη χρήση ηλεκτρονικής παρακολούθησης·γ) άλλα μέτρα εκτός από τα στοιχεία α) και β), εφόσον προβλέπονται από το εθνικό δίκαιο.1α.Τα μέτρα που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο αποσκοπούν πρωτίστως στη διασφάλιση της αποτελεσματικής και έγκαιρης επιστροφής του υπηκόου τρίτης χώρας.2. Η απόφαση για την εφαρμογή των μέτρων που παρατίθενται στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου αναφέρει τους σχετικούς πραγματικούς και νομικούς λόγους.3. Οι υπήκοοι τρίτων χωρών ενημερώνονται γραπτώς για κάθε απόφαση εφαρμογής των μέτρων που αναφέρονται στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου και για τις συνέπειες της μη συμμόρφωσης με την εν λόγω απόφαση, συμπεριλαμβανομένης της κράτησης δυνάμει του άρθρου 29.4. Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι οι αποφάσεις που λαμβάνονται σύμφωνα με την παράγραφο 2 του παρόντος άρθρου επανεξετάζονται από δικαστήριο κατόπιν αιτήματος του ενδιαφερόμενου προσώπου ή αυτεπαγγέλτως.

Κεφάλαιο IVΕΓΓΥΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΜΕΣΑ ΕΝΝΟΜΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣΤμήμα 1Διαδικαστικές εγγυήσεις

Άρθρο 24Δικαίωμα ενημέρωσης1.Οι αρμόδιες αρχές διασφαλίζουν ότι οι υπήκοοι τρίτων χωρών που υπόκεινται σε ▌ επιστροφή ενημερώνονται ▌ σχετικά με τα ακόλουθα:α)τον σκοπό ▌ της ▌ διαδικασίας ▌ ·β)τις ▌ υποχρεώσεις των υπηκόων τρίτων χωρών ▌ όπως καθορίζονται στο άρθρο 21 και στο άρθρο 23, τις συνέπειες της μη συμμόρφωσης σύμφωνα με το άρθρο 23β και το άρθρο 29 παράγραφος 3 στοιχείο ε), την ύπαρξη καταχώρισης του προσώπου με σκοπό την επιστροφή στο Σύστημα Πληροφοριών Σένγκεν και την αναγνώριση και εκτέλεση απόφασης επιστροφής που έχει εκδοθεί από άλλο κράτος μέλος σύμφωνα με το άρθρο 9·γ)συμβουλευτικές συνεδρίες σε θέματα επιστροφής και επανένταξης και σχετικά προγράμματα σύμφωνα με το άρθρο 46·δ)τα διαδικαστικά τους δικαιώματα ▌ σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό και την εθνική νομοθεσία, ιδίως το δικαίωμα νομικής συνδρομής και εκπροσώπησης σύμφωνα με το άρθρο 25.2.Οι πληροφορίες παρέχονται χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση ▌ και διατυπώνονται σε γλώσσα την οποία κατανοεί ή τεκμαίρεται εύλογα ότι κατανοεί ο υπήκοος τρίτης χώρας. Οι πληροφορίες μπορούν να παρέχονται μέσω τυποποιημένων ενημερωτικών δελτίων, είτε σε έντυπη είτε σε ηλεκτρονική μορφή, και, όποτε απαιτείται, να συμπληρώνονται προφορικά, με τη χρήση υπηρεσιών μετάφρασης και διερμηνείας. Στην περίπτωση ασυνόδευτων ανηλίκων, οι πληροφορίες παρέχονται με τρόπο κατάλληλο για την ηλικία τους και με τη συμμετοχή του ▌ εκπροσώπου ή του προσώπου που έχει διοριστεί για να συντρέχει τον ανήλικο όπως αναφέρεται στο άρθρο 20 παράγραφος 2.2α.Όταν η αρμόδια αρχή προβαίνει στην απομάκρυνση βάσει απόφασης επιστροφής ή απόφασης με την οποία διατάσσεται η απομάκρυνση και η οποία έχει καθορίσει περισσότερες από μία χώρες επιστροφής, ο υπήκοος τρίτης χώρας ενημερώνεται για τη χώρα επιστροφής στην οποία θα απομακρυνθεί εντός αρκετού χρονικού διαστήματος πριν από την απομάκρυνση.

Άρθρο 25Νομική συνδρομή και εκπροσώπηση1.Σε περίπτωση προσφυγής ή επανεξέτασης ενώπιον δικαστηρίου σύμφωνα με το άρθρο 27, τα κράτη μέλη, κατόπιν αιτήματος του υπηκόου τρίτης χώρας, μεριμνούν ώστε να του παρασχεθεί η αναγκαία δωρεάν νομική συνδρομή και εκπροσώπηση ▌.2.Οι αρμόδιες αρχές διασφαλίζουν ότι οι ασυνόδευτοι ανήλικοι εκπροσωπούνται και λαμβάνουν συνδρομή κατά τρόπο ώστε να μπορούν να απολαύουν των δικαιωμάτων και να συμμορφώνονται με τις υποχρεώσεις που απορρέουν από τον παρόντα κανονισμό.▌4.Η δωρεάν νομική συνδρομή και εκπροσώπηση παρέχονται από νομικούς συμβούλους ή άλλα κατάλληλα ειδικευμένα πρόσωπα, ▌ που διαθέτουν αποδοχή ή άδεια βάσει του εθνικού δικαίου να συντρέχουν ή να εκπροσωπούν τον υπήκοο τρίτης χώρας ή από μη κυβερνητικές οργανώσεις που είναι διαπιστευμένες βάσει του εθνικού δικαίου για την παροχή νομικών υπηρεσιών ή εκπροσώπησης προς υπηκόους τρίτων χωρών.5.Η παροχή δωρεάν νομικής συνδρομής και εκπροσώπησης στο πλαίσιο της διαδικασίας προσφυγής μπορεί να αποκλειστεί από τα κράτη μέλη εάν:α)ο υπήκοος τρίτης χώρας θεωρείται ότι διαθέτει επαρκείς πόρους για να εξασφαλίσει νομική συνδρομή και εκπροσώπηση ιδία δαπάνη·β)θεωρείται ότι η προσφυγή δεν έχει πραγματική πιθανότητα επιτυχίας ή η άσκησή της είναι καταχρηστική·γ)πρόκειται για προσφυγή ή επανεξέταση στον δεύτερο ή υψηλότερο βαθμό δικαιοδοσίας, όπως προβλέπεται βάσει του εθνικού δικαίου, συμπεριλαμβανομένων νέων συζητήσεων στο ακροατήριο ή επανεξετάσεων της προσφυγής·δ)ο υπήκοος τρίτης χώρας επικουρείται ή εκπροσωπείται από νομικό σύμβουλο.6.Ο υπήκοος τρίτης χώρας που αιτείται δωρεάν νομική συνδρομή και εκπροσώπηση γνωστοποιεί την οικονομική του κατάσταση και ενημερώνει αμέσως τις αρμόδιες αρχές για κάθε σημαντική μεταβολή της οικονομικής του κατάστασης, εκτός εάν το εθνικό δίκαιο προβλέπει δωρεάν νομική συνδρομή ανεξάρτητα από την οικονομική του κατάσταση.7.Με εξαίρεση τυχόν συνδρομή που παρέχεται σε ασυνόδευτους ανηλίκους, ▌τα κράτη μέλη μπορούν:α)να επιβάλουν χρηματικά ή χρονικά όρια στην παροχή δωρεάν νομικής συνδρομής και εκπροσώπησης, υπό την προϋπόθεση ότι τα όρια αυτά δεν είναι αυθαίρετα και δεν περιορίζουν αδικαιολόγητα την πρόσβαση σε δωρεάν νομική συνδρομή και εκπροσώπηση ▌·β)να απαιτήσουν την πλήρη ή μερική επιστροφή τυχόν εξόδων που πραγματοποιήθηκαν, σε περίπτωση που η οικονομική κατάσταση του υπηκόου τρίτης χώρας βελτιώθηκε κατά τη διάρκεια της διαδικασίας επιστροφής ή εάν η απόφαση για την παροχή δωρεάν νομικής συνδρομής και εκπροσώπησης ελήφθη βάσει ψευδών πληροφοριών που παρασχέθηκαν από τον υπήκοο τρίτης χώρας·γ)να προβλέψουν ότι, όσον αφορά τα τέλη και τα άλλα έξοδα και την επιστροφή χρηματικών ποσών, η μεταχείριση των υπηκόων τρίτων χωρών είναι ίση αλλά όχι ευνοϊκότερη από εκείνη που κατά γενικό κανόνα επιφυλάσσουν στους υπηκόους τους σε θέματα σχετικά με τη νομική συνδρομή.8.Τα κράτη μέλη προβλέπουν συγκεκριμένους δικονομικούς κανόνες που διέπουν τον τρόπο υποβολής και επεξεργασίας των αιτήσεων χορήγησης δωρεάν νομικής συνδρομής και εκπροσώπησης σε σχέση με προσφυγή ή επανεξέταση ενώπιον δικαστηρίου σύμφωνα με το άρθρο 27, ή εφαρμόζουν τους κανόνες που ισχύουν για παρεμφερή εγχώρια αιτήματα, υπό τον όρο ότι οι κανόνες αυτοί δεν καθιστούν υπερβολικά δύσκολη ή αδύνατη την πρόσβαση σε δωρεάν νομική συνδρομή και εκπροσώπηση.9.Όταν η απόφαση μη χορήγησης δωρεάν νομικής συνδρομής και εκπροσώπησης λαμβάνεται από αρχή που δεν είναι δικαστήριο με την αιτιολογία ότι η προσφυγή θεωρείται πως δεν έχει πραγματική πιθανότητα επιτυχίας ή ότι η άσκησή της είναι καταχρηστική, ο αιτών έχει δικαίωμα πραγματικής προσφυγής ενώπιον δικαστηρίου κατά της εν λόγω απόφασης. ▌10.Τα κράτη μέλη μπορούν να προβλέπουν δωρεάν νομική συνδρομή και εκπροσώπηση στο πλαίσιο της διοικητικής διαδικασίας σύμφωνα με το εθνικό δίκαιο.

Τμήμα 2Μέσα έννομης προστασίας

Άρθρο 26Το δικαίωμα πραγματικής προσφυγής1.Στον ενδιαφερόμενο υπήκοο τρίτης χώρας παρέχεται δικαίωμα πραγματικής προσφυγής προκειμένου να προσβάλει τις αποφάσεις που αναφέρονται στο άρθρο 7 παράγραφος 1, στο άρθρο 10 και στο άρθρο 12 παράγραφος 2 ενώπιον του δικαστηρίου που είναι αρμόδιο σύμφωνα με το εθνικό δίκαιο.2.Η πραγματική προσφυγή συνεπάγεται πλήρη ▌ εξέταση τόσο των πραγματικών όσο και των νομικών ζητημάτων.3.Όταν από τα στοιχεία της δικογραφίας που έχουν περιέλθει σε γνώση του δικαστηρίου το οποίο είναι αρμόδιο για την προσφυγή κατά της απόφασης επιστροφής ή της απόφασης με την οποία διατάσσεται η απομάκρυνση, όπως συμπληρώθηκαν ή διευκρινίστηκαν κατόπιν κατ’ αντιμωλία διαδικασίας, προκύπτει ότι ενδέχεται να υπονομεύεται η αρχή της μη επαναπροώθησης, ελέγχεται η συμμόρφωση με τις απαιτήσεις που απορρέουν από την αρχή της μη επαναπροώθησης ▌.4. Η ακύρωση ή η ανάκληση μη ουσιώδους στοιχείου απόφασης επιστροφής δεν έχει ως αποτέλεσμα την ακύρωση ή την ανάκληση του υπολοίπου της σχετικής απόφασης.

Άρθρο 27Προσφυγή ενώπιον αρμόδιου δικαστηρίου1.Για τον σκοπό της εφαρμογής του παρόντος κανονισμού, τα κράτη μέλη καθορίζουν στο ▌ εθνικό δίκαιο ▌ προθεσμία για την άσκηση προσφυγής ενώπιον πρωτοβάθμιου δικαστηρίου η οποία δεν υπερβαίνει τις 14 ημέρες.Τα κράτη μέλη τα οποία έως … [η ημερομηνία έναρξης ισχύος του παρόντος κανονισμού] προβλέπουν στο εθνικό τους δίκαιο προθεσμίες για την άσκηση προσφυγής οι οποίες είναι 30 ημέρες ή μεγαλύτερες, μπορούν να παρεκκλίνουν από το πρώτο εδάφιο. Σε περίπτωση που τα κράτη μέλη αποφασίσουν να παρεκκλίνουν, η περίοδος που αναφέρεται στο πρώτο εδάφιο δεν υπερβαίνει τις 30 ημέρες.2.Η προθεσμία που αναφέρεται στην παράγραφο 1 υπολογίζεται από την ημερομηνία κατά την οποία οποιαδήποτε από τις αποφάσεις που αναφέρονται στο άρθρο 7 παράγραφος 1, στο άρθρο 10 και στο άρθρο 12 παράγραφος 2, κοινοποιείται στον υπήκοο τρίτης χώρας, ή θεωρείται κοινοποιηθείσα δυνάμει του εθνικού δικαίου ▌.3.Όταν μια απόφαση επιστροφής βασίζεται ή εκδίδεται στην ίδια πράξη με απόφαση απόρριψης ή τερματισμού της νόμιμης διαμονής, οι προθεσμίες για την άσκηση προσφυγής κατά της απόφασης επιστροφής μπορεί να είναι αυτές που προβλέπονται στο εθνικό δίκαιο για την άσκηση προσφυγής κατά απόφασης τερματισμού ή απόρριψης της νόμιμης διαμονής.4.Σε περιπτώσεις όπου μαζί με απόφαση επιστροφής, όπως αναφέρεται στο άρθρο 7, έχει εκδοθεί απαγόρευση εισόδου και/ή απόφαση με την οποία διατάσσεται η απομάκρυνση, οι τελευταίες προσβάλλονται μαζί με την απόφαση επιστροφής, ενώπιον του ίδιου δικαστηρίου και στο πλαίσιο της ίδιας ▌ διαδικασίας και με τις ίδιες προθεσμίες. Όταν απαγόρευση εισόδου και/ή απόφαση με την οποία διατάσσεται η απομάκρυνση εκδίδονται χωριστά από την απόφαση επιστροφής ή είναι οι μόνες αποφάσεις που πρόκειται να προσβληθούν, μπορούν να προσβληθούν χωριστά από την απόφαση επιστροφής. ▌▌

Άρθρο 28Ανασταλτικό αποτέλεσμα1.Αν και ο παρών κανονισμός δεν προβλέπει αυτόματο ανασταλτικό αποτέλεσμα της προσφυγής, τα κράτη μέλη διασφαλίζουν, με πλήρη σεβασμό του άρθρου 47 του Χάρτη, ότι η απομάκρυνση μπορεί να ανασταλεί από το αρμόδιο πρωτοβάθμιο δικαστήριο πριν από την εκτέλεση των αποφάσεων που εκδίδονται σύμφωνα με το άρθρο 7 ▌ και το άρθρο 12 παράγραφος 2. Η απομάκρυνση μπορεί να ανασταλεί κατόπιν αιτήματος του ενδιαφερόμενου υπηκόου τρίτης χώρας για την περίοδο άσκησης της προσφυγής σύμφωνα με το άρθρο 27 ή, εάν έχει ασκηθεί προσφυγή, για την περίοδο εν αναμονή της έκβασης της εν λόγω προσφυγής, εκτός εάν το εθνικό δίκαιο προβλέπει επίσης ότι η εκτέλεση της εν λόγω απόφασης μπορεί να ανασταλεί αυτεπαγγέλτως. Η παρούσα παράγραφος δεν θίγει τις διατάξεις του εθνικού δικαίου που προβλέπουν αυτόματο ανασταλτικό αποτέλεσμα των μέσων έννομης προστασίας ενώπιον πρωτοβάθμιου δικαστηρίου ▌.1α. Κατά την αξιολόγηση του αιτήματος σύμφωνα με την παράγραφο 1, το δικαστήριο μπορεί να βασιστεί στα στοιχεία της δικογραφίας που περιήλθαν σε γνώση του, συμπεριλαμβανομένης τυχόν αξιολόγησης των σχετικών περιστάσεων που διενεργήθηκε σε προηγούμενα στάδια της διαδικασίας επιστροφής και, κατά περίπτωση, της διαδικασίας ασύλου.▌3.Όταν ασκείται νέα προσφυγή κατά πρώτης ή μεταγενέστερης απόφασης επί προσφυγής, η απομάκρυνση δεν αναστέλλεται, εκτός εάν το εθνικό δίκαιο προβλέπει ανασταλτικό αποτέλεσμα των εν λόγω μέσων έννομης προστασίας ή ο υπήκοος τρίτης χώρας αιτηθεί αναστολή και αρμόδιο δικαστήριο αποφασίσει να τη χορηγήσει, λαμβάνοντας δεόντως υπόψη τις ειδικές περιστάσεις της συγκεκριμένης περίπτωσης.▌

Κεφάλαιο V▌ ΚΡΑΤΗΣΗ

Άρθρο 29Λόγοι κράτησης1.Τα κράτη μέλη μπορούν να θέτουν υπό κράτηση υπήκοο τρίτης χώρας δυνάμει του παρόντος κανονισμού βάσει ατομικής αξιολόγησης κάθε περίπτωσης και μόνον εφόσον η κράτηση είναι αναλογική.2.Τα κράτη μέλη μπορούν να θέτουν υπό κράτηση υπήκοο τρίτης χώρας μόνο για τον σκοπό της επιστροφής, περιλαμβανομένης της προετοιμασίας της επιστροφής, της επανεισδοχής και της απομάκρυνσης.3.Υπήκοος τρίτης χώρας μπορεί να τεθεί υπό κράτηση μόνο για έναν ή περισσότερους από τους ακόλουθους λόγους κράτησης:α)κίνδυνος διαφυγής που προσδιορίζεται σύμφωνα με το άρθρο 21α·β)ο υπήκοος τρίτης χώρας αποφεύγει ή παρεμποδίζει την επανεισδοχή, την προετοιμασία της επιστροφής ή την απομάκρυνση ▌·γ)ο υπήκοος τρίτης χώρας συνιστά κίνδυνο για την ασφάλεια σύμφωνα με το άρθρο 16·δ)για να εξυπηρετηθούν σκοποί εξακρίβωσης ή επαλήθευσης της ταυτότητας ή της ιθαγένειάς του·ε)μη συμμόρφωση με τις υποχρεώσεις δυνάμει του άρθρου 21 παράγραφος 2, στοιχεία α) έως γ), ε), στα) και θ) έως ια), περιλαμβανομένης της μη συνεργασίας για την απόκτηση ταξιδιωτικών εγγράφων·στ) άλλοι συναφείς λόγοι σχετιζόμενοι με την επιστροφή, όπως προβλέπονται στο εθνικό δίκαιο, για τη διασφάλιση αποτελεσματικών διαδικασιών επιστροφής, οι οποίοι είναι αναγκαίοι και αναλογικοί.5.Η κράτηση διατάσσεται από τις διοικητικές ή δικαστικές αρχές. Η κράτηση διατάσσεται με γραπτή απόφαση στην οποία αναφέρονται οι πραγματικοί και νομικοί λόγοι στους οποίους βασίζεται, καθώς και πληροφορίες σχετικά με τα διαθέσιμα μέσα έννομης προστασίας. Η απόφαση κοινοποιείται προφορικώς ή γραπτώς στον υπήκοο τρίτης χώρας σε γλώσσα την οποία ο υπήκοος τρίτης χώρας κατανοεί ή θεωρείται ευλόγως ότι κατανοεί, μεταξύ άλλων με τη χρήση υπηρεσιών διερμηνείας ή μετάφρασης.6.Κατά τη θέση του υπηκόου τρίτης χώρας υπό κράτηση σύμφωνα με την παράγραφο 2, τα κράτη μέλη λαμβάνουν υπόψη αν ο υπήκοος τρίτης χώρας ▌ είναι ευάλωτο άτομο.▌

Άρθρο 32Περίοδος κράτησης1.Η κράτηση διαρκεί για όσο το δυνατόν μικρότερη χρονική περίοδο και για όσο διάστημα πληρούνται οι λόγοι του άρθρου 29 και είναι αναγκαία για να διασφαλιστεί η αποτελεσματική και επιτυχής επιστροφή του υπηκόου τρίτης χώρας.2.Όταν διαφαίνεται ότι δεν συντρέχουν πλέον οι λόγοι του άρθρου 29, ▌ ο υπήκοος τρίτης χώρας απολύεται σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό. Η απόλυση αυτή δεν αποκλείει την εφαρμογή μέτρων ▌ σύμφωνα με τα άρθρα 23 και 23γ.3.Η κράτηση δεν υπερβαίνει τους 12 μήνες σε ▌ κράτος μέλος. ▌ Όταν η διαδικασία επιστροφής είναι πιθανό να διαρκέσει περισσότερο λόγω έλλειψης συνεργασίας από την πλευρά του οικείου υπηκόου τρίτης χώρας ή λόγω καθυστερήσεων στην απόκτηση των απαραίτητων εγγράφων από τρίτες χώρες, ή σε άλλες εξαιρετικές περιστάσεις που προβλέπονται στο εθνικό δίκαιο, η κράτηση μπορεί να διαρκέσει μεγαλύτερο χρονικό διάστημα χωρίς όμως να υπερβεί τους 24 μήνες σε κράτος μέλος.Όταν ο υπήκοος τρίτης χώρας έχει μετακινηθεί σε άλλο κράτος μέλος και η συμπεριφορά του συνιστά λόγο κράτησης όπως αναφέρεται στο άρθρο 29 παράγραφος 3, εφαρμόζεται νέα περίοδος κράτησης.3α. Η κράτηση μπορεί, μετά τη λήξη της μέγιστης περιόδου κράτησης των 24 μηνών σύμφωνα με την παράγραφο 3, να εφαρμοστεί για πρόσθετες περιόδους έως 6 μηνών συνολικά, όποτε υπάρχει κίνδυνος διαφυγής και όταν μία ή περισσότερες από τις ακόλουθες αλλαγές στις περιστάσεις υποδεικνύουν εύλογη προοπτική απομάκρυνσης:α) υπάρχουν νέες σημαντικές πληροφορίες σχετικά με την ταυτότητα του υπηκόου τρίτης χώρας· β) το ταξιδιωτικό έγγραφο έχει αποκτηθεί ή μπορεί εύλογα να θεωρηθεί ότι έχει αποκτηθεί λόγω μεταβολής των περιστάσεων· γ) η συνεργασία με την τρίτη χώρα έχει βελτιωθεί.Κατά την κράτηση υπηκόου τρίτης χώρας σύμφωνα με την παρούσα παράγραφο, το κράτος μέλος δίνει προτεραιότητα στην περίπτωση αυτή, προκειμένου να διασφαλιστεί ότι η κράτηση διαρκεί όσο το δυνατόν μικρότερο χρονικό διάστημα. 4.Η λήξη των μέγιστων περιόδων κράτησης σύμφωνα με την παράγραφο 3 και την παράγραφο 3α δεν αποκλείει την εφαρμογή μέτρων σύμφωνα με το άρθρο 23 και το άρθρο 23γ.5. Όταν υπήκοος τρίτης χώρας συνεργάζεται για την επιστροφή του κατά τη διάρκεια της κράτησης, η οικειοθελής επιστροφή του εν λόγω υπηκόου τρίτης χώρας οργανώνεται, όπου αρμόζει, χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση. Η κράτηση μπορεί, κατά περίπτωση, να διαρκέσει έως την αναχώρηση, ώστε να διασφαλίζεται η αποτελεσματική επιστροφή σύμφωνα με τις παραγράφους 3 και 3α.

Άρθρο 33Επανεξέταση των διαταγών κράτησης1.Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι η κράτηση επανεξετάζεται ▌ τουλάχιστον ανά εξάμηνο, είτε κατόπιν αιτήματος του ενδιαφερόμενου υπηκόου τρίτης χώρας είτε αυτεπαγγέλτως.2.Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι η κράτηση ασυνόδευτων ανηλίκων επανεξετάζεται αυτεπαγγέλτως ▌ τουλάχιστον κάθε τρεις μήνες ή κατόπιν αιτήματος του ενδιαφερόμενου ασυνόδευτου ανηλίκου ή του εκπροσώπου του που έχει οριστεί σύμφωνα με το άρθρο 20 παράγραφος 2.3.Όταν η κράτηση έχει διαταχθεί ή παραταθεί από διοικητικές αρχές, τα κράτη μέλη ▌:α)προβλέπουν τη διενέργεια δικαστικού ελέγχου της νομιμότητας της κράτησης και η σχετική απόφαση λαμβάνεται το συντομότερο δυνατόν εντός προθεσμίας που ορίζεται στο εθνικό δίκαιο υπολογιζόμενης από την αρχή της κράτησης ▌· ήβ)παρέχουν στον οικείο υπήκοο τρίτης χώρας ▌ το δικαίωμα να κινήσει διαδικασία στο πλαίσιο της οποίας η νομιμότητα της κράτησης υπόκειται σε δικαστικό έλεγχο ▌, ο οποίος αποφασίζεται το συντομότερο δυνατόν εντός περιόδου που ορίζεται στο εθνικό δίκαιο μετά την κίνηση της σχετικής διαδικασίας ▌. Στις περιπτώσεις αυτές, τα κράτη μέλη ενημερώνουν αμέσως, κατά την έναρξη της κράτησης, τους οικείους υπηκόους τρίτων χωρών σχετικά με τη δυνατότητα κίνησης τέτοιας διαδικασίας.Όταν υπήκοος τρίτης χώρας κρατείται για περίοδο που υπερβαίνει τη μέγιστη περίοδο κράτησης των 24 μηνών σύμφωνα με το άρθρο 32 παράγραφος 3α και η παράταση αυτή υπερβαίνει τους 3 μήνες, η κράτηση υπόκειται σε επανεξέταση από δικαστήριο τουλάχιστον κάθε τρεις μήνες.

Άρθρο 34Συνθήκες κράτησης1.Γενικά, η κράτηση λαμβάνει χώρα ▌ σε ειδικές εγκαταστάσεις, μεταξύ άλλων και στα ειδικά παραρτήματα άλλων εγκαταστάσεων. Σε περίπτωση που ένα κράτος μέλος δεν μπορεί να εξασφαλίσει την κράτηση σε τέτοιες εγκαταστάσεις και είναι υποχρεωμένο να χρησιμοποιεί σωφρονιστικό κατάστημα, οι υπήκοοι τρίτων χωρών κρατούνται, εφόσον είναι δυνατόν, χωριστά από τους κρατουμένους του κοινού δικαίου.2.Οι υπό κράτηση υπήκοοι τρίτων χωρών έχουν πρόσβαση σε υπαίθριο χώρο. Η πρόσβαση σε υπαίθριο χώρο μπορεί να περιορίζεται για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα, εάν αυτό είναι αναγκαίο και αναλογικό για τη διασφάλιση της εύρυθμης λειτουργίας των εγκαταστάσεων κράτησης. 3.Επιτρέπεται στους υπό κράτηση υπηκόους τρίτων χωρών, κατόπιν αιτήματος, να έρχονται, εν ευθέτω χρόνω, σε επαφή με τους νόμιμους εκπροσώπους τους, τα μέλη της οικογένειάς τους και τις αρμόδιες προξενικές αρχές.4.Ιδιαίτερη προσοχή δίνεται ▌ στις ειδικές ανάγκες των υπό κράτηση ευάλωτων ατόμων. Στους υπό κράτηση υπηκόους τρίτων χωρών παρέχονται επείγουσα υγειονομική περίθαλψη και η απαραίτητη θεραπευτική αγωγή.5.Οι νόμιμοι εκπρόσωποι, τα μέλη της οικογένειας, οι αρμόδιες προξενικές αρχές και οι σχετικές και αρμόδιες εθνικές, διεθνείς και μη κυβερνητικές οργανώσεις και φορείς έχουν τη δυνατότητα να επισκέπτονται οποιαδήποτε εγκατάσταση κράτησης και να επικοινωνούν με τους υπηκόους τρίτων χωρών και να τους επισκέπτονται υπό συνθήκες που σέβονται την ιδιωτικότητα. Οι επισκέψεις αυτές μπορούν να υπόκεινται σε έγκριση και άλλους κατάλληλους όρους, συμπεριλαμβανομένης της προηγούμενης έκδοσης κατάλληλης εξουσιοδότησης ασφαλείας από αρμόδια αρχή σύμφωνα με το εθνικό δίκαιο. Τα κράτη μέλη μπορούν να επιβάλλουν περιορισμούς στην πρόσβαση αυτή δυνάμει του εθνικού δικαίου, εφόσον οι περιορισμοί αυτοί είναι αντικειμενικά αναγκαίοι για την ασφάλεια, τη δημόσια τάξη ή τη διοικητική διαχείριση της εγκατάστασης. 6.Στους υπηκόους τρίτων χωρών που τελούν υπό κράτηση παρέχονται ▌ πληροφορίες που εξηγούν τους κανόνες που εφαρμόζονται στην εγκατάσταση και αναφέρουν τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις τους ▌ σε γλώσσα που κατανοούν ή θεωρείται ευλόγως ότι κατανοούν. Οι πληροφορίες αυτές περιλαμβάνουν στοιχεία σχετικά με το δικαίωμά τους, κατά το εθνικό δίκαιο, να έρχονται σε επαφή με τα πρόσωπα και τους φορείς που αναφέρονται στις παραγράφους 3 και 5.6α. Οι υπήκοοι τρίτων χωρών που συνιστούν κίνδυνο για την ασφάλεια σύμφωνα με το άρθρο 16 μπορούν να υπαχθούν σε ενισχυμένες ρυθμίσεις ασφάλειας εντός των εγκαταστάσεων κράτησης, συμπεριλαμβανομένων αυστηρότερων μέτρων διαχωρισμού ή αυξημένης εποπτείας, για το χρονικό διάστημα που είναι αυστηρά απαραίτητο για τη διαχείριση του κινδύνου και τη διευκόλυνση της επιστροφής τους.

Άρθρο 35Συνθήκες κράτησης ασυνόδευτων ανηλίκων και οικογενειών με ανηλίκους1.Οι ασυνόδευτοι ανήλικοι και οι οικογένειες με ανηλίκους τίθενται υπό κράτηση μόνο ως έσχατη λύση και για το ελάχιστο απαιτούμενο χρονικό διάστημα, λαμβανομένου υπόψη του υπέρτερου συμφέροντος του παιδιού.2.▌Στους ασυνόδευτους ανηλίκους και τις οικογένειες με ανηλίκους παρέχεται, κατά τη διάρκεια της περιόδου κράτησης, χωριστό κατάλυμα που εγγυάται επαρκή προστασία της ιδιωτικότητας. Το προσωπικό είναι κατάλληλα εκπαιδευμένο και οι εγκαταστάσεις είναι προσαρμοσμένες ώστε να λαμβάνουν υπόψη τις ανάγκες των ανηλίκων και της ηλικίας τους και ▌ του φύλου τους ▌ .3.Οι υπό κράτηση ανήλικοι έχουν τη δυνατότητα να ασχολούνται με δραστηριότητες ελεύθερου χρόνου, όπως δραστηριότητες παιχνιδιού και ψυχαγωγικές δραστηριότητες που αρμόζουν στην ηλικία τους, και έχουν πρόσβαση στην εκπαίδευση ή σε εκπαιδευτικές δραστηριότητες, στην πλέον κατάλληλη μορφή ανάλογα με τη διάρκεια της κράτησής τους.

Κεφάλαιο VIΕΠΑΝΕΙΣΔΟΧΗ

Άρθρο 36Επανεισδοχή ▌1.Μετά την έκδοση απόφασης επιστροφής ▌, οι αρμόδιες αρχές, κατά περίπτωση, με την υποστήριξη του Frontex, κατά περίπτωση, κινούν διαδικασία επανεισδοχής, μεταξύ άλλων, κατά περίπτωση, σε σχέση με την επιβεβαίωση της ιθαγένειας υπηκόου τρίτης χώρας, την έκδοση ταξιδιωτικού εγγράφου για τον εν λόγω υπήκοο και την οργάνωση επιχείρησης επιστροφής.▌ Κατά περίπτωση, χρησιμοποιείται το ευρωπαϊκό ταξιδιωτικό έγγραφο για την επιστροφή, σύμφωνα με το εφαρμοστέο μέσο επανεισδοχής και τον κανονισμό (ΕΕ) 2016/1953Κανονισμός (ΕΕ) 2016/1953 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 26ης Οκτωβρίου 2016, σχετικά με τη θέσπιση ενός ευρωπαϊκού ταξιδιωτικού εγγράφου για την επιστροφή των παρανόμως διαμενόντων υπηκόων τρίτων χωρών και για την κατάργηση της σύστασης του Συμβουλίου της 30ής Νοεμβρίου 1994 (ΕΕ L 311 της 17.11.2016, σ. 13, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2016/1953/oj)..▌7. Η επανεισδοχή ▌ σε τρίτες χώρες υποστηρίζεται από ειδικούς αξιωματικούς-συνδέσμους της Ένωσης για θέματα επιστροφής, οι οποίοι λαμβάνουν χρηματοδότηση από την Ένωση. Οι εν λόγω αξιωματικοί-σύνδεσμοι αποτελούν μέρος της δομής των αντιπροσωπειών της Ένωσης και συνεργάζονται στενά με την Επιτροπή για την επίτευξη των σχετικών προτεραιοτήτων πολιτικής της Ένωσης.▌

Άρθρο 37αΕξωτερική διάσταση και συνεργασία με τρίτες χώρεςΗ Ένωση και τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι η εξωτερική διάσταση της πολιτικής για τις επιστροφής αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της ολοκληρωμένης προσέγγισης για τη διαχείριση της μετανάστευσης. Όταν διαπιστώνεται έλλειψη συνεργασίας από τρίτη χώρα ή όταν ένα ή περισσότερα κράτη μέλη αντιμετωπίζουν δυσκολίες στη συνεργασία με τρίτες χώρες για την επανεισδοχή, η Ένωση και τα κράτη μέλη λαμβάνουν κατάλληλα μέτρα, συμπεριλαμβανομένης της χρήσης προϋποθέσεων σε σχέση με όλες τις σχετικές πολιτικές και εργαλεία, όπως η πολιτική θεωρήσεων, καθώς και το εμπόριο και την ανάπτυξη, όπως προβλέπεται στις νομοθετικές πράξεις της Ένωσης που τα ρυθμίζουν και για τα κράτη μέλη που δεσμεύονται από τις εν λόγω πράξεις, με σκοπό τη στήριξη προβλέψιμων και αποτελεσματικών διαδικασιών επιστροφής με τρίτες χώρες και τη διασφάλιση αποτελεσματικής και διαρκούς συνεργασίας για την επανεισδοχή.

Κεφάλαιο VIIΚΟΙΝΟΧΡΗΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΒΙΒΑΣΗ ΠΡΟΣΩΠΙΚΩΝ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ

Άρθρο 38Ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ κρατών μελών1.Τα κράτη μέλη χρησιμοποιούν όλα τα κατάλληλα μέσα συνεργασίας και ανταλλαγής πληροφοριών για την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού.2.Η ανταλλαγή πληροφοριών πραγματοποιείται κατόπιν αιτήματος κράτους μέλους και είναι δυνατή μόνο μεταξύ των αρμόδιων αρχών των κρατών μελών.3.Τα κράτη μέλη, κατόπιν αιτήματος, κοινοποιούν αμοιβαία διαθέσιμες πληροφορίες σχετικά με πρόσωπο που εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής του παρόντος κανονισμού για τους σκοπούς της διεξαγωγής της διαδικασίας επιστροφής ▌ και της παροχής βοήθειας για την επιστροφή και την επανένταξη.4.Όταν οι πληροφορίες που αναφέρονται στην παράγραφο 3 μπορούν να ανταλλαγούν μέσω των συστημάτων πληροφοριών της ΕΕ που αναφέρονται στο άρθρο 4 σημείο 15) του κανονισμού (ΕΕ) 2019/818 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του ΣυμβουλίουΚανονισμός (ΕΕ) 2019/818 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 20ής Μαΐου 2019, για τη θέσπιση πλαισίου διαλειτουργικότητας μεταξύ των συστημάτων πληροφοριών της ΕΕ στον τομέα της αστυνομικής και δικαστικής συνεργασίας, του ασύλου και της μετανάστευσης και για την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΕ) 2018/1726, (ΕΕ) 2018/1862 και (ΕΕ) 2019/816 (ΕΕ L 135 της 22.5.2019, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2019/818/oj). ή μέσω συμπληρωματικών πληροφοριών σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2018/1860, οι εν λόγω πληροφορίες ανταλλάσσονται, κατά γενικό κανόνα, μόνο με τα εν λόγω μέσα.5.Το αίτημα παροχής πληροφοριών περιλαμβάνει τους λόγους στους οποίους βασίζεται.6.Στις πληροφορίες που αναφέρονται στην παράγραφο 3 μπορούν να περιλαμβάνονται ειδικότερα:α)πληροφορίες που απαιτούνται για την εξακρίβωση της ταυτότητας του υπηκόου τρίτης χώρας και, κατά περίπτωση, της ταυτότητας των μελών της οικογένειάς του, των συγγενών του και τυχόν άλλων οικογενειακών δεσμών ▌·β)πληροφορίες σχετικά με τα βιομετρικά δεδομένα που έχουν ληφθεί από τον υπήκοο τρίτης χώρας σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2024/1358 ▌·γ)πληροφορίες σχετικά με την ιθαγένεια και τυχόν ταξιδιωτικό/-ά έγγραφο/-α του υπηκόου τρίτης χώρας ▌·δ)πληροφορίες σχετικά με τους τόπους διαμονής του υπηκόου τρίτης χώρας, τα δρομολόγια που ακολούθησε, τις γλώσσες που ομιλεί και τα στοιχεία επικοινωνίας (διεύθυνση/-εις ηλεκτρονικού ταχυδρομείου και αριθμός/-οί τηλεφώνου)·ε)πληροφορίες σχετικά με τυχόν καθεστώς διαμονής ή άδειες που παρέχουν δικαίωμα διαμονής, συμπεριλαμβανομένων των εγγράφων διαμονής ή των θεωρήσεων, καθώς και τυχόν αιτήσεων ή παρατάσεων, που έχουν εκδοθεί από κράτος μέλος ή από τρίτη χώρα·στ)πληροφορίες σχετικά με την επιχείρηση επιστροφής του υπηκόου τρίτης χώρας ▌·ζ)πληροφορίες σχετικά με την επανένταξη του υπηκόου τρίτης χώρας, κατά περίπτωση, συμπεριλαμβανομένων των πληροφοριών σχετικά με την ευαλωτότητα·η)οι λόγοι τυχόν απόφασης επιστροφής που έχει ληφθεί σχετικά με τον υπήκοο τρίτης χώρας·ηα) πληροφορίες σχετικά με τη συμμόρφωση του υπηκόου τρίτης χώρας με τις υποχρεώσεις που απορρέουν από το άρθρο 21 ή τα μέτρα του άρθρου 23·θ)πληροφορίες σχετικά με το αν ο υπήκοος τρίτης χώρας τέθηκε υπό κράτηση ή αν εφαρμόστηκαν εναλλακτικές λύσεις αντί της κράτησης·ι)πληροφορίες σχετικά με το ποινικό μητρώο του υπηκόου τρίτης χώρας ή σχετικά με το αν αυτός συνιστά απειλή για τη δημόσια τάξη, τη δημόσια ασφάλεια ή την εθνική ασφάλεια·ια)πληροφορίες σχετικά με την ευαλωτότητα, την υγεία και τις ιατρικές ανάγκες του υπηκόου τρίτης χώρας ▌.7.Το κράτος μέλος προς το οποίο απευθύνεται η αίτηση υποχρεούται να απαντήσει το συντομότερο δυνατόν και το αργότερο εντός δύο εβδομάδων.7α. Η έλλειψη απάντησης, η ελλιπής απάντηση ή η καθυστερημένη απάντηση κράτους μέλους σε αίτηση που υποβάλλεται σύμφωνα με το παρόν άρθρο δεν εμποδίζει ούτε καθυστερεί την εκτέλεση απόφασης επιστροφής ή εντολής απομάκρυνσης που έχει κινηθεί από άλλο κράτος μέλος. Το αιτούν κράτος μέλος μπορεί να ενεργήσει βάσει των πληροφοριών που έχουν ήδη στη διάθεσή τους οι αρμόδιες αρχές του, σύμφωνα με το ενωσιακό και το εθνικό δίκαιο.8.Οι πληροφορίες που ανταλλάσσονται μπορούν να χρησιμοποιούνται μόνο για τους σκοπούς που προβλέπονται στην παράγραφο 3. Σε κάθε κράτος μέλος, οι πληροφορίες αυτές μπορούν, ανάλογα με το είδος τους και τις εξουσίες της αποδέκτριας αρχής, να κοινοποιούνται μόνο σε αρχές, δικαστικές ή άλλες, που είναι επιφορτισμένες με τη διαδικασία επιστροφής, τη διαδικασία επανεισδοχής ▌ ή την παροχή βοήθειας για την επανένταξη.9. Τα κράτη μέλη διαβιβάζουν μεταξύ τους, κατόπιν αιτήματος, τα πρωτότυπα ταξιδιωτικά έγγραφα υπηκόου τρίτης χώρας, όταν το ταξιδιωτικό έγγραφο είναι αναγκαίο για τη διασφάλιση της επιστροφής.

Άρθρο 39Διαβίβαση δεδομένων σε τρίτες χώρες σχετικά με υπηκόους τρίτων χωρών με σκοπό την επιστροφή, την επανεισδοχή και την επανένταξη1.Με την επιφύλαξη των άρθρων 40 και 41, τα δεδομένα που αναφέρονται στο άρθρο 38 παράγραφος 6 στοιχεία α) έως η) μπορούν να υποβάλλονται σε επεξεργασία και να διαβιβάζονται από αρμόδια αρχή και, κατά περίπτωση, από τον Frontex σε αρμόδια αρχή τρίτης χώρας ή σε τρίτους αρμόδιους για την παροχή βοήθειας για την επανένταξη ή για άλλα καθήκοντα που σχετίζονται με την υλοποίηση της επιστροφής, για παράδειγμα, σε αεροπορικές εταιρείες ή σε παρόχους ιατρικών υπηρεσιών, και εφόσον αυτό είναι αναγκαίο για τους σκοπούς της επιστροφής, της επανεισδοχής ή της επανένταξης.▌3.Τα κράτη μέλη που διαβιβάζουν προσωπικά δεδομένα σύμφωνα με την παράγραφο 1 ▌και ο Frontex διασφαλίζουν ότι οι εν λόγω διαβιβάσεις συμμορφώνονται με το κεφάλαιο V του κανονισμού (ΕΕ) 2016/679 και το κεφάλαιο V του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1725, αντίστοιχα.4.Όταν πραγματοποιείται διαβίβαση σύμφωνα με την παράγραφο 1 ▌, η εν λόγω διαβίβαση τεκμηριώνεται και η τεκμηρίωση τίθεται, κατόπιν αιτήματος, στη διάθεση της αρμόδιας εποπτικής αρχής που έχει συσταθεί σύμφωνα με το άρθρο 51 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) 2016/679 και το άρθρο 52 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1725, συμπεριλαμβανομένων της ημερομηνίας και της ώρας της διαβίβασης και των πληροφοριών σχετικά με την παραλήπτρια αρμόδια αρχή της τρίτης χώρας. Η εν λόγω τεκμηρίωση περιορίζεται στις πληροφορίες που είναι απολύτως αναγκαίες για την απόδειξη της συμμόρφωσης με τη νομική βάση για τη διαβίβαση και δεν συνεπάγεται πρόσθετες υποχρεώσεις υποβολής εκθέσεων για τα κράτη μέλη.

Άρθρο 40Διαβίβαση δεδομένων σε τρίτες χώρες σχετικά με ποινικές καταδίκες υπηκόων τρίτων χωρών για τους σκοπούς της επιστροφής, της επανεισδοχής και της επανένταξης1.Δεδομένα που αφορούν μία ή περισσότερες ποινικές καταδίκες υπηκόου τρίτης χώρας μπορούν να υποβάλλονται σε επεξεργασία και να διαβιβάζονται σε μεμονωμένες περιπτώσεις από αρμόδια αρχή και, κατά περίπτωση, από τον Frontex, σε αρμόδια αρχή τρίτης χώρας ή σε τρίτους αρμόδιους για την παροχή βοήθειας για την επανένταξη ή για άλλα καθήκοντα που σχετίζονται με την υλοποίηση της επιστροφής, εφόσον πληρούνται οι ακόλουθες προϋποθέσεις:α)ο υπήκοος τρίτης χώρας του οποίου τα προσωπικά δεδομένα διαβιβάζονται έχει καταδικαστεί κατά τα προηγούμενα 25 έτη για τρομοκρατικό έγκλημα ή κατά τα προηγούμενα 15 έτη για οποιαδήποτε άλλη αξιόποινη πράξη που περιλαμβάνεται στο παράρτημα του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1240 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του ΣυμβουλίουΚανονισμός (ΕΕ) 2018/1240 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 12ης Σεπτεμβρίου 2018, για τη θέσπιση Ευρωπαϊκού Συστήματος Πληροφοριών και Αδειοδότησης Ταξιδιού (ETIAS), καθώς και για την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΕ) αριθ. 1077/2011, (ΕΕ) αριθ. 515/2014, (ΕΕ) 2016/399, (ΕΕ) 2016/1624 και (ΕΕ) 2017/2226 (ΕΕ L 236 της 19.9.2018, σ. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2018/1240/oj)., ή έχει διαπράξει αδίκημα που επισύρει στερητική της ελευθερίας ποινή ελάχιστης διάρκειας τουλάχιστον δύο ετών σύμφωνα με το εθνικό δίκαιο ή έχει διαπράξει πολλαπλά αδικήματα που επισύρουν στερητική της ελευθερίας ποινή τουλάχιστον ενός έτους σύμφωνα με το εθνικό δίκαιο του κράτους μέλους καταδίκης·β)η διαβίβαση δεδομένων είναι απαραίτητη για τους σκοπούς της επιστροφής, της επανεισδοχής ή της παροχής εξατομικευμένης μη οικονομικής βοήθειας για την επανένταξη·▌δ)▌ η αρμόδια αρχή έχει επαληθεύσει και, κατά περίπτωση, ο Frontex έχει εξακριβώσει ▌ ότι η διαβίβαση δεδομένων δεν ενέχει τον κίνδυνο παραβίασης της αρχής της μη επαναπροώθησης·ε)▌ η αρμόδια αρχή έχει επαληθεύσει και, κατά περίπτωση, ο Frontex έχει εξακριβώσει ▌ ότι η διαβίβαση δεδομένων δεν ενέχει τον κίνδυνο παραβίασης του άρθρου 50 του Χάρτη.▌3. Τα κράτη μέλη που διαβιβάζουν προσωπικά δεδομένα σύμφωνα με την παράγραφο 1 ή 2 και ο Frontex διασφαλίζουν ότι οι εν λόγω διαβιβάσεις συμμορφώνονται με το κεφάλαιο V του κανονισμού (ΕΕ) 2016/679 και το κεφάλαιο V του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1725, αντίστοιχα.4.Όταν πραγματοποιείται διαβίβαση σύμφωνα με την παράγραφο 1 ▌, η εν λόγω διαβίβαση τεκμηριώνεται και η τεκμηρίωση τίθεται, κατόπιν αιτήματος, στη διάθεση της αρμόδιας εποπτικής αρχής που έχει συσταθεί σύμφωνα με το άρθρο 51 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) 2016/679 και το άρθρο 52 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1725 και περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, την ημερομηνία και την ώρα της διαβίβασης, τις πληροφορίες σχετικά με την παραλήπτρια αρμόδια αρχή της τρίτης χώρας, την αιτιολόγηση βάσει της οποίας η διαβίβαση συμμορφώνεται με τις προϋποθέσεις που ορίζονται στην παράγραφο 1 ▌ και τα διαβιβαζόμενα προσωπικά δεδομένα. Η εν λόγω τεκμηρίωση περιορίζεται στις πληροφορίες που είναι απολύτως αναγκαίες για την απόδειξη της συμμόρφωσης με τη νομική βάση για τη διαβίβαση και δεν συνεπάγεται πρόσθετες υποχρεώσεις υποβολής εκθέσεων για τα κράτη μέλη.

Άρθρο 41Διαβίβαση δεδομένων υγείας υπηκόων τρίτων χωρών σε τρίτες χώρες για τους σκοπούς της διεξαγωγής της επιχείρησης επιστροφής και της επανένταξης1.Δεδομένα σχετικά με την ιατρική βοήθεια που πρέπει να παρέχεται σε υπηκόους τρίτων χωρών κατά τη διάρκεια επιχείρησης επιστροφής μπορούν να υποβάλλονται σε επεξεργασία και να διαβιβάζονται σε μεμονωμένες περιπτώσεις από αρμόδια αρχή και, κατά περίπτωση, από τον Frontex, σε αρμόδια αρχή τρίτης χώρας ή σε τρίτους αρμόδιους για την παροχή βοήθειας για την επανένταξη ή για άλλα καθήκοντα που σχετίζονται με την υλοποίηση της επιστροφής, για παράδειγμα, σε παρόχους ιατρικών υπηρεσιών, εφόσον πληρούνται οι ακόλουθες προϋποθέσεις:α)η διαβίβαση δεδομένων είναι απαραίτητη για τους σκοπούς της διεξαγωγής της επιχείρησης επιστροφής·▌γ)▌ η αρμόδια αρχή έχει επαληθεύσει και, κατά περίπτωση, ο Frontex έχει εξακριβώσει ▌ ότι η διαβίβαση δεδομένων δεν ενέχει τον κίνδυνο παραβίασης της αρχής της μη επαναπροώθησης·2.Δεδομένα που αφορούν την υγεία και τις ιατρικές ανάγκες υπηκόων τρίτων χωρών μπορούν να υποβάλλονται σε επεξεργασία και να διαβιβάζονται σε μεμονωμένες περιπτώσεις από αρμόδια αρχή και, κατά περίπτωση, από τον Frontex, σε τρίτο φορέα αρμόδιο για την παροχή βοήθειας για την επανένταξη ή για άλλα καθήκοντα που σχετίζονται με την υλοποίηση της επιστροφής, εφόσον πληρούνται οι ακόλουθες προϋποθέσεις:α)η διαβίβαση δεδομένων είναι απαραίτητη για τους σκοπούς της παροχής βοήθειας για την επανένταξης που αναφέρεται στο άρθρο 46, η οποία είναι προσαρμοσμένη στις ιατρικές ανάγκες του υπηκόου τρίτης χώρας·β)ο υπήκοος τρίτης χώρας του οποίου τα προσωπικά δεδομένα διαβιβάζονται έχει ▌ συναινέσει στην εν λόγω διαβίβαση.3.Τα κράτη μέλη που διαβιβάζουν προσωπικά δεδομένα σύμφωνα με την παράγραφο 1 ή 2 και ο Frontex διασφαλίζουν ότι οι εν λόγω διαβιβάσεις συμμορφώνονται με το κεφάλαιο V του κανονισμού (ΕΕ) 2016/679 και το κεφάλαιο V του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1725, αντίστοιχα.4.Όταν πραγματοποιείται διαβίβαση σύμφωνα με την παράγραφο 1 ή 2, η εν λόγω διαβίβαση τεκμηριώνεται και η τεκμηρίωση τίθεται, κατόπιν αιτήματος, στη διάθεση της αρμόδιας εποπτικής αρχής που έχει συσταθεί σύμφωνα με το άρθρο 51 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) 2016/679 και το άρθρο 52 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1725 και περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, την ημερομηνία και την ώρα της διαβίβασης, τις πληροφορίες σχετικά με την παραλήπτρια αρμόδια αρχή της τρίτης χώρας, την αιτιολόγηση βάσει της οποίας η διαβίβαση συμμορφώνεται με τις προϋποθέσεις που ορίζονται στην παράγραφο 1 ή 2 και τα διαβιβαζόμενα προσωπικά δεδομένα. Η εν λόγω τεκμηρίωση περιορίζεται στις πληροφορίες που είναι απολύτως αναγκαίες για την απόδειξη της συμμόρφωσης με τη νομική βάση για τη διαβίβαση και δεν συνεπάγεται πρόσθετες υποχρεώσεις υποβολής εκθέσεων για τα κράτη μέλη.

Κεφάλαιο VIIIΚΟΙΝΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΠΙΣΤΡΟΦΕΣ

Άρθρο 42Συνιστώσες ενός κοινού συστήματος για τις επιστροφές1.Σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό, ένα κοινό σύστημα για τις επιστροφές αποτελείται από:α)κοινή διαδικασία για την επιστροφή υπηκόων τρίτων χωρών χωρίς δικαίωμα παραμονής στο έδαφος των κρατών μελών·β)σύστημα αναγνώρισης και εκτέλεσης των αποφάσεων επιστροφής μεταξύ των κρατών μελών·▌δ)ψηφιακά συστήματα για τη διαχείριση της επιστροφής, της επανεισδοχής και της επανένταξης υπηκόων τρίτων χωρών·ε)συνεργασία μεταξύ κρατών μελών·εα) επαρκές επίπεδο ικανότητας κράτησης, όπως καθορίζεται από το κράτος μέλος, λαμβανομένων υπόψη των πραγματικών αναγκών·στ)χρηματοδοτική στήριξη από την Ένωση και επιχειρησιακή στήριξη από όργανα, υπηρεσίες και οργανισμούς της Ένωσης ▌σύμφωνα με τις αντίστοιχες εντολές τους.1α. Η ανάπτυξη ψηφιακών συστημάτων βασίζεται, στον μέγιστο δυνατό βαθμό, σε υφιστάμενες εθνικές υποδομές και διαλειτουργικά συστήματα της Ένωσης και δεν δημιουργεί πρόσθετο φόρτο υποβολής εκθέσεων ή διαδικαστικό φόρτο για τα κράτη μέλη.2.Η Ένωση και τα κράτη μέλη προσδιορίζουν κοινές προτεραιότητες στον τομέα της επιστροφής ▌ και της επανένταξης και διασφαλίζουν την αναγκαία συνέχεια, λαμβάνοντας υπόψη την ευρωπαϊκή στρατηγική για τη διαχείριση του ασύλου και της μετανάστευσης που εγκρίθηκε σύμφωνα με το άρθρο 8 του κανονισμού (ΕΕ) 2024/1351, την εφαρμογή της διαδικασίας επιστροφής στα σύνορα σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2024/1349, την αξιολόγηση του επιπέδου συνεργασίας τρίτων χωρών με τα κράτη μέλη για την επανεισδοχή σύμφωνα με το άρθρο 25α του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 810/2009 και τα μέσα επανεισδοχής της Ένωσης και κάθε άλλο μέσο της Ένωσης που αφορά τη συνεργασία στον τομέα της επανεισδοχής.3.Η Ένωση και τα κράτη μέλη διασφαλίζουν την καλόπιστη συνεργασία και τον στενό συντονισμό μεταξύ των αρμόδιων αρχών και μεταξύ της Ένωσης και των κρατών μελών, καθώς και τη συνέργεια μεταξύ εσωτερικών και εξωτερικών συνιστωσών ▌.

Άρθρο 43Αρμόδιες αρχές ▌1.▌Κάθε κράτος μέλος ορίζει, σύμφωνα με το εθνικό δίκαιο, τις αρμόδιες αρχές που είναι υπεύθυνες για την εκπλήρωση των υποχρεώσεων που απορρέουν από τον παρόντα κανονισμό.▌

Άρθρο 44Συνεργασία μεταξύ κρατών μελών1.Η συνεργασία και η συνδρομή μεταξύ των αρμόδιων αρχών που ορίζονται σύμφωνα με το άρθρο 43 πραγματοποιούνται, κατά γενικό κανόνα:α)προκειμένου να επιτραπεί η διέλευση μέσω του εδάφους τους, ώστε να καταστεί δυνατή η συμμόρφωση με απόφαση επιστροφής άλλου κράτους μέλους ή η απόκτηση ταξιδιωτικών εγγράφων·β)για την παροχή υλικοτεχνικής ▌ ή άλλης υλικής βοήθειας ή βοήθειας σε είδος σε σχέση με τη διέλευση μέσω του εδάφους τους σύμφωνα με το στοιχείο α)·βα) για τη διευκόλυνση της μεταφοράς που αναφέρεται στο άρθρο 8 παράγραφος 1 στοιχείο β)·▌δ) για τη στήριξη της αναχώρησης υπηκόου τρίτης χώρας προς το κράτος μέλος στο οποίο έχει δικαίωμα διαμονής σύμφωνα με το άρθρο 8 παράγραφος 3·▌.2. Η συνεργασία και η συνδρομή μεταξύ των αρμόδιων αρχών που ορίζονται σύμφωνα με το άρθρο 43 μπορούν να πραγματοποιούνται, μεταξύ άλλων:α)για την καθοδήγηση ή υποστήριξη του πολιτικού διαλόγου και των ανταλλαγών με τις αρχές τρίτων χωρών με σκοπό τη διευκόλυνση της επανεισδοχής·β)για την επικοινωνία με τις αρμόδιες αρχές τρίτων χωρών με σκοπό την επαλήθευση της ταυτότητας υπηκόων τρίτων χωρών και την απόκτηση έγκυρου ταξιδιωτικού εγγράφου·γ)για την οργάνωση, εξ ονόματος του αιτούντος κράτους μέλους, των πρακτικών ρυθμίσεων για την εκτέλεση της επιστροφής·δ)για την παροχή υλικοτεχνικής ή άλλης υλικής βοήθειας ή βοήθειας σε είδος.

Άρθρο 45Υποστήριξη από τον Frontex1.Τα κράτη μέλη μπορούν να ζητούν να επικουρούνται οι αρμόδιες αρχές τους από εμπειρογνώμονες που αποστέλλονται ή υποστηρίζονται από τον Frontex, συμπεριλαμβανομένων αξιωματικών-συνδέσμων επιστροφής και άλλων αξιωματικών-συνδέσμων, σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2019/1896.2.Τα κράτη μέλη παρέχουν στον Frontex σχετικές πληροφορίες όσον αφορά τις προγραμματισμένες ανάγκες για στήριξη από τον Frontex με σκοπό τον αναγκαίο σχεδιασμό της στήριξης από τον οργανισμό σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2019/1896.

Άρθρο 46Στήριξη για την επιστροφή και την επανένταξη1.Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι διατίθενται δομές παροχής συμβουλών σε θέματα επιστροφής και επανένταξης ▌ για την παροχή, κατά περίπτωση, πληροφοριών και καθοδήγησης στους υπηκόους τρίτων χωρών σχετικά με τις επιλογές επιστροφής και επανένταξης, συμπεριλαμβανομένων των προγραμμάτων που αναφέρονται στην παράγραφο 3, όσο το δυνατόν νωρίτερα στη διαδικασία επιστροφής. Η παροχή συμβουλών σε θέματα επιστροφής και επανένταξης μπορεί να συνδυάζεται με άλλες συμβουλευτικές υπηρεσίες στο πλαίσιο άλλων διαδικασιών μετανάστευσης στο κράτος μέλος.2.Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι οι πληροφορίες σχετικά με την επιστροφή και την επανένταξη ▌ παρέχονται το αργότερο κατά την έκδοση της απόφασης επιστροφής.3.Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν τη διαθεσιμότητα προγραμμάτων επιστροφής και επανένταξης, που λαμβάνουν στήριξη ή χρηματοδότηση σε εθνικό ή ενωσιακό επίπεδο. Τα εν λόγω προγράμματα περιλαμβάνουν υλικοτεχνική, οικονομική ή άλλη υλική βοήθεια ή βοήθεια σε είδος ή κίνητρα, συμπεριλαμβανομένης της βοήθειας για την επανένταξη στη χώρα επιστροφής, που παρέχονται σε υπήκοο τρίτης χώρας.4.Η βοήθεια για την επιστροφή και την επανένταξη δεν αποτελεί ατομικό δικαίωμα και δεν αποτελεί προϋπόθεση για τη διαδικασία επανεισδοχής.5.Η βοήθεια που παρέχεται μέσω των προγραμμάτων επιστροφής και επανένταξης αντικατοπτρίζει το επίπεδο συνεργασίας και συμμόρφωσης του υπηκόου τρίτης χώρας και μπορεί να μειωθεί με την πάροδο του χρόνου ή να ανακληθεί. Κατά τον καθορισμό του είδους και της έκτασης της βοήθειας για την επιστροφή και την επανένταξη, κατά περίπτωση, μπορούν να λαμβάνονται υπόψη τα ακόλουθα κριτήρια:α)συνεργασία του οικείου υπηκόου τρίτης χώρας κατά τη διαδικασία επιστροφής και επανεισδοχής, όπως προβλέπεται στο άρθρο 21·β)αν ο υπήκοος τρίτης χώρας επιστρέφει οικειοθελώς ή υπόκειται σε απομάκρυνση·γ)αν ο υπήκοος τρίτης χώρας είναι υπήκοος τρίτης χώρας που περιλαμβάνεται στον κατάλογο του παραρτήματος II του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1806Κανονισμός (ΕΕ) 2018/1806 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 14ης Νοεμβρίου 2018, περί του καταλόγου τρίτων χωρών οι υπήκοοι των οποίων υπόκεινται στην υποχρέωση θεώρησης για τη διέλευση των εξωτερικών συνόρων των κρατών μελών, και του καταλόγου των τρίτων χωρών οι υπήκοοι των οποίων απαλλάσσονται από την υποχρέωση αυτή (κωδικοποίηση) (ΕΕ L 303 της 28.11.2018, σ. 3, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2018/1806/oj).·δ)αν ο υπήκοος τρίτης χώρας έχει καταδικαστεί για ποινικό αδίκημα·ε)αν ο υπήκοος τρίτης χώρας έχει συγκεκριμένες ανάγκες λόγω του ότι είναι ευάλωτο άτομο, ανήλικος, ασυνόδευτος ανήλικος ή μέλος οικογένειας·στ) πρόσθετα κριτήρια βάσει του εθνικού δικαίου.6.Η βοήθεια που αναφέρεται στο παρόν άρθρο δεν χορηγείται σε υπηκόους τρίτων χωρών οι οποίοι έχουν ήδη επωφεληθεί από άλλη ή την ίδια στήριξη που έχει παρασχεθεί από κράτος μέλος ή την Ένωση. Η Ένωση, τα κράτη μέλη και ο Frontex διασφαλίζουν τη συνοχή και τον συντονισμό όσον αφορά τη βοήθεια για την επανένταξη.

Κεφάλαιο IXΤΕΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

Άρθρο 47Καταστάσεις έκτακτης ανάγκης1.Σε περιπτώσεις κατά τις οποίες ο εξαιρετικά υψηλός αριθμός υπηκόων τρίτων χωρών προς επιστροφή δημιουργεί απρόβλεπτα μεγάλο φόρτο για το δυναμικό των εγκαταστάσεων κράτησης κράτους μέλους ή για το διοικητικό ή δικαστικό προσωπικό του, το εν λόγω κράτος μέλος μπορεί, ενόσω η έκτακτη κατάσταση διαρκεί, να αποφασίσει να παράσχει μεγαλύτερες προθεσμίες ▌από τις προβλεπόμενες στο άρθρο 27 παράγραφος 1, στο άρθρο 33 παράγραφος 3 και στο άρθρο 38 παράγραφος 7 και να λαμβάνει επείγοντα μέτρα όσον αφορά τις συνθήκες κράτησης, κατά παρέκκλιση από τα προβλεπόμενα στο άρθρο 34 παράγραφος 1 και στο άρθρο 35 παράγραφος 2. Τα κράτη μέλη μπορούν να προσαρμόζουν προσωρινά τις διοικητικές διαδικασίες και τις εσωτερικές απαιτήσεις υποβολής εκθέσεων με γνώμονα την επίσπευση των επιχειρήσεων επιστροφής, υπό την προϋπόθεση ότι οι προσαρμογές αυτές είναι απολύτως αναγκαίες για την αντιμετώπιση της έκτακτης κατάστασης.2.Το οικείο κράτος μέλος, όταν προσφεύγει σε τέτοια έκτακτα μέτρα, ενημερώνει αμέσως την Επιτροπή. Ενημερώνει επίσης την Επιτροπή μόλις παύσουν να ισχύουν οι λόγοι για την εφαρμογή αυτών των έκτακτων μέτρων.3.Ουδεμία διάταξη του παρόντος άρθρου ερμηνεύεται ως επιτρέπουσα στα κράτη μέλη να παρεκκλίνουν από τη γενική υποχρέωσή τους να λαμβάνουν όλα τα κατάλληλα μέτρα, είτε γενικά είτε ειδικά, ώστε να εξασφαλίζεται η εκπλήρωση των υποχρεώσεών τους δυνάμει του παρόντος κανονισμού.

Άρθρο 48Στατιστικά στοιχεία1.Για την παρακολούθηση της συνεργασίας με τρίτες χώρες όσον αφορά την επανεισδοχή, ▌ η Επιτροπή μπορεί σε ετήσια βάση να ζητεί να κοινοποιούνται στον Frontex τα ακόλουθα δεδομένα, όσον αφορά συναφείς τρίτες χώρες, ομαδοποιημένα ανά τρίτη χώρα:α)τον αριθμό των αιτήσεων επιβεβαίωσης ιθαγένειας και τον αριθμό των θετικών και αρνητικών απαντήσεων που ελήφθησαν σχετικά με αιτήσεις επιβεβαίωσης ιθαγένειας·β)τον αριθμό αιτήσεων για την έκδοση ταξιδιωτικών εγγράφων, εκ των οποίων τον αριθμό αιτήσεων για την έκδοση ταξιδιωτικών εγγράφων για περιπτώσεις στις οποίες επιβεβαιώθηκε η ιθαγένεια, τον αριθμό ταξιδιωτικών εγγράφων που εκδόθηκαν από τις αρχές της τρίτης χώρας και τον αριθμό αρνητικών απαντήσεων σχετικά με την αίτηση ταξιδιωτικών εγγράφων.▌2.Ο Frontex παρέχει στην Επιτροπή πρόσβαση στα δεδομένα που αναφέρονται στην παράγραφο 1. Τα δεδομένα που αναφέρονται στα στοιχεία α) και β), ομαδοποιημένα ανά κράτος μέλος, μπορούν να κοινοποιούνται σε τρίτες χώρες προκειμένου να παρακολουθείται η εκπλήρωση των υποχρεώσεων περί επανεισδοχής και η συμμόρφωση με αυτές, μεταξύ άλλων στο πλαίσιο των ενωσιακών μέσων επανεισδοχής.3.Κατόπιν αιτήματος της Επιτροπής, τα κράτη μέλη παρέχουν τις απαραίτητες πληροφορίες για την ολοκλήρωση της αξιολόγησης σύμφωνα με την παράγραφο 12 του άρθρου 9, ιδίως στατιστικά στοιχεία σχετικά με τον αριθμό των υπηκόων τρίτων χωρών που υπόκεινται σε αποφάσεις επιστροφής που εκδόθηκαν από άλλο κράτος μέλος και τον αριθμό των υπηκόων τρίτων χωρών που έχουν απομακρυνθεί ή επιστρέψει εντός συγκεκριμένου χρονικού διαστήματος βάσει αναγνωρισμένων αποφάσεων επιστροφής και, κατά περίπτωση, αποφάσεων με τις οποίες διατάχθηκε η απομάκρυνση που εκδόθηκαν από άλλο κράτος μέλος. ▌4.Η Επιτροπή χρησιμοποιεί, για τους σκοπούς του παρόντος άρθρου και όπου είναι δυνατόν, τις πληροφορίες που διατίθενται δυνάμει του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 862/2007.5. Όταν η Επιτροπή υποβάλλει νομοθετική πρόταση δυνάμει του άρθρου 9 παράγραφος 13, προτείνει, εάν είναι αναγκαίο, τροποποιήσεις του παρόντος άρθρου, λαμβάνοντας υπόψη τις σχετικές νομοθετικές εξελίξεις στον τομέα της ψηφιοποίησης.

Άρθρο 49Διαδικασία επιτροπής1.Η Επιτροπή επικουρείται από επιτροπή. Η εν λόγω επιτροπή αποτελεί επιτροπή κατά την έννοια του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011.2.Όταν γίνεται παραπομπή στην παρούσα παράγραφο, εφαρμόζεται το άρθρο 5 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011. Εάν η επιτροπή δεν διατυπώσει γνώμη, η Επιτροπή δεν εκδίδει το σχέδιο εκτελεστικής πράξης, και εφαρμόζεται το άρθρο 5 παράγραφος 4 τρίτο εδάφιο του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011.

Άρθρο 50Υποβολή εκθέσεων1.Έως … [πέντε έτη από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού] και ανά πέντε έτη έκτοτε, η Επιτροπή υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο έκθεση για την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού στα κράτη μέλη και, όπου τυχόν απαιτείται, προτείνει τροποποιήσεις.2.Τα κράτη μέλη, κατόπιν αιτήματος της Επιτροπής, διαβιβάζουν τις διαθέσιμες πληροφορίες που απαιτούνται για την κατάρτιση της έκθεσης σύμφωνα με την παράγραφο 1, το αργότερο εννέα μήνες πριν από τη λήξη της προθεσμίας για την υποβολή της έκθεσης. Η Επιτροπή χρησιμοποιεί, όπου είναι δυνατόν, τις πληροφορίες που διατίθενται δυνάμει του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 862/2007.

Άρθρο 51Κατάργηση1.Η οδηγία 2008/115/ΕΚ ▌, η οδηγία 2001/40/ΕΚ και η απόφαση 2004/191/ΕΚ του Συμβουλίου καταργούνται ▌ για τα κράτη μέλη που δεσμεύονται από τον παρόντα κανονισμό, από την ημερομηνία έναρξης εφαρμογής του παρόντος κανονισμού σύμφωνα με το άρθρο 52 παράγραφος 3.2.Οι παραπομπές στις καταργούμενες οδηγίες νοούνται ως παραπομπές στον παρόντα κανονισμό και διαβάζονται σύμφωνα με τον πίνακα αντιστοιχίας του παραρτήματος.

Άρθρο 52Έναρξη ισχύος και εφαρμογή1.Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την ▌ επομένη της δημοσίευσής του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.2.Τα άρθρα 1, 2 παράγραφοι 1 έως 3, 4 παράγραφος 3, 5, 7 παράγραφοι 8 και 9, 17, 18, 19, 36, 37α, 43, 45, 49, 50 και 51 του παρόντος κανονισμού εφαρμόζονται από την έναρξη ισχύος του. 3.Οι υπόλοιπες διατάξεις του παρόντος κανονισμού εφαρμόζονται από … [Επίσημη Εφημερίδα: να προστεθεί η ημερομηνία που αντιστοιχεί σε 12 μήνες από την ημερομηνία έναρξης ισχύος].4.Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα μέρη του και ισχύει άμεσα σε κάθε κράτος μέλος.

… ▌

Για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο Για το Συμβούλιο

H Πρόεδρος Ο/Η Πρόεδρος