Α.λαμβάνοντας υπόψη ότι με την εκτελεστική απόφαση (ΕΕ) 2015/696 της Επιτροπής Εκτελεστική απόφαση (ΕΕ) 2015/696 της Επιτροπής, της 24ης Απριλίου 2015, για την έγκριση της διάθεσης στην αγορά προϊόντων που περιέχουν, αποτελούνται ή παράγονται από γενετικώς τροποποιημένη σόγια MON87705 (MON-877Ø5-6), σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1829/2003 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (ΕΕ L 112 της 30.4.2015, σ. 60, ELI: http://data.europa.eu/eli/dec_impl/2015/696/2021-02-16). εγκρίθηκε η διάθεση στην αγορά τροφίμων και ζωοτροφών που περιέχουν, αποτελούνται ή παράγονται από γενετικώς τροποποιημένη σόγια MON 87705 («ΓΤ σόγια»)· λαμβάνοντας υπόψη ότι το πεδίο εφαρμογής της έγκρισης αυτής κάλυπτε επίσης τη διάθεση στην αγορά άλλων προϊόντων εκτός των τροφίμων και των ζωοτροφών που περιέχουν ή αποτελούνται από τη ΓΤ σόγια, για τις ίδιες χρήσεις όπως οποιαδήποτε άλλη σόγια, πλην της καλλιέργειας·

Β.λαμβάνοντας υπόψη ότι στις 8 Μαρτίου 2024 η Bayer Agriculture BV, με έδρα στο Βέλγιο, για λογαριασμό της Bayer CropScience LP, με έδρα στις Ηνωμένες Πολιτείες, υπέβαλε στην Επιτροπή αίτηση για την ανανέωση της εν λόγω έγκρισης·

Γ.λαμβάνοντας υπόψη ότι, στις 12 Ιανουαρίου 2026, η EFSA εξέδωσε ευνοϊκή επιστημονική γνωμοδότηση για τη ΓΤ σόγια Επιστημονική γνώμη της ομάδας της EFSA για τους γενετικώς τροποποιημένους οργανισμούς με θέμα «Αξιολόγηση της γενετικώς τροποποιημένης σόγιας MON 87705 για ανανέωση της έγκρισης βάσει του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1829/2003 (αίτηση GMFF-2023-21236)», EFSA Journal, 2026, 24(1):e9846, https://doi.org/10.2903/j.efsa.2026.9846., σύμφωνα με τα άρθρα 6 και 18 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1829/2003· λαμβάνοντας υπόψη ότι η EFSA κατέληξε στο συμπέρασμα πως η αίτηση ανανέωσης δεν περιείχε στοιχεία σχετικά με την ύπαρξη νέων κινδύνων, τροποποιημένης έκθεσης ή επιστημονικών αβεβαιοτήτων που θα μπορούσαν να αλλάξουν τα πορίσματα της αρχικής εκτίμησης κινδύνου για τη ΓΤ σόγια, που εγκρίθηκαν από την EFSA το 2012 «Επιστημονική γνώμη της ομάδας της EFSA για τους γενετικώς τροποποιημένους οργανισμούς σχετικά με την αίτηση EFSA-GMO-NL-2010-78 για τη διάθεση στην αγορά γενετικώς τροποποιημένης σόγιας MON 87705 ανθεκτικής στα ζιζανιοκτόνα, για χρήση σε τρόφιμα και ζωοτροφές, εισαγωγή και επεξεργασία δυνάμει του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1829/2003 από τη Monsanto», EFSA Journal, 2012, 10(10):2909, https://doi.org/10.2903/j.efsa.2012.2909. και το 2013 Επιστημονική ομάδα της EFSA για τους γενετικώς τροποποιημένους οργανισμούς, «Δήλωση που συμπληρώνει την επιστημονική γνώμη σχετικά με την αίτηση EFSA-GMO-NL-2010-78 για την κάλυψη της ασφάλειας του ελαίου σόγιας MON 87705 για τηγάνισμα για εμπορική χρήση», EFSA Journal, 2013, 11(12):3507, https://doi.org/10.2903/j.efsa.2013.3507.· λαμβάνοντας υπόψη ότι η εν λόγω γνώμες δεν εξέτασαν αρκετές ευρύτερες περιβαλλοντικές, κοινωνικοοικονομικές και σωρευτικές επιπτώσεις που η EFSA θεωρεί ότι δεν εμπίπτουν στην αρμοδιότητά της·

Δ.λαμβάνοντας υπόψη ότι η ΓΤ σόγια έχει αυξημένη περιεκτικότητα σε ελαϊκό οξύ και επιδεικνύει ανοχή σε ζιζανιοκτόνα που περιέχουν γλυφοσάτη·

Ε.λαμβάνοντας υπόψη ότι οι εκτιμήσεις κινδύνου που διενήργησε η EFSA δεν περιλάμβαναν μακροπρόθεσμες τοξικολογικές μελέτες ούτε λεπτομερή ανάλυση των σωρευτικών και συνδυαστικών επιπτώσεων, συμπεριλαμβανομένων δυνητικών αλληλεπιδράσεων με κατάλοιπα φυτοφαρμάκων που χρησιμοποιούνται συνήθως στην καλλιέργεια σόγιας·

ΣΤ.λαμβάνοντας υπόψη ότι στη συντριπτική τους πλειονότητα οι ΓΤ καλλιέργειες, συμπεριλαμβανομένης της ΓΤ σόγιας, έχουν τροποποιηθεί γενετικώς ώστε να είναι ανθεκτικές σε ένα ή περισσότερα «συμπληρωματικά» ζιζανιοκτόνα που μπορούν να χρησιμοποιηθούν καθ’ όλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής της ΓΤ καλλιέργειας, χωρίς να πεθάνει η καλλιέργεια, όπως θα συνέβαινε στην περίπτωση μιας καλλιέργειας που δεν είναι ανθεκτική στα ζιζανιοκτόνα· λαμβάνοντας υπόψη ότι διάφορες μελέτες καταδεικνύουν πως η καλλιέργεια ΓΤ φυτών που είναι ανθεκτικά στα ζιζανιοκτόνα οδηγεί σε μεγαλύτερη χρήση συμπληρωματικών ζιζανιοκτόνων, κυρίως λόγω της εμφάνισης ζιζανίων ανθεκτικών στα ζιζανιοκτόνα·

Ζ.λαμβάνοντας υπόψη ότι οι ανθεκτικές στα ζιζανιοκτόνα ΓΤ καλλιέργειες εγκλωβίζουν τους γεωργούς σε ένα σύστημα διαχείρισης ζιζανίων που εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό ή εξ ολοκλήρου από ζιζανιοκτόνα, και αυτό συμβαίνει με την επιβολή πριμοδότησης για τους ΓΤ σπόρους, ενώ παράλληλα δημιουργείται εξάρτηση από τη χρήση συμπληρωματικών ζιζανιοκτόνων ως αναπόσπαστο μέρος του συστήματος παραγωγής· λαμβάνοντας υπόψη ότι η αυξημένη εξάρτηση από συμπληρωματικά ζιζανιοκτόνα σε γεωργικές εκμεταλλεύσεις όπου καλλιεργείται ΓΤ σόγια θα επιταχύνει την εμφάνιση και εξάπλωση ζιζανίων ανθεκτικών στα εν λόγω ζιζανιοκτόνα δημιουργώντας την ανάγκη για ακόμη μεγαλύτερη χρήση ζιζανιοκτόνων, με αποτέλεσμα έναν φαύλο κύκλο γνωστό ως «herbicide treadmill» («κυλιόμενος τάπητας ζιζανιοκτόνων»)· λαμβάνοντας υπόψη ότι, κατά συνέπεια, οι δυσμενείς επιπτώσεις της υπερβολικής εξάρτησης από ζιζανιοκτόνα θα επιδεινώσουν την υγεία του εδάφους, την ποιότητα των υδάτων και την υπέργεια και υπόγεια βιοποικιλότητα, οδηγώντας επίσης σε αυξημένη έκθεση των ανθρώπων και των ζώων, ενδεχομένως και με την αύξηση των καταλοίπων ζιζανιοκτόνων στα τρόφιμα και τις ζωοτροφές·

Η.λαμβάνοντας υπόψη ότι διάφορες μελέτες καταδεικνύουν πως η καλλιέργεια ΓΤ φυτών που είναι ανθεκτικά στα ζιζανιοκτόνα οδηγεί σε μεγαλύτερη χρήση συμπληρωματικών ζιζανιοκτόνων, κυρίως λόγω της εμφάνισης ζιζανίων ανθεκτικών στα ζιζανιοκτόνα Βλ., για παράδειγμα, Bonny, S., «Genetically Modified Herbicide-Tolerant Crops, Weeds, and Herbicides: Overview and Impact» (Ανθεκτικές στα ζιζανιοκτόνα γενετικώς τροποποιημένες καλλιέργειες, ζιζάνια και ζιζανιοκτόνα: επισκόπηση και αντίκτυπος), Environmental Management, Ιανουάριος 2016, 57(1), σ. 31-48, https://doi.org/10.1007/s00267-015-0589-7 και Benbrook, C.M., «Impacts of genetically engineered crops on pesticide use in the U.S. – the first sixteen years» (Επιπτώσεις των γενετικώς τροποποιημένων καλλιεργειών στη χρήση γεωργικών φαρμάκων στις ΗΠΑ –τα πρώτα 16 χρόνια), Environmental Sciences Europe, 28 Σεπτεμβρίου 2012, τόμος. 24(1), https://doi.org/10.1186/2190-4715-24-24.· λαμβάνοντας υπόψη ότι, κατά συνέπεια, είναι αναμενόμενη η έκθεση της ΓΤ σόγιας σε αυξημένες και επαναλαμβανόμενες δόσεις γλυφοσάτης και, κατ’ επέκταση, ενδέχεται να είναι μεγαλύτερη η ποσότητα καταλοίπων και των προϊόντων διάσπασής τους («μεταβολίτες») στη συγκομιδή·

Θ.λαμβάνοντας υπόψη ότι εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικές επιστημονικές αβεβαιότητες σχετικά με την ασφάλεια της γλυφοσάτης για την ανθρώπινη υγεία και το περιβάλλον· λαμβάνοντας υπόψη ότι τον Νοέμβριο του 2015 η EFSA κατέληξε στο συμπέρασμα πως, κατά πάσα πιθανότητα, η γλυφοσάτη δεν είναι καρκινογόνος, και τον Μάρτιο του 2017 ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Χημικών Προϊόντων κατέληξε στο συμπέρασμα πως δεν απαιτείται ταξινόμηση· λαμβάνοντας υπόψη ότι, αντιθέτως, το 2015 ο Διεθνής Οργανισμός Ερευνών για τον Καρκίνο —η ειδική υπηρεσία του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας για τον καρκίνο— ταξινόμησε τη γλυφοσάτη στις πιθανώς καρκινογόνους για τον άνθρωπο ουσίες· λαμβάνοντας υπόψη ότι σειρά από άλλες πρόσφατες επιστημονικές μελέτες αξιολογηθείσες από ομοτίμους επιβεβαιώνει το καρκινογόνο δυναμικό της γλυφοσάτης Βλ., για παράδειγμα, https://doi.org/10.1016/j.mrrev.2019.02.001, https://doi.org/10.1093/ije/dyz017, https://doi.org/10.1371/journal.pone.0219610, και https://doi.org/10.1186/s13045-019-0767-9.· λαμβάνοντας υπόψη ότι το περιοδικό Regulatory Toxicology and Pharmacology ανακάλεσε επίσημα την επιστημονική μελέτη με τίτλο «Safety Evaluation and Risk Assessment of the Herbicide Roundup and Its Active Ingredient, Glyphosate, for Humans» [Αξιολόγηση ασφάλειας και εκτίμηση κινδύνου του ζιζανιοκτόνου Roundup και του δραστικού συστατικού του (γλυφοσάτη) για τους ανθρώπους]. η οποία δημοσιεύθηκε το 2000 και χρησιμοποιήθηκε για να υποστηριχθεί η ασφάλεια της γλυφοσάτης σε πολλές εκτιμήσεις κινδύνου, καθώς «εκφράστηκαν ανησυχίες σχετικά με τους συγγραφείς του, την εγκυρότητα των ερευνητικών πορισμάτων λόγω ανακριβειών ως προς την παρουσίαση των συνεισφορών από τους συγγραφείς, τον χορηγό της μελέτης και σχετικά με δυνητικές συγκρούσεις συμφερόντων των συγγραφέων» https://doi.org/10.1006/rtph.1999.1371.·

Ι.λαμβάνοντας υπόψη ότι η αξιολόγηση των καταλοίπων ζιζανιοκτόνων και των μεταβολιτών τους που απαντούν σε ΓΤ φυτά θεωρείται ότι δεν εμπίπτει στο πεδίο αρμοδιοτήτων της Επιστημονικής ομάδας της EFSA για τους γενετικώς τροποποιημένους οργανισμούς, με αποτέλεσμα να μην διενεργείται τέτοια αξιολόγηση στο πλαίσιο της διαδικασίας χορήγησης άδειας για ΓΤΟ· λαμβάνοντας υπόψη ότι αυτό δημιουργεί προβλήματα, καθώς ο τρόπος διάσπασης των συμπληρωματικών ζιζανιοκτόνων από το εξεταζόμενο ΓΤ φυτό και η σύνθεση και, κατ’ επέκταση, η τοξικότητα των μεταβολιτών μπορούν να επηρεάζονται από την ίδια τη γενετική τροποποίηση Αυτό ισχύει όντως στην περίπτωση της γλυφοσάτης, όπως αναφέρεται σε δημοσίευση της EFSA με τίτλο «Αξιολόγηση των υφιστάμενων ανώτατων ορίων καταλοίπων για τη γλυφοσάτη σύμφωνα με το άρθρο 12 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 396/2005», EFSA Journal, 2018,16(5):e5263, σ. 12, https://doi.org/10.2903/j.efsa.2018.5263.·

ΙΑ.λαμβάνοντας υπόψη ότι η ανάλυση της σύνθεσης έδειξε πως η ΓΤ σόγια έχει σημαντικά τροποποιημένο προφίλ λιπαρών οξέων σε σύγκριση με το συμβατικό αντίστοιχό της, με αύξηση του ελαϊκού οξέος και συνοδευτικές μειώσεις του λινελαϊκού οξέος και του παλμιτικού οξέος· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι επιστημονικές ανησυχίες επικεντρώνονται στις μακροπρόθεσμες διατροφικές επιπτώσεις της ευρύτερης έκθεσης του πληθυσμού στη μεταβλημένη αυτή σύνθεση, ιδίως για τους καταναλωτές που εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από το σογιέλαιο· λαμβάνοντας υπόψη ότι η EFSA εξέτασε εκτιμήσεις της διατροφικής πρόσληψης για να αξιολογήσει τη διατροφική συνάφεια των μεταβολών, χρησιμοποιώντας διαφορετικές παραδοχές για τα σενάρια κατανάλωσης και αντικατάστασης· λαμβάνοντας υπόψη ότι η EFSA, με βάση τις παραδοχές αυτές, συνέστησε απλώς ένα σχέδιο παρακολούθησης μετά τη διάθεση στην αγορά, το οποίο θα εστιάζει στη συλλογή δεδομένων για τις εισαγωγές στην Ένωση και στη διενέργεια επικαιροποιημένης διατροφικής αξιολόγησης, εάν οι διαθέσιμες πληροφορίες σχετικά με τα καταναλωτικά πρότυπα διαφέρουν από εκείνες που χρησιμοποιήθηκαν κατά την αρχική εκτίμηση κινδύνου·

ΙΒ.λαμβάνοντας υπόψη ότι ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1829/2003 απαιτεί τα ΓΤ τρόφιμα ή οι ΓΤ ζωοτροφές να μην έχουν δυσμενείς επιπτώσεις στην υγεία των ανθρώπων, στην υγεία των ζώων ή στο περιβάλλον, και ότι η Επιτροπή, κατά τη σύνταξη της απόφασής της, οφείλει να συνεκτιμά τυχόν συναφείς διατάξεις της ενωσιακής νομοθεσίας και άλλους θεμιτούς παράγοντες σχετικούς με το υπό εξέταση αντικείμενο· λαμβάνοντας υπόψη ότι στους εν λόγω παράγοντες θα πρέπει να περιλαμβάνονται οι υποχρεώσεις της Ένωσης στο πλαίσιο των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης (ΣΒΑ) των Ηνωμένων Εθνών, της Συμφωνίας του Παρισιού για το κλίμα ΕΕ L 282 της 19.10.2016, σ. 4. και της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τη βιολογική ποικιλότητα ΕΕ L 309 της 13.12.1993, σ. 3, ELI: http://data.europa.eu/eli/convention/1993/626/oj. (ΣΒΠ)·

ΙΓ.λαμβάνοντας υπόψη ότι η ανεξάρτητη παρακολούθηση και επιτήρηση των δυνητικών δυσμενών επιπτώσεων στη βιοποικιλότητα, την υγεία του εδάφους, τους επικονιαστές και τους μη στοχευόμενους οργανισμούς εξακολουθεί να μην διασφαλίζεται επαρκώς·

ΙΔ.λαμβάνοντας υπόψη ότι η αρχή της προφύλαξης, η οποία κατοχυρώνεται στο άρθρο 191 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, θα πρέπει να εφαρμόζεται σε περιπτώσεις επιστημονικής αβεβαιότητας·

ΙΕ.λαμβάνοντας υπόψη ότι η Ένωση, ως συμβαλλόμενο μέρος στη ΣΒΠ, και σύμφωνα με το άρθρο 3 αυτής, έχει την ευθύνη να διασφαλίζει ότι οι δραστηριότητες που εμπίπτουν στη δικαιοδοσία ή στον έλεγχό της δεν προκαλούν ζημία στο περιβάλλον άλλων κρατών·

ΙΣΤ.λαμβάνοντας υπόψη ότι η ανανέωση της έγκρισης της ΓΤ σόγιας από την Ένωση δεν θα ήταν σύμφωνη με τις διεθνείς δεσμεύσεις για τη μείωση των φυτοφαρμάκων Τον Δεκέμβριο του 2022 συμφωνήθηκε ένα παγκόσμιο πλαίσιο για τη βιοποικιλότητα στην COP15 της ΣΒΠ των Ηνωμένων Εθνών, το οποίο περιλαμβάνει έναν παγκόσμιο στόχο για τη μείωση του κινδύνου των φυτοφαρμάκων κατά τουλάχιστον 50 % έως το 2030 (βλ. https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/el/ip_22_7834)., δεδομένης της αυξημένης έκθεσης του ανθρώπου, των ζώων και του περιβάλλοντος στη γλυφοσάτη σε χώρες με την εν λόγω ανθεκτική σε ζιζανιοκτόνα ΓΤ καλλιέργεια, καθώς και των δυνητικά σοβαρών σχετικών προβλημάτων υγείας·

ΙΖ.λαμβάνοντας υπόψη ότι η καλλιέργεια ΓΤ σόγιας δεν επιτρέπεται στην Ένωση·

ΙΗ.λαμβάνοντας υπόψη ότι η εκτελεστική απόφαση (ΕΕ) 2026/1419 θα επιτρέψει εισαγωγές στην ΕΕ που δεν συμμορφώνονται με τα πρότυπα που τηρούν οι γεωργοί της Ένωσης, με αποτέλεσμα να περιέρχονται οι τελευταίοι σε μειονεκτική θέση ως προς την ανταγωνιστικότητα·

ΙΘ.λαμβάνοντας υπόψη ότι, στα συμπεράσματα του στρατηγικού διαλόγου για το μέλλον της γεωργίας της ΕΕ https://commission.europa.eu/strategy-and-policy/priorities-2019-2024/european-green-deal/agriculture-and-green-deal/strategic-dialogue-future-eu-agriculture_el., απευθύνεται έκκληση στην Επιτροπή να επαναξιολογήσει την προσέγγισή της όσον αφορά την πρόσβαση των εισαγωγών και των εξαγωγών γεωργικών ειδών διατροφής στην αγορά, δεδομένης της πρόκλησης που τίθεται από τα αποκλίνοντα πρότυπα της Ένωσης και των εμπορικών εταίρων της· λαμβάνοντας υπόψη ότι μία από τις κύριες απαιτήσεις των γεωργών κατά τις διαδηλώσεις του 2023, του 2024 και του 2025 ήταν οι δικαιότερες εμπορικές σχέσεις σε παγκόσμιο επίπεδο, που να συνάδουν με τους στόχους για ένα υγιές περιβάλλον·

Κ.λαμβάνοντας υπόψη ότι το Κοινοβούλιο έχει επανειλημμένα τονίσει ότι η Επιτροπή δεν θα πρέπει να εγκρίνει ΓΤΟ σε περιπτώσεις όπου δεν επιτυγχάνεται ειδική πλειοψηφία από τα κράτη μέλη στη Μόνιμη Επιτροπή Φυτών, Ζώων, Τροφίμων και Ζωοτροφών ή στην Επιτροπή Προσφυγών, προκειμένου να αντιμετωπιστεί το συνεχιζόμενο δημοκρατικό έλλειμμα·

ΚΑ.λαμβάνοντας υπόψη ότι η Επιτροπή εξακολουθεί να εγκρίνει ΓΤΟ, μολονότι αναγνωρίζει και η ίδια την ύπαρξη δημοκρατικού ελλείμματος, την έλλειψη στήριξης από την πλευρά των κρατών μελών και τις αντιρρήσεις του Κοινοβουλίου·

ΚΒ.λαμβάνοντας υπόψη ότι η προσέγγιση «Μία υγεία» απαιτεί να συνεκτιμάται η αλληλεξάρτηση μεταξύ της υγείας των ανθρώπων, των ζώων, των φυτών και του περιβάλλοντος κατά την αξιολόγηση της διαρκούς βιωσιμότητας και ασφάλειας των ΓΤΟ·