1.z zadowoleniem przyjmuje wyższą frekwencję w wyborach europejskich w 2019 r. i dąży do dalszego zwiększenia frekwencji w wyborach europejskich w 2024 r.; podkreśla znaczenie zwiększenia udziału w wyborach; zauważa, że konieczne są dalsze wysiłki w celu zwiększenia frekwencji wśród przemieszczających się obywateli; ubolewa nad brakiem postępów w Radzie na drodze do przyjęcia nowego europejskiego prawa wyborczego przyjętego przez Parlament Europejski 3 maja 2022 r.; domaga się szybkiego zatwierdzenia tych przepisów przez Radę; oczekuje, że Rada osiągnie kompromis i zgodzi się w całości z wnioskiem Parlamentu;

2.podkreśla ważną rolę europejskich partii i wszystkich zainteresowanych podmiotów społecznych w przyczynianiu się do debaty na temat europejskiej polityki publicznej oraz w kształtowaniu europejskiej świadomości politycznej; ubolewa jednak, że ograniczenia wynikające z obecnych unijnych i krajowych ram regulacyjnych uniemożliwiają europejskim partiom politycznym pełne uczestnictwo w europejskich kampaniach wyborczych; zachęca europejskie partie polityczne do prowadzenia własnych kampanii wyborczych do Parlamentu Europejskiego; wzywa krajowe i europejskie partie polityczne, a także, w stosownych przypadkach, państwa członkowskie, do:–prowadzenia europejskiej kampanii wyborczej zgodnie z wartościami Unii;–przestrzegania standardów demokratycznych i wewnętrznych zasad demokracji partyjnej w celu zapewnienia, aby na przykład nominowanie kandydatów odbywało się w sposób demokratyczny, co dotyczy także czołowych kandydatów na przewodniczącego lub przewodniczącą Komisji Europejskiej;–sporządzania programów wyborczych z odpowiednim wyprzedzeniem przed wyborami;–zwiększenia widoczności europejskich partii politycznych – w tym ich nazw lub logo – w debatach publicznych i kampaniach medialnych;–konsekwentnego wskazywania swoich europejskich odpowiedników w komunikacji publicznej;–wspierania umieszczania nazwy lub logo europejskich partii politycznych w widoczny sposób na kartach do głosowania i w materiałach wyborczych;–zwiększania świadomości na temat nowo opracowanych przepisów dotyczących europejskich partii politycznych i europejskich fundacji politycznych przed ich formalnym wejściem w życie;–osiągnięcia porozumienia co do sposobu postępowania po wyborach, w tym w odniesieniu do negocjacji w sprawie przewodniczących instytucji unijnych;

3.wspiera plan działania dotyczący kampanii europejskiej („E-CAP”) opracowany przez Urząd ds. Partii Politycznych i Fundacji Politycznych (APPF), w szczególności w odniesieniu do widoczności czołowych kandydatów i europejskich partii politycznych; podkreśla znaczenie działań APPF w zakresie informowania obywateli;

4.ubolewa nad tym, że system czołowych kandydatów na przewodniczącego lub przewodniczącą Komisji Europejskiej nie został wdrożony w wyborach europejskich w 2019 r.; ubolewa ponadto nad brakiem postępów w tej kwestii od 2019 r. ze strony Rady Europejskiej i Komisji Europejskiej, które zobowiązały się do ulepszenia europejskiej demokracji; uważa, że powinien istnieć jasny i wiarygodny związek między wyborem dokonanym przez głosujących i wyborem na przewodniczącego lub przewodniczącą Komisji; wzywa europejskie partie polityczne, krajowe partie polityczne i rządy krajowe do współpracy, aby zapewnić taki rezultat podczas następnych wyborów; zauważa, że wybór na przewodniczącego lub przewodniczącą Komisji zależy od uzyskania poparcia większości posłów do Parlamentu Europejskiego, tak aby wyniki wyborów zostały w nim w pełni uwzględnione, zgodnie z Traktatem z Lizbony;

5.wzywa Radę Europejską do zagwarantowania obywatelom europejskim pewności co do systemu czołowych kandydatów oraz do zaprzestania zawierania umów za zamkniętymi drzwiami; wzywa Radę Europejską do rozpoczęcia konsultacji w tym celu z dużym wyprzedzeniem w celu wdrożenia systemu czołowego kandydata z uwzględnieniem wyników wyborów europejskich;

6.oczekuje, że wszystkie europejskie partie polityczne wyznaczą swoich kandydatów na stanowisko przewodniczącego lub przewodniczącą Komisji w odpowiednim czasie, co najmniej 12 tygodni przed dniem wyborów;

7.wzywa do zawarcia porozumienia międzyinstytucjonalnego między Parlamentem a Radą Europejską w sprawie systemu czołowych kandydatów na podstawie art. 17 ust. 7 TUE; zwraca się do przewodniczącej Parlamentu Europejskiego o natychmiastowe rozpoczęcie prac przygotowawczych do zawarcia takiego porozumienia; uważa, że czołowi kandydaci oraz przewodniczący europejskich partii politycznych i ich odpowiednich grup parlamentarnych powinny przystąpić do negocjacji od razu po wyborach europejskich w 2024 r., aby uzgodnić w imieniu Parlamentu Europejskiego wspólnego kandydata lub kandydatkę na przewodniczącego lub przewodniczącą Komisji zanim Rada Europejska przedstawi swoją propozycję;

8.uważa, że czołowy kandydat lub kandydatka europejskiej partii politycznej, która uzyskała największą część mandatów w wyborach do Parlamentu Europejskiego, musi w pierwszej kolejności prowadzić negocjacje mające na celu wyłonienie wspólnego kandydata lub kandydatki największą większością głosów, a następnie, w razie potrzeby, pozostałych czołowych kandydatów, proporcjonalnie do liczby miejsc uzyskanych przez poszczególne europejskie partie polityczne; proponuje, aby przewodnicząca Parlamentu Europejskiego była w razie potrzeby gotowa do kierowania tym procesem;

9.podkreśla, że do prerogatyw przewodniczącej Parlamentu Europejskiego należeć będzie przekazanie Radzie Europejskiej nazwiska wspólnego kandydata lub kandydatki Parlamentu na stanowisko przewodniczącego lub przewodniczącej Komisji Europejskiej;

10.zaleca, aby w przypadku braku wspólnego kandydata lub kandydatki Parlamentu Europejskiego na przewodniczącego lub przewodniczącą Komisji przewodniczący Rady Europejskiej podjął konsultacje z przewodniczącą Parlamentu Europejskiego, czołowymi kandydatami, przewodniczącymi europejskich partii politycznych i ich odpowiednich grup parlamentarnych, zanim Rada Europejska przedstawi Parlamentowi Europejskiemu własną propozycję;

11.uważa w związku z tym, że Rada Europejska powinna poczekać z propozycją kandydatka lub kandydatki na przewodniczącego lub przewodniczącą Komisji Europejskiej, aby Parlament Europejski przedstawił wspólnego kandydata lub kandydatki, zgodnie z odpowiednimi konsultacjami, o których mowa w art. 17 ust. 7 TUE, oraz zgodnie z zasadą lojalnej współpracy;

12.przypomina o prerogatywie Parlamentu Europejskiego dotyczącej wyboru własnego przewodniczącego lub przewodniczącej;

13.oczekuje, że europejskie partie polityczne i ich grupy parlamentarne przyjmą „umowę legislacyjną” na czas kadencji 2024–2029; byłby to sposób na uzyskanie większości w Parlamencie przed mianowaniem Komisji, a także podstawa prac oraz gwarancja spójnych działań następczych po wyborach wobec wyborców; uważa, że kandydaci i kandydatki na członków Komisji Europejskiej powinni podpisać taką „umowę legislacyjną”, aby uzyskać poparcie większości Parlamentu; zauważa, że szerokie poparcie polityczne ma kluczowe znaczenie dla wdrożenia takiej umowy;

14.jest przekonany, że ustanowienie wspólnego europejskiego dnia wyborów nadałoby im spójniejszy ogólnoeuropejski charakter;

15.przypomina o odpowiedzialności za nadzór polityczny powierzony Parlamentowi na mocy traktatów; podkreśla, że rozliczalność Komisji przed Parlamentem stanowi ważną zasadę wewnętrznej kontroli demokratycznej; przypomina, że przesłuchania kandydatów i kandydatek na komisarzy i do kolegium komisarzy stanowią kluczowy krok w kierunku dalszej demokratyzacji procesu decyzyjnego UE; dzięki temu Parlament odgrywa też większą rolę w ustalaniu programu działań na szczeblu UE;

16.uważa, że zasadnicze znaczenie ma zagwarantowanie wszystkim obywatelom Unii posiadającym prawo do głosowania i kandydowania w wyborach, w tym przemieszczającym się obywatelom Unii, obywatelom z niepełnosprawnościami i obywatelom w sytuacji bezdomności, możliwości korzystania z tego prawa;

17.wzywa państwa członkowskie, aby zagwarantowały dostępność wyborów za pomocą środków dostępu do informacji i dostępnych zasad głosowania – na przykład technologii, formatów i technik wspomagających, takich jak alfabet Braille’a, kody QR, duży druk, informacje głosowe oraz matryce dotykowe, informacje w języku łatwym do czytania i zrozumienia oraz informacje w języku migowym; uważa, że publiczne kampanie uświadamiające są kluczem do zwiększenia frekwencji; wzywa państwa członkowskie do podjęcia wszystkich starań w tym zakresie, także z udziałem organizacji społeczeństwa obywatelskiego;

18.uważa, że dostęp do informacji o kampanii wyborczej jest warunkiem koniecznym zwiększenia udziału obywateli w wyborach; wzywa państwa członkowskie, by zachęcały media krajowe do relacjonowania wyborów w taki sposób, aby umożliwić obywatelom europejskim skorzystanie z prawa do głosowania i dostrzeżenie europejskiego wymiaru ich wyboru, także na obszarach wiejskich;

19.uważa, że instytucjonalna kampania informacyjna Parlamentu przyczynia się – we współpracy z organizacjami społeczeństwa obywatelskiego – do debaty na temat europejskiej polityki publicznej oraz do kształtowania europejskiej świadomości politycznej w odniesieniu do demokracji parlamentarnej, a także wspiera kampanię wyborczą wszystkich europejskich partii politycznych; z zadowoleniem przyjmuje skoordynowane wysiłki wszystkich instytucji UE w tym zakresie;

20.ponawia swój apel do państw członkowskich o umożliwienie wszystkim obywatelom Unii mieszkającym lub pracującym w państwie trzecim przyznania prawa do głosowania w wyborach do Parlamentu Europejskiego; zwraca się do państw członkowskich o współpracę z Parlamentem Europejskim i Europejską Służbą Działań Zewnętrznych w celu informowania obywateli Unii w państwach trzecich o wyborach europejskich i ułatwiania im udziału w tych wyborach; wzywa wysokiego przedstawiciela Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa, aby zachęcał ministrów spraw zagranicznych państw członkowskich do wymiany najlepszych praktyk w zakresie kampanii informacyjnych oraz do wprowadzenia ułatwień dotyczących głosowania z zagranicy, w tym do utworzenia dostępnych lokali wyborczych poza UE oraz korzystania z głosowania korespondencyjnego lub innych form głosowania zdalnego;

21.ubolewa, że brak postępów w Radzie w sprawie wniosku Komisji dotyczącego dyrektywy Rady ustanawiającej szczegółowe warunki wykonywania prawa głosowania i kandydowania w wyborach do Parlamentu Europejskiego przez przemieszczających się obywateli Unii uniemożliwi wejście w życie innowacji zaproponowanych przez Komisję i Parlament w odpowiednim czasie przed wyborami w 2024 r.;

22.zachęca do wprowadzenia głosowania korespondencyjnego, aby niemożność udania się do lokali wyborczych w dniu wyborów nie uniemożliwiała obywatelom Unii korzystania z przysługującego im prawa do głosowania; opowiada się ponadto za wprowadzeniem dodatkowych narzędzi ułatwiających głosowanie, takich jak wcześniejsze głosowanie fizyczne i głosowanie przez pełnomocnika, a także głosowanie elektroniczne i głosowanie przez internet;

23.uważa równouprawnienie płci za kluczowy element służący poprawie reprezentacji w wyborach; z zadowoleniem przyjmuje postępy poczynione w kierunku zrównoważonego pod względem płci Parlamentu po wyborach europejskich w 2019 r., ale podkreśla istniejące różnice między państwami członkowskimi pod względem poziomu reprezentacji kobiet; zachęca w związku z tym do wdrożenia przepisów przyjętych przez Parlament 3 maja 2022 r. w sprawie nowego europejskiego prawa wyborczego;

24.uważa, że państwa członkowskie powinny rozważyć dostosowanie i obniżenie wieku uprawniającego do głosowania i minimalnego wieku kandydowania w wyborach, jak wskazano we wniosku dotyczącym prawa wyborczego i konkluzjach Konferencji w sprawie przyszłości Europy;

25.uważa, że dezinformacja i ingerencja zagraniczna stanowią poważny atak na integralność procesu wyborczego i na demokrację europejską; podkreśla, że platformy cyfrowe odgrywają kluczową rolę w walce z dezinformacją;

26.uznaje wysiłki instytucji UE na rzecz zwalczania dezinformacji i ingerencji zagranicznej, takie jak kodeks postępowania w zakresie zwalczania dezinformacji z 2022 r. i system wczesnego ostrzegania; podkreśla jednak potrzebę solidniejszych zabezpieczeń i środków zapobiegających dezinformacji oraz wewnętrznej i zewnętrznej ingerencji w proces wyborczy; zobowiązuje się do zwiększenia wysiłków w celu zwalczania prób ingerencji z zagranicy w Parlamencie Europejskim;

27.wskazuje na trwające negocjacje międzyinstytucjonalne w sprawie wniosku dotyczącego rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie europejskich partii politycznych i europejskich fundacji politycznych; wzywa Komisję i Radę do kontynuowania negocjacji międzyinstytucjonalnych w duchu szczerej współpracy; cieszy się z powodu osiągnięcia przez współprawodawców porozumienia w sprawie wniosku dotyczącego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie przejrzystości i targetowania reklamy politycznej; z zadowoleniem przyjmuje wykonalność niektórych przepisów, takich jak przepisy dotyczące niedyskryminacji, przed wyborami w 2024 r.; wzywa państwa członkowskie do pełnego wdrożenia pozostałych przepisów rozporządzenia po ich wejściu w życie;

28.przypomina, że Parlament przyjął rezolucję, a obecnie pracuje nad wnioskami dotyczącymi zmian do Traktatów, między innymi w celu umocnienia legitymacji demokratycznej UE oraz zapewnienia odpowiednich działań następczych w związku z wnioskami przyjętymi przez Konferencję w sprawie przyszłości Europy; zauważa, że wybory w 2024 r. stanowią wyjątkową okazję do rozpoczęcia ogólnounijnej debaty na temat reformy Unii w oparciu o propozycje reformy Traktatów przedstawione przez Parlament; wzywa Radę Europejską do szybkiego przyjęcia stanowiska w sprawie zwołania konwentu po przyjęciu wniosków przez Parlament; ponownie wyraża poparcie dla reformy Traktatów w tym kontekście;

29.wzywa do reformy Traktatów i wzywa Radę, a także Radę Europejską, do podjęcia działań w sprawie wniosku dotyczącego uruchomienia art. 48 TUE w celu zwołania konwentu mającego na celu również reformę europejskich procesów wyborczych;

30.podkreśla, że należy zwiększyć zaufanie wyborców do procesów wyborczych przez zagwarantowanie, iż wszystkie wybory będą wolne i uczciwe; zauważa w związku z tym, że w dniach 6–9 listopada 2023 r. OBWE przeprowadziła misję oceny potrzeb w czterech państwach członkowskich, aby zbadać przygotowania do misji obserwacji wyborów europejskich; proponuje prezydencji Rady, by zachęciła państwa członkowskie do zaproszenia OBWE do obserwacji wyborów europejskich oraz do pełnego wykorzystania tej możliwości;

31.zwraca się do Komisji Spraw Konstytucyjnych o zbadanie, czy niektóre przepisy i zalecenia zawarte w tej rezolucji można by włączyć do Regulaminu Parlamentu;

32.zobowiązuje swoją przewodniczącą do przekazania niniejszej rezolucji Radzie i Komisji.