PRZYJMUJĄ NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE:ROZDZIAŁ I PRZEPISY OGÓLNE

Artykuł 1Przedmiot1.Niniejsze rozporządzenie ustanawia przepisy, które mają się przyczynić do:a)▌ długoterminowej i trwałej odbudowy różnorodnych biologicznie i odpornych ekosystemów na obszarach lądowych i morskich państw członkowskich poprzez odbudowę zdegradowanych ekosystemów;b)osiągnięcia nadrzędnych celów Unii dotyczących łagodzenia zmiany klimatu, przystosowywania się do niej oraz neutralności degradacji gruntów;c)poprawy bezpieczeństwa żywnościowego;d)wypełniania międzynarodowych zobowiązań Unii.2.Niniejsze rozporządzenie ustanawia ramy, w których państwa członkowskie ▌ wprowadzają skuteczne obszarowe środki odbudowy, które mają łącznie objąć, w ramach celu unijnego, w obrębie obszarów i ekosystemów objętych zakresem stosowania niniejszego rozporządzenia, do 2030 r. co najmniej 20 % obszarów lądowych ▌ i co najmniej 20 % obszarów morskich, a do 2050 r. – wszystkie ekosystemy wymagające odbudowy.

Artykuł 2Zakres geograficznyNiniejsze rozporządzenie ma zastosowanie do ekosystemów, o których mowa w art. 4–12:a)na terytorium państw członkowskich;b)na wodach przybrzeżnych – zgodnie z definicją zawartą w art. 2 pkt 7 dyrektywy 2000/60/WE – państw członkowskich, na ich dnie morskim lub podglebiu;c)na wodach, dnie morskim lub podglebiu znajdujących się od strony morza od linii podstawowej, od której mierzony jest zasięg morza terytorialnego państwa członkowskiego aż do najdalej położonego obszaru, na którym państwo członkowskie ma lub wykonuje suwerenne prawa lub jurysdykcję, zgodnie z Konwencją Narodów Zjednoczonych o prawie morza z 1982 r. Dz.U. L 179 z 23.6.1998, s. 3.Niniejsze rozporządzenie ma zastosowanie wyłącznie do ekosystemów znajdujących się na europejskim terytorium państw członkowskich podlegającego postanowieniom Traktatów.

Artykuł 3DefinicjeNa potrzeby niniejszego rozporządzenia stosuje się następujące definicje:1)„ekosystem” oznacza dynamiczny zespół roślin, zwierząt, grzybów i mikroorganizmów oraz ich nieożywione środowisko, wspólnie tworzące jednostkę funkcjonalną, i obejmuje typy siedlisk, siedliska gatunków i populacje gatunków;2)„siedlisko gatunku” oznacza siedlisko gatunku zdefiniowane w art. 1 lit. f) dyrektywy 92/43/EWG;3)„odbudowa” oznacza proces czynnego lub biernego wspierania przywracania ekosystemu do dobrego stanu, aby poprawić jego strukturę i funkcje celem zachowania lub zwiększenia różnorodności biologicznej i odporności ekosystemu, poprzez doprowadzenie obszaru siedliska danego typu do dobrego stanu ▌, przywrócenie właściwej powierzchni referencyjnej oraz doprowadzenie siedliska gatunku do wystarczającej jakości i wielkości zgodnie z art. 4 ust. 1, 2 i 3 oraz art. 5 ust. 1, 2 i 3 oraz osiągnięcie celów i wypełnienie obowiązków określonych w art. 8–12, w tym osiągnięcie zadowalających poziomów wskaźników, o których mowa w art. 8–12;4)„dobry stan” oznacza w odniesieniu do obszaru siedliska danego typu stan, w którym kluczowe cechy tego typu siedliska, w szczególności jego struktura i funkcje, a także typowe dla niego gatunki lub typowy skład gatunkowy, odzwierciedlają wysoki poziom integralności, stabilności i odporności pod względem ekologicznym, niezbędny do zapewnienia jego długoterminowego utrzymania, i który przyczynia się do osiągnięcia lub utrzymania właściwego stanu ochrony siedliska w przypadkach, w których dany typ siedliska został wymieniony w załączniku I do dyrektywy 92/43/EWG, oraz, w odniesieniu do ekosystemów morskich, przyczynia się do osiągnięcia lub utrzymania dobrego stanu środowiska;5)„dobry stan środowiska” oznacza dobry stan środowiska w rozumieniu art. 3 pkt 5 dyrektywy 2008/56/WE;6)„właściwy stan ochrony siedliska” oznacza właściwy stan ochrony w rozumieniu art. 1 lit. e) dyrektywy 92/43/EWG;7)„właściwy stan ochrony gatunku” oznacza właściwy stan ochrony w rozumieniu art. 1 lit. i) dyrektywy 92/43/EWG;8)„właściwa powierzchnia referencyjna” oznacza całkowity obszar siedliska danego typu w danym regionie biogeograficznym lub morskim na poziomie krajowym, który to obszar uznaje się za minimum niezbędne do zapewnienia długoterminowego utrzymania typu siedliska i związanych z nim typowych gatunków lub typowego składu gatunkowego oraz wszystkich istotnych odmian ekologicznych tego typu siedliska w jego naturalnym zasięgu i który obejmuje obecny obszar typu siedliska, a także, jeśli obszar ten nie jest wystarczający do zapewnienia długoterminowej żywotności typu siedliska i zamieszkujących je typowych gatunków lub typowego składu gatunkowego, dodatkowy obszar niezbędny do przywrócenia typu siedliska; w przypadku gdy dany typ siedliska jest wymieniony w załączniku I do dyrektywy 92/43/EWG, takie przywrócenie przyczynia się do osiągnięcia właściwego stanu ochrony siedliska, a w ekosystemach morskich takie przywrócenie przyczynia się do osiągnięcia lub utrzymania dobrego stanu środowiska;9)„wystarczająca jakość siedliska” oznacza jakość siedliska gatunku, która umożliwia spełnienie wymogów ekologicznych danego gatunku na każdym etapie jego cyklu biologicznego, tak aby długoterminowo utrzymywał się on jako trwały składnik swojego siedliska w jego naturalnym zasięgu, przyczyniając się do osiągnięcia lub utrzymania właściwego stanu ochrony gatunku wymienionego w załącznikach II, IV lub V do dyrektywy 92/43/EWG oraz zabezpieczając populacje gatunków ptaków objętych dyrektywą 2009/147/WE, a ponadto, w ekosystemach morskich, przyczyniając się do osiągnięcia lub utrzymania dobrego stanu środowiska;10)„wystarczająca wielkość siedliska” oznacza taką wielkość siedliska gatunku, która pozwala na spełnienie wymogów ekologicznych danego gatunku na każdym etapie jego cyklu biologicznego, tak że utrzymuje się on w perspektywie długoterminowej jako trwały składnik swojego siedliska w jego naturalnym zasięgu, przyczyniając się do osiągnięcia lub utrzymania właściwego stanu ochrony gatunku wymienionego w załącznikach II, IV lub V do dyrektywy 92/43/EWG oraz zabezpieczając populacje gatunków ptaków objętych dyrektywą 2009/147/WE, a ponadto, w ekosystemach morskich, przyczyniając się do osiągnięcia lub utrzymania dobrego stanu środowiska;11) „bardzo powszechny i szeroko rozpowszechniony typ siedliska” oznacza typ siedliska występujący w kilku regionach biogeograficznych w Unii o zasięgu przekraczającym 10 000 km²;12)„owad zapylający” oznacza dzikiego owada, który przenosi pyłek z pylnika rośliny na znamię rośliny, umożliwiając w ten sposób zapłodnienie i produkcję nasion;13)„spadek populacji owadów zapylających” oznacza spadek liczebności populacji owadów zapylających lub spadek stopnia jej zróżnicowania bądź obie te sytuacje;14) „rodzimy gatunek drzewa” oznacza gatunek drzewa występujący w swoim naturalnym zasięgu, w przeszłości lub obecnie, i potencjalnie rozprzestrzeniający się (tj. w obrębie zasięgu, który zajmuje lub mógłby zajmować w sposób naturalny bez bezpośredniego lub pośredniego wprowadzenia lub opieki ze strony człowieka);15)„lokalna jednostka administracyjna” oznacza jednostkę administracyjną niskiego szczebla państwa członkowskiego działającą na szczeblu niższym niż okręgowy, regionalny lub krajowy, ustanowioną zgodnie z art. 4 rozporządzenia (WE) nr 1059/2003 Parlamentu Europejskiego i RadyRozporządzenie (WE) nr 1059/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 26 maja 2003 r. w sprawie ustalenia wspólnej klasyfikacji Jednostek Terytorialnych do Celów Statystycznych (NUTS) (Dz.U. L 154 z 21.6.2003, s. 1).;16) „ośrodki miejskie” i „klastry miejskie” oznaczają jednostki terytorialne sklasyfikowane w miastach, małych miastach i przedmieściach według typologii opartej na siatce określonej w art. 4b ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 1059/2003;17)„miasta” oznaczają lokalne jednostki administracyjne, w których co najmniej 50 % ludności mieszka w co najmniej jednym ośrodku miejskim, co mierzy się przy użyciu stopnia urbanizacji określonego w art. 4b ust. 3 lit. a) rozporządzenia (WE) nr 1059/2003;18)„małe miasta i przedmieścia” oznaczają lokalne jednostki administracyjne, w których mniej niż 50 % ludności mieszka w ośrodku miejskim, ale co najmniej 50 % ludności mieszka w klastrach miejskich, co mierzy się przy użyciu stopnia urbanizacji określonego w art. 4b ust. 3 lit. a) rozporządzenia (WE) nr 1059/2003;19) „obszary podmiejskie” oznaczają obszary sąsiadujące z ośrodkami miejskimi lub klastrami miejskimi, w tym co najmniej wszystkie obszary w odległości do 1 km mierzonej od zewnętrznych granic tych ośrodków miejskich lub klastrów miejskich, znajdujące się w tym samym mieście, małym mieście lub przedmieściu co te ośrodki miejskie lub klastry miejskie;20)„miejski teren zieleni” oznacza całkowity obszar porośnięty drzewami, krzewami, zaroślami, stałą roślinnością trawiastą, porostami lub mchami oraz stawy i cieki wodne występujące na terenie miast lub małych miast i przedmieść, obliczone na podstawie danych dostarczonych przez usługę programu Copernicus w zakresie monitorowania obszarów lądowych świadczoną przez komponent Copernicus Unijnego programu kosmicznego, zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2021/696 oraz, jeżeli są one dostępne dla danego państwa członkowskiego, innych odpowiednich danych uzupełniających dostarczonych przez to państwo członkowskie;21)„pokrycie koronami drzew na obszarach miejskich” oznacza całkowitą powierzchnię pokrytą drzewami na terenie miast, małych miast i przedmieść, obliczoną na podstawie danych dotyczących stopnia zwarcia koron drzew dostarczonych przez usługę programu Copernicus w zakresie monitorowania obszarów lądowych świadczoną przez komponent Copernicus Unijnego programu kosmicznego, zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2021/696 oraz, jeżeli są one dostępne dla danego państwa członkowskiego, innych odpowiednich danych uzupełniających dostarczonych przez to państwo członkowskie;22) „rzeka o swobodnym przepływie” oznacza rzekę lub odcinek rzeki, których wzdłużna, poprzeczna i pionowa łączność nie jest utrudniona przez sztuczne struktury tworzące barierę i której naturalne funkcje są w dużej mierze nienaruszone;23) „ponowne nawadnianie torfowisk” oznacza proces przekształcania osuszonej gleby torfowej w nawodnioną glebę torfową;24)„obszar przyspieszonego rozwoju OZE” oznacza obszar przyspieszonego rozwoju odnawialnych źródeł energii zdefiniowany w art. 2 pkt 9a dyrektywy (UE) 2018/2001.

ROZDZIAŁ IICELE I OBOWIĄZKI W ZAKRESIE ODBUDOWY

Artykuł 4Odbudowa ekosystemów lądowych, przybrzeżnych i słodkowodnych1.Państwa członkowskie wprowadzają środki odbudowy konieczne do przywrócenia do dobrego stanu obszarów typów siedlisk wymienionych w załączniku I, których stan nie jest dobry. Środki takie są wprowadzane:a) do 2030 r. – na co najmniej 30 % całkowitej powierzchni wszystkich typów siedlisk wymienionych w załączniku I, których stan nie jest dobry, jak określono ilościowo w krajowym planie odbudowy zasobów przyrodniczych, o którym mowa w art. 15;b) do 2040 r. – na co najmniej 60 %, a do 2050 r. – na co najmniej 90 % powierzchni każdej grupy typów siedlisk wymienionych w załączniku I, których stan nie jest dobry, jak określono ilościowo w krajowym planie odbudowy zasobów przyrodniczych, o którym mowa w art. 15.Na potrzeby niniejszego ustępu państwa członkowskie, w stosownych przypadkach, do 2030 r. priorytetowo traktują środki odbudowy na obszarach należących do sieci Natura 2000.2.Na zasadzie odstępstwa od ust. 1 akapit pierwszy lit. a) i b) państwa członkowskie mogą, w należycie uzasadnionych przypadkach na potrzeby tego ustępu, wyłączyć z odpowiedniej grupy typów siedlisk bardzo powszechne i szeroko rozpowszechnione typy siedlisk, które obejmują ponad 3 % ich europejskiego terytorium.W przypadku gdy państwo członkowskie stosuje odstępstwo, o którym mowa w akapicie pierwszym, wprowadza ono środki odbudowy:a)do 2050 r. – na obszarze stanowiącym co najmniej 80 % obszaru, który nie jest w dobrym stanie dla każdego z tych typów siedlisk;b)do 2030 r. – w odniesieniu do co najmniej jednej trzeciej odsetka, o którym mowa w lit. a); orazc)do 2040 r. – w odniesieniu do co najmniej dwóch trzecich odsetka, o którym mowa w lit. a).Odstępstwo, o którym mowa w akapicie pierwszym, stosuje się tylko wtedy, gdy zapewnia się, aby odsetek, o którym mowa w akapicie drugim lit. a), nie uniemożliwiała osiągnięcia lub utrzymania właściwego stanu ochrony dla każdego z tych typów siedlisk na krajowym poziomie biogeograficznym.3.Jeżeli państwo członkowskie stosuje odstępstwo zgodnie z ust. 2, obowiązek określony w ust. 1 akapit pierwszy lit. a) ma zastosowanie do całkowitego obszaru wszystkich pozostałych typów siedlisk wymienionych w załączniku I, które nie są w dobrym stanie, a obowiązek określony w ust. 1 akapit pierwszy lit. b) ma zastosowanie do pozostałych obszarów odpowiednich grup typów siedlisk wymienionych w załączniku I, które nie są w dobrym stanie.4.Państwa członkowskie wprowadzają środki odbudowy konieczne do przywrócenia typów siedlisk wymienionych w załączniku I na obszarach, na których te typy siedlisk nie występują, celem osiągnięcia właściwej powierzchni referencyjnej dla tych typów siedlisk. Do 2030 r. środki te muszą być wprowadzone w odniesieniu do obszarów odpowiadających co najmniej 30 % dodatkowej powierzchni potrzebnej do osiągnięcia całkowitej właściwej powierzchni referencyjnej dla każdej grupy typów siedlisk wymienionych w załączniku I, jak określono ilościowo w krajowym planie odbudowy zasobów przyrodniczych, o którym mowa w art. 15, do 2040 r. – w odniesieniu do obszarów obejmujących co najmniej 60 % tej powierzchni, a do 2050 r. – w odniesieniu do 100 % tej powierzchni.5.Na zasadzie odstępstwa od ust. 4 niniejszego artykułu, jeżeli państwo członkowskie uzna, że do 2050 r. nie jest możliwe wprowadzenie środków odbudowy niezbędnych do osiągnięcia właściwej powierzchni referencyjnej dla określonego typu siedliska na 100 % powierzchni, dane państwo członkowskie może określić niższy odsetek na poziomie od 90 % do 100 % w swoim krajowym planie odbudowy zasobów przyrodniczych, o którym mowa w art. 15, oraz przedstawić odpowiednie uzasadnienie. W takim przypadku państwo członkowskie stopniowo wprowadza środki odbudowy niezbędne do osiągnięcia tego niższego odsetka do 2050 r. Do 2030 r. te środki odbudowy muszą obejmować co najmniej 30 % dodatkowej powierzchni potrzebnej do osiągnięcia takiego niższego odsetka do 2050 r., a do 2040 r. muszą obejmować co najmniej 60 % dodatkowej powierzchni potrzebnej do osiągnięcia takiego niższego odsetka do 2050 r.6.Jeżeli państwo członkowskie stosuje odstępstwo zgodnie z ust. 5 do określonych typów siedlisk, obowiązek określony w ust. 4 ma zastosowanie do pozostałych typów siedlisk, które stanowią część grup typów siedlisk wymienionych w załączniku I, do których należą te określone typy siedlisk.7.Państwa członkowskie wprowadzają środki odbudowy lądowych, przybrzeżnych i słodkowodnych siedlisk gatunków wymienionych w załącznikach II, IV i V do dyrektywy 92/43/EWG, a także lądowych, przybrzeżnych i słodkowodnych siedlisk gatunków ptaków objętych zakresem stosowania dyrektywy 2009/147/WE, które są, w dodatku do środków odbudowy, o których mowa w ust. 1 i 4 niniejszego artykułu, konieczne do poprawy jakości i ilości tych siedlisk, między innymi przez ich przywrócenie, a także do poprawy łączności aż do osiągnięcia wystarczającej jakości i ilości tych siedlisk.8.Obszary najbardziej odpowiednie do objęcia środkami odbudowy zgodnie z ust. 1, 4 i 7 niniejszego artykułu określa się w oparciu o najlepszą dostępną wiedzę i najnowsze dowody naukowe dotyczące stanu typów siedlisk wymienionych w załączniku I do niniejszego rozporządzenia, oceniane według struktury i funkcji niezbędnych do ich długoterminowego utrzymania, w tym typowych dla nich gatunków, o których mowa w art. 1 lit. e) dyrektywy 92/43/EWG, oraz jakości i ilości siedlisk gatunków, o których mowa w ust. 7 niniejszego artykułu, z wykorzystaniem informacji przekazanych na podstawie art. 17 dyrektywy 92/43/EWG i art. 12 dyrektywy 2009/147/WE, a w stosownych przypadkach z uwzględnieniem różnorodnych sytuacji w różnych regionach, o czym mowa w art. 14 ust. 16 lit. c) niniejszego rozporządzenia.9.Państwa członkowskie zapewniają, aby najpóźniej do 2030 r. stan typów siedlisk był znany dla co najmniej 90 % obszaru rozmieszczonego na wszystkich typach siedlisk wymienionych w załączniku I oraz aby do 2040 r. stan wszystkich obszarów typów siedlisk wymienionych w załączniku I był znany.10.W odniesieniu do środków odbudowy, o których mowa w ust. 1 i 4, uwzględnia się potrzebę poprawy łączności pomiędzy typami siedlisk wymienionymi w załączniku I oraz wymogi ekologiczne gatunków, o których mowa w ust. 7, występujących w tych typach siedlisk.11.Państwa członkowskie wprowadzają środki celem zapewnienia, aby obszary objęte środkami odbudowy zgodnie z ust. 1, 4 i 7 wykazywały stałą poprawę stanu typów siedlisk wymienionych w załączniku I, aż do osiągnięcia przez nie dobrego stanu, a także stałą poprawę jakości siedlisk gatunków, o których mowa w ust. 7, aż do osiągnięcia wystarczającej jakości tych siedlisk. Bez uszczerbku dla dyrektywy 92/43/EWG państwa członkowskie wprowadzają środki celem zapewnienia, aby stan obszarów, gdzie osiągnięto dobry stan i wystarczającą jakość siedlisk gatunków, nie ulegał znacznemu pogorszeniu.12.Bez uszczerbku dla dyrektywy 92/43/EWG, do dnia publikacji krajowych planów odbudowy zasobów przyrodniczych zgodnie z art. 17 ust. 6 niniejszego rozporządzenia państwa członkowskie starają się wprowadzać środki niezbędne do zapobiegania znacznemu pogorszeniu się stanu obszarów, w których występują typy siedlisk wymienione w załączniku I do niniejszego rozporządzenia i które są w dobrym stanie, lub środki niezbędne do osiągnięcia celów odbudowy określonych w ust. 17 niniejszego artykułu.13.W odniesieniu do ust. 11 i 12 niniejszego artykułu poza obszarami Natura 2000 państwa członkowskie mogą, w przypadku braku rozwiązań alternatywnych, stosować wymogi dotyczące niepogarszania stanu określone w tych ustępach na poziomie każdego regionu biogeograficznego na swoim terytorium w odniesieniu do każdego typu siedliska i każdego siedliska gatunku, pod warunkiem że dane państwo członkowskie powiadomi Komisję o zamiarze zastosowania niniejszego ustępu do dnia... [6 miesięcy od daty wejścia w życie niniejszego rozporządzenia] i wypełni obowiązki określone w art. 15 ust. 3 lit. g), art. 20 ust. 1 lit. j), art. 21 ust. 1 i art. 21 ust. 2 lit. b).14.Poza obszarami Natura 2000 obowiązek określony w ust. 11 nie ma zastosowania do pogorszenia jakości spowodowanego przez:a)siłę wyższą, w tym klęski żywiołowe;b)nieuniknione przekształcenia siedlisk spowodowane bezpośrednio przez zmianę klimatu; ▌c)plan lub przedsięwzięcie realizowane w nadrzędnym interesie publicznym, w przypadku których nie są dostępne żadne mniej szkodliwe rozwiązania alternatywne, co ustala się indywidualnie dla każdego przypadku; lubd)działania lub zaniechania ze strony państw trzecich, za które dane państwo członkowskie nie jest odpowiedzialne.15.Poza obszarami Natura 2000 obowiązek określony w ust. 12 nie ma zastosowania do pogorszenia stanu spowodowanego przez:a)siłę wyższą, w tym klęski żywiołowe;b)nieuniknione przekształcenia siedlisk spowodowane bezpośrednio przez zmianę klimatu;c)plan lub przedsięwzięcie realizowane w nadrzędnym interesie publicznym, w przypadku których nie są dostępne żadne mniej szkodliwe rozwiązania alternatywne; lubd)działania lub zaniechania ze strony państw trzecich, za które dane państwo członkowskie nie jest odpowiedzialne.16.W przypadku obszarów Natura 2000 niewypełnienie obowiązków określonych w ust. 11 i 12 jest uzasadnione, jeżeli zostało spowodowane przez:a)siłę wyższą, w tym klęski żywiołowe;b)nieuniknione przekształcenia siedlisk spowodowane bezpośrednio przez zmianę klimatu; lubc)plan lub przedsięwzięcie zatwierdzone zgodnie z art. 6 ust. 4 dyrektywy 92/43/EWG.17.Państwa członkowskie zapewniają:a)zwiększanie obszaru w dobrym stanie w odniesieniu do typów siedlisk wymienionych w załączniku I, do czasu gdy co najmniej 90 % tego obszaru osiągnie dobry stan, a w odniesieniu do każdego typu siedliska w każdym regionie biogeograficznym danego państwa członkowskiego osiągnięta zostanie właściwa powierzchnia referencyjna;b)trend wzrostowy prowadzący do zapewnienia wystarczającej jakości i ilości lądowych, przybrzeżnych i słodkowodnych siedlisk gatunków wymienionych w załącznikach II, IV i V do dyrektywy 92/43/EWG oraz gatunków objętych zakresem stosowania dyrektywy 2009/147/WE.

Artykuł 5Odbudowa ekosystemów morskich1.Państwa członkowskie wprowadzają środki odbudowy konieczne do przywrócenia do dobrego stanu obszarów typów siedlisk wymienionych w załączniku II, których stan nie jest dobry. Środki takie są wprowadzane:a) do 2030 r. – na co najmniej 30 % całkowitego obszaru wszystkich typów siedlisk z grup 1–6 wymienionych w załączniku II, których stan nie jest dobry, jak określono ilościowo w krajowym planie odbudowy zasobów przyrodniczych, o którym mowa w art. 15;b) do 2040 r. – na co najmniej 60 %, a do 2050 r. – na co najmniej 90 % obszaru każdej grupy 1–6 typów siedlisk wymienionych w załączniku I, których stan nie jest dobry, jak określono ilościowo w krajowym planie odbudowy zasobów przyrodniczych, o którym mowa w art. 15;c)do 2040 r. – na co najmniej dwóch trzecich odsetka określonego w lit. d) niniejszego ustępu obszaru typów siedlisk z grupy 7 wymienionych w załączniku II, których stan nie jest dobry, jak określono ilościowo w krajowym planie odbudowy zasobów przyrodniczych, o którym mowa w art. 15; orazd)do 2050 r. – na ustalonym zgodnie z art. 14 ust. 3 odsetku obszaru typów siedlisk z grupy 7 wymienionych w załączniku II, których stan nie jest dobry, jak określono ilościowo w krajowym planie odbudowy zasobów przyrodniczych, o którym mowa w art. 15.Odsetek, o którym mowa w akapicie pierwszym lit. d) niniejszego artykułu, ustala się w taki sposób, aby nie uniemożliwiać osiągnięcia lub utrzymania dobrego stanu środowiska określonego zgodnie z art. 9 ust. 1 dyrektywy 2008/56/WE.2.Państwa członkowskie wprowadzają środki odbudowy konieczne do przywrócenia typów siedlisk z grup 1–6 wymienionych w załączniku II na obszarach, na których te typy siedlisk nie występują, celem osiągnięcia właściwej powierzchni referencyjnej dla tych typów siedlisk. Do 2030 r. środki te muszą być wprowadzone w odniesieniu do obszarów odpowiadających co najmniej 30 % dodatkowej powierzchni potrzebnej do osiągnięcia właściwej powierzchni referencyjnej dla każdej grupy typów siedlisk, jak określono ilościowo w krajowym planie odbudowy zasobów przyrodniczych, o którym mowa w art. 15, do 2040 r. – w odniesieniu do obszarów reprezentujących co najmniej 60 % tej powierzchni, a do 2050 r. – w odniesieniu do 100 % tej powierzchni.3. Na zasadzie odstępstwa od ust. 2 niniejszego artykułu, jeżeli państwo członkowskie uzna, że do 2050 r. nie jest możliwe wprowadzenie środków odbudowy niezbędnych do osiągnięcia właściwej powierzchni referencyjnej dla określonego typu siedliska na 100 % powierzchni, dane państwo członkowskie może określić niższy odsetek na poziomie od 90 % do 100 % w swoim krajowym planie odbudowy zasobów przyrodniczych, o którym mowa w art. 15, oraz przedstawić odpowiednie uzasadnienie. W takim przypadku państwo członkowskie stopniowo wprowadza środki odbudowy niezbędne do osiągnięcia tego niższego odsetka do 2050 r. Do 2030 r. te środki odbudowy muszą obejmować co najmniej 30 % dodatkowej powierzchni potrzebnej do osiągnięcia takiego niższego odsetka do 2050 r., a do 2040 r. muszą obejmować co najmniej 60 % dodatkowej powierzchni potrzebnej do osiągnięcia takiego niższego odsetka do 2050 r.4. Jeżeli państwo członkowskie stosuje odstępstwo zgodnie z ust. 3 do określonych typów siedlisk, obowiązek określony w ust. 2 ma zastosowanie do pozostałej dodatkowej powierzchni koniecznej do osiągnięcia właściwej powierzchni referencyjnej dla tych grup typów siedlisk wymienionych w załączniku II, do których należą te określone typy siedlisk.5.Państwa członkowskie wprowadzają środki odbudowy morskich siedlisk gatunków wymienionych w załączniku III do niniejszego rozporządzenia oraz w załącznikach II, IV i V do dyrektywy 92/43/EWG, a także morskich siedlisk gatunków ptaków objętych zakresem stosowania dyrektywy 2009/147/WE, które są, w uzupełnieniu środków odbudowy, o których mowa w ust. 1 i 2 niniejszego artykułu, konieczne do poprawy jakości i ilości tych siedlisk, między innymi przez ich przywrócenie, a także do poprawy łączności aż do osiągnięcia wystarczającej jakości i ilości tych siedlisk.6.Obszary najbardziej odpowiednie do objęcia środkami odbudowy zgodnie z ust. 1, 2 i 5 niniejszego artykułu określa się w oparciu o najlepszą dostępną wiedzę i najnowsze osiągnięcia postępu technicznego i naukowego dotyczące ustalania stanu typów siedlisk wymienionych w załączniku II do niniejszego rozporządzenia ▌oraz jakości i ilości siedlisk gatunków, o których mowa w ust. 5 niniejszego artykułu, z wykorzystaniem informacji przekazanych na podstawie art. 17 dyrektywy 92/43/EWG, art. 12 dyrektywy 2009/147/WE i art. 17 dyrektywy 2008/56/WE.7. Państwa członkowskie zapewniają, aby stan był znany w odniesieniu do:a)do 2030 r. – co najmniej 50 % obszarów rozmieszczonych na wszystkich typach siedlisk z grup 1–6 wymienionych w załączniku II;b)do 2040 r. – wszystkich obszarów z grup 1–6 wymienionych w załączniku II;c)do 2040 r. – co najmniej 50 % obszarów rozmieszczonych na wszystkich typach siedlisk z grupy 7 wymienionych w załączniku II;d)do 2050 r. – wszystkich obszarów z grupy 7 wymienionych w załączniku II.8.W odniesieniu do środków odbudowy, o których mowa w ust. 1 i 2, uwzględnia się potrzebę poprawy spójności ekologicznej i łączności pomiędzy typami siedlisk wymienionymi w załączniku II oraz wymogi ekologiczne gatunków, o których mowa w ust. 5, występujących w tych typach siedlisk.9.Państwa członkowskie wprowadzają środki celem zapewnienia, aby obszary objęte środkami odbudowy zgodnie z ust. 1, 2 i 5 wykazywały stałą poprawę stanu typów siedlisk wymienionych w załączniku II, aż do osiągnięcia przez nie dobrego stanu, a także stałą poprawę jakości siedlisk gatunków, o których mowa w ust. 5, aż do osiągnięcia wystarczającej jakości tych siedlisk. Bez uszczerbku dla dyrektywy 92/43/EWG państwa członkowskie wprowadzają środki celem zapewnienia, aby stan obszarów, gdzie osiągnięto dobry stan i wystarczającą jakość siedlisk gatunków, nie ulegał znacznemu pogorszeniu.10.Bez uszczerbku dla dyrektywy 92/43/EWG, do dnia publikacji krajowych planów odbudowy zasobów przyrodniczych zgodnie z art. 17 ust. 6 niniejszego rozporządzenia państwa członkowskie starają się wprowadzać środki niezbędne do zapobiegania znacznemu pogorszeniu się stanu obszarów, w których występują typy siedlisk wymienione w załączniku II do niniejszego rozporządzenia i które są w dobrym stanie, lub środki niezbędne do osiągnięcia celów odbudowy określonych w ust. 14 niniejszego artykułu.11.Poza obszarami Natura 2000 obowiązek określony w ust. 9nie ma zastosowania do pogorszenia jakości spowodowanego przez:a)siłę wyższą, w tym klęski żywiołowe;b)nieuniknione przekształcenia siedlisk spowodowane bezpośrednio przez zmianę klimatu; ▌c)plan lub przedsięwzięcie realizowane w nadrzędnym interesie publicznym, w przypadku którego nie są dostępne żadne mniej szkodliwe rozwiązania alternatywne, co ustala się indywidualnie dla każdego przypadku; lubd)działania lub zaniechania ze strony państw trzecich, za które dane państwo członkowskie nie jest odpowiedzialne.12.Poza obszarami Natura 2000 obowiązek określony w ust. 10 nie ma zastosowania do pogorszenia stanu spowodowanego przez:a)siłę wyższą, w tym klęski żywiołowe;b)nieuniknione przekształcenia siedlisk spowodowane bezpośrednio przez zmianę klimatu;c)plan lub przedsięwzięcie realizowane w nadrzędnym interesie publicznym, w przypadku których nie są dostępne żadne mniej szkodliwe rozwiązania alternatywne; lubd)działania lub zaniechania ze strony państw trzecich, za które dane państwo członkowskie nie jest odpowiedzialne.13.W przypadku obszarów Natura 2000 niewypełnienie obowiązków określonych w ust. 9 i 10 jest uzasadnione, jeżeli zostało spowodowane przez:a)siłę wyższą, w tym klęski żywiołowe;b)nieuniknione przekształcenia siedlisk spowodowane bezpośrednio przez zmianę klimatu; lubc)plan lub przedsięwzięcie zatwierdzone zgodnie z art. 6 ust. 4 dyrektywy 92/43/EWG.14.Państwa członkowskie zapewniają:a)zwiększanie obszaru w dobrym stanie w odniesieniu do typów siedlisk z grup typów siedlisk 1–6 wymienionych w załączniku II, do czasu gdy co najmniej 90 % tego obszaru osiągnie dobry stan, a w odniesieniu do każdego typu siedliska w każdym regionie biogeograficznym danego państwa członkowskiego osiągnięta zostanie właściwa powierzchnia referencyjna;b)zwiększanie obszaru w dobrym stanie w odniesieniu do typów siedlisk wymienionych w grupie 7 w załączniku II, do czasu gdy co najmniej określony w ust. 1 akapit pierwszy lit. d) odsetek tego obszaru osiągnie dobry stan, a w odniesieniu do każdego typu siedliska w każdym regionie biogeograficznym danego państwa członkowskiego osiągnięta zostanie właściwa powierzchnia referencyjna;c)trend wzrostowy prowadzący do zapewnienia wystarczającej jakości i ilości morskich siedlisk gatunków wymienionych w załączniku III do niniejszego rozporządzenia oraz załącznikach II, IV i V do dyrektywy 92/43/EWG, a także gatunków objętych zakresem stosowania dyrektywy 2009/147/WE.

Artykuł 6Energia ze źródeł odnawialnych1.Na potrzeby art. 4 ust. 14 i 15 oraz art. 5 ust. 11 i 12 planowanie, budowa i eksploatacja instalacji produkujących energię ze źródeł odnawialnych, ich podłączenie do sieci oraz sama sieć i magazyny są uznawane za leżące w nadrzędnym interesie publicznym. Państwa członkowskie mogą zwolnić je z wymogu niedostępności mniej szkodliwych rozwiązań alternatywnych, zgodnie z art. 4 ust. 14 i 15 oraz art. 5 ust. 11 i 12, pod warunkiem że:a)przeprowadzono strategiczną ocenę oddziaływania na środowisko zgodnie z warunkami określonymi w dyrektywie 2001/42/WE Parlamentu Europejskiego i RadyDyrektywa 2001/42/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 27 czerwca 2001 r. w sprawie oceny wpływu niektórych planów i programów na środowisko (Dz.U. L 197 z 21.7.2001, s. 30).; lubb)zostały one poddane ocenie oddziaływania na środowisko zgodnie z warunkami określonymi w dyrektywie Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/92/UEDyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/92/UE z dnia 13 grudnia 2011 r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko (Dz.U. L 26 z 28.1.2012, s. 1)..2.Państwa członkowskie w należycie uzasadnionych i szczególnych okolicznościach mogą ograniczyć stosowanie ust. 1 do niektórych części swojego terytorium, jak również do niektórych rodzajów technologii lub do przedsięwzięć o określonych cechach technicznych, zgodnie z priorytetami określonymi w zintegrowanych krajowych planach w dziedzinie energii i klimatu na mocy rozporządzenia (UE) 2018/1999.Jeżeli państwa członkowskie stosują ograniczenia zgodnie z akapitem pierwszym, informują o nich Komisję i je uzasadniają.

Artykuł 7Obrona narodowa1.Wprowadzając środki odbudowy na potrzeby art. 4 ust. 1, 4 lub 7 lub art. 5 ust. 1, 2 lub 5, państwa członkowskie mogą wyłączyć obszary wykorzystywane na działania służące wyłącznie celom obrony narodowej, jeżeli środki te uznaje się za niezgodne z dalszym wykorzystywaniem danych obszarów na potrzeby wojskowe.2.Na potrzeby art. 4 ust. 14 i 15 oraz art. 5 ust. 11 i 12 państwa członkowskie mogą postanowić, że plany i przedsięwzięcia służące wyłącznie celom obrony narodowej uznaje się za leżące w nadrzędnym interesie publicznym.Na potrzeby art. 4 ust. 14 i 15 oraz art. 5 ust. 11 i 12 państwa członkowskie mogą również zwolnić plany i przedsięwzięcia służące wyłącznie celom obrony narodowej z wymogu niedostępności mniej szkodliwych rozwiązań alternatywnych. Jednak w przypadku zastosowania przez państwo członkowskie tego zwolnienia wprowadza ono środki – na tyle, na ile będzie to racjonalne i wykonalne – mające na celu złagodzenie wpływu tych planów i przedsięwzięć na typy siedlisk.

Artykuł 8Odbudowa ekosystemów miejskich1.Państwa członkowskie zapewniają, aby do dnia 31 grudnia 2030 r. nie doszło do utraty netto całkowitej krajowej powierzchni miejskich terenów zieleni oraz pokrycia koronami drzew na obszarach miejskich w ekosystemach miejskich, określonych zgodnie z art. 14 ust. 4, w porównaniu z [rokiem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia]. Na potrzeby tego ustępu państwa członkowskie mogą wyłączyć z tej całkowitej krajowej powierzchni obszary ekosystemów miejskich, w których udział miejskich terenów zieleni w ośrodkach miejskich i klastrach miejskich przekracza 45 %, a udział pokrycia koronami drzew na obszarach miejskich przekracza 10 %.2.Od dnia 1 stycznia 2031 r. państwa członkowskie osiągają trend wzrostowy w odniesieniu do całkowitej krajowej powierzchni miejskich terenów zieleni, w tym poprzez zintegrowanie miejskich terenów zieleni z budynkami i infrastrukturą, na obszarach ekosystemów miejskich, określonych zgodnie z art. 14 ust. 4, mierzoną co sześć lat, począwszy od dnia 1 stycznia 2031 r., aż do osiągnięcia zadowalającego poziomu miejskich terenów zieleni, określonego zgodnie z art. 14 ust. 5.3.Państwa członkowskie osiągają, w każdym obszarze ekosystemów miejskich, określonych zgodnie z art. 14 ust. 4, trend wzrostowy w odniesieniu do pokrycia koronami drzew na obszarach miejskich, mierzony co sześć lat, począwszy od dnia 1 stycznia 2031 r., aż do osiągnięcia zadowalającego poziomu, określonego zgodnie z art. 14 ust. 5.

Artykuł 9Odbudowa naturalnej łączności rzek oraz naturalnych funkcji powiązanych równin zalewowych1.Państwa członkowskie sporządzają wykaz sztucznych barier dla ▌ łączności wód powierzchniowych oraz, uwzględniając funkcje społeczno-gospodarcze sztucznych barier, identyfikują te bariery, które należy usunąć, aby przyczynić się do osiągnięcia celów w zakresie odbudowy określonych w art. 4 niniejszego rozporządzenia oraz celu, jakim jest przywrócenie co najmniej 25 000 km rzek w Unii do stanu rzek o swobodnym przepływie do 2030 r., bez uszczerbku dla dyrektywy 2000/60/WE, w szczególności jej art. 4 ust. 3, 5 i 7, a także rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1315/2013Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1315/2013 z dnia 11 grudnia 2013 r. w sprawie unijnych wytycznych dotyczących rozwoju transeuropejskiej sieci transportowej i uchylające decyzję nr 661/2010/UE (Dz.U. L 348 z 20.12.2013, s. 1)., w szczególności jego art. 15.2.Państwa członkowskie usuwają sztuczne bariery dla ▌ łączności wód powierzchniowych określone w wykazie sporządzonym zgodnie z ust. 1 niniejszego artykułu, zgodnie z planem ich usunięcia, o którym mowa w art. 15 ust. 3 lit. i) oraz n). Usuwając sztuczne bariery, państwa członkowskie zajmują się w pierwszym rzędzie przestarzałymi barierami, mianowicie tymi, które nie są już potrzebne do wytwarzania energii ze źródeł odnawialnych, żeglugi śródlądowej, zaopatrzenia w wodę, ochrony przeciwpowodziowej lub innych zastosowań.3.Jako uzupełnienie usuwania sztucznych barier zgodnie z ust. 2 państwa członkowskie wprowadzają środki niezbędne do poprawy naturalnych funkcji powiązanych równin zalewowych.4.Państwa członkowskie zapewniają utrzymanie naturalnej łączności rzek i naturalnych funkcji powiązanych równin zalewowych odtworzonych zgodnie z ust. 2 i 3.

Artykuł 10Odbudowa populacji owadów zapylających1.Państwa członkowskie zwiększają różnorodność gatunków owadów zapylających oraz odwracają trend spadkowy populacji owadów zapylających najpóźniej do 2030 r. poprzez terminowe wdrożenie adekwatnych i skutecznych działań, a następnie osiągają i utrzymują trend wzrostowy w zakresie liczebności tej populacji, mierzoną co najmniej co sześć lat od 2030 r., aż do osiągnięcia zadowalających poziomów zgodnie z art. 14 ust. 5.2.Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 23 w celu uzupełnienia niniejszego rozporządzenia przez ustanowienie i aktualizację opartej na wiedzy naukowej metody monitorowania różnorodności i populacji owadów zapylających. Komisja przyjmuje pierwszy z tych aktów delegowanych ustanawiających taką metodę do dnia... [12 miesięcy od daty wejścia w życie niniejszego rozporządzenia].3.Metoda, o której mowa w ust. 2, zapewnia znormalizowane podejście do gromadzenia rocznych danych na temat liczebności i różnorodności gatunków owadów zapylających w różnych ekosystemach, a także do oceny trendów dotyczących populacji owadów zapylających oraz skuteczności środków odbudowy przyjętych przez państwa członkowskie zgodnie z ust. 1.4.Stosując metodę, o której mowa w ust. 2, państwa członkowskie zapewniają, aby dane z monitorowania pochodziły z odpowiedniej liczby miejsc w celu zapewnienia reprezentatywności na ich terytoriach. W stosownych przypadkach państwa członkowskie promują naukę obywatelską podczas gromadzenia danych z monitorowania i zapewniają odpowiednie zasoby do wykonywania tych zadań.5.Komisja i odpowiednie agencje unijne, w szczególności EEA, Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności i Europejska Agencja Chemikaliów, zgodnie ze swoimi odpowiednimi mandatami, koordynują swoje działania dotyczące owadów zapylających oraz udzielają informacji wspierających państwa członkowskie, na ich wniosek, w wypełnianiu przez nie obowiązków wynikających z niniejszego artykułu. W tym celu Komisja m.in. powołuje specjalną grupę zadaniową i w skoordynowany sposób rozpowszechnia odpowiednie informacje i wiedzę fachową wśród państw członkowskich.

Artykuł 11Odbudowa ekosystemów rolniczych1.Państwa członkowskie wprowadzają środki odbudowy konieczne do zwiększenia różnorodności biologicznej w ekosystemach rolniczych, oprócz środków odbudowy, którymi obszary te objęte są na mocy art. 4 ust. 1, 4 i 7, uwzględniając zmianę klimatu, potrzeby społeczne i gospodarcze obszarów wiejskich i potrzebę zapewnienia zrównoważonej produkcji rolnej w Unii.2.Państwa członkowskie wprowadzają środki mające na celu osiągnięcie na poziomie krajowym trendu wzrostowego co najmniej dwóch z trzech wymienionych poniżej wskaźników w ekosystemach rolniczych, szczegółowo określonych w załączniku IV, które to wskaźniki mierzy się w okresie od dnia ... [data wejścia w życie niniejszego rozporządzenia] do dnia 31 grudnia 2030 r., a następnie co sześć lat, aż do osiągnięcia zadowalających poziomów, określonych zgodnie z art. 14 ust. 5:a)wskaźnik liczebności motyli na użytkach zielonych;b)zasoby węgla organicznego w glebach mineralnych gruntów uprawnych;c)odsetek gruntów rolnych z elementami krajobrazu o wysokiej różnorodności.3.Państwa członkowskie wprowadzają środki odbudowy, których celem jest, aby wskaźnik liczebności pospolitych ptaków krajobrazu rolniczego na poziomie krajowym, bazujący na gatunkach określonych w załączniku V, indeksowany na dzień ... [pierwszy dzień miesiąca następującego po 12 miesiącach od daty wejścia w życie niniejszego rozporządzenia] na poziomie = 100, osiągnął następujące poziomy:a)w przypadku państw członkowskich wymienionych w załączniku V, których populacje ptaków krajobrazu rolniczego były w przeszłości bardziej uszczuplone: 110 do 2030 r., 120 do 2040 r. i 130 do 2050 r.;b)w przypadku państw członkowskich wymienionych w załączniku V, których populacje ptaków krajobrazu rolniczego były w przeszłości mniej uszczuplone: 105 do 2030 r., 110 do 2040 r. i 115 do 2050 r.4.Państwa członkowskie wprowadzają środki mające na celu przywrócenie gleb organicznych wykorzystywanych w rolnictwie będących osuszonymi torfowiskami. Środki te muszą być wprowadzone w odniesieniu do co najmniej:a)30 % takich obszarów do 2030 r., z czego co najmniej jedna czwarta musi zostać ponownie nawodniona;b)40 % takich obszarów do 2040 r., z czego co najmniej jedna trzecia musi zostać ponownie nawodniona;c)50 % takich obszarów do 2050 r., z czego co najmniej jedna trzecia musi zostać ponownie nawodniona.Państwa członkowskie mogą wprowadzić środki odbudowy, w tym ponowne nawadnianie, na obszarach wydobywania torfu i uwzględnić je, obliczając stopień realizacji odpowiednich celów, o których mowa w akapicie pierwszym lit. a), b) i c).Ponadto państwa członkowskie mogą wprowadzić środki odbudowy w celu ponownego nawadniania gleb organicznych będących osuszonymi torfowiskami w ramach użytkowania gruntów innego niż użytkowanie rolnicze i wydobycie torfu, oraz zaliczyć maksymalnie do 40 % tych obszarów ponownie nawodnionych do obliczania stopnia realizacji celów, o których mowa w akapicie pierwszym lit. a), b) i c).Środki odbudowy polegające na ponownym nawadnianiu torfowisk, w tym poziomy wody, które należy osiągnąć, przyczyniają się do redukcji emisji netto gazów cieplarnianych i zwiększenia różnorodności biologicznej, przy jednoczesnym uwzględnieniu uwarunkowań krajowych i lokalnych.W należycie uzasadnionych przypadkach państwo członkowskie może ograniczyć zakres ponownego nawadniania torfowisk w ramach użytkowania rolniczego do poziomu niższego niż wymagany na mocy akapitu pierwszego niniejszego ustępu lit. a), b) i c), jeżeli takie ponowne nawadnianie prawdopodobnie wiąże się ze znaczącym negatywnym wpływem na infrastrukturę, budynki, przystosowanie się do zmiany klimatu lub inne interesy publiczne oraz jeżeli takie ponowne nawadnianie nie może mieć miejsca na gruntach innych niż grunty rolne. Każde takie ograniczenie określa się zgodnie z art. 14 ust. 8.Spoczywający na państwach członkowskich obowiązek osiągnięcia celów dotyczących ponownego nawadniania określonych w akapicie pierwszym lit. a), b) i c) nie oznacza dla rolników i prywatnych właścicieli gruntów obowiązku ponownego nawadniania swoich gruntów; ponowne nawadnianie na gruntach rolnych pozostaje dla nich dobrowolne, bez uszczerbku dla obowiązków wynikających z prawa krajowego.Państwa członkowskie, w stosownych przypadkach, tworzą zachęty do ponownego nawadniania, aby uczynić je dla rolników i prywatnych właścicieli gruntów atrakcyjną opcją, a także wspierają dostęp do szkoleń i doradztwa dla rolników i innych zainteresowanych stron na temat korzyści płynących z ponownego nawadniania torfowisk oraz na temat opcji późniejszego gospodarowania gruntami i powiązanych możliwości.

Artykuł 12Odbudowa ekosystemów leśnych1.Oprócz środków odbudowy, którymi objęte są obszary na mocy art. 4 ust. 1, 4 i 7, państwa członkowskie wprowadzają środki odbudowy konieczne do zwiększenia różnorodności biologicznej ekosystemów leśnych, uwzględniając przy tym ryzyko wystąpienia pożarów lasu.2.Państwa członkowskie osiągają na poziomie krajowym trend wzrostowy wskaźnika liczebności pospolitych ptaków leśnych szczegółowo określonego w załączniku VI, który mierzy się w okresie od dnia ... [daty wejścia w życie niniejszego rozporządzenia] do dnia 31 grudnia 2030 r., a następnie co sześć lat, aż do osiągnięcia zadowalających poziomów, określonych zgodnie z art. 14 ust. 5.3.Państwa członkowskie osiągają na poziomie krajowym trend wzrostowy co najmniej sześciu z siedmiu wymienionych poniżej wskaźników dotyczących ekosystemów leśnych, szczegółowo określonych w załączniku VI, wybranych na podstawie ich zdolności do wykazania zwiększenia różnorodności biologicznej ekosystemów leśnych w danym państwie członkowskim. Trend ten mierzy się w okresie od dnia ... [data wejścia w życie niniejszego rozporządzenia] do dnia 31 grudnia 2030 r., a następnie co sześć lat, aż do osiągnięcia zadowalających poziomów, określonych zgodnie z art. 14 ust. 5:a) drzewa martwe stojące;b) drzewa martwe leżące;c)udział lasów o strukturze różnowiekowej;d)łączność obszarów leśnych;e)zasoby węgla organicznego;f)odsetek lasów, w których dominują rodzime gatunki drzew;g)różnorodność gatunków drzew.4.Niewypełnienie obowiązków określonych w ust. 2 i 3 jest uzasadnione, jeżeli zostało spowodowane przez:a)działanie siły wyższej na dużą skalę, w tym klęski żywiołowe, w szczególności nieplanowane i niekontrolowane pożary lasów; lubb)nieuniknione przekształcenia siedlisk spowodowane bezpośrednio przez zmianę klimatu.

Artykuł 13Zasadzenie trzech miliardów dodatkowych drzew1.Określając i wdrażając środki odbudowy służące realizacji celów i zobowiązań określonych w art. 4 oraz art. 8-12, państwa członkowskie starają się przyczynić się do realizacji zobowiązania polegającego na zasadzeniu co najmniej trzech miliardów dodatkowych drzew w Unii do 2030 r.2.Państwa członkowskie zapewniają, aby ich wkład w realizację zobowiązania określonego w ust. 1 został osiągnięty przy pełnym poszanowaniu zasad ekologicznych, w tym z zapewnieniem różnorodności gatunkowej i wiekowej, nadaniem priorytetu rodzimym gatunkom drzew, z wyjątkiem – w bardzo szczególnych przypadkach i warunkach – gatunków nierodzimych dostosowanych do lokalnych warunków glebowych, klimatycznych, ekologicznych i siedliskowych, które odgrywają rolę we wspieraniu zwiększonej odporności na zmianę klimatu. Środki służące realizacji tego zobowiązania mają na celu zwiększenie łączności ekologicznej i opierają się na zrównoważonym zalesianiu, ponownym zalesianiu i sadzeniu drzew oraz zwiększaniu miejskich terenów zieleni.

ROZDZIAŁ IIIKRAJOWE PLANY ODBUDOWY zasobów przyrodniczych

Artykuł 14Przygotowanie krajowych planów odbudowy zasobów przyrodniczych1.Każde państwo członkowskie przygotowuje krajowy plan odbudowy zasobów przyrodniczych oraz przeprowadza monitorowanie i badania przygotowawcze potrzebne do określenia środków odbudowy koniecznych do realizacji celów odbudowy i realizacji zobowiązań określonych w art. 4–13 i wniesienia wkładu w osiągnięcie nadrzędnych celów Unii i celów szczegółowych, o których mowa w art. 1, z uwzględnieniem najnowszych dowodów naukowych.2.Państwa członkowskie określają ilościowo obszar, który należy odbudować, aby osiągnąć cele w zakresie odbudowy określone w art. 4 i 5, uwzględniając stan typów siedlisk, o których mowa w art. 4 ust. 1 i 4 oraz art. 5 ust. 1 i 2, a także jakości i ilości siedlisk gatunków, o których mowa w art. 4 ust. 7 i art. 5 ust. 5, obecnych w ekosystemach objętych art. 2. Określenie ilościowe opiera się między innymi na następujących informacjach:a)w odniesieniu do każdego typu siedliska:(i)całkowity obszar siedliska i mapa jego obecnego rozmieszczenia;(ii)obszar siedliska, którego stan nie jest dobry;(iii)właściwa powierzchnia referencyjna, z uwzględnieniem zapisów dotyczących historycznego rozmieszczenia oraz prognozowanych zmian warunków środowiskowych wynikających ze zmiany klimatu;(iv)obszary najbardziej odpowiednie do przywrócenia na nich typów siedlisk, z uwagi na zachodzące i prognozowane zmiany warunków środowiskowych wynikające ze zmiany klimatu;b)wystarczająca jakość i ilość siedlisk gatunków wymagane do osiągnięcia właściwego stanu ochrony tych siedlisk gatunków, z uwzględnieniem obszarów najbardziej odpowiednich do przywrócenia na nich tych siedlisk, oraz niezbędnej łączności pomiędzy nimi, aby populacje danych gatunków mogły się rozwijać, jak również zachodzących i prognozowanych zmian warunków środowiskowych wynikających ze zmiany klimatu, konkurujących ze sobą potrzeb siedlisk i gatunków oraz występowania użytkowania rolniczego o wysokiej wartości przyrodniczej.Na potrzeby ilościowego określenia obszaru każdego typu siedliska, który należy odtworzyć, aby osiągnąć cele odbudowy określone w art. 4 ust. 1 lit. a) i art. 5 ust. 1 lit. a), obszar siedliska, którego stan nie jest dobry, o którym mowa w akapicie pierwszym niniejszego ustępu lit. a) ppkt (ii), obejmuje wyłącznie te obszary, dla których znany jest stan typu siedliska.Na potrzeby ilościowego określenia obszaru każdego typu siedliska, który należy odtworzyć, aby osiągnąć cele odbudowy określone w art. 4 ust. 1 lit. b) i art. 5 ust. 1 lit. b), c) i d), obszar siedliska, którego stan nie jest dobry, o którym mowa w akapicie pierwszym niniejszego ustępu lit. a) ppkt (ii), obejmuje wyłącznie te obszary, dla których stan typu siedliska jest znany lub ma być znany zgodnie z art. 4 ust. 9 i art. 5 ust. 7.W przypadku gdy państwo członkowskie zamierza zastosować odstępstwo określone w art. 4 ust. 2, odsetki, o których mowa w tym artykule, są określane przez to państwo członkowskie.W przypadku gdy państwo członkowskie zamierza zastosować odstępstwo określone w art. 4 ust. 5 i art. 5 ust. 3, niższe odsetki ustalone zgodnie z tymi artykułami są określane przez to państwo członkowskie.3.W odniesieniu do grupy 7 typów siedlisk wymienionych w załączniku II państwa członkowskie określają odsetek, o którym mowa w art. 5 ust. 1 lit. d).4.Państwa członkowskie określają i mapują obszary ekosystemów miejskich, o których mowa w art. 8, dla wszystkich swoich miast oraz małych miast i przedmieść.Obszar ekosystemu miejskiego miasta lub małego miasta i przedmieścia obejmuje:a)całe miasto lub małe miasto i przedmieście; lubb)części miasta lub małego miasta i przedmieścia, w tym co najmniej jego ośrodki miejskie, klastry miejskie i – o ile dane państwo członkowskie uzna to za stosowne – obszary podmiejskie.Państwa członkowskie mogą połączyć obszary ekosystemów miejskich dwóch lub większej liczby sąsiadujących miast lub dwóch lub większej liczby sąsiadujących małych miast i przedmieść w jeden obszar ekosystemu miejskiego wspólnego dla odpowiednio tych miast lub małych miast i przedmieść.5.Do 2030 r. państwa członkowskie określają, w drodze otwartej i skutecznej procedury i oceny w oparciu o najnowsze dowody naukowe, ramy wytycznych, o których mowa w art. 20 ust. 10, oraz – jeśli istnieją – ramy wytycznych, o których mowa w art. 20 ust. 11, zadowalający poziom w odniesieniu do:a)populacji owadów zapylających, o których mowa w art. 10 ust. 1, oraz dla wskaźnika, o którym mowa w art. 12 ust. 2;b)każdego z wybranych wskaźników, o których mowa w art. 11 ust. 2;c)każdego z wybranych wskaźników, o których mowa w art. 12 ust. 3;d)miejskich terenów zieleni, o których mowa w art. 8 ust. 2; oraze)pokrycia koronami drzew na obszarach miejskich, o którym mowa w art. 8 ust. 3.6.Państwa członkowskie identyfikują i mapują obszary rolne i obszary leśne wymagające odbudowy, w szczególności obszary, które z powodu intensyfikacji lub innych czynników wynikających z gospodarowania wymagają lepszej łączności i większej różnorodności krajobrazu.7.Do dnia... [rok od daty wejścia w życie niniejszego rozporządzenia] każde państwo członkowskie może opracować metodykę uzupełniającą metodykę, o której mowa w załączniku IV, w celu monitorowania elementów krajobrazu o wysokiej różnorodności nieobjętych wspólną metodą, o której mowa w opisie elementów krajobrazu o wysokiej różnorodności w tym załączniku. Komisja przedstawi wytyczne dotyczące ram opracowywania takich metodyk w do dnia ... [miesiąc od daty wejścia w życie niniejszego rozporządzenia].8.W stosownych przypadkach państwa członkowskie określają zmniejszenie zakresu ponownego nawadniania torfowisk wykorzystywanych w rolnictwie, o którym mowa w art. 11 ust. 4 akapit piąty.9.Państwa członkowskie identyfikują synergie z działaniami na rzecz łagodzenia zmiany klimatu, przystosowywania się do zmiany klimatu, neutralności degradacji gruntów i zapobiegania klęskom żywiołowym oraz nadają odpowiedni priorytet środkom odbudowy. Państwa członkowskie uwzględniają również:a)swoje zintegrowane krajowe plany w dziedzinie energii i klimatu, o których mowa w art. 3 rozporządzenia (UE) 2018/1999;b)swoje strategie długoterminowe, o których mowa w art. 15 rozporządzenia (UE) 2018/1999;c)wiążący ogólny cel Unii na 2030 r. określony w art. 3 dyrektywy (UE) 2018/2001.10.Państwa członkowskie określają synergie z rolnictwem i leśnictwem. Określają one również istniejące praktyki rolne i leśne, w tym interwencje w ramach WPR, które przyczyniają się do realizacji celów niniejszego rozporządzenia.11.Wdrażanie niniejszego rozporządzenia nie powinno pociągać za sobą zobowiązania państw członkowskich do przeprogramowania finansowania w ramach WPR, WPRyb lub innych programów i instrumentów finansowania rolnictwa i rybołówstwa w ramach WRF na lata 2021–2027.12.Państwa członkowskie mogą promować wdrażanie prywatnych lub publicznych systemów wsparcia na rzecz zainteresowanych stron wdrażających środki odbudowy, o których mowa w art. 4–12, w tym zarządców i właścicieli gruntów, rolników, leśników i rybaków.13.Państwa członkowskie koordynują opracowywanie krajowych planów odbudowy zasobów przyrodniczych z mapowaniem obszarów, które są niezbędne do osiągnięcia co najmniej ich krajowych wkładów w realizację celu dotyczącego energii ze źródeł odnawialnych na 2030 r. i, w stosownych przypadkach, z wyznaczaniem obszarów przyspieszonego rozwoju OZE i specjalnych obszarów infrastruktury. Podczas przygotowywania krajowych planów odbudowy zasobów przyrodniczych państwa członkowskie zapewniają synergię z rozwojem energii ze źródeł odnawialnych i infrastruktury energetycznej oraz z już wyznaczonymi obszarami przyspieszonego rozwoju OZE i specjalnymi obszarami infrastruktury oraz zapewniają, by funkcjonowanie tych obszarów, w tym określonych w dyrektywie (UE) 2018/2001 procedur wydawania zezwoleń mających zastosowanie do tych obszarów , a także funkcjonowanie przedsięwzięć sieciowych, które są niezbędne do włączenia energii ze źródeł odnawialnych do systemu energii elektrycznej oraz odpowiednich procedur wydawania zezwoleń, pozostało niezmienione.14.Przygotowując krajowe plany odbudowy, państwa członkowskie w szczególności uwzględniają:a)środki ochronne ustanowione na potrzeby obszarów Natura 2000 zgodnie z dyrektywą 92/43/EWG;b)priorytetowe ramy działań przygotowane zgodnie z dyrektywą 92/43/EWG;c)środki służące osiągnięciu dobrego stanu ilościowego, ekologicznego i chemicznego jednolitych części wód uwzględnionych w programach środków i planach gospodarowania wodami w dorzeczu przygotowanych zgodnie z dyrektywą 2000/60/WE oraz w planach zarządzania ryzykiem powodziowym ustanowionych zgodnie z dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady 2007/60/WEDyrektywa Parlamentu Europejskiego 2007/60/WE z dnia 23 października 2007 r. w sprawie oceny ryzyka powodziowego i zarządzania nim (Dz.U. L 288 z 6.11.2007, s. 27).;d)w stosownych przypadkach, strategie morskie mające na celu osiągnięcie dobrego stanu środowiska we wszystkich unijnych regionach morskich przygotowane zgodnie z dyrektywą 2008/56/WE;e)krajowe programy ograniczania zanieczyszczenia powietrza przygotowane na mocy dyrektywy (UE) 2016/2284;f)krajowe strategie na rzecz bioróżnorodności i plany działania opracowane zgodnie z art. 6 Konwencji o różnorodności biologicznej;g)w stosownych przypadkach, środki ochrony i zarządzania przyjęte w ramach WPRyb;h)plany strategiczne WPR sporządzone zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2021/2115.15.Przygotowując swoje krajowe plany odbudowy zasobów przyrodniczych, państwa członkowskie uwzględniają również strategiczne krytyczne projekty dotyczące surowców, jeżeli są one uznawane na mocy prawa Unii.16.Przygotowując swoje krajowe plany odbudowy zasobów przyrodniczych, państwa członkowskie:a)mogą wykorzystywać poszczególne przykłady środków odbudowy wymienione w załączniku VII, w zależności od szczególnych warunków krajowych i lokalnych oraz najnowszych dowodów naukowych;b)mają na celu optymalizację ekologicznych, gospodarczych i społecznych funkcji ekosystemów oraz ich wkładu w zrównoważony rozwój odpowiednich regionów i społeczności;c)mogą wziąć pod uwagę różnorodność sytuacji w różnych regionach związaną z wymogami społecznymi, gospodarczymi i kulturowymi, cechami regionalnymi i lokalnymi oraz gęstością zaludnienia; w stosownych przypadkach powinna również zostać uwzględniona szczególna sytuacja regionów najbardziej oddalonych Unii, obejmująca ich oddalenie, wyspiarski charakter, niewielkie rozmiary, trudną topografię i klimat, a także ich bogata różnorodność biologiczna i związane z tym koszty ochrony i odbudowy ich ekosystemów.17.Państwa członkowskie zwiększają, w miarę możliwości, synergie z krajowymi planami odbudowy zasobów przyrodniczych innych państw członkowskich, w szczególności w odniesieniu do ekosystemów, które wykraczają poza granice lub w których państwa członkowskie mają wspólny region lub podregion morski w rozumieniu dyrektywy 2008/56/WE.18.Państwa członkowskie mogą, jeżeli jest to wykonalne i właściwe, w celu opracowania i wdrożenia krajowych planów odbudowy zasobów przyrodniczych, w odniesieniu do odbudowy i przywrócenia ekosystemów morskich, korzystać z istniejących regionalnych struktur współpracy instytucjonalnej.19.W przypadku gdy państwa członkowskie zidentyfikują problem, który może uniemożliwić wypełnienie zobowiązań dotyczących odbudowy i odtworzenia ekosystemów morskich i który wymaga środków, w odniesieniu do których nie są właściwe, indywidualnie lub wspólnie, kierują one, w stosownych przypadkach, do państw członkowskich, Komisji lub organizacji międzynarodowych opis zidentyfikowanego problemu i możliwych środków w celu ich rozważenia i ewentualnego przyjęcia.20.Państwa członkowskie zapewniają otwarte, przejrzyste, włączające i skuteczne przygotowywanie planu odbudowy oraz zapewniają zainteresowanej społeczności, w tym wszystkim stosownym zainteresowanym stronom, możliwość wczesnego i skutecznego udziału w jego opracowaniu. Konsultacje są zgodne z wymogami określonymi w ▌dyrektywie 2001/42/WE.

Artykuł 15Treść krajowych planów odbudowy zasobów przyrodniczych1.Krajowy plan odbudowy zasobów przyrodniczych obejmuje okres do 2050 r. wraz z terminami pośrednimi dotyczącymi celów i obowiązków określonych w art. 4–13.2.Na zasadzie odstępstwa od ust. 1 niniejszego artykułu krajowy plan odbudowy zasobów przyrodniczych przedkładany zgodnie z art. 16 i art. 17 ust. 6 może – w odniesieniu do okresu od dnia 1 lipca 2032 r. i do czasu przeglądu zgodnie z art. 19 ust. 1 – ograniczać się do strategicznego przeglądu:a)elementów, o których mowa w ust. 3; orazb)treści, o których mowa w ust. 4 i 5.Zmieniony krajowy plan odbudowy zasobów przyrodniczych będący wynikiem przeglądu, który ma zostać przeprowadzony do dnia 30 czerwca 2032 r. zgodnie z art. 19 ust. 1, może – w odniesieniu do okresu od dnia 1 lipca 2042 r. i do czasu przeglądu, który ma być przeprowadzony do dnia 30 czerwca 2042 r. zgodnie z art. 19 ust. 1 – ograniczać się do strategicznego przeglądu elementów i treści określonych w akapicie pierwszym niniejszego ustępu.3.Każde państwo członkowskie uwzględnia w swoich krajowych planach odbudowy zasobów przyrodniczych następujące elementy, stosując jednolity format ustanowiony zgodnie z ust. 7 niniejszego artykułu:a)kwantyfikację obszarów, które mają zostać odbudowane, aby osiągnąć cele w zakresie odbudowy określone w art. 4–12, na podstawie prac przygotowawczych przeprowadzonych zgodnie z art. 14 i orientacyjnych map potencjalnych obszarów do odbudowy;b)jeżeli państwo członkowskie stosuje odstępstwo określone w art. 4 ust. 5 lub art. 5 ust. 3, uzasadnienie powodów, dla których nie jest możliwe wprowadzenie do 2050 r. środków odbudowy niezbędnych do osiągnięcia właściwej powierzchni referencyjnej określonego typu siedliska oraz uzasadnienie niższego odsetka ustalonego na podstawie tych artykułów, określonego przez to państwo członkowskie;c)opis planowanych lub wprowadzonych środków odbudowy służących realizacji celów odbudowy i wypełnieniu obowiązków określonych w art. 4–13 niniejszego rozporządzenia oraz doprecyzowanie, które z tych środków odbudowy zaplanowano lub wdrożono w ramach sieci Natura 2000 ustanowionej zgodnie z dyrektywą 92/43/EWG;d)specjalną sekcję określającą środki służące wypełnieniu obowiązków określonych w art. 4 ust. 9 i art. 5 ust. 7;e)jeżeli państwo członkowskie stosuje odstępstwo określone w art. 4 ust. 2 niniejszego rozporządzenia, uzasadnienie sposobu, w jaki odsetki określone zgodnie z tym artykułem nie uniemożliwiają osiągnięcia lub utrzymania na krajowym poziomie biogeograficznym właściwego stanu ochrony odpowiednich typów siedlisk, określonego zgodnie z art. 1 lit. e) dyrektywy 92/43/EWG;f)środki mające na celu zapewnienie, aby stan obszarów występowania typów siedlisk wymienionych w załącznikach I i II nie uległ pogorszeniu tam, gdzie osiągnięto dobry stan, jak również aby stan siedlisk gatunków, o których mowa w art. 4 ust. 7 i art. 5 ust. 5, nie uległ znacznemu pogorszeniu na obszarach, gdzie osiągnięto wystarczającą jakość siedlisk gatunków, zgodnie z art. 4 ust. 11 i art. 5 ust. 9;g)w stosownych przypadkach opis sposobu stosowania art. 4 ust. 13 na jego terytorium, w tym:(i)wyjaśnienie systemu środków kompensujących, które mają zostać podjęte w odniesieniu do każdego znaczącego pogorszenia, jak również niezbędne monitorowanie i sprawozdawczość dotyczące znacznego pogorszenia stanu typów siedlisk i siedlisk gatunków oraz podjętych środków kompensujących;(ii)wyjaśnienie sposobu zapewnienia, aby wdrożenie art. 4 ust. 13 nie miało wpływu na osiągnięcie celów i realizację celów określonych w art. 1, 4 i 5;h)środki mające na celu utrzymanie typów siedlisk wymienionych w załącznikach I i II w dobrym stanie na obszarach, na których występują, oraz mające na celu zapobieganie znacznemu pogorszeniu stanu innych obszarów, gdzie występują typy siedlisk wymienione w załącznikach I i II ▌, zgodnie z art. 4 ust. 12 i art. 5 ust. 10;i)wykaz barier oraz barier wyznaczonych do usunięcia zgodnie z art. 9 ust. 1, plan ich usunięcia zgodnie z art. 9 ust. 2 oraz szacowaną od 2020 r. do 2030 r. i do 2050 r. długość rzek, które dzięki usunięciu tych barier staną się rzekami o swobodnym przepływie, jak również wszelkie inne środki służące przywróceniu naturalnych funkcji równin zalewowych zgodnie z art. 9 ust. 3;j)zestawienie wskaźników dla ekosystemów rolniczych wybranych zgodnie z art. 11 ust. 2 oraz ich przydatności do wykazania zwiększenia różnorodności biologicznej w ekosystemach rolniczych w danym państwie członkowskim;k)w stosownych przypadkach uzasadnienie ponownego nawadniania torfowisk w niższej proporcji, niż określono w art. 11 ust. 4 akapit pierwszy lit. a)–c);l)zestawienie wskaźników dla ekosystemów leśnych wybranych zgodnie z art. 12 ust. 3 oraz ich przydatności do wykazania zwiększenia różnorodności biologicznej w ekosystemach leśnych w danym państwie członkowskim;m)opis wkładu w realizację zobowiązania, o którym mowa w art. 13;n)termin wdrożenia środków odbudowy zgodnie z art. 4–12;o)specjalną sekcję określającą dostosowane do potrzeb środki odbudowy w najbardziej oddalonych regionach państw członkowskich, w zależności od przypadku;p)monitorowanie odbudowywanych obszarów zgodnie z art. 4 i 5, proces oceny skuteczności środków odbudowy wprowadzonych zgodnie z art. 4–12 oraz zmiany tych środków w stosownych przypadkach, aby zapewnić realizację celów i obowiązków określonych w art. 4–13;q)odniesienie do przepisów służących zapewnieniu, aby środki odbudowy, o których mowa w art. 4–12, wywarły trwałe, długoterminowe i zrównoważone skutki;r)szacowane dodatkowe korzyści w zakresie łagodzenia zmiany klimatu oraz neutralności degradacji gruntów powiązane ze środkami odbudowy na przestrzeni czasu;s)przewidywalne skutki społeczno-gospodarcze i szacowane korzyści wynikające z wdrożenia środków odbudowy, o których mowa w art. 4–12;t)specjalną sekcję dotyczącą sposobu, w jaki w krajowym planie odbudowy zasobów przyrodniczych uwzględniono:(i)znaczenie scenariuszy zmiany klimatu dla planowania rodzaju i lokalizacji środków odbudowy;(ii)potencjał środków odbudowy w zakresie minimalizowania wpływu zmiany klimatu na przyrodę, zapobiegania klęskom żywiołowym lub łagodzenia ich wpływu i wspierania przystosowania się;(iii)synergie z krajowymi strategiami lub planami przystosowawczymi oraz krajowymi sprawozdaniami oceniającymi ryzyko związane z klęskami żywiołowymi;(iv)zarys wzajemnych powiązań między środkami uwzględnionymi w krajowym planie odbudowy zasobów przyrodniczych a środkami uwzględnionymi w krajowym planie w dziedzinie energii i klimatu;u)przewidywane potrzeby w zakresie finansowania wdrożenia środków odbudowy, w tym opis wsparcia dla zainteresowanych stron, na które mają wpływ środki odbudowy lub inne nowe obowiązki wynikające z niniejszego rozporządzenia, oraz środki planowanego finansowania publicznego lub prywatnego, w tym finansowanie lub współfinansowanie za pomocą unijnych instrumentów finansowania;v)wskazanie, które dotacje mają negatywny wpływ na osiągnięcie celów i wypełnienie obowiązków określonych w niniejszym rozporządzeniu;w)podsumowanie procesu przygotowywania i ustanawiania krajowego planu odbudowy zasobów przyrodniczych, w tym informacje na temat udziału społeczeństwa oraz sposobu uwzględnienia potrzeb społeczności lokalnych i zainteresowanych stron;x)specjalną sekcję wskazującą sposób, w jaki uwagi Komisji dotyczące projektu krajowego planu odbudowy zasobów przyrodniczych, o których mowa w art. 17 ust. 4, zostały uwzględnione zgodnie z art. 17 ust. 5; jeżeli dane państwo członkowskie nie uwzględnia danej uwagi Komisji w całości lub w znacznej mierze, przedstawia uzasadnienie.4.Krajowy plan odbudowy zasobów przyrodniczych w stosownych przypadkach obejmuje środki ochronne i środki zarządzania, które państwo członkowskie zamierza wprowadzić w ramach WPRyb, w tym środki ochronne określone we wspólnych rekomendacjach, które państwo członkowskie zamierza zainicjować zgodnie z procedurą określoną w rozporządzeniu (UE) nr 1380/2013, o której mowa w art. 18 niniejszego rozporządzenia, jak również wszelkie istotne informacje na temat tych środków.5.Krajowe plany odbudowy zasobów przyrodniczych zawierają przegląd wzajemnych zależności między środkami zawartymi w krajowym planie odbudowy a krajowym planem strategicznym w ramach WPR.6.W stosownych przypadkach krajowe plany odbudowy zasobów przyrodniczych zawierają przegląd kwestii związanych z różnorodnością sytuacji w różnych regionach, o których mowa w art. 14 ust. 16 lit. c).7.Komisja przyjmuje – w drodze aktów wykonawczych – jednolity format krajowych planów odbudowy zasobów przyrodniczych. Te akty wykonawcze przyjmowane są zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 24 ust. 2. Przy opracowywaniu jednolitego formatu Komisja korzysta ze wsparcia EEA. Do dnia … [pierwszy dzień miesiąca następującego po trzech miesiącach od daty wejścia w życie niniejszego rozporządzenia] Komisja przedkłada projekt aktów wykonawczych komitetowi, o którym mowa w art. 24 ust. 1.

Artykuł 16Przedłożenie projektu krajowego planu odbudowy zasobów przyrodniczychKażde państwo członkowskie przedkłada Komisji projekt krajowego planu odbudowy zasobów przyrodniczych, o którym mowa w art. 14 i 15, do dnia … [pierwszy dzień miesiąca następującego po 24 miesiącach od daty wejścia w życie niniejszego rozporządzenia] r.

Artykuł 17Ocena krajowych planów odbudowy zasobów przyrodniczych1.Komisja przeprowadza ocenę projektu krajowego planu odbudowy zasobów przyrodniczych w terminie sześciu miesięcy od daty jego otrzymania. Przeprowadzając tę ocenę, Komisja działa w ścisłej współpracy z danym państwem członkowskim.2.Oceniając projekt krajowego planu odbudowy zasobów przyrodniczych, Komisja ocenia:a)zgodność z art. 15;b)jego adekwatność do osiągnięcia celów i wypełnienia obowiązków określonych w art. 4–13;c)jego wkład w osiągnięcie nadrzędnych celów Unii oraz innych celów, o których mowa w art. 1, celów szczegółowych, o których mowa w art. 9 ust. 1, dotyczących przywrócenia co najmniej 25 000 km rzek w Unii do stanu rzek o swobodnym przepływie do 2030 r. oraz zobowiązania na mocy art. 13 do nasadzenia co najmniej trzech miliardów dodatkowych drzew w Unii do 2030 r.3.Na potrzeby oceny projektu krajowego planu odbudowy zasobów przyrodniczych Komisja korzysta ze wsparcia ekspertów lub EEA.4.Komisja może skierować do państwa członkowskiego uwagi do projektu krajowego planu odbudowy zasobów przyrodniczych w terminie sześciu miesięcy od daty otrzymania projektu krajowego planu odbudowy.5.Państwa członkowskie ▌ uwzględniają wszelkie uwagi Komisji w swoich ostatecznych krajowych planach odbudowy zasobów przyrodniczych.6.Państwa członkowskie opracowują, publikują i przedkładają Komisji krajowy plan odbudowy zasobów przyrodniczych w terminie sześciu miesięcy od daty otrzymania uwag od Komisji.

Artykuł 18Koordynacja środków odbudowy w ekosystemach morskich1.Państwa członkowskie, których krajowe plany odbudowy zasobów przyrodniczych obejmują środki ochronne, które mają zostać przyjęte w ramach WPRyb, w pełni wykorzystują przewidziane w nich narzędzia.2.W przypadku gdy krajowe plany odbudowy zasobów przyrodniczych obejmują środki, które wymagają przedłożenia wspólnej rekomendacji w ramach procedury regionalizacji na podstawie art. 18 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013, państwa członkowskie przygotowujące te krajowe plany odbudowy zasobów przyrodniczych rozpoczynają w odpowiednim czasie – uwzględniając terminy przewidziane w art. 5 niniejszego rozporządzenia – konsultacje z innymi państwami członkowskimi mającymi bezpośredni interes w zarządzaniu, na które mają wpływ te środki, oraz z odpowiednimi komitetami doradczymi na podstawie art. 18 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013, aby umożliwić terminowe uzgodnienie i przedłożenie wszelkich wspólnych rekomendacji. W tym celu uwzględniają one również w krajowym planie odbudowy zasobów przyrodniczych przewidywany termin konsultacji i przedłożenia wspólnych rekomendacji.3.Komisja ułatwia i monitoruje postępy w przedkładaniu wspólnych rekomendacji w ramach WPRyb. Państwa członkowskie przedkładają wspólne rekomendacje dotyczące środków ochronnych niezbędnych do przyczynienia się do osiągnięcia celów określonych w art. 5 najpóźniej 18 miesięcy przed odpowiednim terminem.4.W przypadku braku wspólnych rekomendacji, o których mowa w ust. 2 niniejszego artykułu – przed odpowiednim terminem, o którym mowa w ust. 3 niniejszego artykułu – dotyczących środków ochronnych niezbędnych do wypełnienia obowiązków wynikających z prawodawstwa Unii w zakresie ochrony środowiska, o których mowa w art. 11 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013, Komisja może w pełni wykorzystać narzędzia przewidziane w art. 11 ust. 4 tego rozporządzenia w stosownym przypadku i zgodnie z warunkami w nim określonymi.

Artykuł 19Przegląd krajowego planu odbudowy zasobów przyrodniczych1.Do dnia 30 czerwca 2032 r., a następnie do dnia 30 czerwca 2042 r. każde państwo członkowskie dokonuje przeglądu i zmiany swojego krajowego planu odbudowy zasobów przyrodniczych i uwzględnia środki uzupełniające. Następnie co najmniej raz na 10 lat każde państwo członkowskie dokonuje przeglądu swojego krajowego planu odbudowy zasobów przyrodniczych i, w razie potrzeby, dokonuje zmian i uwzględnia środki uzupełniające.Przeglądów dokonuje się zgodnie z art. 14 i 15, uwzględniając postępy w realizacji planów, najlepsze dostępne dowody naukowe oraz dostępną wiedzę na temat zaistniałych lub spodziewanych zmian warunków środowiskowych spowodowanych zmianą klimatu. W przeglądach, które mają zostać przeprowadzone do dnia 30 czerwca 2032 r. i do dnia 30 czerwca 2042 r., państwa członkowskie uwzględniają wiedzę na temat stanu typów siedlisk wymienionych w załącznikach I i II, zdobytą zgodnie z art. 4 ust. 9 i art. 5 ust. 7. Każde państwo członkowskie publikuje i przekazuje Komisji swój zmieniony krajowy plan odbudowy zasobów przyrodniczych.2.Gdy wyniki monitorowania przeprowadzonego zgodnie z art. 20 wskazują, że środki określone w krajowym planie odbudowy zasobów przyrodniczych nie będą wystarczające do realizacji celów i obowiązków określonych w art. 4–13, państwo członkowskie dokonuje przeglądu krajowego planu odbudowy zasobów przyrodniczych i w razie potrzeby wprowadza zmiany oraz uwzględnia środki uzupełniające. Państwa członkowskie publikują i przekazują Komisji zmieniony krajowy plan odbudowy zasobów przyrodniczych.3.Jeżeli Komisja uzna, opierając się na informacjach, o których mowa w art. 21 ust. 1 i 2, oraz ocenie, o której mowa w art. 21 ust. 4 i 5, że postępy poczynione przez państwo członkowskie są niewystarczające do realizacji celów i wypełnienia obowiązków określonych w art. 4–13, może – po zasięgnięciu opinii danego państwa członkowskiego – zwrócić się do danego państwa członkowskiego o przedstawienie zmienionego projektu krajowego planu odbudowy zasobów przyrodniczych zawierającego środki uzupełniające. Dane państwo członkowskie publikuje zmieniony krajowy plan odbudowy zasobów przyrodniczych ze środkami uzupełniającymi i przedkłada go Komisji w terminie sześciu miesięcy od daty otrzymania żądania od Komisji. Na wniosek zainteresowanego państwa członkowskiego i w należycie uzasadnionych przypadkach Komisja może przedłużyć ten termin o dodatkowe sześć miesięcy.

ROZDZIAŁ IV MONITOROWANIE I SPRAWOZDAWCZOŚĆ

Artykuł 20Monitorowanie1.Państwa członkowskie monitorują:a)stan i trend dotyczący stanu typów siedlisk oraz jakość i trend dotyczący jakości siedlisk gatunków, o których mowa w art. 4 i 5, na obszarach objętych środkami odbudowy, na podstawie monitorowania, o którym mowa w art. 15 ust. 3 lit. p);b)obszar miejskich terenów zieleni i pokrycia koronami drzew na obszarach miejskich w obrębie obszarów ekosystemu miejskiego, o których mowa w art. 8 i określony zgodnie z art. 14 ust. 4;c)co najmniej dwa ze wskaźników różnorodności biologicznej dla ekosystemów rolniczych wybranych przez państwo członkowskie zgodnie z art. 11 ust. 2;d)populacje pospolitych gatunków ptaków krajobrazu rolniczego wymienionych w załączniku V;e)wskaźnik różnorodności biologicznej dotyczący ekosystemów leśnych, o którym mowa w art. 12 ust. 2;f)co najmniej sześć wskaźników różnorodności biologicznej dla ekosystemów leśnych wybranych przez państwo członkowskie zgodnie z art. 12 ust. 3;g)liczebność i różnorodność gatunków owadów zapylających, według metody ustanowionej zgodnie z art. 10 ust. 2;h)powierzchnię i stan obszarów obejmujących typy siedlisk wymienionych w załącznikach I i II ▌;i)powierzchnię i jakość siedlisk gatunków, o których mowa w art. 4 ust. 7 i art. 5 ust. 5 ▌.j)zasięg i położenie obszarów, na których typy siedlisk i siedliska gatunków uległy znacznemu pogorszeniu, oraz obszarów objętych środkami kompensacyjnymi wprowadzonymi na mocy art. 4 ust. 13, a także skuteczność środków kompensacyjnych w celu zapewnienia, aby jakiekolwiek pogorszenie stanu typów siedlisk i siedlisk gatunków nie było znaczące na poziomie każdego regionu biogeograficznego na ich terytorium oraz w celu zapewnienia, aby osiągnięcie celów ogólnych i szczegółowych określonych w art. 1, 4 i 5 nie było zagrożone.2.Monitorowanie zgodnie z ust. 1 lit. a) rozpoczyna się natychmiast po wprowadzeniu środków odbudowy.3.Monitorowanie zgodnie z ust. 1 lit. b), c), d), e) i f) rozpoczyna się ... [data wejścia w życie niniejszego rozporządzenia].4.Monitorowanie zgodnie z ust. 1 lit. g) niniejszego artykułu rozpoczyna się rok po wejściu w życie aktu delegowanego, o którym mowa w art. 10 ust. 2.5.Monitorowanie niniejszego artykułu zgodnie z ust. 1 lit. j) rozpoczyna się niezwłocznie po przedłożeniu Komisji powiadomienia, o którym mowa w art. 4 ust. 13.6.Monitorowanie zgodnie z ust. 1 lit. a) i b) przeprowadza się nie rzadziej niż co sześć lat. Monitorowanie zgodnie z ust. 1 lit. c), dotyczące – w stosownych przypadkach – ▌zasobów węgla organicznego w glebach mineralnych na gruntach uprawnych i udziału elementów krajobrazu o wysokiej różnorodności na gruntach rolnych, a także, zgodnie z ust. 1 lit. f), dotyczące – w stosownych przypadkach – stojących i leżących drzew martwych, udziału lasów o strukturze różnowiekowej, łączności obszarów leśnych, zasobów węgla organicznego, odsetka lasów, w których dominują rodzime gatunki drzew oraz różnorodności gatunków drzew przeprowadzane jest co najmniej raz na sześć lat lub – o ile to konieczne do oceny stopnia osiągnięcia trendu wzrostowego do 2030 r.– częściej. Monitorowanie zgodnie z ust. 1 lit. c), dotyczące – w stosownych przypadkach – wskaźnika liczebności motyli występujących na użytkach zielonych, zgodnie z ust. 1 lit. d) dotyczące wskaźnika pospolitych ptaków krajobrazu rolniczego oraz z ust. 1 lit. e) dotyczące wskaźnika liczebności pospolitych ptaków leśnych, oraz zgodnie z ust. 1 lit. g), dotyczące gatunków owadów zapylających, przeprowadzane jest co roku. Monitorowanie zgodnie z ust. 1 lit. h) i i) przeprowadzane jest co najmniej raz na sześć lat oraz jest skoordynowane z cyklem sprawozdawczym, o którym mowa w art. 17 dyrektywy 92/43/EWG, oraz pierwotnej oceny, o której mowa w art. 17 dyrektywy 2008/56/WE. Monitorowanie zgodnie z ust. 1 lit. j) przeprowadza się co trzy lata.7.Państwa członkowskie zapewniają, aby wskaźniki dotyczące ekosystemów rolniczych, o których mowa w art. 11 ust. 2 lit. b), oraz wskaźniki dotyczące ekosystemów leśnych, o których mowa w art. 12 ust. 3 lit. a), b) i e) niniejszego rozporządzenia, były monitorowane w sposób spójny z monitorowaniem wymaganym na podstawie rozporządzeń (UE) 2018/841 i (UE) 2018/1999.8.Państwa członkowskie udostępniają publicznie dane uzyskane w wyniku monitorowania prowadzonego na podstawie niniejszego artykułu, zgodnie z dyrektywą 2007/2/WE oraz zgodnie z częstotliwością monitorowania określoną w ust. 6 niniejszego artykułu.9.Systemy monitorowania państw członkowskich działają na podstawie elektronicznych baz danych oraz systemów informacji geograficznej; maksymalizuje się dzięki nim dostęp do danych i usług pochodzących z technologii teledetekcji, obserwacji Ziemi (usługi programu Copernicus), czujników i urządzeń in-situ lub danych uzyskanych dzięki nauce obywatelskiej oraz ich wykorzystanie, korzystając z możliwości oferowanych przez sztuczną inteligencję oraz zaawansowaną analizę i przetwarzanie danych.10.Do dnia 31 grudnia 2028 r. Komisja ustanawia ramy wytycznych dotyczących ustalania zadowalających poziomów, o których mowa w art. 8 ust. 2 i 3, art. 10 ust. 1 i art. 11 ust. 2 w drodze aktów wykonawczych.11. Komisja może, w drodze aktów wykonawczych:a)określić metody monitorowania wskaźników dotyczących ekosystemów rolniczych wymienionych załączniku IV;b)określić metody monitorowania wskaźników dotyczących ekosystemów leśnych wymienionych załączniku VI;c)ustanowić ramy wytycznych dotyczących ustalania zadowalających poziomów, o których mowa w art. 12 ust. 2 i 3. ▌12. ▌Akty wykonawcze, o których mowa w ust. 10 i 11 niniejszego artykułu, przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 24 ust. 2.

Artykuł 21Sprawozdawczość1.Do dnia 30 czerwca 2028 r., a następnie co najmniej co trzy lata państwa członkowskie przekazują Komisji drogą elektroniczną następujące dane:a)obszar objęty środkami odbudowy, o których mowa w art. 4–12;b)zasięg obszarów, na których stan typów siedlisk i siedlisk gatunków uległ znacznemu pogorszeniu, oraz obszarów objętych środkami kompensacyjnymi podejmowanymi na mocy art. 4 ust. 13;c)bariery, o których mowa w art. 9, które usunięto; orazd)ich wkład w realizację zobowiązania, o którym mowa w art. 13.2. Do dnia 30 czerwca 2031 r., za okres do 2030 r., a następnie co najmniej co sześć lat państwa członkowskie przekazują Komisji ▌, wspomaganej przez EEA, drogą elektroniczną, następujące dane i informacje:a)postępy w realizacji krajowego planu odbudowy zasobów przyrodniczych, we wdrażaniu środków odbudowy oraz w realizacji celów i obowiązków określonych zgodnie z art. 4–13;b)informacje na temat:(i)położenia obszarów, na których stan typów siedlisk lub siedlisk gatunków uległ znacznemu pogorszeniu, oraz obszarów objętych środkami kompensacyjnymi podejmowanymi na mocy art. 4 ust. 13;(ii)opisu skuteczności środków kompensacyjnych podjętych na podstawie art. 4 ust. 13 w zapewnianiu, aby jakiekolwiek pogorszenie stanu typów siedlisk i siedlisk gatunków nie było znaczące na poziomie każdego regionu biogeograficznego na ich terytorium;(iii)opisu skuteczności środków kompensacyjnych podjętych na podstawie art. 4 ust. 13 w zapewnianiu, aby osiągnięcie celów ogólnych i szczegółowych określonych w art. 1, 4 i 5 nie było zagrożone.c)wyniki monitorowania przeprowadzonego zgodnie z art. 20, w tym w przypadku wyników monitorowania przeprowadzonego zgodnie z art. 20 ust. 1 lit. h) oraz i), mapy z odniesieniami geograficznymi;d)położenie i zasięg obszarów objętych środkami odbudowy, o których mowa w art. 4 i 5 oraz art. 11 ust. 4, wraz z mapą tych obszarów z odniesieniami geograficznymi;e)zaktualizowany wykaz barier, o których mowa w art. 9 ust. 1;f)informacje o postępach w zaspokajaniu potrzeb w zakresie finansowania, zgodnie z art. 15 ust. 3 lit. u), obejmujące przegląd rzeczywistych inwestycji w porównaniu z początkowymi założeniami inwestycyjnymi.3.Komisja określa format, strukturę i szczegółowe ustalenia dotyczące przedstawiania informacji, o których mowa w ust. 1 i 2 niniejszego artykułu, w drodze aktów wykonawczych. Te akty wykonawcze przyjmowane są zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 24 ust. 2. Przy opracowywaniu formatu, struktury i szczegółowych ustaleń dotyczących sprawozdawczości elektronicznej Komisję wspomaga EEA.4.Do dnia 31 grudnia 2028 r., a następnie co trzy lata EEA przedstawia Komisji przegląd techniczny postępów w realizacji celów i wypełnianiu obowiązków określonych w niniejszym rozporządzeniu, na podstawie danych udostępnionych przez państwa członkowskie zgodnie z ust. 1 niniejszego artykułu i art. 20 ust. 8.5.Do dnia 30 czerwca 2032 r., a następnie co sześć lat EEA przedstawia Komisji ogólnounijne sprawozdanie techniczne z postępów w realizacji celów i wypełnianiu obowiązków określonych w niniejszym rozporządzeniu, na podstawie danych udostępnionych przez państwa członkowskie zgodnie z ust. 1, 2 i 3 niniejszego artykułu. EEA może również wykorzystywać informacje przekazane na podstawie art. 17 dyrektywy 92/43/EWG, art. 15 dyrektywy 2000/60/WE, art. 12 dyrektywy 2009/147/WE oraz art. 17 dyrektywy 2008/56/WE.6.Od dnia … [pięć lat od daty wejścia w życie niniejszego rozporządzenia], a następnie co sześć lat Komisja przedstawia Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdanie dotyczące wykonania niniejszego rozporządzenia.7.W terminie [12 miesięcy od wejścia w życie niniejszego rozporządzenia] Komisja, w porozumieniu z państwami członkowskimi, przedkłada Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdanie zawierające:a)przegląd zasobów finansowych dostępnych na szczeblu Unii w celu wykonania niniejszego rozporządzenia;b)ocenę potrzeb w zakresie finansowania w celu wdrożenia art. 4–13 i osiągnięcia celu określonego w art. 1 ust. 2;c)analizę mającą na celu określenie wszelkich luk w finansowaniu realizacji obowiązków określonych w niniejszym rozporządzeniu;d)w stosownych przypadkach, wnioski dotyczące odpowiednich środków, w tym środków finansowych – takich jak ustanowienie specjalnego finansowania – które mają służyć wypełnieniu zidentyfikowanych luk, i bez uszczerbku dla prerogatyw współprawodawców w zakresie przyjęcia wieloletnich ram finansowych na okres po 2027 r.8.Państwa członkowskie zapewniają adekwatność i aktualność informacji, o których mowa w ust. 1 i 2 niniejszego artykułu, oraz ich udostępnianie społeczeństwu zgodnie z dyrektywami 2003/4/WE, 2007/2/WE i (UE) 2019/1024.

ROZDZIAŁ V AKTY DELEGOWANE I WYKONAWCZE

Artykuł 22Zmiana załączników1.Komisja jest uprawniona do przyjęcia aktów delegowanych zgodnie z art. 23 w celu zmiany załącznika I poprzez dostosowanie sposobu grupowania typów siedlisk do postępu naukowo-technicznego oraz uwzględnienie doświadczeń zdobytych podczas stosowania niniejszego rozporządzenia.2.Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 23 w celu zmiany załącznika II poprzez dostosowanie:a)wykazu typów siedlisk, aby zapewnić spójność z aktualizacjami klasyfikacji w ramach europejskiego systemu informacji o przyrodzie (EUNIS); orazb)sposobu grupowania typów siedlisk do postępu naukowo-technicznego oraz uwzględnienia doświadczeń zdobytych podczas stosowania niniejszego rozporządzenia.3.Komisja jest uprawniona do przyjęcia aktów delegowanych zgodnie z art. 23 w celu zmiany załącznika III poprzez dostosowanie wykazu gatunków morskich, o których mowa w art. 5, do postępu naukowo-technicznego.4.Komisja jest uprawniona do przyjęcia aktów delegowanych zgodnie z art. 23 w celu zmiany załącznika IV poprzez dostosowanie opisu, jednostki i metodyki wskaźników różnorodności biologicznej dla ekosystemów rolniczych do postępu naukowo-technicznego.5.Komisja jest uprawniona do przyjęcia aktów delegowanych zgodnie z art. 23 w celu zmiany załącznika V poprzez dostosowanie wykazu gatunków wykorzystywanych na potrzeby określenia wskaźnika liczebności pospolitych ptaków krajobrazu rolniczego w państwach członkowskich do postępu naukowo-technicznego.6.Komisja jest uprawniona do przyjęcia aktów delegowanych zgodnie z art. 23 w celu zmiany załącznika VI poprzez dostosowanie opisu, jednostki i metodyki wskaźników różnorodności biologicznej dla ekosystemów leśnych do postępu naukowo-technicznego.7.Komisja jest uprawniona do przyjęcia aktów delegowanych zgodnie z art. 23 w celu zmiany załącznika VII poprzez dostosowanie wykazu przykładów środków odbudowy do postępu naukowo-technicznego oraz uwzględnienie doświadczeń zdobytych podczas stosowania niniejszego rozporządzenia.

Artykuł 23Wykonywanie przekazanych uprawnień1.Powierzenie Komisji uprawnień do przyjmowania aktów delegowanych podlega warunkom określonym w niniejszym artykule.2.Uprawnienia do przyjmowania aktów delegowanych, o których mowa w art. 10 ust. 2 i art. 22 ust. 1–7, powierza się Komisji na okres pięciu lat od dnia ... [data wejścia w życie niniejszego rozporządzenia]. Komisja sporządza sprawozdanie dotyczące przekazania uprawnień nie później niż dziewięć miesięcy przed końcem okresu pięciu lat. Przekazanie uprawnień zostaje automatycznie przedłużone na takie same okresy, chyba że Parlament Europejski lub Rada sprzeciwią się takiemu przedłużeniu nie później niż trzy miesiące przed końcem każdego okresu.3.Przekazanie uprawnień, o których mowa w art. 10 ust. 2 i art. 22 ust. 1–7, może zostać w dowolnym momencie odwołane przez Parlament Europejski lub przez Radę. Decyzja o odwołaniu kończy przekazanie określonych w niej uprawnień. Decyzja o odwołaniu staje się skuteczna następnego dnia po jej opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej lub w późniejszym terminie określonym w tej decyzji. Nie wpływa ona na ważność już obowiązujących aktów delegowanych.4.Przed przyjęciem aktu delegowanego Komisja konsultuje się z ekspertami wyznaczonymi przez każde państwo członkowskie zgodnie z zasadami określonymi w Porozumieniu międzyinstytucjonalnym z dnia 13 kwietnia 2016 r. w sprawie lepszego stanowienia prawa.5.Niezwłocznie po przyjęciu aktu delegowanego Komisja przekazuje go równocześnie Parlamentowi Europejskiemu i Radzie.6.Akty delegowane przyjęte na podstawie art. 10 ust. 2 lub art. 22 ust. 1–7 wchodzą w życie tylko wówczas, gdy ani Parlament Europejski, ani Rada nie wyraziły sprzeciwu w terminie dwóch miesięcy od przekazania tych aktów Parlamentowi Europejskiemu i Radzie lub gdy, przed upływem tego terminu, zarówno Parlament Europejski, jak i Rada poinformowały Komisję, że nie wniosą sprzeciwu. Termin ten przedłuża się o dwa miesiące z inicjatywy Parlamentu Europejskiego lub Rady.

Artykuł 24Procedura komitetowa1.Komisję wspomaga komitet. Komitet ten jest komitetem w rozumieniu rozporządzenia (UE) nr 182/2011.2.W przypadku odesłania do niniejszego ustępu stosuje się art. 5 rozporządzenia (UE) nr 182/2011.

ROZDZIAŁ VI PRZEPISY KOŃCOWE

Artykuł 25Zmiana w rozporządzeniu (UE) 2022/869W art. 7 ust. 8 akapit pierwszy rozporządzenia (WE) 2022/869 otrzymuje brzmienie:

„W odniesieniu do wpływu na środowisko, o którym mowa w art. 6 ust. 4 dyrektywy 92/43/EWG, art. 4 ust. 7 dyrektywy 2000/60/WE oraz art. 4 ust. 14 i 15 i art. 5 ust. 11 i 12 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) .../....*+ Dz.U.: proszę wstawić w tekście numer porządkowy rozporządzenia zawartego w dok. PE-CONS 74/24 (2022/0195(COD)) oraz wstawić w przypisie numer, datę i odesłanie do publikacji w Dz.U. tego rozporządzenia. , o ile spełnione są wszystkie warunki określone w tych dyrektywach i tym rozporządzeniu, projekty znajdujące się na liście unijnej uznaje się za leżące w interesie publicznym z punktu widzenia polityki energetycznej i można je uznać za mające nadrzędny interes publiczny.

_________________

* Rozporządzenie (UE) .../.... z dnia ... w sprawie odbudowy zasobów przyrodniczych i zmiany rozporządzenia (UE) 2022/869 (Dz.U. L , s. ).”.

Artykuł 26Przegląd1.Komisja ocenia stosowanie niniejszego rozporządzenia do dnia 31 grudnia 2033 r.Ocena ta obejmuje ocenę wpływu niniejszego rozporządzenia na sektory rolnictwa, leśnictwa i rybołówstwa, z uwzględnieniem odpowiednich powiązań z produkcją żywności i bezpieczeństwem żywnościowym w Unii, oraz szerszych skutków społeczno-gospodarczych niniejszego rozporządzenia.2.Komisja przedstawia sprawozdanie z głównych ustaleń dotyczących oceny Parlamentowi Europejskiemu, Radzie, Europejskiemu Komitetowi Ekonomiczno-Społecznemu i Komitetowi Regionów. Jeżeli Komisja uzna to za stosowne, do sprawozdania dołącza wniosek ustawodawczy dotyczący zmiany odpowiednich przepisów niniejszego rozporządzenia, uwzględniający potrzebę ustanowienia dodatkowych celów w zakresie odbudowy, w tym zaktualizowanych celów na 2040 i 2050 r., na podstawie wspólnych metod oceny stanu ekosystemów nieobjętych art. 4 i 5, oceny, o której mowa w ust. 1 niniejszego artykułu, oraz najnowszych dowodów naukowych.

Artykuł 27Tymczasowe zawieszenie1.W przypadku wystąpienia nieprzewidywalnego, wyjątkowego i niesprowokowanego zdarzenia, pozostającego poza kontrolą Unii, mającego poważne ogólnounijne konsekwencje dla dostępności gruntów niezbędnych do zapewnienia wystarczającej produkcji rolnej do spożycia w Unii, Komisja przyjmuje akty wykonawcze, które są zarówno niezbędne, jak i uzasadnione w sytuacji nadzwyczajnej. Takie akty wykonawcze mogą tymczasowo zawiesić stosowanie odpowiednich przepisów art. 11 w zakresie i na taki okres, jakie są absolutnie niezbędne. Te akty wykonawcze przyjmowane są zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 24 ust. 2.2.Akty wykonawcze przyjęte na podstawie ust. 1 pozostają w mocy przez okres nieprzekraczający 12 miesięcy. Jeżeli po upływie tego okresu utrzymują się szczególne problemy, o których mowa w ust. 1, Komisja może przedłożyć odpowiedni wniosek ustawodawczy w celu przedłużenia tego okresu.3.Komisja informuje Parlament Europejski i Radę o wszelkich środkach przyjętych na podstawie ust. 1 w terminie dwóch dni roboczych od ich przyjęcia.

Artykuł 28Wejście w życieNiniejsze rozporządzenie wchodzi w życie dwudziestego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.Niniejsze rozporządzenie wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich.

Sporządzono w …

W imieniu Parlamentu Europejskiego W imieniu Rady

Przewodnicząca Przewodniczący / Przewodnicząca

ZAŁĄCZNIK IEKOSYSTEMY LĄDOWE, PRZYBRZEŻNE I SŁODKOWODNE – TYPY SIEDLISK I GRUPY TYPÓW SIEDLISK, O KTÓRYCH MOWA W ART. 4 UST. 1 I 4

Poniższy wykaz obejmuje wszystkie typy siedlisk lądowych, nadbrzeżnych i słodkowodnych wymienione w załączniku I do dyrektywy 92/43/EWG, o których mowa w art. 4 ust. 1 i art. 4 ust. 4, a także sześć grup tych typów siedlisk, a mianowicie 1) tereny podmokłe (przybrzeżne i śródlądowe), 2) użytki zielone i inne siedliska pastwiskowe, 3) siedliska rzeczne, jeziorne, aluwialne i nadrzeczne, 4) lasy, 5) siedliska stepowe, siedliska wrzosowisk i zarośli oraz 6) siedliska skalne i wydmowe.

1.GRUPA 1: Tereny podmokłe (przybrzeżne i śródlądowe)

Kod typu siedliska zgodnie z załącznikiem I do dyrektywy 92/43/EWG
Nazwa typu siedliska zgodnie z załącznikiem I do dyrektywy 92/43/EWG
Siedliska nadbrzeżne i słone
1130
Estuaria
1140
Muliste i piaszczyste płycizny przybrzeżne nieprzykryte wodą morską w czasie odpływu
1150
Laguny przybrzeżne
1310
Salicornia i inne rośliny jednoroczne kolonizujące muły i piaski
1320
Szuwary ze Spartina (Spartinion maritimae)
1330
Atlantyckie słone łąki (Glauco-Puccinellietalia maritimae)
1340
Kontynentalne słone łąki
1410
Śródziemnomorskie słone łąki (Juncetalia maritimi)
1420
Śródziemnomorskie i atlantyckie (południowe) halofilne zarośla (Sarcocornetea fruticosi)
1530
Pannońskie słone stepy i słone mokradła przybrzeżne (marsze)
1650
Borealne bałtyckie wąskie przesmyki
Podmokłe wrzosowiska i murawy torfowe
4010
Północnoatlantyckie podmokłe wrzosowiska z Erica tetralix
4020
Południowoatlantyckie podmokłe wrzosowiska z Erica ciliaris oraz Erica tetralix
6460
Murawy torfowe z Trodoos
Grzęzawiska, torfowiska i mokradła
7110
Czynne, żywe torfowiska wysokie
7120
Zdegradowane torfowiska wysokie (zdolne jeszcze do naturalnej regeneracji)
7130
Torfowiska wierzchowinowe
7140
Grzęzawiska przejściowe i trzęsawiska
7150
Depresje na podłożach torfowych Rhynchosporion
7160
Fennoskandyjskie bogate w składniki mineralne źródła i źródliska
7210
Mokradła z Cladium mariscus oraz gatunki Caricion davallianae
7220
Petryfikujące źródła tufowe z formacją (Cratoneurion)
7230
Alkaliczne mokradła
7240
Pionierskie formacje alpejskie Caricion bicoloris-atrofuscae
7310
Grzęzawiska Aapa
7320
Grzęzawiska Palsa
Lasy podmokłe
9080
Fennoskandyjskie liściaste lasy bagienne
91D0
Las bagienny

2.GRUPA 2: Użytki zielone i inne siedliska pastwiskowe

Kod typu siedliska zgodnie z załącznikiem I do dyrektywy 92/43/EWG
Nazwa typu siedliska zgodnie z załącznikiem I do dyrektywy 92/43/EWG
Siedliska nadbrzeżne i wydmowe
1630
Borealne bałtyckie łąki przybrzeżne
21A0
Piaszczyste niziny nadbrzeżne (machairs)
Siedliska wrzosowisk i zarośli
4030
Europejskie suche wrzosowiska
4040
Suche atlantyckie przybrzeżne wrzosowiska z Erica vagans
4090
Endemiczne górskie, śródziemnomorskie wrzosowiska z kolcolistem
5130
Formacje z Juniperus communis na wapiennych wrzosowiskach i użytkach zielonych
8240
Chodniki wapniowe
Murawy
6110
Murawy Alysso-Sedion albi na skrasowiałych lub zasadochłonnych skałach wapiennych
6120
Suche, piaszczyste, wapniste murawy
6130
Murawy trzcinnikowe z Violetalia calaminariae
6140
Pirenejskie murawy z Festuca eskia na podłożu krzemionkowym
6150
Alpejskie i borealne murawy krzemionkowe
6160
Iberyjskie górskie murawy z Festuca indigesta na podłożu krzemionkowym
6170
Alpejskie i subalpejskie murawy na podłożu wapiennym
6180
Makaronezyjskie murawy górskie
6190
Murawy pannońskie (Stipo-Festucetalia pallentis)
6210
Półnaturalne odmiany suchych muraw i zarośli na podłożach wapiennych (Festuco-Brometalia)
6220
Pseudostepy z trawami i roślinami jednorocznymi Thero-Brachypodietea
6230
Murawy z Nardus, bogate w gatunki, na podłożu krzemionkowym w strefach górskich (i podgórskich w Europie kontynentalnej)
6240
Subpannońskie murawy stepowe
6250
Pannońskie murawy stepowe na podłożu lessowym
6260
Pannońskie stepy piaszczyste
6270
Fennoskandyjskie nizinne bogate gatunkowo murawy suche do mezoicznych
6280
Nordyckie alvar i prekambryjskie wapienne płaskie skały
62A0
Wschodnie subśródziemnomorskie suche murawy (Scorzoneratalia villosae)
62B0
Cypryjskie murawy serpentynitofilne
62C0
Stepy pontyjsko-sarmackie
62D0
Mezyjskie górskie murawy acydofilne
6410
Łąki z Molinia na kredzie, torfie lub glinie (Molinion caeruleae)
6420
Śródziemnomorskie ziołorośla i łąki trzęślicowe Molinio-Holoschoenion
6510
Nizinne łąki kośne (Alopecurus pratensis, Sanguisorba officinalis)
6520
Górskie łąki kośne
Twardolistne spasane lasy (dehesas) i leśne łąki
6310
Twardolistne spasane lasy z Quercus spp.
6530
Fennoskandyjskie leśne łąki
9070
Fennoskandyjskie zalesione pastwiska

3.GRUPA 3: Siedliska rzeczne, jeziorne, aluwialne i nadrzeczne

Kod typu siedliska zgodnie z załącznikiem I do dyrektywy 92/43/EWG
Nazwa typu siedliska zgodnie z załącznikiem I do dyrektywy 92/43/EWG
Rzeki i jeziora
3110
Wody oligotroficzne, zawierające bardzo niewiele składników mineralnych na piaszczystych równinach (Littorelletalia uniflorae)
3120
Wody oligotroficzne, zawierające bardzo niewiele składników mineralnych Isoetes spp., na zachodnio-śródziemnomorskich piaszczystych równinach
3130
Oligotroficzne do mezotroficznych wody stojące z roślinnością Littorelletea uniflorae lub Isoëto-Nanojuncetea
3140
Twarde oligomezotroficzne wody z roślinnością bentosową formacji tzw. „łąki” ramienicowe (Chara spp.)
3150
Naturalne jeziora eutroficzne z roślinnością typu Magnopotamion lub Hydrocharition
3160
Naturalne jeziora i stawy dystroficzne
3170
Okresowe stawy obszaru śródziemnomorskiego
3180
Jeziora zimowe (Irlandia) Turloughs
3190
Jeziora z gipsem kresowym
31A0
Transylwańskie murawy lotosu przy ciepłych źródłach
3210
Fennoskandyjskie naturalne rzeki
3220
Rzeki alpejskie i roślinność zielna wzdłuż ich brzegów
3230
Rzeki alpejskie i ich roślinność krzewiasta z Myricaria germanica
3240
Rzeki alpejskie i ich roślinność krzewiasta z Salix elaeagnos
3250
Stale płynące rzeki obszaru śródziemnomorskiego z Glaucium flavum
3260
Pływające zbiorowiska wodnych jaskrów w rzekach równinnych i podgórskich z roślinnością Ranunculion fluitantis oraz Callitricho Batrachion
3270
Rzeki podgórskie z roślinnością Chenopodion rubri p.p. oraz Bidention p.p.
3280
Stale płynące rzeki obszaru śródziemnomorskiego z Paspalo-Agrostidion i wiszące zasłony z Salix oraz Populus alba
3290
Okresowo płynące rzeki obszaru śródziemnomorskiego z Paspalo-Agrostidion
32A0
Kaskady tufowe na rzekach krasowych w Górach Dynarskich
Łąki zalewowe
6430
Ziołorośla eutroficzne płaskowyżów, górskie i alpejskie
6440
Łąki zalewowe dolin rzek z Cnidion dubii
6450
Północne borealne łąki zalewowe
6540
Subśródziemnomorskie murawy z Molinio-Hordeion secalini
Lasy aluwialne/nadrzeczne
9160
Subatlantyckie i środkowoeuropejskie lasy dębowe lub grądowe z Carpinion betuli
91E0
Lasy aluwialne z Alnus glutinosa oraz Fraxinus excelsior (Alno-Padion, Alnion incanae, Salicion albae)
91F0
Nadbrzeżne lasy mieszane (łęgi) z Quercus robur, Ulmus laevis oraz Ulmus minor, Fraxinus excelsior lub Fraxinus angustifolia, nad dużymi rzekami (Ulmenion minoris)
92A0
Lasy galeriowe z Salix alba oraz Populus alba
92B0
Formacje nadrzeczne nad okresowymi ciekami wodnymi obszaru śródziemnomorskiego z Rhododendron ponticum, Salix i innymi
92C0
Lasy z Platanus orientalis oraz Liquidambar orientalis (Platanion orientalis)
92D0
Śródziemnomorskie lasy nadrzeczne i zarośla wawrzynolistne (Nerio-Tamaricetea oraz Securinegion tinctoriae)
9370
Gaje palmowe z Phoenix

4.GRUPA 4: Lasy

Kod typu siedliska zgodnie z załącznikiem I do dyrektywy 92/43/EWG
Nazwa typu siedliska zgodnie z załącznikiem I do dyrektywy 92/43/EWG
Lasy borealne
9010
Zachodnia tajga
9020
Fennoskandyjskie hemiborealne naturalne stare szerokolistne lasy liściaste (Quercus, Tilia, Acer, Fraxinus lub Ulmus) bogate w epifity
9030
Naturalne lasy pierwotnych etapów wybrzeża pagórkowatego
9040
Nordyckie subalpejskie/subarktyczne lasy z Betula pubescens spp. czerepanovii
9050
Fennoskandyjskie lasy z bogato występującymi ziołami z Picea abies
9060
Lasy iglaste na, lub połączone z glacjofluwialnymi ozami
Lasy umiarkowane
9110
Las bukowy Luzulo-Fagetum
9120
Atlantyckie acydofilne lasy bukowe z Ilex i czasami również z Taxus w podszycie (Quercion robori-petraeae lub Ilici-Fagenion)
9130
Las bukowy Asperulo-Fagetum
9140
Środkowoeuropejskie subalpejskie lasy bukowe z Acer oraz Rumex arifolius
9150
Środkowoeuropejskie lasy bukowe na podłożu wapiennym z Cephalanthero-Fagion
9170
Lasy grądowe z Galio-Carpinetum
9180
Lasy Tilio-Acerion na stromych zboczach, piargach i urwiskach
9190
Stare acydofilne lasy dębowe z Quercus robur na piaszczystych równinach
91A0
Stare lasy dębowe z Ilex oraz Blechnum na Wyspach Brytyjskich
91B0
Termofilne lasy z Fraxinus angustifolia
91G0
Pannońskie lasy z Quercus petraea oraz Carpinus betulus
91H0
Pannońskie lasy z Quercus pubescens
91I0
Euro-syberyjskie lasy stepowe z Quercus spp.
91J0
Lasy Taxus baccata na Wyspach Brytyjskich
91K0
Lasy iliryjskie z Fagus sylvatica (Aremonio-Fagion)
91L0
Iliryjskie lasy grądowe (Erythronio-Carpinion)
91M0
Pannońsko-bałkańskie lasy dębowe
91P0
Jodłowy bór mieszany (Abietetum polonicum)
91Q0
Zachodniokarpacki sosnowy bór z Pinus sylvestris
91R0
Dynaryjskie dolomickie lasy sosny zwyczajnej (Genisto januensis-Pinetum)
91S0
Zachodnio-pontycki las bukowy
91T0
Środkowoeuropejskie lasy sosny zwyczajnej z porostami
91U0
Lasy sosnowe stepów sarmackich
91V0
Lasy bukowe Dacji (Symphyto-Fagion)
91W0
Mezyjskie lasy bukowe
91X0
Lasy bukowe Dobrudży
91Y0
Dackie lasy grądowe
91Z0
Mezyjskie lasy z lipy srebrzystej
91AA
Wschodnie lasy dębowe
91BA
Mezyjskie lasy jodłowe
91CA
Rodopskie i bałkańskie lasy sosny zwyczajnej
Lasy śródziemnomorskie i makaronezyjskie
9210
Apenińskie lasy bukowe z Taxus oraz Ilex
9220
Apenińskie lasy bukowe z Abies alba oraz lasy bukowe z Abies nebrodensis
9230
Galicyjsko-portugalskie lasy dębowe z Quercus robur oraz Quercus pyrenaica
9240
Lasy z Quercus faginea oraz Quercus canariensis (Półwysep Iberyjski)
9250
Lasy z Quercus trojana
9260
Lasy z Castanea sativa
9270
Greckie lasy bukowe z Abies borisii-regis
9280
Lasy z Quercus frainetto
9290
Lasy Cupressus (Acero-Cupression)
9310
Egejskie lasy z Quercus brachyphylla
9320
Lasy z Olea oraz Ceratonia
9330
Lasy z Quercus suber
9340
Lasy z Quercus ilex oraz Quercus rotundifolia
9350
Lasy z Quercus macrolepis
9360
Makaronezyjskie laski wawrzynolistne (Laurus, Ocotea)
9380
Lasy z Ilex aquifolium
9390
Zarośla i niska roślinność leśna z Quercus alnifolia
93A0
Laski z Quercus infectoria (Anagyro foetidae-Quercetum infectoriae)
Górskie lasy iglaste
9410
Acydofilne lasy Picea poziomów górskich do alpejskich (Vaccinio-Piceetea)
9420
Lasy alpejskie z Larix decidua oraz/lub Pinus cembra
9430
Subalpejskie oraz górskie lasy z Pinus uncinata
9510
Południowoapenińskie lasy z Abies alba
9520
Lasy z Abies pinsapo
9530
(Sub-) Śródziemnomorskie lasy sosnowe z endemiczną sosną czarną
9540
Śródziemnomorskie lasy sosnowe z endemiczną sosną mezogejską
9550
Kanaryjskie endemiczne lasy sosnowe
9560
Endemiczne lasy śródziemmorskie z Juniperus spp.
9570
Lasy z Tetraclinis articulata
9580
Śródziemnomorskie lasy z Taxus baccata
9590
Lasy z Cedrus brevifolia (Cedrosetum brevifoliae)
95A0
Wysokogórskie śródziemnomorskie lasy z sosny zwyczajnej

5.GRUPA 5: Siedliska stepowe, siedliska wrzosowisk i zarośli

Kod typu siedliska zgodnie z załącznikiem I do dyrektywy 92/43/EWG
Nazwa typu siedliska zgodnie z załącznikiem I do dyrektywy 92/43/EWG
Słone i gipsowe stepy
1430
Iberyjskie halo-nitrofilne zarośla (Pegano-Salsoletea)
1510
Śródziemnomorskie stepy słone (Limonietalia)
1520
Iberyjskie stepy gipsowe (Gypsophiletalia)
Wrzosowiska i zarośla strefy umiarkowanej
4050
Endemiczne wrzosowiska makaronezyjskie
4060
Wrzosowiska alpejskie i borealne
4070
Zarośla z Pinus mugo oraz Rhododendron hirsutum (Mugo-Rhododendretum hirsuti)
4080
Subarktyczne zarośla wierzbowe z Salix spp.
40A0
Subkontynentalne zarośla pannońskie
40B0
Rodopskie zarośla wawrzynolistne z Potentilla fruticosa
40C0
Ponto-sarmackie liściaste zarośla wawrzynolistne
Zarośla twardolistne typu makia
5110
Stałe formacje z Buxus sempervirens na wapiennych zboczach skalnych (Berberidion p.p.)
5120
Górskie formacje z Cytisus purgans
5140
Formacje Cistus palhinhae na nadmorskich podmokłych wrzosowiskach
5210
Makia z Juniperus spp.
5220
Makia z Zyziphus
5230
Makia z Laurus nobilis
5310
Zarośla wawrzynolistne z Laurus nobilis
5320
Niskie formacje wilczomleczów w pobliżu klifów
5330
Śródziemnomorskie i półstepowe zarośla
5410
Frygana zachodniośródziemnomorska (Astragalo-Plantaginetum subulatae)
5420
Frygany Sarcopoterium spinosum
5430
Endemiczne formacje frygany Euphorbio-Verbascion

6.GRUPA 6: Siedliska skalne i wydmowe

Kod typu siedliska zgodnie z załącznikiem I do dyrektywy 92/43/EWG
Nazwa typu siedliska zgodnie z załącznikiem I do dyrektywy 92/43/EWG
Morskie wybrzeża klifowe, plaże i wysepki
1210
Jednoroczna roślinność przy linii przyboju
1220
Wieloletnia roślinność wybrzeży skalistych
1230
Porośnięte roślinnością klify wybrzeży atlantyckich i bałtyckich
1240
Porośnięte roślinnością klify wybrzeży śródziemnomorskich (z endemicznymi gatunkami Limonium spp.)
1250
Porośnięte roślinnością klify wybrzeży makaronezyjskich (roślinność endemiczna dla tych wybrzeży)
1610
Bałtyckie wyspy oz z roślinnością piaszczystych, kamiennych i żwirowych plaż oraz roślinnością strefy sublitoralnej
1620
Borealne bałtyckie wysepki i małe wyspy
1640
Borealne bałtyckie piaszczyste plaże z roślinnością wieloletnią
Wydmy przybrzeżne i śródlądowe
2110
Inicjalne stadia wydm wędrujących
2120
Wydmy wędrujące wzdłuż linii brzegowych z Ammophila arenaria („wydmy białe”)
2130
Ustabilizowane wydmy z roślinnością trawiastą („wydmy szare”)
2140
Ustabilizowane, bezwapniowe wydmy z Empetrum nigrum
2150
Ustabilizowane, bezwapniowe wydmy atlantyckie (Calluno-Ulicetea)
2160
Wydmy z Hippophaë rhamnoides
2170
Wydmy z Salix repens ssp. argentea (Salicion arenarieae)
2180
Porośnięte lasem wydmy wybrzeża atlantyckiego, kontynentalnego i borealnego
2190
Wilgotne obniżenia wydmowe
2210
Ustabilizowane wydmy piaszczyste Crucianellion maritimae
2220
Wydmy z Euphorbia terracina
2230
Wydmowe murawy Malcolmietalia
2240
Wydmowe murawy Brachypodietalia z roślinnością jednoroczną
2250
Zarośla jałowcowe na wydmach (Juniperus spp.)
2260
Wydmowe zarośla twardolistne Cisto-Lavenduletalia
2270
Wydmy porośnięte Pinus pinea i/lub Pinus pinaster
2310
Suche, piaszczyste wrzosowiska z Calluna i Genista
2320
Suche, piaszczyste wrzosowiska z Calluna i Empetrum nigrum
2330
Otwarte murawy wydm kontynentalnych z Corynephorus i Agrostis
2340
Pannońskie wydmy kontynentalne
91N0
Pannońskie zarośla na piaszczystych wydmach śródlądowych (Junipero-Populetum albae)
Siedliska skalne
8110
Krzemionkowe piargi poziomu górskiego do poziomu śniegu (Androsacetalia alpinae oraz Galeopsietalia ladani)
8120
Piargi na podłożu wapiennym i eutric poziomu górskiego do alpejskiego (Thlaspietea rotundifolii)
8130
Zachodniośródziemnomorskie i termofilne piargi
8140
Wchodnioeuropejskie piargi
8150
Środkowoeuropejskie wyżynne piargi na podłożu krzemionkowym
8160
Środkowoeuropejskie piargi na podłożu wapiennym poziomu wzgórz i poziomu górskiego
8210
Roślinność szczelin na skalnych zboczach o podłożu wapiennym
8220
Roślinność szczelin na skalnych zboczach o podłożu krzemionkowym
8230
Skała krzemianowa z pionierską roślinnością Sedo-Scleranthion lub Sedo albi-Veronicion dillenii
8310
Jaskinie nieudostępnione do zwiedzania
8320
Pola lawy i naturalne odkrywki
8340
Stałe lodowce

ZAŁĄCZNIK IIEKOSYSTEMY MORSKIE – TYPY SIEDLISK I GRUPY TYPÓW SIEDLISK, O KTÓRYCH MOWA W ART. 5 UST. 1 I 2

Poniższy wykaz obejmuje typy siedlisk morskich, o których mowa w art. 5 ust. 1 i 2, a także siedem grup tych typów siedlisk, a mianowicie: 1) skupiska trawy morskiej, 2) lasy makroalgowe, 3) skupiska skorupiaków, mięczaków i innych bezkręgowców wodnych, 4) skupiska krasnorostów, 5) skupiska gąbek, korali i koralowców, 6) kominy i wysięki oraz 7) miękkie osady (nie głębiej niż 1 000 metrów głębokości). Przedstawiono również powiązania z typami siedlisk wymienionymi w załączniku I do dyrektywy 92/43/EWG.

Zastosowanej klasyfikacji typów siedlisk morskich, zróżnicowanych według morskich regionów biogeograficznych, dokonuje się zgodnie z europejskim systemem informacji o przyrodzie (EUNIS), zmienionym w 2022 r. w odniesieniu do typologii siedlisk morskich przez EEA. Informacje na temat powiązanych siedlisk wymienionych w załączniku I do dyrektywy 92/43/EWG opierają się na kluczu powiązań opublikowanym przez EEA w 2021 r.EUNIS marine habitat classification [Klasyfikacja siedlisk morskich EUNIS] 2022. Europejska Agencja Środowiska.

1.Grupa 1: Skupiska trawy morskiej

Kod EUNIS
Nazwa typu siedliska EUNIS
Kod typu powiązanego siedliska zgodnie z załącznikiem I do dyrektywy 92/43/EWG
Atlantyk
MA522
Skupiska trawy morskiej na piasku atlantyckiego litoralu
1140; 1160.
MA623
Skupiska trawy morskiej na mule atlantyckiego litoralu
1140; 1160.
MB522
Skupiska trawy morskiej na piasku atlantyckiego infralitoralu
1110; 1150; 1160.
Morze Bałtyckie

MA332
Osad gruboziarnisty bałtyckiego hydrolitoralu charakteryzujący się roślinnością zanurzoną
1130; 1160; 1610; 1620.
MA432
Osad mieszany bałtyckiego hydrolitoralu charakteryzujący się roślinnością zanurzoną
1130; 1140; 1160; 1610.
MA532
Piasek bałtyckiego hydrolitoralu charakteryzujący się zanurzonymi roślinami ukorzenionymi
1130; 1140; 1160; 1610.
MA632
Muł bałtyckiego hydrolitoralu zdominowany przez zanurzone rośliny ukorzenione
1130; 1140; 1160; 1650.
MB332
Osad gruboziarnisty bałtyckiego infralitoralu charakteryzujący się zanurzonymi roślinami ukorzenionymi
1110; 1160.
MB432
Osad mieszany bałtyckiego infralitoralu charakteryzujący się zanurzonymi roślinami ukorzenionymi
1110; 1160; 1650.
MB532
Piasek bałtyckiego infralitoralu charakteryzujący się zanurzonymi roślinami ukorzenionymi
1110; 1130; 1150; 1160.
MB632
Osad mulisty bałtyckiego infralitoralu charakteryzujący się zanurzonymi roślinami ukorzenionymi
1130; 1150; 1160; 1650.
Morze Czarne

MB546
Trawa morska i kłączowate łąki alg na piaskach mulistych czarnomorskiego infralitoralu, na które wpływ ma woda słodka
1110; 1130; 1160.
MB547
Łąki trawy morskiej na umiarkowanie odsłoniętych czystych piaskach czarnomorskiego górnego infralitoralu
1110; 1160.
MB548
Łąki trawy morskiej na piaskach czarnomorskiego dolnego infralitoralu
1110; 1160.
Morze Śródziemne

MB252
Biocenoza Posidonia oceanica
1120.
MB2521
Ekomorfoza pasiastych łąk Posidonia oceanica
1120; 1130; 1160.
MB2522
Ekomorfoza łąk „rafy barierowej” Posidonia oceanica
1120; 1130; 1160.
MB2523
Facje martwych „mat” Posidonia oceanica bez widocznej epiflory
1120; 1130; 1160.
MB2524
Połączenie z Caulerpa prolifera na skupiskach Posidonia
1120; 1130; 1160.
MB5521
Połączenie z Cymodocea nodosa na piaskach drobnych o dobrej segregacji
1110; 1130; 1160.
MB5534
Połączenie z Cymodocea nodosa na powierzchniowych piaskach mulistych w wodach osłoniętych
1110; 1130; 1160.
MB5535
Połączenie z Zostera noltei na powierzchniowych piaskach mulistych w wodach osłoniętych
1110; 1130; 1160.
MB5541
Połączenie z Ruppia cirrhosa lub Ruppia maritima na piasku
1110; 1130; 1160.
MB5544
Połączenie z Zostera noltei w środowisku euryhalicznym i eurytermalnym na piasku
1110; 1130; 1160.
MB5545
Połączenie z Zostera marina w środowisku euryhalicznym i eurytermalnym
1110; 1130; 1160.

2.Grupa 2: Lasy makroalgowe

Kod EUNIS
Nazwa typu siedliska EUNIS
Kod typu powiązanego siedliska zgodnie z załącznikiem I do dyrektywy 92/43/EWG
Atlantyk
MA123
Zbiorowiska wodorostów morskich na skale atlantyckiego litoralu o pełnym zasoleniu
1160; 1170; 1130.
MA125
Morszczynowce na skale atlantyckiego litoralu o zmiennym zasoleniu
1170; 1130.
MB121
Zbiorowiska brunatnic i wodorostów morskich na skale atlantyckiego infralitoralu
1170; 1160.
MB123
Zbiorowiska brunatnic i wodorostów morskich na naruszonej lub ulegającej wpływowi osadów skale atlantyckiego infralitoralu
1170; 1160.
MB124
Zbiorowiska wodorostów morskich na skale atlantyckiego infralitoralu o zmiennym zasoleniu
1170; 1130; 1160.
MB321
Zbiorowiska brunatnic i wodorostów morskich na osadzie gruboziarnistym atlantyckiego infralitoralu
1160.
MB521
Zbiorowiska brunatnic i wodorostów morskich na piasku atlantyckiego infralitoralu
1160.
MB621
Zbiorowiska porośnięte roślinnością na mule atlantyckiego infralitoralu
1160.
Morze Bałtyckie

MA131
Skała i głazy bałtyckiego hydrolitoralu charakteryzujące się algami wieloletnimi
1160; 1170; 1130; 1610; 1620.
MB131
Algi wieloletnie na skale i głazach bałtyckiego infralitoralu
1170; 1160.
MB232
Dno bałtyckiego infralitoralu charakteryzujące się okruchami muszli
1160; 1110.
MB333
Osad gruboziarnisty bałtyckiego infralitoralu charakteryzujący się algami wieloletnimi
1110; 1160.
MB433
Osad mieszany bałtyckiego infralitoralu charakteryzujący się algami wieloletnimi
1110; 1130; 1160; 1170.
Morze Czarne

MB144
Zdominowana przez omułkowate odsłonięta skała czarnomorskiego górnego infralitoralu z morszczynowcami
1170; 1160.
MB149
Zdominowana przez omułkowate umiarkowanie odsłonięta skała czarnomorskiego górnego infralitoralu z morszczynowcami
1170; 1160.
MB14A
Morszczynowce i inne algi na osłoniętej skale czarnomorskiego górnego infralitoralu, dobrze oświetlone
1170; 1160.
Morze Śródziemne

MA1548
Połączenie z Fucus virsoides
1160; 1170.
MB1512
Połączenie z Cystoseira tamariscifolia i Saccorhiza polyschides
1170; 1160.
MB1513
Połączenie z Cystoseira amentacea (var. amentacea, var. stricta, var. spicata)
1170; 1160.
MB151F
Połączenie z Cystoseira brachycarpa
1170; 1160.
MB151G
Połączenie z Cystoseira crinita
1170; 1160.
MB151H
Połączenie z Cystoseira crinitophylla
1170; 1160.
MB151J
Połączenie z Cystoseira sauvageauana
1170; 1160.
MB151K
Połączenie z Cystoseira spinosa
1170; 1160.
MB151L
Połączenie z Sargassum vulgare
1170; 1160.
MB151M
Połączenie z Dictyopteris polypodioides
1170; 1160.
MB151W
Połączenie z Cystoseira compressa
1170; 1160.
MB1524
Połączenie z Cystoseira barbata
1170; 1160.
MC1511
Połączenie z Cystoseira zosteroides
1170; 1160.
MC1512
Połączenie z Cystoseira usneoides
1170; 1160.
MC1513
Połączenie z Cystoseira dubia
1170; 1160.
MC1514
Połączenie z Cystoseira corniculata
1170; 1160.
MC1515
Połączenie z Sargassum spp.
1170; 1160.
MC1518
Połączenie z Laminaria ochroleuca
1170; 1160.
MC3517
Połączenie z Laminaria rodriguezii na skupiskach detrytycznych
1160.

3.Grupa 3: Skupiska skorupiaków, mięczaków i innych bezkręgowców wodnych

Kod EUNIS
Nazwa typu siedliska EUNIS
Kod typu powiązanego siedliska zgodnie z załącznikiem I do dyrektywy 92/43/EWG
Atlantyk
MA122
Zbiorowiska Mytilus edulis lub wąsonogów na skale atlantyckiego litoralu narażonej na fale
1160; 1170.
MA124
Zbiorowiska omułków lub wąsonogów z wodorostami na skale atlantyckiego litoralu
1160; 1170.
MA227
Rafy małżowe w strefie atlantyckiego litoralu
1170; 1140.
MB222
Rafy małżowe w strefie atlantyckiego infralitoralu
1170; 1130; 1160.
MC223
Rafy małżowe w strefie atlantyckiego circalitoralu
1170.
Morze Bałtyckie

MB231
Bałtyckie dno infralitoralu zdominowane przez małże żyjące na powierzchni osadów
1170; 1160.
MC231
Bałtyckie dno circalitoralu zdominowane przez małże żyjące na powierzchni osadów
1170; 1160; 1110.
MD231
Biogeniczne dno bałtyckiego circalitoralu oddalonego od brzegu charakteryzujące się małżami żyjącymi na powierzchni osadów
1170.
MD232
Dno bałtyckiego circalitoralu oddalonego od brzegu z okruchami muszli, charakteryzujące się małżami
1170.
MD431
Dno mieszane bałtyckiego circalitoralu oddalonego od brzegu charakteryzujące się makroskopowymi strukturami biotycznymi na powierzchni osadów

MD531
Piasek bałtyckiego circalitoralu oddalonego od brzegu charakteryzujący się makroskopowymi strukturami biotycznymi na powierzchni osadów

MD631
Muł bałtyckiego circalitoralu oddalonego od brzegu charakteryzujący się małżami na powierzchni osadów

Morze Czarne

MB141
Zdominowana przez bezkręgowce skała czarnomorskiego dolnego infralitoralu
1170.
MB143
Zdominowana przez omułkowate odsłonięta skała czarnomorskiego górnego infralitoralu z algami listkowatymi (bez morszczynowców)
1170; 1160.
MB148
Zdominowana przez omułkowate umiarkowanie odsłonięta skała czarnomorskiego górnego infralitoralu z algami listkowatymi (innymi niż morszczynowce)
1170; 1160.
MB242
Skupiska omułków w strefie czarnomorskiego infralitoralu
1170; 1130; 1160.
MB243
Rafy ostrygowe na skale czarnomorskiego dolnego infralitoralu
1170.
MB642
Terygeniczne muły czarnomorskiego infralitoralu
1160.
MC141
Zdominowana przez bezkręgowce skała czarnomorskiego circalitoralu
1170.
MC241
Skupiska omułków na terygenicznych mułach czarnomorskiego circalitoralu
1170.
MC645
Płytkowodne muły czarnomorskiego dolnego circalitoralu

Morze Śródziemne

MA1544
Facje z Mytilus galloprovincialis w wodach wzbogaconych materią organiczną
1160; 1170.
MB1514
Facje z Mytilus galloprovincialis
1170; 1160.

Śródziemnomorskie skupiska ostryg infralitoralu

Śródziemnomorskie skupiska ostryg circalitoralu

4.Grupa 4: Skupiska krasnorostów

Kod EUNIS
Nazwa typu siedliska EUNIS
Kod typu powiązanego siedliska zgodnie z załącznikiem I do dyrektywy 92/43/EWG
Atlantyk
MB322
Skupiska krasnorostów na atlantyckim osadzie gruboziarnistym infralitoralu
1110; 1160.
MB421
Skupiska krasnorostów na atlantyckim osadzie mieszanym infralitoralu
1110; 1160.
MB622
Skupiska krasnorostów na atlantyckim osadzie mulistym infralitoralu
1110; 1160.
Morze Śródziemne

MB3511
Połączenie z rodolitami w gruboziarnistych piaskach i drobnych żwirach mieszanych przez fale
1110; 1160.
MB3521
Połączenie z rodolitami w gruboziarnistych piaskach i drobnych żwirach pod wpływem prądów dennych
1110; 1160.
MB3522
Połączenie z krasnorostami (= połączenie z Lithothamnion corallioides i Phymatolithon calcareum) na śródziemnomorskich gruboziarnistych piaskach i żwirze
1110; 1160.
MC3521
Połączenie z rodolitami na przybrzeżnych dnach detrytycznych
1110.
MC3523
Połączenie z krasnorostami (Lithothamnion corallioides i Phymatholithon calcareum) na przybrzeżnych dnach dendrytycznych
1110.

5.Grupa 5: Skupiska gąbek, korali i koralowców

Kod EUNIS
Nazwa typu siedliska EUNIS
Kod typu powiązanego siedliska zgodnie z załącznikiem I do dyrektywy 92/43/EWG
Atlantyk
MC121
Torfowe zbiorowiska fauny na skale atlantyckiego circalitoralu
1170.
MC124
Zbiorowiska fauny na skale atlantyckiego circalitoralu o zmiennym zasoleniu
1170; 1130.
MC126
Zbiorowiska z jaskiń i nawisów atlantyckiego circalitoralu
8330; 1170.
MC222
Zimnowodne rafy koralowe w strefie atlantyckiego circalitoralu
1170.
MD121
Zbiorowiska gąbek na skale atlantyckiego circalitoralu oddalonego od brzegu
1170.
MD221
Zimnowodne rafy koralowe w strefie atlantyckiego circalitoralu oddalonego od brzegu
1170.
ME122
Zbiorowiska gąbek na skale atlantyckiego górnego batialu
1170.
ME123
Mieszane zimnowodne zbiorowiska koralowe na skale atlantyckiego górnego batialu
1170.
ME221
Zimnowodna rafa koralowa atlantyckiego górnego batialu
1170.
ME322
Mieszane zimnowodne zbiorowisko koralowe na osadzie gruboziarnistym atlantyckiego górnego batialu

ME324
Agregacja gąbek na osadzie gruboziarnistym atlantyckiego górnego batialu

ME422
Agregacja gąbek na osadzie mieszanym atlantyckiego górnego batialu

ME623
Agregacja gąbek na mule atlantyckiego górnego batialu

ME624
Wzniesione pola koralowców na mule atlantyckiego górnego batialu

MF121
Mieszane zimnowodne zbiorowisko koralowe na skale atlantyckiego dolnego batialu
1170.
MF221
Zimnowodna rafa koralowa atlantyckiego dolnego batialu
1170.
MF321
Mieszane zimnowodne zbiorowisko koralowe na osadzie gruboziarnistym atlantyckiego dolnego batialu

MF622
Agregacja gąbek na mule atlantyckiego dolnego batialu

MF623
Wzniesione pola koralowców na mule atlantyckiego dolnego batialu

Morze Bałtyckie

MB138
Skała i głazy bałtyckiego infralitoralu charakteryzujące się gąbkami żyjącymi na powierzchni osadów
1170; 1160.
MB43A
Osad mieszany bałtyckiego infralitoralu charakteryzujący się gąbkami żyjącymi na powierzchni osadów (Porifera)
1160; 1170.
MC133
Skała i głazy bałtyckiego circalitoralu charakteryzujące się parzydełkowcami żyjącymi na powierzchni osadów
1170; 1160.
MC136
Skała i głazy bałtyckiego circalitoralu charakteryzujące się gąbkami żyjącymi na powierzchni osadów
1170; 1160.
MC433
Osad mieszany bałtyckiego circalitoralu charakteryzujący się parzydełkowcami żyjącymi na powierzchni osadów
1160; 1170.
MC436
Osad mieszany bałtyckiego circalitoralu charakteryzujący się gąbkami żyjącymi na powierzchni osadów
1160.
Morze Czarne

MD24
Siedliska biogeniczne czarnomorskiego circalitoralu oddalonego od brzegu
1170.
ME14
Skała czarnomorskiego górnego batialu
1170.
ME24
Siedlisko biogeniczne czarnomorskiego górnego batialu
1170.
MF14
Skała czarnomorskiego dolnego batialu
1170.
Morze Śródziemne

MB151E
Facje z Cladocora caespitosa
1170; 1160.
MB151Q
Facje z Astroides calycularis
1170; 1160.
MB151α
Facje i połączenie biocenozy koralowców (w enklawie)
1170; 1160.
MC1519
Facje z Eunicella cavolini
1170; 1160.
MC151A
Facje z Eunicella singularis
1170; 1160.
MC151B
Facje z Paramuricea clavata
1170; 1160.
MC151E
Facje z Leptogorgia sarmentosa
1170; 1160.
MC151F
Facje z Anthipatella subpinnata i nielicznymi krasnorostami
1170; 1160.
MC151G
Facje z masywnymi gąbkami i nielicznymi krasnorostami
1170; 1160.
MC1522
Facje z Corallium rubrum
8330; 1170.
MC1523
Facje z Leptopsammia pruvoti
8330; 1170.
MC251
Platformy koralowców
1170.
MC6514
Facje klejącego mułu z Alcyonium palmatum i Parastichopus regalis na mule circalitoralu
1160.
MD151
Biocenoza skały na krawędzi szelfu śródziemnomorskiego
1170.
MD25
Siedliska biogeniczne śródziemnomorskiego circalitoralu oddalonego od brzegu
1170.
MD6512
Facje klejącego mułu z Alcyonium palmatum i Parastichopus regalis na mule dolnego circalitoralu

ME1511
Rafy Lophelia pertusa śródziemnomorskiego górnego batialu
1170.
ME1512
Rafy Madrepora oculata śródziemnomorskiego górnego batialu
1170.
ME1513
Rafy Madrepora oculata i Lophelia pertusa śródziemnomorskiego górnego batialu
1170.
ME6514
Facje z Pheronema carpenteri śródziemnomorskiego górnego batialu

MF1511
Rafy Lophelia pertusa śródziemnomorskiego dolnego batialu
1170.
MF1512
Rafy Madrepora oculata śródziemnomorskiego dolnego batialu
1170.
MF1513
Rafy Madrepora oculata i Lophelia pertusa śródziemnomorskiego dolnego batialu
1170.
MF6511
Facje piaszczystych mułów z Thenea muricata śródziemnomorskiego dolnego batialu

MF6513
Facje zbitych mułów z Isidella elongata śródziemnomorskiego dolnego batialu

6.Grupa 6: Kominy i wysięki

Kod EUNIS
Nazwa typu siedliska EUNIS
Kod typu powiązanego siedliska zgodnie z załącznikiem I do dyrektywy 92/43/EWG
Atlantyk
MB128
Kominy i wysięki w skale atlantyckiego infralitoralu
1170; 1160; 1180.
MB627
Kominy i wysięki w mule atlantyckiego infralitoralu
1130; 1160.
MC127
Kominy i wysięki w skale atlantyckiego circalitoralu
1170; 1180.
MC622
Kominy i wysięki w mule atlantyckiego circalitoralu
1160.
MD122
Kominy i wysięki na skale atlantyckiego circalitoralu oddalonego od brzegu
1170.
MD622
Kominy i wysięki w mule atlantyckiego circalitoralu oddalonego od brzegu

7.Grupa 7: Miękkie osady (nie głębiej niż 1 000 metrów głębokości)

Kod EUNIS
Nazwa typu siedliska EUNIS
Kod typu powiązanego siedliska zgodnie z załącznikiem I do dyrektywy 92/43/EWG
Atlantyk
MA32
Osad gruboziarnisty atlantyckiego litoralu
1130; 1160.
MA42
Osad mieszany atlantyckiego litoralu
1130; 1140; 1160.
MA52
Piasek atlantyckiego litoralu
1130; 1140; 1160.
MA62
Muł atlantyckiego litoralu
1130; 1140; 1160.
MB32
Osad gruboziarnisty atlantyckiego infralitoralu
1110; 1130; 1160.
MB42
Osad mieszany atlantyckiego infralitoralu
1110; 1130; 1150; 1160.
MB52
Piasek atlantyckiego infralitoralu
1110; 1130; 1150; 1160.
MB62
Muł atlantyckiego infralitoralu
1110; 1130; 1160.
MC32
Osad gruboziarnisty atlantyckiego circalitoralu
1110; 1160.
MC42
Osad mieszany atlantyckiego circalitoralu
1110; 1160.
MC52
Piasek atlantyckiego circalitoralu
1110; 1160.
MC62
Muł atlantyckiego circalitoralu
1160.
MD32
Osad gruboziarnisty atlantyckiego circalitoralu oddalonego od brzegu

MD42
Osad mieszany atlantyckiego circalitoralu oddalonego od brzegu

MD52
Piasek atlantyckiego circalitoralu oddalonego od brzegu

MD62
Muł atlantyckiego circalitoralu oddalonego od brzegu

ME32
Osad gruboziarnisty atlantyckiego górnego batialu

ME42
Osad mieszany atlantyckiego górnego batialu

ME52
Piasek atlantyckiego górnego batialu

ME62
Muł atlantyckiego górnego batialu

MF32
Osad gruboziarnisty atlantyckiego dolnego batialu

MF42
Osad mieszany atlantyckiego dolnego batialu

MF52
Piasek atlantyckiego dolnego batialu

MF62
Muł atlantyckiego dolnego batialu

Morze Bałtyckie

MA33
Osad gruboziarnisty bałtyckiego hydrolitoralu
1130; 1160; 1610; 1620.
MA43
Osad mieszany bałtyckiego hydrolitoralu
1130; 1140; 1160; 1610.
MA53
Piasek bałtyckiego hydrolitoralu
1130; 1140; 1160; 1610.
MA63
Muł bałtyckiego hydrolitoralu
1130; 1140; 1160; 1650.
MB33
Osad gruboziarnisty bałtyckiego infralitoralu
1110; 1150; 1160.
MB43
Osad mieszany bałtyckiego infralitoralu
1110; 1130; 1150; 1160; 1170; 1650.
MB53
Piasek bałtyckiego infralitoralu
1110; 1130; 1150; 1160.
MB63
Muł bałtyckiego infralitoralu
1130; 1150; 1160; 1650.
MC33
Osad gruboziarnisty bałtyckiego circalitoralu
1110; 1160.
MC43
Osad mieszany bałtyckiego circalitoralu
1160; 1170.
MC53
Piasek bałtyckiego circalitoralu
1110; 1160.
MC63
Muł bałtyckiego circalitoralu
1160; 1650.
MD33
Osad gruboziarnisty bałtyckiego circalitoralu oddalonego od brzegu

MD43
Osad mieszany bałtyckiego circalitoralu oddalonego od brzegu

MD53
Piasek bałtyckiego circalitoralu oddalonego od brzegu

MD63
Muł bałtyckiego circalitoralu oddalonego od brzegu

Morze Czarne

MA34
Osad gruboziarnisty czarnomorskiego litoralu
1160.
MA44
Osad mieszany czarnomorskiego litoralu
1130; 1140; 1160.
MA54
Piasek czarnomorskiego litoralu
1130; 1140; 1160.
MA64
Muł czarnomorskiego litoralu
1130; 1140; 1160.
MB34
Osad gruboziarnisty czarnomorskiego infralitoralu
1110; 1160.
MB44
Osad mieszany czarnomorskiego infralitoralu
1110; 1170.
MB54
Piasek czarnomorskiego infralitoralu
1110; 1130; 1160.
MB64
Muł czarnomorskiego infralitoralu
1130; 1160.
MC34
Osad gruboziarnisty czarnomorskiego circalitoralu
1160.
MC44
Osad mieszany czarnomorskiego circalitoralu

MC54
Piasek czarnomorskiego circalitoralu
1160.
MC64
Muły czarnomorskiego circalitoralu
1130; 1160.
MD34
Osad gruboziarnisty czarnomorskiego circalitoralu oddalonego od brzegu

MD44
Osad mieszany czarnomorskiego circalitoralu oddalonego od brzegu

MD54
Piasek czarnomorskiego circalitoralu oddalonego od brzegu

MD64
Muł czarnomorskiego circalitoralu oddalonego od brzegu

Morze Śródziemne

MA35
Osad gruboziarnisty śródziemnomorskiego litoralu
1160; 1130.
MA45
Osad mieszany śródziemnomorskiego litoralu
1140; 1160.
MA55
Piasek śródziemnomorskiego litoralu
1130; 1140; 1160.
MA65
Muł śródziemnomorskiego litoralu
1130; 1140; 1150; 1160.
MB35
Osad gruboziarnisty śródziemnomorskiego infralitoralu
1110; 1160.
MB45
Osad mieszany śródziemnomorskiego infralitoralu

MB55
Piasek śródziemnomorskiego infralitoralu
1110; 1130; 1150; 1160.
MB65
Muł śródziemnomorskiego infralitoralu
1130; 1150.
MC35
Osad gruboziarnisty śródziemnomorskiego circalitoralu
1110; 1160.
MC45
Osad mieszany śródziemnomorskiego circalitoralu

MC55
Piasek śródziemnomorskiego circalitoralu
1110; 1160.
MC65
Muł śródziemnomorskiego circalitoralu
1130; 1160.
MD35
Osad gruboziarnisty śródziemnomorskiego circalitoralu oddalonego od brzegu

MD45
Osad mieszany śródziemnomorskiego circalitoralu oddalonego od brzegu

MD55
Piasek śródziemnomorskiego circalitoralu oddalonego od brzegu

MD65
Muł śródziemnomorskiego circalitoralu oddalonego od brzegu

ME35
Osad gruboziarnisty śródziemnomorskiego górnego batialu

ME45
Osad mieszany śródziemnomorskiego górnego batialu

ME55
Piasek śródziemnomorskiego górnego batialu

ME65
Muł śródziemnomorskiego górnego batialu

MF35
Osad gruboziarnisty śródziemnomorskiego dolnego batialu

MF45
Osad mieszany śródziemnomorskiego dolnego batialu

MF55
Piasek śródziemnomorskiego dolnego batialu

MF65
Muł śródziemnomorskiego dolnego batialu

ZAŁĄCZNIK IIIGATUNKI MORSKIE, O KTÓRYCH MOWA W ART. 5 UST. 5

1)piła karłowata (Pristis clavata);

2)piła drobnozębna (Pristis pectinata);

3)piła zwyczajna (Pristis pristis);

4)długoszpar (Cetorhinus maximus) i żarłacz biały (Carcharodon carcharias);

5)kolczak smukły (Etmopterus pusillus);

6)Mobula alfredi;

7)manta (Mobula birostris);

8)mobula śródziemnomorska (Mobula mobular);

9)Mobula rochebrunei;

10)Mobula japanica;

11) Mobula thurstoni;

12)Mobula eregoodootenkee;

13)Mobula tarapacana;

14)Mobula kuhlii;

15)Mobula hypostoma;

16)raja czarnobrzucha (Dipturus nidarosiensis);

17)raja siwa (Rostroraja alba);

18)rochowate (Rhinobatidae);

19)anioł morski (Squatina squatina);

20)łosoś atlantycki (Salmo salar);

21)troć wędrowna (Salmo trutta);

22)sieja ostropyska (Coregonus oxyrhynchus).

ZAŁĄCZNIK IVWYKAZ WSKAŹNIKÓW RÓŻNORODNOŚCI BIOLOGICZNEJ DLA EKOSYSTEMÓW ROLNICZYCH, O KTÓRYCH MOWA W ART. 11 UST. 2

Wskaźnik
Opis, jednostki i metodyka określania i monitorowania wskaźnika
Wskaźnik dotyczący motyli na użytkach zielonych
Opis: wskaźnik ten obejmuje gatunki uznawane za charakterystyczne dla europejskich użytków zielonych i występujące w znacznej części Europy, które objęte są większością programów monitorowania motyli. Opiera się on na średniej geometrycznej trendów w odniesieniu do gatunków.
Jednostka: wskaźnik.
Metodyka: opracowana i wykorzystywana przez Butterfly Conservation Europe, Van Swaay, C.A.M, Assessing Butterflies in Europe – Butterfly Indicators 1990–2018, [Ocena motyli w Europie – wskaźniki dotyczące motyli], Sprawozdanie techniczne, Butterfly Conservation Europe, 2020.
Zasoby węgla organicznego w glebach mineralnych gruntów uprawnych
Opis: wskaźnik ten opisuje zasoby węgla organicznego w glebach mineralnych gruntów uprawnych na głębokości od 0 do 30 cm.
Jednostka: tona węgla organicznego/ha.
Metodyka: określona w załączniku V do rozporządzenia (UE) 2018/1999 zgodnie z wytycznymi IPCC dotyczącymi krajowych wykazów gazów cieplarnianych z 2006 r. i poparta Badaniem terenowym użytkowania gruntów i pokrycia terenu (LUCAS) – gleby, Jones A. i in., LUCAS Soil 2022, sprawozdanie techniczne JRC, Urząd Publikacji Unii Europejskiej, 2021.
Udział gruntów rolnych z elementami krajobrazu o wysokiej różnorodności
Opis: Elementy krajobrazu o dużej różnorodności, takie jak strefy buforowe, żywopłoty, pojedyncze drzewa lub grupy drzew, rzędy drzew, miedze śródpolne, skrawki ziemi, rowy, strumienie, małe tereny podmokłe, tarasy, kopce kamienne, kamienne ściany, małe stawy i elementy związane z kulturą, to elementy trwałej naturalnej lub półnaturalnej roślinności występujące w kontekście rolniczym, które zapewniają usługi ekosystemowe i wsparcie dla różnorodności biologicznej.
W tym celu elementy krajobrazu muszą podlegać jak najmniejszym negatywnym zakłóceniom zewnętrznym, aby zapewnić bezpieczne siedliska dla różnych taksonów, a zatem muszą spełniać następujące warunki:
a)nie mogą być wykorzystywane na potrzeby produkcyjne w rolnictwie (w tym do wypasu ani produkcji paszy), chyba że takie wykorzystanie jest niezbędne do zachowania różnorodności biologicznej, oraz
b)nie powinny być poddawane nawożeniu ani działaniu pestycydów, z wyjątkiem niskonakładowego nawożenia niewielkimi dawkami stałych nawozów naturalnych.
Grunty ugorowane, w tym tymczasowo, można uznać za elementy krajobrazu o wysokiej różnorodności, jeżeli spełniają kryteria a) i b) akapitu drugiego. Drzewa produktywne stanowiące część zrównoważonych systemów rolno-leśnych lub drzewa w ekstensywnych starych sadach na trwałych użytkach zielonych i elementy produktywne w żywopłotach ▌ można również uznać za elementy krajobrazu o wysokiej różnorodności, jeżeli spełniają kryterium b) akapitu drugiego oraz jeżeli zbiory odbywają się tylko w momentach, w których nie zagraża to wysokiemu poziomowi różnorodności biologicznej.

Jednostka: procent (udział wykorzystywanej powierzchni użytków rolnych).
Metodyka: opracowana w ramach wskaźnika I.21, załącznik I do rozporządzenia (UE) 2021/2115, w oparciu o najnowszą zaktualizowaną wersję LUCAS w odniesieniu do elementów krajobrazu, Ballin M. i in., Redesign sample for Land Use/Cover Area Framework Survey (LUCAS) [Zmodyfikowana próba na potrzeby badania terenowego użytkowania gruntów i pokrycia terenu (LUCAS)], Eurostat 2018, oraz w odniesieniu do gruntów ugorowanych Farm Structure, Reference Metadata in Single Integrated Metadata Structure [Struktura gospodarstw rolnych, metadane referencyjne w jednolitej zintegrowanej strukturze metadanych], publikacja online, Eurostat oraz, w stosownych przypadkach, w odniesieniu do elementów krajobrazu o wysokiej różnorodności nieobjętych powyższą metodyką, metodyka opracowana przez państwa członkowskie zgodnie z art. 11 ust. 7 niniejszego rozporządzenia.
Metodyka LUCAS jest regularnie aktualizowana w celu zwiększenia wiarygodności danych wykorzystywanych w Unii i na szczeblu krajowym przez państwa członkowskie przy wdrażaniu krajowych planów odbudowy zasobów przyrodniczych.

ZAŁĄCZNIK VWSKAŹNIK LICZEBNOŚCI POSPOLITYCH PTAKÓW KRAJOBRAZU ROLNICZEGO NA POZIOMIE KRAJOWYM

Opis

Wskaźnik liczebności pospolitych ptaków krajobrazu rolniczego podsumowuje trendy populacji pospolitych i powszechnie występujących ptaków krajobrazu rolniczego i ma służyć jako wskaźnik zastępczy do oceny stanu różnorodności biologicznej ekosystemów rolniczych w Europie. Krajowy wskaźnik liczebności pospolitych ptaków krajobrazu rolniczego to złożony, wielogatunkowy wskaźnik, który mierzy tempo zmian względnej liczebności gatunków ptaków krajobrazu rolniczego na wybranych obszarach objętych badaniami na poziomie krajowym. Wskaźnik ten opiera się na specjalnie wybranych gatunkach zależnych od siedlisk krajobrazu rolniczego, wykorzystywanych w celach żerowania, gniazdowania lub w obu tych celach. Krajowe wskaźniki liczebności pospolitych ptaków krajobrazu rolniczego opierają się na zestawach gatunków, które są istotne dla każdego państwa członkowskiego. Krajowy wskaźnik liczebności pospolitych ptaków krajobrazu rolniczego oblicza się w odniesieniu do roku bazowego, w którym wartość indeksu jest zazwyczaj ustalana na 100. Wartości trendu odzwierciedlają ogólną zmianę wielkości populacji uwzględnionych ptaków krajobrazu rolniczego na przestrzeni lat.

Metodyka: Brlík i in. (2021): Long-term and large-scale multispecies dataset tracking population changes of common European breeding birds (Długoterminowy i wielkoskalowy zestaw danych wielogatunkowych monitorujący zmiany populacji pospolitych europejskich ptaków lęgowych). Sci Data 8, 21. https://doi.org/10.1038/s41597-021-00804-2

„Państwa członkowskie o historycznie bardziej uszczuplonych populacjach ptaków krajobrazu rolniczego” oznaczają państwa członkowskie, w których połowa lub więcej gatunków przyczyniających się do krajowego indeksu powszechnie występujących ptaków krajobrazu rolniczego wykazuje ujemny długoterminowy trend populacji. W państwach członkowskich, w których informacje na temat długoterminowych trendów populacji niektórych gatunków nie są dostępne, wykorzystuje się informacje na temat europejskiego stanu gatunków.

Te państwa członkowskie to:

Czechy

Dania

Niemcy

Estonia

Hiszpania

Francja

Włochy

Luksemburg

Węgry

Niderlandy

Finlandia

„Państwa członkowskie o historycznie mniej uszczuplonych populacjach ptaków krajobrazu rolniczego” oznaczają państwa członkowskie, w których mniej niż połowa gatunków przyczyniających się do krajowego wspólnego indeksu ptaków krajobrazu rolniczego wykazuje ujemny długoterminowy trend populacji. W państwach członkowskich, w których informacje na temat długoterminowych trendów populacji niektórych gatunków nie są dostępne, wykorzystuje się informacje na temat europejskiego stanu gatunków.

Te państwa członkowskie to:

Belgia

Bułgaria

Irlandia

Grecja

Chorwacja

Cypr

Łotwa

Litwa

Malta

Austria

Polska

Portugalia

Rumunia

Słowenia

Słowacja

Szwecja

Wykaz gatunków wykorzystywanych na potrzeby indeksu pospolitych ptaków krajobrazu rolniczego w państwach członkowskich

Belgia – Flandria
Belgia – Walonia
Alauda arvensis
Alauda arvensis
Anthus pratensis
Anthus pratensis
Emberiza citrinella
Corvus frugilegus
Falco tinnunculus
Emberiza citrinella
Haematopus ostralegus
Falco tinnunculus
Hirundo rustica
Hirundo rustica
Limosa limosa
Lanius collurio
Linaria cannabina
Linaria cannabina
Motacilla flava
Miliaria calandra
Numenius arquata
Motacilla flava
Passer montanus
Passer montanus
Perdix perdix
Perdix perdix
Saxicola torquatus
Saxicola torquatus
Sylvia communis
Streptopelia turtur
Vanellus vanellus
Sturnus vulgaris

Sylvia communis

Vanellus vanellus

Bułgaria
Alauda arvensis
Carduelis carduelis
Coturnix coturnix
Corvus frugilegus
Emberiza hortulana
Emberiza melanocephala
Falco tinnunculus
Galerida cristata
Hirundo rustica
Lanius collurio
Linaria cannabina
Miliaria calandra
Motacilla flava
Perdix perdix
Passer montanus
Sylvia communis
Streptopelia turtur
Sturnus vulgaris
Upupa epops

Czechy
Alauda arvensis
Anthus pratensis
Ciconia ciconia
Corvus frugilegus
Emberiza citrinella
Falco tinnunculus
Hirundo rustica
Lanius collurio
Linaria cannabina
Miliaria calandra
Motacilla flava
Passer montanus
Perdix perdix
Saxicola rubetra
Saxicola torquatus
Serinus serinus
Streptopelia turtur
Sturnus vulgaris
Sylvia communis
Vanellus vanellus

Dania
Alauda arvensis
Anthus pratensis
Carduelis carduelis
Corvus corone
Corvus frugilegus
Emberiza citrinella
Falco tinnunculus
Gallinago gallinago
Hirundo rustica
Lanius collurio
Linaria cannabina
Miliaria calandra
Motacilla alba
Motacilla flava
Oenanthe oenanthe
Passer montanus
Perdix perdix
Saxicola rubetra
Sylvia communis
Sylvia curruca
Turdus pilaris
Vanellus vanellus

Niemcy
Alauda arvensis
Athene noctua
Emberiza citrinella
Lanius collurio
Limosa limosa
Lullula arborea
Miliaria calandra
Milvus milvus
Saxicola rubetra
Vanellus vanellus

Estonia
Alauda arvensis
Anthus pratensis
Corvus frugilegus
Emberiza citrinella
Hirundo rustica
Lanius collurio
Linaria cannabina
Motacilla flava
Passer montanus
Saxicola rubetra
Streptopelia turtur
Sturnus vulgaris
Sylvia communis
Vanellus vanellus

Irlandia
Carduelis carduelis
Columba oenas
Columba palumbus
Corvus cornix
Corvus frugilegus
Corvus monedula
Emberiza citrinella
Falco tinnunculus
Fringilla coelebs
Hirundo rustica
Chloris chloris
Linaria cannabina
Motacilla alba
Passer domesticus
Phasianus colchicus
Pica pica
Saxicola torquatus
Sturnus vulgaris

Grecja
Alauda arvensis
Apus apus
Athene noctua
Calandrella brachydactyla
Carduelis carduelis
Carduelis chloris
Ciconia ciconia
Corvus corone
Corvus monedula
Delichon urbicum
Emberiza cirlus
Emberiza hortulana
Emberiza melanocephala
Falco naumanni
Falco tinnunculus
Galerida cristata
Hirundo daurica
Hirundo rustica
Lanius collurio
Lanius minor
Lanius senator
Linaria cannabina
Lullula arborea
Luscinia megarhynchos
Melanocorypha calandra
Miliaria calandra
Motacilla flava
Oenanthe hispanica
Oenanthe oenanthe
Passer domesticus
Passer hispaniolensis
Passer montanus
Pica pica
Saxicola rubetra
Saxicola torquatus
Streptopelia decaocto
Streptopelia turtur
Sturnus vulgaris
Sylvia melanocephala
Upupa epops

Hiszpania
Alauda arvensis
Alectoris rufa
Athene noctua
Calandrella brachydactyla
Carduelis carduelis
Cisticola juncidis
Corvus monedula
Coturnix coturnix
Emberiza calandra
Falco tinnunculus
Galerida cristata
Hirundo rustica
Linaria cannabina
Melanocorypha calandra
Merops apiaster
Oenanthe hispanica
Passer domesticus
Passer montanus
Pica pica
Pterocles orientalis
Streptopelia turtur
Sturnus unicolor
Tetrax tetrax
Upupa epops

Francja
Alauda arvensis
Alectoris rufa
Anthus campestris
Anthus pratensis
Buteo buteo
Corvus frugilegus
Coturnix coturnix
Emberiza cirlus
Emberiza citrinella
Emberiza hortulana
Falco tinnunculus
Galerida cristata
Lanius collurio
Linaria cannabina
Lullula arborea
Melanocorypha calandra
Motacilla flava
Oenanthe oenanthe
Perdix perdix
Saxicola torquatus
Saxicola rubetra
Sylvia communis
Upupa epops
Vanellus vanellus

Chorwacja
Alauda arvensis
Anthus campestris
Anthus trivialis
Carduelis carduelis
Coturnix coturnix
Emberiza cirlus
Emberiza citrinella
Emberiza melanocephala
Falco tinnunculus
Galerida cristata
Jynx torquilla
Lanius collurio
Lanius senator
Linaria cannabina
Lullula arborea
Luscinia megarhynchos
Miliaria calandra
Motacilla flava
Oenanthe hispanica
Oriolus oriolus
Passer montanus
Pica pica
Saxicola rubetra
Saxicola torquatus
Streptopelia turtur
Sylvia communis
Upupa epops
Vanellus vanellus

Włochy
Alauda arvensis
Anthus campestris
Calandrella brachydactyla
Carduelis carduelis
Carduelis chloris
Corvus cornix
Emberiza calandra
Emberiza hortulana
Falco tinnunculus
Galerida cristata
Hirundo rustica
Jynx torquilla
Lanius collurio
Luscinia megarhynchos
Melanocorypha calandra
Motacilla alba
Motacilla flava
Oriolus oriolus
Passer domesticus italiae
Passer hispaniolensis
Passer montanus
Pica pica
Saxicola torquatus
Serinus serinus
Streptopelia turtur
Sturnus unicolor
Sturnus vulgaris
Upupa epops

Cypr
Alectoris chukar
Athene noctua
Carduelis carduelis
Cisticola juncidis
Clamator glandarius
Columba palumbus
Coracias garrulus
Corvus corone cornix
Coturnix coturnix
Emberiza calandra
Emberiza melanocephala
Falco tinnunculus
Francolinus francolinus
Galerida cristata
Hirundo rustica
Chloris chloris
Iduna pallida
Linaria cannabina
Oenanthe cypriaca
Parus major
Passer hispaniolensis
Pica pica
Streptopelia turtur
Sylvia conspicillata
Sylvia melanocephala

Łotwa
Acrocephalus palustris
Alauda arvensis
Anthus pratensis
Carduelis carduelis
Carpodacus erythrinus
Ciconia ciconia
Crex crex
Emberiza citrinella
Lanius collurio
Locustella naevia
Motacilla flava
Passer montanus
Saxicola rubetra
Sturnus vulgaris
Sylvia communis
Vanellus vanellus

Litwa
Alauda arvensis
Anthus pratensis
Carduelis carduelis
Ciconia ciconia
Crex crex
Emberiza citrinella
Hirundo rustica
Lanius collurio
Motacilla flava
Passer montanus
Saxicola rubetra
Sturnus vulgaris
Sylvia communis
Vanellus vanellus

Luksemburg
Alauda arvensis
Emberiza citrinella
Lanius collurio
Linaria cannabina
Passer montanus
Saxicola torquatus
Sylvia communis

Węgry
Alauda arvensis
Anthus campestris
Coturnix coturnix
Emberiza calandra
Falco tinnunculus
Galerida cristata
Lanius collurio
Lanius minor
Locustella naevia
Merops apiaster
Motacilla flava
Perdix perdix
Sturnus vulgaris
Sylvia communis
Sylvia nisoria
Vanellus vanellus

Malta
Calandrella brachydactyla
Linaria cannabina
Cettia cetti
Cisticola juncidis
Coturnix coturnix
Emberiza calandra
Lanius senator
Monticola solitarius
Passer hispaniolensis
Passer montanus
Serinus serinus
Streptopelia decaocto
Streptopelia turtur
Sturnus vulgaris
Sylvia conspicillata
Sylvia melanocephala

Niderlandy
Alauda arvensis
Anthus pratensis
Athene noctua
Calidris pugnax
Carduelis carduelis
Corvus frugilegus
Coturnix coturnix
Emberiza citrinella
Falco tinnunculus
Gallinago gallinago
Haematopus ostralegus
Hippolais icterina
Hirundo rustica
Limosa limosa
Miliaria calandra
Motacilla fl ava
Numenius arquata
Passer montanus
Perdix perdix
Saxicola torquatus
Spatula clypeata
Streptopelia turtur
Sturnus vulgaris
Sylvia communis
Tringa totanus
Turdus viscivorus
Vanellus vanellus

Austria
Acrocephalus palustris
Alauda arvensis
Anthus spinoletta
Anthus trivialis
Carduelis carduelis
Emberiza citrinella
Falco tinnunculus
Jynx torquilla
Lanius collurio
Linaria cannabina
Lullula arborea
Miliaria calandra
Oenanthe oenanthe
Passer montanus
Perdix perdix
Saxicola rubetra
Saxicola torquatus
Serinus citrinella
Serinus serinus
Streptopelia turtur
Sturnus vulgaris
Sylvia communis
Turdus pilaris
Vanellus vanellus

Polska
Alauda arvensis
Anthus pratensis
Ciconia ciconia
Emberiza citrinella
Emberiza hortulana
Falco tinnunculus
Galerida cristata
Hirundo rustica
Lanius collurio
Limosa limosa
Linaria cannabina
Miliaria calandra
Motacilla flava
Passer montanus
Saxicola torquatus
Saxicola rubetra
Serinus serinus
Streptopelia turtur
Sturnus vulgaris
Sylvia communis
Upupa epops
Vanellus vanellus

Portugalia
Athene noctua
Bubulcus ibis
Carduelis carduelis
Chloris chloris
Ciconia ciconia
Cisticola juncidis
Coturnix coturnix
Delichon urbicum
Emberiza cirlus
Falco tinnunculus
Galerida cristata
Hirundo rustica
Lanius meridionalis
Linaria cannabina
Merops apiaster
Miliaria calandra
Milvus migrans
Passer domesticus
Pica pica
Saxicola torquatus
Serinus serinus
Sturnus unicolor
Upupa epops

Rumunia
Alauda arvensis
Anthus campestris
Calandrella brachydactyla
Ciconia ciconia
Corvus frugilegus
Emberiza calandra
Emberiza citrinella
Emberiza hortulana
Emberiza melanocephala
Falco tinnunculus
Galerida cristata
Hirundo rustica
Lanius collurio
Lanius minor
Linaria cannabina
Melanocorypha calandra
Motacilla flava
Passer montanus
Perdix perdix
Saxicola rubetra
Saxicola torquatus
Streptopelia turtur
Sturnus vulgaris
Sylvia communis
Upupa epops
Vanellus vanellus

Słowenia
Acrocephalus palustris
Alauda arvensis
Anthus trivialis
Carduelis carduelis
Columba oenas
Columba palumbus
Emberiza calandra
Emberiza cirlus
Emberiza citrinella
Falco tinnunculus
Galerida cristata
Hirundo rustica
Jynx torquilla
Lanius collurio
Linaria cannabina
Lullula arborea
Luscinia megarhynchos
Motacilla flava
Passer montanus
Phoenicurus phoenicurus
Picus viridis
Saxicola rubetra
Saxicola torquatus
Serinus serinus
Streptopelia turtur
Sturnus vulgaris
Sylvia communis
Upupa epops
Vanellus vanellus

Słowacja
Alauda arvensis
Carduelis carduelis
Emberiza calandra
Emberiza citrinella
Falco tinnunculus
Hirundo rustica
Chloris chloris
Lanius collurio
Linaria cannabina
Locustella naevia
Motacilla flava
Passer montanus
Saxicola rubetra
Saxicola torquatus
Serinus serinus
Streptopelia turtur
Sturnus vulgaris
Sylvia communis
Sylvia nisoria
Vanellus vanellus

Finlandia
Alauda arvensis
Anthus pratensis
Corvus monedula
Crex crex
Delichon urbica
Emberiza hortulana
Hirundo rustica
Numenius arquata
Passer montanus
Saxicola rubertra
Sturnus vulgaris
Sylvia communis
Turdus pilaris
Vanellus vanellus

Szwecja
Alauda arvensis
Anthus pratensis
Corvus frugilegus
Emberiza citrinella
Emberiza hortulana
Falco tinnunculus
Hirundo rustica
Lanius collurio
Linaria cannabina
Motacilla flava
Passer montanus
Saxicola rubetra
Sturnus vulgaris
Sylvia communis
Vanellus vanellus

ZAŁĄCZNIK VIWYKAZ WSKAŹNIKÓW RÓŻNORODNOŚCI BIOLOGICZNEJ DOTYCZĄCYCH EKOSYSTEMÓW LEŚNYCH, O KTÓRYCH MOWA W ART. 12 UST. 2 I 3

Wskaźnik
Opis, jednostki i metodyka określania i monitorowania wskaźnika
Drzewa martwe stojące
Opis: Wskaźnik ten pokazuje ilość martwej stojącej biomasy drzewnej w lasach i na innych gruntach zalesionych.
Jednostka: m3/ha.
Metodyka: opracowana i wykorzystywana przez FOREST EUROPE, State of Europe’s Forests 2020 [Stan lasów w Europie w 2020 r.], FOREST EUROPE 2020, oraz w opisie krajowych inwentaryzacji lasów w Tomppo E. i in., National Forest Inventories, Pathways for Common Reporting [Krajowe inwentaryzacje lasów, Ścieżki wspólnej sprawozdawczości], Springer, 2010, z uwzględnieniem metodyki określonej w załączniku V do rozporządzenia (UE) 2018/1999 zgodnie z wytycznymi IPCC dotyczącymi krajowych wykazów gazów cieplarnianych z 2006 r.
Drzewa martwe leżące
Opis: Wskaźnik ten pokazuje ilość martwej biomasy drzewnej leżącej na ziemi w lasach i na innych gruntach zalesionych.
Jednostka: m3/ha.
Metodyka: opracowana i wykorzystywana przez FOREST EUROPE, State of Europe’s Forests 2020 [Stan lasów w Europie w 2020 r.], FOREST EUROPE 2020, oraz w opisie krajowych inwentaryzacji lasów w Tomppo E. i in., National Forest Inventories, Pathways for Common Reporting [Krajowe inwentaryzacje lasów, Ścieżki wspólnej sprawozdawczości], Springer, 2010, z uwzględnieniem metodyki określonej w załączniku V do rozporządzenia (UE) 2018/1999 zgodnie z wytycznymi IPCC dotyczącymi krajowych wykazów gazów cieplarnianych z 2006 r.
Udział lasów o strukturze różnowiekowej
Opis: Wskaźnik ten odnosi się do udziału lasów dostępnych do celów pozyskiwania drewna (FAWS) o strukturze różnowiekowej w porównaniu do lasów o strukturze jednowiekowej.
Jednostka: Odsetek FAWS o strukturze różnowiekowej
Metodyka: opracowana i wykorzystywana przez FOREST EUROPE, State of Europe’s Forests 2020 [Stan lasów w Europie w 2020 r.], FOREST EUROPE 2020, oraz w opisie krajowych inwentaryzacji lasów w Tomppo E. i in., National Forest Inventories, Pathways for Common Reporting [Wielkoobszarowe inwentaryzacje stanu lasów, Ścieżki wspólnej sprawozdawczości], Springer, 2010.
Łączność obszarów leśnych
Opis: Łączność obszarów leśnych oznacza stopień łączności obszarów pokrytych lasami. Jest ona określana w przedziale od 0 do 100.
Jednostka: wskaźnik.
Metodyka: opracowana przez FAO, Vogt P. i in., FAO – State of the World’s Forests: Forest Fragmentation,
[FAO –Stan lasów na świecie: fragmentacja lasów], Sprawozdanie techniczne JRC, Urząd Publikacji Unii Europejskiej, Luksemburg, 2019.
Wskaźnik liczebności pospolitych ptaków leśnych
Opis: Wskaźnik zmian liczebności pospolitych ptaków leśnych obrazuje zmiany liczebności pospolitych ptaków leśnych zachodzące na przestrzeni lat, w ich europejskim zasięgu występowania. Jest to złożony wskaźnik agregujący zmiany liczebności wybranych gatunków ptaków typowych dla dla siedlisk leśnych w Europie. Wskaźnik opiera się na szczegółowym wykazie gatunków w każdym państwie członkowskim.
Jednostka: wskaźnik.
Metodyka: Brlík i in. Long-term and large-scale multispecies dataset tracking population changes of common European breeding birds [Długoterminowy i wielkoskalowy zestaw danych wielogatunkowych monitorujący zmiany populacji pospolitych europejskich ptaków lęgowych], Sci Data 8, 21. 2021.
Zasoby węgla organicznego
Opis: Wskaźnik ten opisuje zasoby węgla organicznego w ściółce i glebie mineralnej na głębokości od 0 do 30 cm w ekosystemach leśnych.
Jednostka: tona węgla organicznego/ha.
Metodyka: określona w załączniku V do rozporządzenia (UE) 2018/1999 zgodnie z wytycznymi IPCC dotyczącymi krajowych wykazów gazów cieplarnianych z 2006 r. i poparta Badaniem terenowym użytkowania gruntów i pokrycia terenu (LUCAS) – gleby, Jones A. i in., LUCAS Soil 2022, sprawozdanie techniczne JRC, Urząd Publikacji Unii Europejskiej, 2021.
Odsetek lasów, w których dominują rodzime gatunki drzew
Opis: Odsetek lasów i innych terenów zalesionych, na których dominują rodzime gatunki drzew (> 50 % pokrycia)
Jednostka: procent
Metodyka: opracowana i wykorzystywana przez FOREST EUROPE, State of Europe’s Forests 2020 [Stan lasów w Europie w 2020 r.], FOREST EUROPE 2020, oraz w opisie krajowych inwentaryzacji lasów w Tomppo E. i in., National Forest Inventories, Pathways for Common Reporting [Wielkoobszarowe inwentaryzacje stanu lasów, Ścieżki wspólnej sprawozdawczości], Springer, 2010.
Różnorodność gatunków drzew
Opis: Wskaźnik ten opisuje średnią liczbę gatunków drzew występujących na obszarach leśnych
Jednostka: wskaźnik
Metodyka: oparta na FOREST EUROPE, State of Europe’s Forests 2020 [Stan lasów w Europie w 2020 r.], FOREST EUROPE 2020, oraz w opisie krajowych inwentaryzacji lasów w Tomppo E. i in., National Forest Inventories, Pathways for Common Reporting [Wielkoobszarowe inwentaryzacje stanu lasów, Ścieżki wspólnej sprawozdawczości], Springer, 2010.

ZAŁĄCZNIK VIIWYKAZ PRZYKŁADÓW ŚRODKÓW ODBUDOWY, O KTÓRYCH MOWA W ART. 14 UST. 16

1.Odtworzenie terenów podmokłych poprzez ponowne nawadnianie osuszonych torfowisk, usunięcie struktur odwadniania torfowisk lub depolderyzacja i zaprzestanie wydobywania torfu.

2.Poprawa warunków hydrologicznych poprzez zwiększenie ilości, podwyższenie jakości i dynamiki wód powierzchniowych oraz poziomów wód podziemnych w przypadku ekosystemów naturalnych i półnaturalnych.

3.Usunięcie niepożądanych zarośli lub nierodzimych plantacji na użytkach zielonych, terenach podmokłych, w lasach i na terenach o ubogiej roślinności.

4.Stosowanie paludikultury.

5.Odtworzenie meandrów rzek i ponowne przyłączenie sztucznie odciętych meandrów lub starorzeczy.

6.Usunięcie barier podłużnych i poprzecznych, takich jak wały i tamy, zapewnienie większej przestrzeni dla dynamiki rzek i przywrócenie odcinków rzek do stanu rzek o swobodnym przepływie.

7.Renaturalizacja koryt rzek i jezior oraz nizinnych cieków wodnych np. poprzez usunięcie sztucznego utrwalania dna, optymalizację składu podłoża, poprawę lub rozwój pokrycia siedliska.

8.Przywrócenie naturalnych procesów sedymentacji.

9.Utworzenie buforów nadrzecznych, takich jak lasy nadrzeczne, strefy buforowe, łąki czy pastwiska.

10.Wzmocnienie w lasach cech ekologicznych, takich jak duże, stare i zamierające drzewa (drzewa siedliskowe), oraz ilości leżących i stojących drzew martwych.

11.Działania na rzecz zróżnicowanej struktury lasów pod względem np. składu gatunkowego i wieku, umożliwienie naturalnej regeneracji i sukcesji gatunków drzew.

12.Wspomaganie migracji odmian i gatunków tam, gdzie może to być potrzebne ze względu na zmianę klimatu.

13.Zwiększenie różnorodności lasów poprzez odbudowę mozaiki siedlisk innych niż leśne, takich jak otwarte płaty użytków zielonych lub wrzosowisk, stawy lub obszary skaliste.

14.Stosowanie w leśnictwie podejścia „blisko natury” lub „trwała pokrywa leśna”; wprowadzenie rodzimych gatunków drzew.

15.Wspieranie rozwoju rodzimych starodrzewów i dojrzałych drzewostanów, np. poprzez zaniechanie pozyskiwania drewna lub aktywne zarządzanie sprzyjające rozwojowi funkcji samoregulacyjnych i odpowiedniej odporności.

16.Wprowadzenie elementów krajobrazu o wysokiej różnorodności na gruntach ornych i intensywnie wykorzystywanych użytkach zielonych, takich jak strefy buforowe, miedze śródpolne z rodzimymi kwiatami, żywopłoty, drzewa, małe lasy, murki tarasowe, stawy, korytarze siedliskowe i wyspy środowiskowe itp.

17.Zwiększenie powierzchni użytków rolnych objętych takimi podejściami do zarządzania rolnośrodowiskowego, jak: rolnictwo ekologiczne lub system rolno-leśny, uprawa wielogatunkowa i płodozmian, integrowana ochrona roślin i gospodarka składnikami odżywczymi.

18.W stosownych przypadkach ograniczenie intensywności wypasu lub systemów koszenia na użytkach zielonych oraz przywrócenie ekstensywnego wypasu z wykorzystaniem zwierząt gospodarskich i ekstensywnych systemów koszenia tam, gdzie zostały one porzucone.

19.Zaprzestanie lub ograniczenie stosowania pestycydów chemicznych, a także nawozów chemicznych i nawozów z obornika zwierzęcego.

20.Zaprzestanie zaorywania użytków zielonych i wprowadzania nasion traw produktywnych.

21.Usunięcie plantacji na dawnych dynamicznych śródlądowych systemach wydmowych w celu przywrócenia naturalnej dynamiki wiatru z korzyścią dla otwartych siedlisk.

22.Poprawa łączności między siedliskami, aby umożliwić rozwój populacji gatunków oraz wystarczającą wymianę indywidualną lub genetyczną, a także migrację gatunków i przystosowanie się do zmiany klimatu.

23.Umożliwienie ekosystemom rozwijania własnej naturalnej dynamiki, na przykład poprzez zaprzestanie zbiorów i promowanie naturalnej i dzikiej przyrody.

24.Usuwanie i kontrolowanie inwazyjnych gatunków obcych oraz zapobieganie wprowadzaniu nowych gatunków lub minimalizowanie ich wprowadzania.

25.Minimalizowanie negatywnego wpływu działalności połowowej na ekosystem morski, na przykład poprzez stosowanie narzędzi o mniejszym wpływie na dno morskie.

26.Odtworzenie ważnych tarlisk ryb i obszarów dojrzewania narybku.

27.Zapewnienie struktur lub podłoża zachęcających do powrotu morskiej fauny i flory, w celu wsparcia odtworzenia raf koralowych, ostrygowych lub kamiennych.

28.Odtworzenie łąk trawy morskiej i lasów brunatnic poprzez aktywną stabilizację dna morskiego, zmniejszenie i, w miarę możliwości, wyeliminowanie presji lub poprzez aktywne rozmnażanie i sadzenie.

29.Odbudowa lub poprawa stanu charakterystycznej rodzimej populacji gatunków, która ma zasadnicze znaczenie dla ekologii siedlisk morskich, poprzez realizację biernych lub czynnych środków odbudowy, np. wprowadzanie młodocianych osobników.

30.Ograniczenie różnych form zanieczyszczenia morza, takich jak ładunek substancji biogennych, zanieczyszczenie hałasem i odpady plastikowe.

31.Zwiększenie miejskich terenów zieleni o cechach ekologicznych, takich jak parki, drzewa i płaty zalesione ▌, zielone dachy, użytki zielone z dziko rosnącymi kwiatami, ogrody, ogrodnictwo miejskie, drzewa przydrożne, łąki miejskie i żywopłoty, stawy i cieki wodne, z uwzględnieniem między innymi różnorodności gatunków, gatunków rodzimych, warunków lokalnych i odporności na zmianę klimatu.

32.Zatrzymanie, ograniczenie lub remediacja zanieczyszczeń powodowanych przez produkty farmaceutyczne, niebezpieczne substancje chemiczne, ścieki komunalne i przemysłowe oraz inne odpady, w tym śmieci i tworzywa sztuczne, a także światło we wszystkich ekosystemach.

33.Przekształcenie terenów zdegradowanych, dawnych obszarów przemysłowych i kamieniołomów w obszary przyrodnicze.

ZAŁĄCZNIK DO REZOLUCJI USTAWODAWCZEJOświadczenie Komisji w sprawie dostępu do wymiaru sprawiedliwości w związku z przyjęciem rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/...+ Dz.U.: proszę wstawić w tekście numer niniejszego rozporządzenia oraz wstawić numer, datę i odniesienie do Dz.U. dla tego rozporządzenia w przypisie. w sprawie odbudowy zasobów przyrodniczych i zmiany rozporządzenia (UE) 2022/869

UE i jej państwa członkowskie są stronami Konwencji Europejskiej Komisji Gospodarczej ONZ (EKG ONZ) o dostępie do informacji, udziale społeczeństwa w podejmowaniu decyzji oraz dostępie do sprawiedliwości w sprawach dotyczących środowiska z dnia 25 czerwca 1998 r. („konwencja z ‘Aarhus’”).

Państwa członkowskie powinny zapewnić, aby członkowie zainteresowanej społeczności, którzy zgodnie z prawem krajowym mają wystarczający interes lub powołują się na naruszenie uprawnień, mieli dostęp do procedury odwoławczej – przed sądem lub innym niezależnym i bezstronnym organem powołanym z mocy ustawy – w celu kwestionowania materialnej lub proceduralnej legalności krajowych planów odbudowy i wszelkiego zaniechania działania ze strony właściwych organów, niezależnie od roli, jaką członkowie zainteresowanej społeczności odegrali w procesie przygotowywania i ustanawiania takich krajowych planów odbudowy. Jest to zgodne z odpowiednim orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej dotyczącym dostępu do wymiaru sprawiedliwości w sprawach dotyczących środowiska oraz z pełnym poszanowaniem zobowiązań podjętych przez państwa członkowskie jako strony konwencji z Aarhus Zob. również komunikat „Poprawa dostępu do wymiaru sprawiedliwości w sprawach dotyczących środowiska w UE i jej państwach członkowskich” (COM(2020)0643)..